Thái Lan phản ứng sau lệnh cấm nhập khẩu tôm của Malaysia

Thị trường thế giới 16:39 09/06/2026 Kim Thu
(vasep.com.vn) Lệnh cấm mới từ Malaysia làm gia tăng áp lực lên ngành tôm Thái Lan vốn đang đối mặt với dịch bệnh, chi phí sản xuất cao và sức cạnh tranh suy giảm.

Tranh chấp thương mại leo thang

Ngành tôm Thái Lan đang chịu thêm áp lực khi Malaysia chính thức tạm ngừng nhập khẩu 5 loài tôm của nước này từ ngày 1/6/2026, làm trầm trọng thêm những khó khăn kéo dài do dịch bệnh, chi phí sản xuất tăng cao và sức cạnh tranh suy giảm. Trước động thái này, Chính phủ Thái Lan cho biết sẵn sàng đưa vụ việc ra các diễn đàn quốc tế như Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) và ASEAN nếu các cuộc đàm phán song phương không đạt kết quả.

Theo Bangkok, nước này chỉ nhận được thông báo chính thức từ phía Malaysia vào ngày 28/5, tức ba ngày trước khi lệnh cấm có hiệu lực, khiến hai bên không có đủ thời gian để trao đổi và làm rõ các vấn đề liên quan. Malaysia cho biết biện pháp này nằm trong khuôn khổ tăng cường kiểm soát an toàn thực phẩm đối với thủy sản nhập khẩu từ Thái Lan và sẽ được duy trì cho đến khi các yêu cầu giải trình được đáp ứng.

Căng thẳng thương mại bắt nguồn từ tranh chấp liên quan đến mặt hàng cá chẽm. Trước đó, Thái Lan tăng cường kiểm tra cá chẽm nhập khẩu từ Malaysia sau khi phát hiện dấu vết hóa chất và kháng sinh. Đáp lại, Malaysia yêu cầu các lô cá chẽm của Thái Lan phải kèm Giấy chứng nhận phân tích (CoA), trước khi mở rộng biện pháp kiểm soát sang mặt hàng tôm.

Ngành tôm thêm khó khăn

Theo Hiệp hội Tôm Thái Lan, Malaysia nhập khẩu khoảng 10.000 tấn tôm Thái Lan mỗi năm, chủ yếu từ các tỉnh phía Nam giáp biên giới. Trong khi đó, số liệu của Bộ Thương mại Thái Lan cho thấy xuất khẩu tôm sang Malaysia đạt khoảng 300–400 tấn mỗi tháng, mang về khoảng 44 triệu baht. Việc thị trường này đột ngột đóng cửa đang làm gia tăng nguy cơ dư cung, gây áp lực lên giá thu mua và thu nhập của người nuôi.

Ông Ekapoj Yodpinit, Chủ tịch Hiệp hội Tôm Thái Lan, nhận định ngành tôm đang trải qua giai đoạn khó khăn nhất trong nhiều năm. Giá tôm tại trang trại hiện thấp hơn 10–20% so với chi phí sản xuất, khiến nhiều hộ nuôi thua lỗ kéo dài. Tại một số khu vực, hàng trăm tấn tôm bị ách tắc mỗi ngày do hoạt động xuất khẩu sang Malaysia bị gián đoạn.

Từng là quốc gia xuất khẩu tôm lớn nhất thế giới, Thái Lan đã suy giảm đáng kể trong khoảng 15 năm qua do dịch bệnh và sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ Ecuador, Ấn Độ và Việt Nam.

Tìm thị trường thay thế

Để giảm thiểu tác động từ lệnh cấm, Chính phủ Thái Lan đã triển khai kế hoạch khẩn cấp gồm 13 biện pháp nhằm tiêu thụ khoảng 400 tấn tôm mỗi tháng. Các cơ quan thương mại được giao nhiệm vụ tìm kiếm khách hàng mới và mở rộng thị trường xuất khẩu thông qua các hội chợ thương mại tại Trung Quốc, triển lãm thực phẩm SIAL Paris tại Paris và các chương trình kết nối giao thương trực tuyến.

Ở trong nước, Thái Lan đẩy mạnh kích cầu tiêu dùng thông qua Aroi Rim Lay tại Phuket, đồng thời phối hợp với các hệ thống bán lẻ đưa tôm đến các tỉnh du lịch trọng điểm như Krabi và Trang. Các điểm thu mua trực tiếp cũng được mở tại những vùng nuôi lớn nhằm kết nối nông dân với doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu.

Giới chuyên gia nhận định lệnh cấm nhập khẩu từ Malaysia không phải nguyên nhân duy nhất nhưng đã phơi bày rõ những khó khăn mang tính cấu trúc của ngành tôm Thái Lan. Nếu không cải thiện năng suất, kiểm soát dịch bệnh, giảm chi phí sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh, ngành hàng từng là niềm tự hào của nông nghiệp Thái Lan có thể tiếp tục mất thị phần trên thị trường thủy sản toàn cầu.

xk tom thai lan malaysia cam nhap khau tom thai lan asean

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 12/8/2026

 |  15:08 12/08/2026

(vasep.com.vn) Bức tranh thủy sản thế giới ngày 12/8 ghi nhận những tín hiệu phục hồi giá nguyên liệu tại các thủ phủ tôm, cá rô phi lớn nhưng đi kèm thách thức từ biến động nguồn cung tự nhiên và áp lực chính sách thương mại. Trong khi giá tôm Ecuador, Ấn Độ và cá rô phi Trung Quốc đồng loạt nhích nhẹ mở ra dư địa cạnh tranh tốt hơn cho tôm, cá tra Việt Nam, ngành thủy sản toàn cầu cũng chứng kiến những chuyển dịch chiến lược dài hạn: từ xu hướng tự động hóa mạnh mẽ trong chế biến cá ngừ, sự trỗi dậy của công nghệ giám sát vệ tinh chống khai thác IUU, cho đến bài học bứt phá kim ngạch từ thương hiệu văn hóa của Hàn Quốc.

Chi phí nhiên liệu đẩy giá mực, cá minh thái tại Hàn Quốc tăng

 |  09:25 12/08/2026

(vasep.com.vn) Giá một số mặt hàng thủy sản nhập khẩu tại Hàn Quốc đang chịu tác động từ chi phí nhiên liệu tăng cao của đội tàu đánh bắt xa bờ, khi các lô hàng khai thác từ vài tháng trước bắt đầu được đưa vào thị trường.

EU và Anh siết quy định kỹ thuật khai thác tại Biển Celtic để bảo vệ nguồn lợi cá tuyết

 |  08:55 12/08/2026

(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) và Vương quốc Anh đang tăng cường các biện pháp quản lý nghề cá tại Biển Celtic nhằm phục hồi các quần đàn cá suy giảm, đặc biệt là cá tuyết và cá merlan. Các quy định kỹ thuật mới là một phần trong nỗ lực thực hiện các cam kết quản lý chung nguồn lợi thủy sản sau Brexit và bảo đảm khai thác bền vững. 

Đầu tư vào khả năng chống chịu khí hậu giúp nâng sức cạnh tranh ngành thủy sản Mỹ

 |  08:40 12/08/2026

(vasep.com.vn) Khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu sẽ là yếu tố quyết định để ngành thủy sản Mỹ duy trì tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh mở rộng sản xuất trong nước. Đây là kết luận từ nghiên cứu mới của Đại học Miami, sử dụng khu vực Vịnh Mexico làm mô hình phân tích tác động của thiên tai đối với chuỗi giá trị thủy sản.

Hơn một nửa người tiêu dùng Mỹ giảm mua thịt bò, chuyển sang thịt gà và hải sản

 |  14:29 11/08/2026

(vasep.com.vn) Khảo sát Consumer Grocery and Protein Trends 2026 của công ty quản lý chuỗi cung ứng Blue Yonder cho thấy hơn một nửa người tiêu dùng Mỹ đang cắt giảm hoặc ngừng mua thịt bò do giá tăng cao.

Trung Quốc tăng sản xuất thức ăn thủy sản, nhưng nhu cầu bột cá vẫn thận trọng

 |  14:28 11/08/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng thức ăn thủy sản của Trung Quốc đang tăng mạnh, song nhu cầu mua bột cá nhập khẩu chưa tăng tương ứng do các nhà máy vẫn tận dụng lượng tồn kho tại cảng trong bối cảnh giá bột cá Peru cao hơn đáng kể so với thị trường nội địa.

Philippines tăng cường giám sát biển bằng công nghệ số để chống khai thác IUU và buôn lậu

 |  14:19 11/08/2026

(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Philippines (DA) đang đẩy mạnh giám sát số trên vùng biển của nước này thông qua việc mở rộng sử dụng Hệ thống giám sát tàu cá (VMS) nhằm tăng cường bảo vệ nguồn lợi thủy sản và đấu tranh chống buôn lậu nông sản.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 11/8/2026

 |  14:18 11/08/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản toàn cầu ngày 11/8/2026 ghi nhận nhiều chuyển động quan trọng từ các thủ phủ sản xuất và tiêu thụ lớn. Tại Mỹ, sự thành lập của U.S. Shrimp Coalition cùng đợt phục hồi nhập khẩu trong tháng 6 đang tạo ra những tín hiệu trái chiều trước sức ép từ thuế Section 301 và quy định SIMP thắt chặt. Tại Nhật Bản, giá surimi cá minh thái vụ B tăng kỷ lục cùng chỉ số giá tiêu dùng cá ngừ vọt lên 133,4 đang đe dọa sức mua nội địa, mở ra cơ hội cạnh tranh giá cho các sản phẩm surimi nhiệt đới và nhuyễn thể từ Việt Nam. Trong khi đó, giá cá hồi Na Uy hạ nhiệt do sản lượng thu hoạch tăng, tồn kho bột cá Trung Quốc tiếp tục rút dung lượng, còn Ecuador và Brazil đối mặt với biến động nguồn cung và thuế quan.

Thổ Nhĩ Kỳ siết kiểm tra nhập khẩu đối với sản phẩm có tuyên bố Halal

 |  08:21 11/08/2026

(vasep.com.vn) Ngày 25/6/2026, Bộ Thương mại Thổ Nhĩ Kỳ đã ban hành Thông tư về Kiểm tra nhập khẩu đối với sản phẩm được chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn Halal (An toàn sản phẩm và Kiểm tra: 2026/35) và đăng trên Công báo số 33291.

Na Uy lần đầu nuôi cá tuyết thương phẩm có lãi

 |  08:20 11/08/2026

(vasep.com.vn) Ngành nuôi cá tuyết của Na Uy đã đạt cột mốc quan trọng khi lần đầu tiên ghi nhận lợi nhuận ở quy mô thương mại. Công ty Ode, doanh nghiệp nuôi cá tuyết lớn nhất Na Uy, công bố lợi nhuận ròng 66 triệu NOK (khoảng 6,9 triệu USD) trong năm 2025, đánh dấu bước ngoặt của một ngành từng nhiều lần thất bại khi phát triển vào những năm 2000.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC