Tôm và cá tra: Động lực chính của tăng trưởng
Tôm các loại tiếp tục dẫn đầu với kim ngạch 931,6 triệu USD trong quý I, tăng 35,7%, trong đó tháng 3 đạt 327 triệu USD (tăng 20,4%). Sự tăng trưởng vượt bậc này đến từ nhu cầu mạnh mẽ tại các thị trường lớn như Trung Quốc (sau Tết Nguyên đán), Hoa Kỳ, và EU, nơi các hiệp định thương mại như EVFTA đang phát huy hiệu quả. Cá tra cũng không kém phần quan trọng, đóng góp 465 triệu USD trong quý I (tăng 13%) và 181 triệu USD trong tháng 3 (tăng 16,1%). Giá nguyên liệu ổn định cùng chiến lược đẩy mạnh sản phẩm giá trị gia tăng đã giúp hai mặt hàng này duy trì vị thế dẫn đầu.
Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng của cá tra có phần chậm hơn tôm, phần nào phản ánh nhu cầu của thị trường chững lại trong những tháng đầu năm, trong bối cảnh biến động địa chính trị và áp lực thuế chống bán phá giá tại Hoa Kỳ. Trong khi đó, tôm Việt Nam dù giữ được đà tăng, vẫn phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ Ecuador và Ấn Độ – những quốc gia có lợi thế về giá cả và quy mô sản xuất.
Cua, nhuyễn thể có vỏ tăng trưởng chậm lại trong tháng 3
Một điểm sáng đáng chú ý là sự bứt phá của nhóm cua, ghẹ và nhuyễn thể có vỏ. Cua, ghẹ đạt kim ngạch 86,4 triệu USD trong quý I, tăng 66%, nhờ nhu cầu tăng vọt từ Trung Quốc trong dịp Tết. Nhuyễn thể có vỏ (nghêu, sò, hàu) thậm chí còn gây ấn tượng hơn với mức tăng 115%, đạt 64,9 triệu USD. Dù giá trị tuyệt đối chưa cao, tốc độ tăng trưởng này cho thấy tiềm năng lớn của các nhóm sản phẩm nhỏ trong việc đa dạng hóa cơ cấu xuất khẩu. Tuy nhiên, đến tháng 3, các nhóm này có dấu hiệu tăng chậm lại (cua tăng 27,9%, nhuyễn thể có vỏ tăng 89,7%), phản ánh sự giảm nhiệt của nhu cầu sau mùa cao điểm vào Tết Nguyên đán.
Cá ngừ: Điểm tối giữa bức tranh sáng
Trái ngược với bức tranh chung, cá ngừ là nhóm sản phẩm duy nhất ghi nhận kim ngạch giảm trong tháng 3, đạt 83,3 triệu USD (giảm 0,7%), dù quý I vẫn tăng nhẹ 3,6% (222,7 triệu USD). Nguyên nhân chính là áp lực từ quy định IUU, trong đó quy định kích thước cá ngừ tối thiểu 0,5m đã khiến cho nguồn nguyên liệu để chế biến XK bị thắt chặt.
Ngoài ra, Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú ở Biển (MMPA) của Hoa Kỳ – thị trường lớn nhất của cá ngừ Việt Nam cũng đang là một thách thức đối với ngành cá ngừ. Tổ chức NOAA Hoa Kỳ bước đầu đã đưa thông báo sơ bộ là không công nhận tương đương cho ngành hải sản Việt Nam, đồng nghĩa với việc nếu không đáp ứng yêu cầu của NOAA đúng thời hạn, thì hải sản Việt Nam sẽ bị cấm NK vào Hoa Kỳ từ ngày 1/1/2026.
Nếu không nhanh chóng giải pháp khắc phục, cá ngừ Việt Nam có nguy cơ mất thị phần tại Mỹ, đồng thời tác động domino lên các sản phẩm khai thác khác như mực, bạch tuộc.
Các rào cản thương mại như MMPA, thẻ vàng IUU từ EU, và khả năng tăng thuế quan từ Hoa Kỳ dưới chính quyền mới là những thách thức mà ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục đối mặt và có giải pháp trong năm 2025.
|
Ước XK thủy sản tháng 3/2025 và quý I/2025 |
||||
|
Sản phẩm |
T3/2025 (triệu USD) |
So sánh cùng kỳ (%) |
QI/2025 (triệu USD) |
So sánh cùng kỳ (%) |
|
Tôm các loại |
326,880 |
20,4 |
931,613 |
35,7 |
|
Cá tra |
181,185 |
16,1 |
464,706 |
13,0 |
|
Cá ngừ |
83,290 |
-0,7 |
222,667 |
3,6 |
|
Cá các loại khác |
188,142 |
25,7 |
516,309 |
24,1 |
|
Mực, bạch tuộc |
61,655 |
23,9 |
166,957 |
20,5 |
|
Nhuyễn thể có vỏ |
23,869 |
89,7 |
64,862 |
114,6 |
|
Nhuyễn thể khác |
519 |
316,3 |
1,904 |
31,7 |
|
Cua ghẹ và giáp xác khác |
23,368 |
27,9 |
86,433 |
66,2 |
|
Tổng |
888,908 |
19,8 |
2.455,453 |
25,9 |
(vasep.com.vn) Mô hình nuôi tôm kết hợp rừng ngập mặn đang được xem là hướng phát triển bền vững trong bối cảnh biến đổi khí hậu và nhu cầu tiêu dùng xanh gia tăng. Nhờ tận dụng hệ sinh thái tự nhiên, rừng ngập mặn giúp lọc nước, giảm ô nhiễm, ổn định môi trường ao nuôi và hạn chế dịch bệnh.
(vasep.com.vn) Chính phủ Ireland đang triển khai Dự thảo Kế hoạch quản lý nghề cá đáy biển Ireland (Irish Sea Demersal Fisheries Management Plan) với trọng tâm là phục hồi quần đàn cá tuyết.
(vasep.com.vn) Một báo cáo phân tích kinh tế mới của bang Oregon cho thấy chính sách thuế quan của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gây thiệt hại đáng kể cho hoạt động xuất khẩu, trong đó có ngành thủy sản.
(vasep.com.vn) Hơn 100 chuyên gia, nhà khoa học và đại diện các doanh nghiệp trong chuỗi giá trị ngành tôm đã tham dự chương trình đào tạo SustainED 2026 với chủ đề “Những quyết định mang lại kết quả tốt hơn”, diễn ra tại thành phố Guayaquil, Ecuador. Chương trình do Tổ chức Đối tác Tôm bền vững (Sustainable Shrimp Partnership – SSP) phối hợp với Phòng Nuôi trồng thủy sản Quốc gia Ecuador (CNA) tổ chức, nhằm cung cấp các giải pháp thực tiễn giúp tối ưu quản lý dinh dưỡng trong nuôi tôm.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Chile tăng mạnh trong nửa đầu năm 2026, nhưng diễn biến theo tháng cho thấy thị trường chưa thực sự ổn định. Khi các đối thủ lớn như Thái Lan, Ecuador và Trung Quốc đều có lợi thế về quy mô, giá thành và thuế quan, tăng trưởng bền vững sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào khả năng giữ khách hàng, phát triển sản phẩm phù hợp và kiểm soát tốt chi phí.
(vasep.com.vn) Lượng thủy sản tiêu thụ tại Liên minh châu Âu (EU) đã giảm xuống mức thấp nhất trong vòng 10 năm qua, phản ánh sự thay đổi trong thói quen mua sắm và tiêu dùng của người dân. Đây là kết quả từ báo cáo mới của Đài quan sát Thị trường Thủy sản và Nuôi trồng thủy sản châu Âu (EUMOFA) được SeafoodNews dẫn lại.
(vasep.com.vn) Quản lý sức khỏe đàn cá là chuỗi biện pháp kỹ thuật xuyên suốt từ chuẩn bị ao nuôi, chọn giống, chăm sóc đến giám sát môi trường nhằm giảm nguy cơ dịch bệnh và nâng cao hiệu quả sản xuất.
(vasep.com.vn) Hiện tượng tôm chết sớm là một trong những vấn đề gây thiệt hại lớn trong nuôi tôm, ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và hiệu quả kinh tế. Việc xác định đúng nguyên nhân giúp người nuôi chủ động phòng ngừa và giảm nguy cơ thất bại trong vụ nuôi.
(vasep.com.vn) Khánh Hòa đang đẩy mạnh xây dựng nguồn giống cá chim vây vàng sạch bệnh nhằm tạo nền tảng cho phát triển nuôi biển theo hướng công nghiệp và phục vụ thị trường trong nước cũng như xuất khẩu. Mới đây, Trung tâm Khuyến nông tỉnh phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Nuôi trồng Hải sản miền Bắc và Trung tâm Dịch vụ, sự nghiệp công xã Vạn Hưng tổ chức lớp tập huấn cho 20 hộ dân trong khuôn khổ dự án xây dựng mô hình sản xuất giống cá chim vây vàng quy mô công nghiệp.
(vasep.com.vn) Các doanh nghiệp sản xuất bột cá và dầu cá tại Nam Phi đang phải triển khai nhiều biện pháp ứng phó khi sản lượng khai thác các loài cá nổi nhỏ, chủ yếu là cá cơm và cá mòi, giảm mạnh, gây áp lực lên nguồn cung cho cả thị trường trong nước và xuất khẩu.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn