Tôm và cá tra: Động lực chính của tăng trưởng
Tôm các loại tiếp tục dẫn đầu với kim ngạch 931,6 triệu USD trong quý I, tăng 35,7%, trong đó tháng 3 đạt 327 triệu USD (tăng 20,4%). Sự tăng trưởng vượt bậc này đến từ nhu cầu mạnh mẽ tại các thị trường lớn như Trung Quốc (sau Tết Nguyên đán), Hoa Kỳ, và EU, nơi các hiệp định thương mại như EVFTA đang phát huy hiệu quả. Cá tra cũng không kém phần quan trọng, đóng góp 465 triệu USD trong quý I (tăng 13%) và 181 triệu USD trong tháng 3 (tăng 16,1%). Giá nguyên liệu ổn định cùng chiến lược đẩy mạnh sản phẩm giá trị gia tăng đã giúp hai mặt hàng này duy trì vị thế dẫn đầu.
Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng của cá tra có phần chậm hơn tôm, phần nào phản ánh nhu cầu của thị trường chững lại trong những tháng đầu năm, trong bối cảnh biến động địa chính trị và áp lực thuế chống bán phá giá tại Hoa Kỳ. Trong khi đó, tôm Việt Nam dù giữ được đà tăng, vẫn phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ Ecuador và Ấn Độ – những quốc gia có lợi thế về giá cả và quy mô sản xuất.
Cua, nhuyễn thể có vỏ tăng trưởng chậm lại trong tháng 3
Một điểm sáng đáng chú ý là sự bứt phá của nhóm cua, ghẹ và nhuyễn thể có vỏ. Cua, ghẹ đạt kim ngạch 86,4 triệu USD trong quý I, tăng 66%, nhờ nhu cầu tăng vọt từ Trung Quốc trong dịp Tết. Nhuyễn thể có vỏ (nghêu, sò, hàu) thậm chí còn gây ấn tượng hơn với mức tăng 115%, đạt 64,9 triệu USD. Dù giá trị tuyệt đối chưa cao, tốc độ tăng trưởng này cho thấy tiềm năng lớn của các nhóm sản phẩm nhỏ trong việc đa dạng hóa cơ cấu xuất khẩu. Tuy nhiên, đến tháng 3, các nhóm này có dấu hiệu tăng chậm lại (cua tăng 27,9%, nhuyễn thể có vỏ tăng 89,7%), phản ánh sự giảm nhiệt của nhu cầu sau mùa cao điểm vào Tết Nguyên đán.
Cá ngừ: Điểm tối giữa bức tranh sáng
Trái ngược với bức tranh chung, cá ngừ là nhóm sản phẩm duy nhất ghi nhận kim ngạch giảm trong tháng 3, đạt 83,3 triệu USD (giảm 0,7%), dù quý I vẫn tăng nhẹ 3,6% (222,7 triệu USD). Nguyên nhân chính là áp lực từ quy định IUU, trong đó quy định kích thước cá ngừ tối thiểu 0,5m đã khiến cho nguồn nguyên liệu để chế biến XK bị thắt chặt.
Ngoài ra, Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú ở Biển (MMPA) của Hoa Kỳ – thị trường lớn nhất của cá ngừ Việt Nam cũng đang là một thách thức đối với ngành cá ngừ. Tổ chức NOAA Hoa Kỳ bước đầu đã đưa thông báo sơ bộ là không công nhận tương đương cho ngành hải sản Việt Nam, đồng nghĩa với việc nếu không đáp ứng yêu cầu của NOAA đúng thời hạn, thì hải sản Việt Nam sẽ bị cấm NK vào Hoa Kỳ từ ngày 1/1/2026.
Nếu không nhanh chóng giải pháp khắc phục, cá ngừ Việt Nam có nguy cơ mất thị phần tại Mỹ, đồng thời tác động domino lên các sản phẩm khai thác khác như mực, bạch tuộc.
Các rào cản thương mại như MMPA, thẻ vàng IUU từ EU, và khả năng tăng thuế quan từ Hoa Kỳ dưới chính quyền mới là những thách thức mà ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục đối mặt và có giải pháp trong năm 2025.
|
Ước XK thủy sản tháng 3/2025 và quý I/2025 |
||||
|
Sản phẩm |
T3/2025 (triệu USD) |
So sánh cùng kỳ (%) |
QI/2025 (triệu USD) |
So sánh cùng kỳ (%) |
|
Tôm các loại |
326,880 |
20,4 |
931,613 |
35,7 |
|
Cá tra |
181,185 |
16,1 |
464,706 |
13,0 |
|
Cá ngừ |
83,290 |
-0,7 |
222,667 |
3,6 |
|
Cá các loại khác |
188,142 |
25,7 |
516,309 |
24,1 |
|
Mực, bạch tuộc |
61,655 |
23,9 |
166,957 |
20,5 |
|
Nhuyễn thể có vỏ |
23,869 |
89,7 |
64,862 |
114,6 |
|
Nhuyễn thể khác |
519 |
316,3 |
1,904 |
31,7 |
|
Cua ghẹ và giáp xác khác |
23,368 |
27,9 |
86,433 |
66,2 |
|
Tổng |
888,908 |
19,8 |
2.455,453 |
25,9 |
(vasep.com.vn) Trữ lượng của nhiều loài cá quan trọng tại vùng biển Anh đang suy giảm đáng kể, theo phân tích mới của tổ chức bảo tồn biển Blue Marine Foundation. Trong 55 quần thể cá được tổ chức này đánh giá, tổng lượng cá đã giảm khoảng 41% kể từ năm 2016, trong khi 62% số quần thể ghi nhận xu hướng suy giảm.
(vasep.com.vn) Trong 8 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu thủy sản của Nga sang Brazil tăng mạnh, với sản lượng đạt 531,7 tấn, gần gấp 4 lần so với 138 tấn cùng kỳ năm 2025. Kim ngạch xuất khẩu tăng tới 17 lần, từ 157.300 USD lên 2,69 triệu USD, theo Hiệp hội Chủ tàu Đội tàu Đánh cá Nga (AFFO), dựa trên số liệu hải quan Brazil.
(vasep.com.vn) Tháng 8/2026, CTCP Thực phẩm Sao Ta (FMC) ghi nhận sản lượng tôm thành phẩm đạt 3.791 tấn, tăng 31% so với cùng kỳ năm trước. Hoạt động nuôi tôm tại các vùng trại tiếp tục duy trì ổn định, tạo nền tảng nguyên liệu cho chế biến và giao hàng trong những tháng cuối năm.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 23/9/2026 tiếp tục ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về nguồn cung, thương mại và yêu cầu thị trường. Indonesia duy trì xuất khẩu thủy sản ở mức cao, trong khi sản lượng cá hồi tự nhiên của Nga giảm mạnh và nguồn cá tuyết được dự báo có thể phục hồi từ năm 2027. Nga tiếp tục mở rộng thương mại thủy sản với các thị trường ngoài phương Tây, đồng thời thúc đẩy hợp tác và hài hòa tiêu chuẩn trong BRICS. Bên cạnh đó, xu hướng thực phẩm tiện lợi, chứng nhận bền vững và truy xuất nguồn gốc tiếp tục định hình chuỗi cung ứng thủy sản toàn cầu.
(vasep.com.vn) Thai Union Feedmill (TFM), nhà sản xuất và phân phối thức ăn thủy sản của Thái Lan, đã hoàn tất việc thành lập và đăng ký công ty con tại Ecuador với tổng vốn đầu tư 27 triệu USD, nhằm xây dựng cơ sở sản xuất thức ăn thủy sản tại quốc gia Nam Mỹ này.
(vasep.com.vn) Bộ Thủy sản và Aquaculture (MPA) của Brazil vừa tiến hành các cuộc họp quan trọng với giới chức trách và các nhà quản lý ngành thủy sản Paraguay nhằm thắt chặt mối quan hệ hợp tác song phương. Trọng tâm của chiến lược lần này là thúc đẩy chuỗi cung ứng, chia sẻ công nghệ tiên tiến và xây dựng các tiêu chuẩn kiểm dịch chung nhằm hỗ trợ sự phát triển bền vững của ngành nuôi trồng thủy sản tại khu vực biên giới hai nước.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam đạt 3,3 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm 2026, tăng 12% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, đà tăng đang chậm lại và phân hóa rõ hơn giữa các thị trường, trong khi Mỹ và EU còn nhiều sức ép. Các thông tin mới nhất từ Global Shrimp Forum 2026 (GSF 2026) diễn ra đầu tháng 9 cũng cho thấy những tháng cuối năm sẽ tiếp tục là giai đoạn cạnh tranh quyết liệt, khi nguồn cung thế giới còn tăng và người mua ngày càng chú trọng chất lượng, quy cách sản phẩm, tính ổn định và khả năng đáp ứng nhu cầu từng thị trường.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản của Na Uy trong tháng 8/2026 đạt 16 tỷ NOK (khoảng 1,5 tỷ USD), tăng 1,9 tỷ NOK, tương đương 14% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, xuất khẩu sang Mỹ ghi nhận mức tăng trở lại sau giai đoạn suy giảm kéo dài.
(vasep.com.vn) Sản lượng bột cá và dầu cá toàn cầu tiếp tục giảm trong 7 tháng đầu năm 2026, trong đó Peru và Chile là những thị trường đóng góp lớn nhất vào mức sụt giảm, theo cập nhật mới nhất của Tổ chức Bột cá và Dầu cá Thế giới (IFFO).
(vasep.com.vn) Cơ quan Thủy sản Nhật Bản và Cơ quan Nghiên cứu Giáo dục Thủy sản Nhật Bản (FRA) cảnh báo nguồn lợi cá mòi Nhật Bản tại Thái Bình Dương đang suy giảm nghiêm trọng và cần cắt giảm mạnh sản lượng khai thác.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
