Sự sụt giảm này diễn ra trong bối cảnh có những thay đổi về cơ cấu trong các kênh phân phối thủy sản của Nhật Bản và sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng. Theo số liệu của Bộ Nông, Lâm và Thủy sản Nhật Bản (MAFF), tỷ lệ phân phối qua các chợ bán buôn công cộng các sản phẩm thủy sản đã giảm từ 76% năm 1992 xuống chỉ còn 46% vào năm 2020.
Khi ngày càng có nhiều sản phẩm thủy sản đông lạnh, chế biến và chế biến sẵn thâm nhập thị trường thay vì cá tươi nguyên con, các nhà sản xuất thủy sản nguyên liệu đã có được kênh trực tiếp để bán sản phẩm của mình cho các nhà tái chế biến và chuỗi siêu thị, cho phép họ tăng lợi nhuận hoặc giảm giá bán, các nhà phân tích nói.
Trong khi đó, nguồn cung thủy sản hàng năm của Nhật Bản đã giảm 40% từ 8,59 triệu tấn năm 2002 xuống còn 5,17 triệu tấn vào năm 2021, do cả sản lượng đánh bắt và nhập khẩu của nước này đều giảm mạnh.
Nổi bật nhất là sự biến động mạnh mẽ của các loài có giá trị cao như cá ngừ vây xanh, một nguyên liệu quý trong món sushi. Khối lượng buôn bán cá ngừ hàng năm tại chợ dao động trên 14.000 tấn vào đầu những năm 2000, khi chợ nằm ở quận Tsukiji, trước khi giảm xuống còn 9.000 tấn vào năm 2012 trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu giảm. Khối lượng tăng trở lại mức cao nhất gần đây là 13.000 tấn vào năm 2021 trước khi giảm xuống 11.400 tấn vào năm 2023.
Sự suy giảm còn vượt ra ngoài các loài cá ngừ được ưa chuộng nhất của Nhật Bản. Khối lượng cá ngừ vây xanh miền Nam đạt đỉnh gần 11.000 tấn vào năm 2002 nhưng sau đó giảm xuống còn khoảng 4.000 tấn hàng năm vào cuối những năm 2000, nơi mà khối lượng thương mại hàng năm đã dao động kể từ đó.
Doanh số bán cá hồi coho cũng sụt giảm mạnh từ hơn 30.000 tấn năm 2002 xuống dưới 20.000 tấn vào năm 2023. Xu hướng tương tự đối với cá hồi hỗn hợp và cá hồi vân, chứng kiến giao dịch giảm từ 19.000 tấn xuống dưới 5.000 tấn.
Ngay cả tôm, một sản phẩm thủy sản được ưa chuộng đáng tin cậy, cũng đã giảm từ hơn 22.000 tấn năm 2002 xuống chỉ còn 10.000 tấn vào năm 2023.
Không phải tất cả các loài đều có sự suy giảm, điển hình là sự gia tăng nhanh chóng của cá đuôi vàng nuôi, còn được gọi là cá hổ phách. Khối lượng giao dịch hàng năm của Toyosu gần như tăng gấp đôi từ 19.000 tấn năm 2002 lên hơn 31.000 tấn năm 2013. Mặc dù kể từ khi chững lại ở mức khoảng 25.000 tấn mỗi năm, nó vẫn là loại cá được giao dịch hàng đầu ở thị trường Toyosu về mặt khối lượng.
Bạch tuộc cũng có những biến động. Sau khi đạt đỉnh vào năm 2002 với hơn 22.000 tấn, sản lượng hàng năm giảm mạnh xuống chỉ còn 4.600 tấn vào năm 2022, do bị ảnh hưởng bởi giá cao và sự thay đổi về ẩm thực.
Trong khi đó, thương mại các mặt hàng chủ lực như cá thu, trứng cá minh thái và hải sản ngâm vẫn tương đối ổn định trong những năm qua, phục vụ nhu cầu lâu bền trong nước.
Không có gì đáng ngạc nhiên, cá ngừ vây xanh liên tục đứng đầu bảng xếp hạng, với giá trị giao dịch là 42,3 tỷ Yên (279 triệu USD theo tỷ giá hối đoái hiện tại) vào năm 2023, gần gấp đôi sản phẩm xếp hạng tiếp theo. Vào năm 2023, giá cá ngừ vây xanh tươi nội địa trên thị trường đạt trung bình 4.173 Yên/kg, tương đương 29,77 USD/kg.
Điều thú vị là nhím biển luôn là sản phẩm hải sản có giá trị cao thứ hai ở Toyosu, với giao dịch đạt 24,14 tỷ Yên vào năm 2023. Giá trị giao dịch đã tăng lên hàng năm trong 10 năm qua. Năm ngoái, giá nhím biển tươi nhập khẩu trung bình ở mức 23.675 Yên/kg, tương đương 169 USD/kg.
(vasep.com.vn) Bộ Thủy sản và Đại dương Canada (DFO) đã ban hành quy định khẩn cấp siết chặt quản lý khai thác tôm hùm (Homarus americanus) tại các vùng biển Bắc Đại Tây Dương, nhằm giảm áp lực đánh bắt tại các khu vực sinh sản trọng yếu ở vịnh Saint Lawrence và thềm Nova Scotia.
(vasep.com.vn) Chính phủ Honduras đang đẩy mạnh các biện pháp kiểm soát vệ sinh và an toàn thực phẩm đối với ngành tôm nhằm bảo đảm chất lượng sản phẩm, duy trì thị trường xuất khẩu và mở rộng cơ hội tăng trưởng cho một trong những ngành hàng mang lại nguồn ngoại tệ quan trọng nhất của nước này.
(vasep.com.vn) Tập đoàn Thai Union Group (Thái Lan) vừa công bố báo cáo tiến độ chương trình cải thiện nghề cá (Fishery Improvement Projects – FIPs), cho biết 84% lượng cá ngừ mua vào của doanh nghiệp hiện đến từ các nguồn đã được chứng nhận hoặc đang tham gia quy trình đánh giá bền vững.
(vasep.com.vn) Các doanh nghiệp chế biến và hợp tác xã nuôi tôm tại vùng Đông Bắc Brazil đang chuyển hướng mạnh sang thị trường nội địa, tập trung tiêu thụ tại các đô thị lớn miền Nam và Đông Nam như São Paulo và Rio de Janeiro, trong bối cảnh giá tôm xuất khẩu giảm sâu do cạnh tranh từ Ecuador và các nước châu Á.
(vasep.com.vn) Hội nghị Thượng đỉnh của Tổ chức Bột cá và Dầu cá Quốc tế tại Trung Quốc (IFFO China Summit 2026) diễn ra tại Thượng Hải (10–11/6/2026) đã thu hút 221 đại biểu đến từ 27 quốc gia và vùng lãnh thổ, phản ánh mức độ quan tâm ngày càng lớn đối với thị trường nguyên liệu biển toàn cầu. Các nội dung thảo luận tập trung vào cung – cầu bột cá và dầu cá, diễn biến tại các khu vực sản xuất chính, cũng như xu hướng chứng nhận và tính bền vững trong chuỗi cung ứng.
(vasep.com.vn) Selenium là vi chất thiết yếu trong nuôi cá rô phi, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng, miễn dịch và khả năng chống oxy hóa. Tuy nhiên, theo các nghiên cứu mới, không chỉ hàm lượng selenium trong thức ăn mà cách thức đưa selenium vào cơ thể cá cũng có ảnh hưởng lớn đến hiệu quả sử dụng.
(vasep.com.vn) Ngành chế biến thủy sản Đức đang ngày càng lo ngại về nguy cơ thiếu hụt nguồn cung cá thịt trắng, trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục xem xét các biện pháp trừng phạt mới đối với Nga. Các doanh nghiệp cho rằng những động thái này có thể làm gia tăng áp lực lên chuỗi cung ứng thủy sản vốn đã đối mặt với nhiều khó khăn do nguồn nguyên liệu toàn cầu suy giảm.
(vasep.com.vn) Theo Eurostat, sản lượng nuôi trồng thủy sản của Liên minh châu Âu (EU) năm 2024 đạt khoảng 1 triệu tấn, trị giá 4,6 tỷ euro, chiếm khoảng 25% tổng sản lượng thủy sản của khối. Tuy nhiên, số liệu cho thấy ngành này gần như không tăng trưởng trong hơn một thập kỷ, trong khi sản lượng thủy sản toàn cầu tiếp tục tăng mạnh.
(vasep.com.vn) Giá nhiều mặt hàng hải sản tại Hàn Quốc đang tăng nhanh trước mùa hè do sản lượng đánh bắt suy giảm vì thời tiết bất thường, trong khi chi phí nhiên liệu leo thang bởi căng thẳng kéo dài ở Trung Đông. Tình trạng này không chỉ gây áp lực lên người tiêu dùng mà còn ảnh hưởng đến hoạt động của các nhà hàng và ngư dân.
(vasep.com.vn) Ngành chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản Ấn Độ đang đối mặt với áp lực chi phí ngày càng lớn do tình trạng thiếu hụt nguồn cung khô đậu tương – nguyên liệu protein chủ lực trong sản xuất thức ăn chăn nuôi. Hiệp hội Các nhà sản xuất Thức ăn chăn nuôi hỗn hợp Ấn Độ (CLFMA) cảnh báo giá khô đậu tương đã tăng hơn 40% trong những tuần gần đây, lên khoảng 0,68-0,69 USD/kg, kéo theo chi phí sản xuất thức ăn tăng mạnh.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn