Ngành thủy sản EU kiến nghị cải thiện hệ thống CATCH chống khai thác IUU

Tin tức IUU 08:27 17/08/2026
(vasep.com.vn) Nền tảng CATCH của Liên minh châu Âu (EU) chính thức vận hành từ ngày 10/1/2026 trong khuôn khổ pháp luật của EU về chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Hệ thống được xây dựng nhằm số hóa và thống nhất quy trình kiểm tra thủy sản nhập khẩu trên toàn khối.

Hội đồng Tư vấn Thị trường (MAC) đánh giá CATCH là bước tiến quan trọng trong việc nâng cao tính nhất quán của kiểm soát nhập khẩu và số hóa dữ liệu. Tuy nhiên, sau giai đoạn đầu triển khai, các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng thực phẩm cho biết vẫn phát sinh nhiều vấn đề về hành chính, kỹ thuật và vận hành, đặc biệt đối với các lô hàng cần thông quan nhanh hoặc có chuỗi cung ứng phức tạp.

Một trong những khó khăn lớn là doanh nghiệp phải nhập thủ công nhiều thông tin từ hồ sơ do các nước thứ ba cấp vào hệ thống CATCH. Bên cạnh đó, một số hạn chế kỹ thuật, thời gian thông quan kéo dài và chi phí vận hành gia tăng đang tạo thêm áp lực cho doanh nghiệp.

MAC cũng ghi nhận sự khác biệt về cách triển khai và mức độ sẵn sàng giữa các quốc gia thành viên, dẫn đến quy trình xử lý chưa đồng nhất trong toàn EU.

Bà Yobana Bermúdez, Chủ tịch MAC, cho rằng chuỗi giá trị thủy sản EU có mức độ liên kết cao và phụ thuộc vào logistics ổn định cùng quy trình nhập khẩu có thể dự đoán. Theo bà, số hóa và chuẩn hóa dữ liệu có thể giúp CATCH trở thành công cụ quan trọng trong cuộc chiến ngăn chặn sản phẩm IUU vào thị trường EU. Tuy nhiên, hiệu quả lâu dài của hệ thống phụ thuộc không chỉ vào khả năng kiểm soát mà còn ở tính ổn định, dễ sử dụng đối với cả cơ quan quản lý và doanh nghiệp, trong đó có các doanh nghiệp vừa và nhỏ.

MAC đề xuất 7 nhóm giải pháp

MAC kiến nghị EU tăng cường hướng dẫn thống nhất, đặc biệt làm rõ cách xử lý các trường hợp phát sinh lỗi kỹ thuật, hành chính hoặc trong giai đoạn chuyển tiếp.

Đồng thời, cần tăng phối hợp giữa Ủy ban châu Âu, các quốc gia thành viên và các đầu mối liên lạc quốc gia; thường xuyên trao đổi kỹ thuật, xác định vấn đề vận hành và bảo đảm đủ nhân lực, nguồn lực.

MAC cũng đề nghị khắc phục các hạn chế như thiếu dữ liệu nền, quy tắc xác thực quá chặt và chưa thống nhất mã phân loại ngư cụ; đồng thời xây dựng kênh chính thức để doanh nghiệp báo cáo lỗi.

Một ưu tiên khác là phát triển khả năng kết nối trực tiếp giữa CATCH với các hệ thống dữ liệu khác, qua đó giảm việc nhập dữ liệu trùng lặp, nâng cao hiệu quả hành chính và xử lý tốt hơn các bộ hồ sơ phức tạp.

EU cũng được khuyến nghị tăng trao đổi kỹ thuật song phương với các nước thứ ba và cơ quan quản lý khu vực nhằm cải thiện khả năng liên thông dữ liệu, hiểu rõ hơn hệ thống truy xuất nguồn gốc của nhau và xây dựng lộ trình tích hợp kỹ thuật khả thi.

Ngoài ra, CATCH nên bổ sung chức năng cho phép đại diện được ủy quyền, như đại lý hải quan, đơn vị giao nhận hoặc tổ chức sản xuất, thực hiện một số thủ tục thay mặt doanh nghiệp.

Đối với các lần nâng cấp lớn trong tương lai, MAC đề xuất tiến hành thử nghiệm có cấu trúc, giới hạn thời gian và có sự tham gia của nhiều nhóm doanh nghiệp, đại diện cho các mô hình chuỗi cung ứng khác nhau.

Bà Bermúdez nhấn mạnh rằng gánh nặng hành chính và tài chính, các hạn chế kỹ thuật hiện nay cùng sự khác biệt trong triển khai giữa các quốc gia cần được xử lý sớm. Trong đó, tăng khả năng liên thông dữ liệu và mở rộng sự tham gia của các nước thứ ba được xem là những yếu tố then chốt để CATCH phát huy hiệu quả lâu dài.

 

iuu eu

TIN MỚI CẬP NHẬT

Cảng Chattogram siết xử lý lưới khai thác trái phép

 |  15:15 04/09/2026

(vasep.com.vn) Cơ quan Cảng Chattogram (CPA) đang tăng cường xử lý tình trạng ngư dân thả lưới trái phép tại luồng hàng hải và khu neo đậu ngoài cảng, gây cản trở tàu thuyền và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn hàng hải.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 04/9/2026

 |  11:36 04/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 4/9/2026 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về chính sách, cạnh tranh và nguồn cung. Mỹ đưa cải tổ SIMP vào lộ trình nâng sức cạnh tranh thủy sản nội địa; thuế chống bán phá giá tôm Ấn Độ tăng; Ecuador và Indonesia từng bước khôi phục khả năng xuất khẩu, trong khi ngành tôm cảnh báo nguy cơ thiếu khoảng 400.000 tấn nguyên liệu biển cho thức ăn vào năm 2028. Bên cạnh đó, giá cá hồi, nhập khẩu sò điệp và đầu tư nuôi RAS tiếp tục cho thấy những dịch chuyển đáng chú ý trên thị trường toàn cầu

An Hải tăng gấp đôi công suất chế biến cá ngừ nguyên liệu 

 |  08:16 04/09/2026

(vasep.com.vn) Công ty TNHH Thủy Sản An Hải đã tăng gấp đôi công suất chế biến nguyên liệu sau khi đưa vào hoạt động nhà máy Nhơn Hội 2 tại miền Trung Việt Nam. 

Thiếu cá thịt trắng làm thay đổi thị trường đồ ăn nhanh ở châu Âu

 |  08:15 04/09/2026

(vasep.com.vn) Thời kỳ cá tuyết giá rẻ đang dần kết thúc khi tình trạng thiếu hụt cá thịt trắng tự nhiên, đặc biệt là cá tuyết Đại Tây Dương (cod) và haddock, gây áp lực lớn lên ngành dịch vụ ăn uống châu Âu. Tại Anh – thị trường tiêu thụ fish and chips hàng đầu thế giới – các doanh nghiệp đang phải điều chỉnh mạnh để thích ứng với chi phí nguyên liệu tăng cao.

Nghiên cứu: Đánh bắt IUU quy mô công nghiệp chiếm tới 15% sản lượng khai thác biển toàn cầu

 |  08:15 04/09/2026

(vasep.com.vn) Một nghiên cứu của các nhà khoa học tại Đại học British Columbia cho thấy hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) quy mô công nghiệp có thể chiếm tới 15% tổng sản lượng khai thác thủy sản biển tự nhiên trên toàn cầu, với giá trị ước tính 6,2-12,2 tỷ USD.

Oregon yêu cầu tàu khai thác cua Dungeness lắp thiết bị giám sát điện tử

 |  08:14 04/09/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban Cá và Động vật hoang dã Oregon (ODFW) đã nhất trí thông qua quy định yêu cầu các tàu thương mại khai thác cua Dungeness lắp đặt hệ thống giám sát tàu điện tử trước ngày 1/2/2027, nhằm giảm nguy cơ cá voi bị mắc vào ngư cụ.

Nhật Bản, Trung Quốc và Hàn Quốc giảm 12% nhập khẩu surimi cá minh thái từ Mỹ và Nga

 |  08:13 04/09/2026

(vasep.com.vn) Nhập khẩu surimi cá minh thái Alaska từ hai nguồn cung lớn là Mỹ và Nga vào ba thị trường châu Á chủ chốt đồng loạt giảm trong nửa đầu năm 2026, trong bối cảnh nguồn cung surimi cá minh thái toàn cầu đang có dấu hiệu thắt chặt.

Thị trường phi lê cá châu Âu tái định hình, cạnh tranh ngày càng gay gắt

 |  08:13 04/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường phi lê cá tiếp tục là phân khúc quan trọng nhất của ngành thủy sản châu Âu và đang có những thay đổi đáng kể về nguồn cung, giá cả và vị thế của các nhà xuất khẩu. Trong 5 năm qua, khối lượng thị trường chỉ tăng khoảng 5%, từ 986.000 tấn năm 2020 lên 1,036 triệu tấn năm 2025. Tuy nhiên, giá trị tăng tới 30%, từ 4,68 tỷ euro lên 6,06 tỷ euro, cho thấy giá phi lê cá đang tăng rõ rệt.

Xuất khẩu thủy sản tháng 8/2026: Tăng trưởng thu hẹp, động lực tiếp tục lệch về châu Á

 |  12:54 03/09/2026

(vasep.com.vn) Tháng 8/2026, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt 1,14 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ; lũy kế tám tháng đạt 8,00 tỷ USD, tăng 11,8%. Nhịp tăng đã chậm lại so với mức 12,8% của bảy tháng đầu năm. Trung Quốc - Hồng Kông và ASEAN đang bù cho sự suy yếu tại Mỹ, EU và một phần Nhật Bản. Sự phân hóa này sẽ còn rõ hơn trong quý IV, khi thuế thương mại và yêu cầu truy xuất tác động trực tiếp tới đơn hàng.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 3/9/2026

 |  09:28 03/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản toàn cầu tiếp tục có nhiều biến động đáng chú ý trong ngày 03/9/2026, với tâm điểm là giá tôm tại ao có dấu hiệu ổn định; thuế nhập khẩu cao chưa giúp tôm Vịnh Mexico tăng thị phần tại Mỹ; Ecuador tiếp tục nâng giá tôm bán sang Trung Quốc sau Hội chợ Thượng Hải; Dịch bệnh gây thiệt hại khoảng 250 trang trại tôm tại Bangladesh; Trung Quốc tiếp tục nổi lên là thị trường trung tâm của nhiều dòng thủy sản cao cấp; Mỹ tiếp tục chuẩn bị hạ tầng dữ liệu truy xuất cho FSMA 204....

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC