Theo một nghiên cứu khoa học mới được công bố trên tạp chí Nature Ecology & Evolution, những chính sách này làm giảm sản lượng đánh bắt cá và có khả năng bắt đầu phục hồi nghề cá mà không làm tổn hại tới sản lượng đánh bắt hay lợi nhuận của ngư dân địa phương.
Indonesia là nước sản xuất cá ngừ hàng đầu thế giới và là nước sản xuất cá biển lớn thứ hai thế giới, nhưng nước này mất lợi nhuận 4 tỷ USD mỗi năm do đánh bắt IUU.
Chính sách đánh bắt chống IUU của Indonesia bao gồm lệnh cấm tạm thời kéo dài một năm từ năm 2014 đến năm 2015 đối với các tàu có xuất xứ từ nước ngoài đã đăng ký tại Indonesia, dẫn đến hơn 1.100 tàu nước ngoài bị cấm khai thác.
Phần lớn các tàu mà chính quyền Indonesia cấm từ các nước khác. Gần một nửa (144 tàu) đến từ Việt Nam, và 76 tàu khác đến từ Philippines, trong khi 50 tàu đến từ Malaysia. Khi lệnh cấm vận chuyển cá năm 2014 cho tàu nước ngoài có hiệu lực, Indonesia đã được dỡ bỏ lệnh cấm đối với các tàu thuyền địa phương.
Các chính sách mới đã làm giảm mạnh trong đánh bắt cá: đánh bắt cá nước ngoài giảm 90%, trong khi đánh bắt chung giảm 25%.
Theo Ren Cabral, tác giả chính của nghiên cứu và là một nghiên cứu sinh sau tiến sĩ tại Đại học California, Trường Khoa học Môi trường Bren của Santa Barbara, một số tàu bị giảm khai thác ở vùng biển Indonesia có thể sẽ chuyển sang các khu vực khác, nhưng không phải tất cả.
Các tác giả kỳ vọng rằng một số tàu đánh cá đi nơi khác và họ cũng mong đợi giảm số lượng thuyền đánh cá và các hoạt động khai thác. Khi các tác giả nghiên cứu đến thăm Indonesia, họ đã thấy một số tàu thuyền nước ngoài không hoạt động trong vùng biển của Indonesia, có nghĩa là những chiếc thuyền đó không thể đánh bắt cá vì các chính sách của Indonesia.
Ở nhiều nước đang phát triển ở vùng nhiệt đới, người dân phụ thuộc vào nghề đánh cá cho cả thực phẩm và sinh kế, gây khó khăn cho chính quyền nhằm giảm áp lực đánh bắt cá thông qua cải cách nghề cá.
Nhưng việc giảm mạnh đánh bắt IUU của các tàu nước ngoài có thể làm giảm tổng sản lượng đánh bắt và cho phép các ngư trường phục hồi với chi phí không đáng kể đối với ngư dân địa phương.
Các tác giả nghiên cứu tính toán rằng việc ngăn chặn đánh bắt quá mức ở Indonesia bằng cách sử dụng các cải cách quản lý điển hình sẽ yêu cầu giảm sản lượng khai thác 15%, với mức giảm tương ứng 16% lợi nhuận. Ngược lại, việc cắt giảm đánh bắt IUU có tiềm năng tạo ra lợi ích đáng kể cho ngư dân địa phương, có khả năng tăng sản lượng khai thác 14% và lợi nhuận 12%.
Theo Cabral, các khu kinh tế độc quyền của các quốc gia chiếm khoảng 42% đại dương và có 90% cá được đánh bắt trong các khu kinh tế độc quyền. Những khu trong phạm vi 200 dặm tính từ bờ biển đã được chính thức công nhận vào năm 1982 thông qua Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển và quan trọng đối với việc cải thiện quản lý nghề cá.
Cabral cho biết, họ không có quyền kiểm soát quyền tiếp cận; ngư dân chạy đua với lợi nhuận, dẫn đến thảm kịch của những kẻ lừa đảo.
Để đánh giá tác động của các chính sách của Indonesia, các nhà nghiên cứu đã theo dõi đánh bắt cá bất hợp pháp trong thời gian thực sử dụng dữ liệu tự động (AIS) từ Global Fishing Watch, một nhóm phi lợi nhuận giúp theo dõi đánh bắt cá thương mại.
Juan Mayorga, nhà khoa học dữ liệu hàng hải của Tập đoàn Thủy sản bền vững của UC Santa Barbara cho biết, hiện tại các nhà nghiên cứu có thể đánh giá trực tiếp (như trong chính sách IUU của Indonesia) liệu chính sách đó có đạt được hiệu quả dự định hay không.
Khoảng 20% cá toàn cầu là từ nguồn khai thác bất hợp pháp. Ở một số khu vực, chẳng hạn như phía tây và trung tâm Thái Bình Dương và phía đông trung tâm Đại Tây Dương, đánh bắt cá bất hợp pháp có thể chiếm hơn 30% tổng số đánh bắt.
Giống như Indonesia, các nước trong khu vực này có thể hưởng lợi từ các quy định nghiêm ngặt hơn đối với việc đánh bắt IUU. Ví dụ, Gambia vi phạm đánh bắt cá bất hợp pháp và tham nhũng trong ngành thủy sản vào năm 2015 và đã có thành công tương tự như Indonesia.
Một số quốc gia đã thực hiện từng bước để chống lại đánh bắt cá bất hợp pháp, bằng cách bắt giữ những kẻ vi phạm và áp dụng tiền phạt khổng lồ, nhưng không phải tất cả các nước đều có thể làm như vậy.
(vasep.com.vn) Điểm tin thủy sản thế giới 14/10/2026 phản ánh bức tranh đa chiều về thị trường toàn cầu. Áp lực thiếu hụt nguồn cung cá cơm Peru, dầu cá và xu hướng siết chặt hạn ngạch tại Na Uy, Nhật Bản. Bên cạnh đó, giá tôm Ấn Độ và cá rô phi Trung Quốc liên tục leo thang, đan xen hàng loạt động thái pháp lý khắt khe tại Mỹ.
(vasep.com.vn) Paraná tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu trong ngành nuôi cá rô phi của Brazil, với sản lượng 209.300 tấn trong năm 2025, chiếm 39,2% tổng sản lượng cá rô phi cả nước. Theo số liệu của Viện Địa lý và Thống kê Brazil (IBGE), cứ 10 kg cá rô phi được sản xuất tại Brazil thì gần 4 kg đến từ bang Paraná.
(vasep.com.vn) Ngày 17/9/2026, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (US FDA) đã công bố phiên bản mới năm 2026 của Bộ luật Thực phẩm (Food Code 2026). Đây là bộ quy tắc mẫu về an toàn thực phẩm dành cho các cơ quan quản lý cấp bang, địa phương và vùng lãnh thổ của Hoa Kỳ, tập trung vào thực phẩm được cung cấp tại cơ sở bán lẻ và dịch vụ ăn uống. Phiên bản 2026 cập nhật nhiều nội dung về quản lý sức khỏe nhân viên, kiểm soát nhiệt độ, vệ sinh thiết bị, dị ứng thực phẩm và các phương pháp chế biến mới.
(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) đang kêu gọi các doanh nghiệp và chuyên gia trong lĩnh vực khai thác, nuôi trồng và chế biến thủy sản tham gia khảo sát nhằm xác định những quy định hành chính, báo cáo và tuân thủ đang gây tốn kém hoặc tạo gánh nặng không cần thiết cho ngành. Cuộc khảo sát được công bố ngày 6/10/2026 và kéo dài đến 23h59 ngày 31/10/2026 (giờ CEST).
(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Trung Quốc tiếp tục tăng mạnh trong năm 2026, trong khi xuất khẩu tôm Việt Nam sang thị trường này cũng ghi nhận mức tăng trưởng nổi bật. Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực là hai câu chuyện khác nhau: sức tiêu thụ tại Trung Quốc đang tăng chậm hơn nhập khẩu; đồng thời cơ cấu tôm Việt Nam bán sang thị trường này có tỷ trọng tôm hùm rất lớn, khác đáng kể so với Ecuador và Ấn Độ. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải nhìn đúng từng phân khúc để đánh giá cơ hội và rủi ro.
(vasep.com.vn) Nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10, đoàn công tác của Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể – Bộ Tài chính đã đến thăm, tặng hoa và chúc mừng Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) cùng cộng đồng doanh nghiệp hội viên.
(vasep.com.vn) Một nhóm gồm 29 nghị sĩ Maryland thuộc cả hai đảng đang kêu gọi các cơ quan quản lý thủy sản tăng hạn chế đối với hoạt động khai thác cá menhaden Đại Tây Dương – loài cá nhỏ giữ vai trò quan trọng trong chuỗi thức ăn của vịnh Chesapeake, là nguồn thức ăn của cá striped bass và chim ưng biển.
(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) thông báo đã chính thức trao các hợp đồng mua sắm thủy sản với tổng trị giá 2 triệu USD (tương đương 1,8 triệu EUR). Gói thầu này được dành riêng cho việc cung cấp sản phẩm cá minh thái Alaska đông lạnh, nhằm phục vụ trực tiếp cho các chương trình phúc lợi xã hội và dinh dưỡng cộng đồng trên toàn quốc.
(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Mỹ tăng mạnh trong tháng 8/2026, đạt 79.729 tấn, tăng 32% so với cùng kỳ năm trước và là mức cao nhất kể từ năm 2021. Giá trị nhập khẩu đạt 676 triệu USD, tăng 29%, theo số liệu thương mại tôm được công bố trong Shrimp Bytes.
(vasep.com.vn) Thị trường cá rô phi toàn cầu đang phân hóa rõ nét, không chỉ giữa các nước sản xuất mà còn theo dạng sản phẩm và thị trường tiêu thụ. Nguồn cung chia thành các nhóm có lợi thế riêng: cá nguyên con và phi lê đông lạnh quy mô lớn từ châu Á; phi lê tươi giá trị cao từ Mỹ Latinh; trong khi nhiều nước sản xuất lớn chủ yếu phục vụ nhu cầu nội địa.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn