IAEA triển khai dự án 5 năm ứng dụng công nghệ hạt nhân chống gian lận thủy sản

Thị trường thế giới 10:00 16/04/2026 Kim Thu
(vasep.com.vn) Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) vừa khởi động dự án nghiên cứu kéo dài 5 năm nhằm hỗ trợ các quốc gia nâng cao năng lực phát hiện và ngăn chặn gian lận thủy sản thông qua công nghệ hạt nhân và các kỹ thuật liên quan.

 

Theo IAEA, tiêu thụ thủy sản toàn cầu đã tăng gần gấp đôi kể từ thập niên 1960 và dự kiến tiếp tục tăng mạnh đến năm 2050, kéo theo nguy cơ gian lận thương mại ngày càng gia tăng. Các hình thức gian lận phổ biến gồm: thay thế loài có giá trị cao bằng loài rẻ hơn, ghi sai nguồn gốc khai thác, bán sản phẩm đông lạnh dưới dạng tươi sống hoặc sử dụng phụ gia không khai báo.

Dự án, mang tên “Xác định nguồn gốc và tính xác thực thủy sản bằng công nghệ hạt nhân”, sẽ xây dựng các cơ sở dữ liệu “dấu vân tay” đồng vị và phân tử cho từng nhóm sản phẩm. Các dữ liệu này được tích hợp vào hệ thống truy xuất nguồn gốc số, giúp cơ quan quản lý và doanh nghiệp xác minh nguồn gốc và phát hiện gian lận hiệu quả hơn.

Công nghệ đồng vị bền cho phép xác định nguồn gốc địa lý của thủy sản thông qua tỷ lệ các nguyên tố như oxy, hydro, lưu huỳnh trong môi trường sống. Trong khi đó, các kỹ thuật như cộng hưởng từ hạt nhân (NMR) và khối phổ độ phân giải cao có thể nhận diện loài, phát hiện phụ gia, xác định sản phẩm đã qua cấp đông hay phát hiện tồn dư kim loại nặng và chất cấm.

IAEA cho biết các quốc gia tham gia sẽ được hỗ trợ về công nghệ, đào tạo và xây dựng quy trình phân tích phù hợp. Đồng thời, các cơ sở dữ liệu sẽ được thiết kế riêng theo từng quốc gia, phản ánh đặc trưng sinh thái và chuỗi thực phẩm địa phương, qua đó nâng cao độ chính xác trong kiểm tra.

Kết quả dự án dự kiến sẽ được chia sẻ rộng rãi cho cộng đồng khoa học và các bên liên quan, góp phần tăng cường minh bạch thị trường và bảo vệ người tiêu dùng. Tuy nhiên, việc quản lý và chia sẻ dữ liệu sẽ được kiểm soát chặt chẽ nhằm tránh nguy cơ bị lợi dụng cho mục đích gian lận.

Trong bối cảnh các thị trường nhập khẩu ngày càng siết chặt yêu cầu truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm, sáng kiến này được kỳ vọng sẽ hỗ trợ các quốc gia, trong đó có các nước xuất khẩu thủy sản, nâng cao năng lực tuân thủ và tăng tính cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

iaea ngan chan gian lan thuy san cong nghe hat nhan

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 22/9/2026

 |  14:45 22/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 22/9 tiếp tục ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về nguồn cung, giá cả và thương mại. Trung Quốc tăng mạnh nhập khẩu tôm nhưng sức tiêu thụ chưa theo kịp, trong khi Ecuador tiếp tục mở rộng nguồn cung và cạnh tranh tôm toàn cầu. Nga đẩy mạnh xuất khẩu sang Trung Quốc và các thị trường châu Á, còn Mỹ và EU tiếp tục tăng cường các yêu cầu về truy xuất, quản lý nghề cá và chuỗi cung ứng. Bên cạnh đó, xu hướng chế biến sâu, sản phẩm tiện lợi và thủy sản giá trị gia tăng tiếp tục mở ra cơ hội mới cho doanh nghiệp Việt Nam.

Xuất khẩu cá rô phi Thái Lan đối mặt với yêu cầu kiểm soát chặt hơn

 |  07:32 22/09/2026

(vasep.com.vn) Hoạt động xuất khẩu cá rô phi tại Thái Lan đang được chú ý trở lại trong bối cảnh cơ quan chức năng và các tổ chức xã hội tiếp tục rà soát việc quản lý cá rô phi cằm đen (blackchin tilapia), loài ngoại lai đang gây ảnh hưởng đến hệ sinh thái và hoạt động nuôi thủy sản tại nước này.

Nga đẩy mạnh xây dựng thương hiệu thủy sản tại thị trường Trung Quốc

 |  07:32 22/09/2026

(vasep.com.vn) Thủy sản Nga đang nhận được sự quan tâm ngày càng lớn tại thị trường Trung Quốc, mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp Nga đẩy mạnh xây dựng thương hiệu và gia tăng giá trị sản phẩm. Phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế phương Đông (EEF), ông Alexey Maslov, Giám đốc Viện Nghiên cứu châu Á và châu Phi thuộc Đại học Tổng hợp Quốc gia Moskva, cho rằng cần nhấn mạnh rõ nguồn gốc Nga của thủy sản khi tiếp cận người tiêu dùng Trung Quốc.

Sản lượng sò điệp Hokkaido có thể xuống mức thấp nhất trong 9 năm

 |  07:31 22/09/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng sò điệp tại Hokkaido, vùng sản xuất lớn nhất Nhật Bản, được dự báo giảm xuống 298.200 tấn trong niên vụ hiện tại, thấp hơn 15% so với năm trước và lần đầu xuống dưới 300.000 tấn trong 9 năm.

Nông dân nuôi tôm Andhra Pradesh dọa tạm ngừng thả nuôi do chi phí tăng

 |  07:29 22/09/2026

(vasep.com.vn) Người nuôi tôm tại bang Andhra Pradesh, Ấn Độ, cảnh báo sẽ tạm ngừng nuôi trong ba tháng, từ tháng 4–6/2027, nếu chính quyền không có biện pháp xử lý tình trạng chi phí sản xuất tăng trong khi giá tôm giảm mạnh.

Xuất khẩu cá tra 8 tháng: Duy trì đà tăng, Trung Quốc và Brazil tạo lực đẩy

 |  07:28 22/09/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá tra Việt Nam tiếp tục duy trì tăng trưởng trong tháng 8/2026, đưa kim ngạch 8 tháng đầu năm lên 1,5 tỷ USD, tăng 10% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng tháng 8, xuất khẩu đạt 205 triệu USD, tăng 6%. Tuy nhiên, diễn biến giữa các thị trường ngày càng phân hóa khi Trung Quốc và Brazil tăng trưởng tích cực, trong khi Mỹ tiếp tục giảm mạnh.

National Fisheries Institute đổi tên thành National Seafood Association

 |  08:25 21/09/2026

(vasep.com.vn) Viện Thủy sản Quốc gia Mỹ (National Fisheries Institute – NFI) chính thức đổi tên thành National Seafood Association (NSA), đồng thời ra mắt bộ nhận diện thương hiệu mới với logo và khẩu hiệu “Science, Education & Advocacy Since 1945” (Khoa học, Giáo dục và Vận động chính sách từ năm 1945).

Israel triển khai dự án quốc gia phát triển nuôi cá ngừ vây xanh bền vững

 |  08:04 21/09/2026

(vasep.com.vn) Israel vừa triển khai Dự án Cá ngừ Quốc gia, nhằm phát triển năng lực nghiên cứu và thương mại để nuôi cá ngừ vây xanh Đại Tây Dương trong điều kiện kiểm soát, hướng tới xây dựng ngành nuôi cá ngừ bền vững trong nước.

El niño mạnh lên: “cơn sóng ngầm” mới của ngành tôm thế giới

 |  07:59 21/09/2026

(vasep.com.vn) El Niño đang mạnh lên tại Thái Bình Dương và có thể trở thành một trong những yếu tố đáng chú ý nhất đối với ngành thủy sản trong những tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027. Nhưng với ngành tôm, tác động của El Niño không đơn giản là “tốt” hay “xấu”.

VASEP góp ý Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều về thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh tại Nghị định số 41/2026/NĐ-CP

 |  18:24 19/09/2026

(vasep.com.vn) Ngày 15/9/2026, Hiệp hội VASEP đã gửi công văn số 141/CV-VASEP tới Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Cục Thủy sản và Kiểm ngư về việc góp ý Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều về thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh tại Nghị định số 41/2026/NĐ-CP.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC