Ngành cá rô phi Việt Nam: nắm bắt cơ hội, phát triển mạnh mẽ
Trong 9 tháng đầu năm 2025, kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đạt 57,3 triệu USD, tăng tới 332% so với cùng kỳ 2024 (13,26 triệu USD). Riêng tháng 8 ghi nhận mức tăng trưởng cao nhất, gần 10 triệu USD – phản ánh khả năng thích ứng nhanh và sự năng động của doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh thị trường biến động mạnh. Các sản phẩm cá rô phi Việt Nam hiện đã có mặt tại nhiều thị trường, trong đó Mỹ là thị trường trọng điểm, chiếm tỷ trọng lớn trong tổng kim ngạch xuất khẩu.
Tuy nhiên, bước sang quý IV, tốc độ tăng trưởng dự kiến chững lại, do lượng hàng tồn tại Mỹ tạm thời tăng cao sau giai đoạn nhập khẩu mạnh trong quý II và III. Điều này cho thấy, Việt Nam cần chuyển hướng từ việc tận dụng cơ hội ngắn hạn sang phát triển chiến lược dài hạn, chú trọng vào nâng cao chất lượng sản phẩm, đa dạng hóa thị trường và xây dựng thương hiệu cá rô phi Việt Nam bền vững.
Trung Quốc và Brazil mất lợi thế vì thuế quan cao
Trung Quốc – nhà sản xuất cá rô phi lớn nhất thế giới (1,6 triệu tấn/năm) đang chịu mức thuế 55% khi XK sang Mỹ, khiến đơn hàng giảm, nhiều hợp đồng bị hoãn hoặc hủy. Giá cá tăng nhẹ nhưng chi phí nuôi tăng mạnh khiến doanh nghiệp lỗ, tồn kho cao kỷ lục. Brazil, vốn được kỳ vọng thay thế Trung Quốc, cũng bị Mỹ áp thuế 50% từ tháng 8, khiến xuất khẩu đình trệ. Nhiều doanh nghiệp phải tăng giá bán, làm mất lợi thế cạnh tranh.
Cả hai quốc gia đều quay về thị trường nội địa để tiêu thụ, nhưng hiệu quả thấp do giá thành giảm, không bù được chi phí sản xuất cao. Các doanh nghiệp vừa và nhỏ vốn phục vụ cho thị trường nội địa, chịu sự cạnh tranh về giá. Tổng thể, ngành cá rô phi Trung Quốc và Brazil đang đối mặt với khó khăn kép: xuất khẩu chậm lại, giá giảm và tâm lý thị trường suy yếu.
Biến cơ hội ngắn hạn thành chiến lược dài hạn
Kinh nghiệm từ Trung Quốc và Brazil cho thấy, phụ thuộc vào một thị trường hoặc sản phẩm duy nhất khiến ngành thủy sản dễ tổn thương trước biến động chính sách. Khi Mỹ tăng thuế, hai quốc gia này đều gặp khó trong xoay chuyển đơn hàng và duy trì xuất khẩu, dẫn đến mất thị phần.
Đối với Việt Nam, đây là thời điểm cần biến cơ hội ngắn hạn thành chiến lược dài hạn. Ngành cá rô phi nên chủ động đa dạng hóa thị trường, mở rộng sang châu Âu, Trung Đông, Nam Mỹ và phát triển sản phẩm giá trị gia tăng như cá rô phi tẩm bột, chế biến sẵn hoặc đóng gói tiện lợi. Đồng thời, đầu tư cải tiến giống, công nghệ nuôi và quy trình chế biến sâu sẽ giúp nâng cao năng suất, giảm chi phí và đáp ứng tiêu chuẩn bền vững.
Với dự báo sản lượng cá rô phi toàn cầu tiếp tục tăng theo Rabobank và xu hướng tiêu dùng ưu tiên sản phẩm thân thiện môi trường, Việt Nam có cơ hội xây dựng thương hiệu cá rô phi riêng, củng cố vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu – không chỉ lấp chỗ trống tạm thời, mà hướng tới vai trò nhà cung cấp chiến lược, bền vững và có giá trị cao.
(vasep.com.vn) Vùng ven biển Miyagi đang trở thành hình mẫu mới về phục hồi kinh tế biển khi kết hợp bảo tồn hệ sinh thái với cơ chế tín chỉ carbon xanh. Thông qua Dự án Blue Carbon Miyagi, các cộng đồng ngư dân địa phương đang biến hoạt động khôi phục rong biển thành nguồn tài chính bền vững sau thảm họa sóng thần năm 2011.
(vasep.com.vn) Nga và Indonesia đang thúc đẩy mạnh hợp tác thương mại thủy sản trong bối cảnh hai nước đặt mục tiêu nâng kim ngạch song phương lên 5 tỷ USD vào năm 2025. Nội dung này được nhấn mạnh tại cuộc họp Ủy ban hợp tác kinh tế - thương mại song phương diễn ra tại Kazan với sự tham dự của Phó Thủ tướng Nga Denis Manturov và Bộ trưởng Điều phối Kinh tế Indonesia Airlangga Hartarto.
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) vừa triển khai một dự án mới nhằm thúc đẩy sản xuất axit béo chuỗi trung bình (MCFAs) có nguồn gốc sinh học theo mô hình kinh tế tuần hoàn. Dự án sử dụng phụ phẩm từ quá trình chế biến khoai tây kết hợp với hạ tầng công nghiệp sẵn có để sản xuất nguyên liệu hóa học sinh học quy mô lớn.
(vasep.com.vn) Ngành nuôi trồng thủy sản Brazil đang đối mặt với nguy cơ lớn khi Ủy ban Đa dạng sinh học quốc gia (Conabio) dự kiến bỏ phiếu vào ngày 27/5 về đề xuất đưa cá rô phi vào danh sách loài ngoại lai xâm hại. Nếu được thông qua, quyết định này có thể gây tác động mạnh đến xuất khẩu và toàn bộ chuỗi sản xuất thủy sản của nước này.
(vasep.com.vn) Do tác động từ việc hạn ngạch khai thác cá tuyết Đại Tây Dương liên tục giảm, các doanh nghiệp chế biến cá thịt trắng châu Âu đang đối mặt với tình trạng thiếu nguyên liệu nghiêm trọng nhất trong nhiều năm qua.
(vasep.com.vn) Thị trường Mỹ đang phát đi những tín hiệu trái chiều đối với thủy sản Việt Nam. Điểm sáng rõ nhất là ghẹ, khi phía Mỹ vừa công nhận tương đương đối với các nghề khai thác ghẹ của Việt Nam, giúp mặt hàng này tiếp tục vào được thị trường Mỹ và có thêm dư địa cạnh tranh. Nhưng ở chiều ngược lại, tôm vẫn là nhóm hàng chịu sức ép lớn nhất do thuế chống bán phá giá sơ bộ còn cao, trong khi nhập khẩu tôm của Mỹ trong quý I/2026 tiếp tục giảm. Với doanh nghiệp Việt Nam, cơ hội vẫn có, nhưng sẽ nghiêng về những đơn vị kiểm soát tốt hồ sơ, biết chọn đúng phân khúc và không cạnh tranh bằng giá đơn thuần.
(vasep.com.vn) Tại cuộc họp của Tổ chức Dầu cá và Bột cá Thế giới (IFFO), các lãnh đạo ngành thức ăn thủy sản cho rằng các mục tiêu bền vững đang ngày càng xung đột với hạn chế nguồn cung và áp lực kinh tế trong chuỗi giá trị nguyên liệu biển.
(vasep.com.vn) Philippines, Papua New Guinea và Quần đảo Marshall vừa ký kết các thỏa thuận hợp tác nghề cá mới trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh Đại dương Melanesia tổ chức tại Port Moresby (Papua New Guinea), đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực bảo vệ nguồn lợi biển và phát triển kinh tế thủy sản bền vững tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) đang tiến gần tới việc phê chuẩn một thỏa thuận thương mại với Mỹ trước thời hạn áp thuế do Tổng thống Donald Trump đặt ra vào ngày 4/7.
(vasep.com.vn) Tập đoàn thủy sản Nhật Bản Kyokuyo đang đẩy mạnh chiến lược mở rộng tại thị trường Bắc Mỹ khi quyết định mua lại toàn bộ cổ phần của đối tác Mỹ trong liên doanh sản xuất thanh cua và surimi tại nước này.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn