Hướng đi bền vững cho thức ăn thủy sản trong ngành nuôi trồng thủy sản hiện đại

Thức ăn 08:26 23/10/2025 Phuong Linh
(vasep.com.vn) Enrico Bachis, Giám đốc Nghiên cứu Thị trường tại IFFO từ năm 2017, chia sẻ về xu hướng và thách thức trong ngành nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là vai trò của thức ăn thủy sản trong bối cảnh phát triển bền vững. Ông Bachis tốt nghiệp Đại học Cagliari (Sardinia) với bằng Khoa học Chính trị, sau đó lấy Thạc sĩ Kinh tế Tài chính và Tiến sĩ Kinh tế Công nghiệp tại Đại học Nottingham (Anh).

 

Ngành nuôi trồng thủy sản đang phát triển với tốc độ nhanh chóng, đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp protein lành mạnh cho toàn cầu. Tuy nhiên, thành công bền vững của ngành phụ thuộc rất nhiều vào việc sử dụng các loại thức ăn có giá trị dinh dưỡng cao, đồng thời đảm bảo thân thiện với môi trường.

Theo Enrico Bachis, chiến lược phát triển thức ăn nuôi trồng thủy sản trong tương lai cần tập trung vào việc bảo tồn những lợi thế dinh dưỡng đặc trưng của nguồn nguyên liệu biển truyền thống, đồng thời mở rộng sử dụng các nguyên liệu mới đáng tin cậy. Bột cá và dầu cá vẫn là nền tảng thiết yếu. Bột cá cung cấp protein dễ tiêu hóa với đầy đủ các axit amin thiết yếu, vitamin và khoáng chất giúp cá tăng trưởng tốt, nâng cao hệ miễn dịch và chất lượng sản phẩm. Dầu cá cung cấp nguồn năng lượng cô đặc cùng các axit béo omega-3 thiết yếu EPA và DHA, giúp cá duy trì sức ăn ngay cả trong điều kiện khắc nghiệt.

Tuy nhiên, nguồn nguyên liệu từ biển như bột cá và dầu cá có hạn, bị giới hạn bởi các quy định bảo vệ hệ sinh thái và sự cạnh tranh từ các ngành công nghiệp khác như dược phẩm và thức ăn cho thú cưng. Trong khi nhu cầu thức ăn thủy sản dự kiến tăng mạnh trong những năm tới, không một loại nguyên liệu đơn lẻ nào có thể đáp ứng đủ. Do đó, ngành cần sử dụng kết hợp đa dạng các nguyên liệu một cách thông minh và hiệu quả.

Một vấn đề quan trọng khác là cách thức đo lường tính bền vững của các thành phần thức ăn. Với thành phần thức ăn thủy sản đa dạng gồm hơn 40 nguyên liệu, việc so sánh công bằng về tác động môi trường là cần thiết. Ngành đã áp dụng Đánh giá Vòng đời (LCA) cùng các bộ dữ liệu tiêu chuẩn như của Viện LCA Thức ăn Toàn cầu (GFLI), tuân thủ các hướng dẫn mới nhất của Liên minh Châu Âu. Mỗi thành phần đều có dấu chân sinh thái riêng, và sự đánh đổi giữa chúng cần được cân nhắc kỹ lưỡng.

Chứng nhận nguồn gốc nguyên liệu như MarinTrust và Hội đồng Quản lý Biển (MSC) đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm trong khâu cung ứng, giúp người mua lựa chọn nguyên liệu có nguồn gốc bền vững với tác động môi trường thấp.

Song song với đó, sự đổi mới đang mở rộng lựa chọn nguyên liệu thức ăn. Các nguồn protein thực vật, bột côn trùng, protein đơn bào và dầu tảo đang chuyển từ thử nghiệm sang sản xuất thương mại. Dầu tảo bổ sung EPA/DHA, trong khi protein côn trùng và vi sinh vật mang lại tính tuần hoàn và chức năng sinh học mới.

Tuy nhiên, hiện tại các nguồn nguyên liệu mới vẫn chưa thể thay thế hoàn toàn nguồn nguyên liệu biển do chi phí và sản lượng còn hạn chế. Giải pháp bền vững nhất là áp dụng dinh dưỡng chính xác, tức là sử dụng lượng bột cá và dầu cá nhỏ hơn nhưng tối ưu hơn vào thời điểm cá hấp thụ hiệu quả nhất. Kết hợp với việc tối ưu hỗn hợp nguyên liệu và tận dụng công nghệ chế biến, ngành nuôi trồng thủy sản có thể tăng sản lượng đồng thời giảm thiểu chất thải.

Tóm lại, tương lai của thức ăn nuôi trồng thủy sản sẽ dựa trên sự bổ sung đa dạng nguyên liệu hơn là thay thế hoàn toàn. Việc duy trì lợi thế dinh dưỡng của nguồn nguyên liệu biển truyền thống, kết hợp với các nguyên liệu thay thế mới và áp dụng dinh dưỡng chính xác, cùng với nguồn cung có trách nhiệm và dữ liệu đánh giá chuẩn mực, sẽ giúp ngành đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng và bảo vệ hệ sinh thái biển một cách bền vững.

 

thúc an thủy sản

TIN MỚI CẬP NHẬT

Pakistan thành lập Ủy ban chuyên trách thúc đẩy xuất khẩu thủy sản

 |  08:37 21/10/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban Thường trực về Nghề cá và Nuôi trồng thủy sản thuộc Liên đoàn Phòng Thương mại và Công nghiệp Pakistan (FPCCI) đã tổ chức cuộc họp đầu tiên tại Karachi ngày 11/10/2026, với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu và các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thủy sản.

Nga đẩy mạnh sản xuất các sản phẩm thủy sản giá trị gia tăng

 |  08:34 21/10/2026

(vasep.com.vn) Trong 8 tháng đầu năm 2026, tổng sản lượng khai thác thủy sản của Nga giảm 2,5% so với cùng kỳ, xuống còn 2,85 triệu tấn. Tuy nhiên, sản xuất các sản phẩm thủy sản có giá trị gia tăng cao tiếp tục tăng trưởng, cho thấy xu hướng chuyển dịch cơ cấu trong ngành.

Chủ động phòng bệnh gan thận mủ và xuất huyết trên cá tra

 |  08:25 21/10/2026

(vasep.com.vn) Trong quá trình nuôi cá tra, những biến động về môi trường nước, thời tiết và điều kiện chăm sóc có thể làm gia tăng nguy cơ phát sinh bệnh gan thận mủ và bệnh xuất huyết. Đây là hai bệnh nguy hiểm, có khả năng lây lan nhanh, gây thiệt hại lớn nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời.

Mỹ ghi nhận tình trạng lao động cưỡng bức trên tàu cá Đài Loan và Indonesia

 |  08:24 21/10/2026

(vasep.com.vn) Báo cáo thường niên về mua bán người (TIP) của Bộ Ngoại giao Mỹ tiếp tục ghi nhận những hạn chế trong việc bảo vệ lao động nghề cá tại Đài Loan và Indonesia, đặc biệt là tình trạng lao động cưỡng bức. Tuy nhiên, Mỹ vẫn giữ nguyên xếp hạng của hai bên, trong đó Đài Loan duy trì Nhóm 1 năm thứ 17 liên tiếp, còn Indonesia ở Nhóm 2.

Xuất khẩu tôm Việt Nam trước những biến động thị trường cuối năm

 |  08:15 21/10/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam đạt 3,7 tỷ USD trong 9 tháng đầu năm 2026, tăng 11% so với cùng kỳ năm ngoái. Dù duy trì tăng trưởng nhờ thị trường Trung Quốc và một số thị trường trong khối CPTPP, đà tăng đang chậm lại khi xuất khẩu sang Mỹ và EU suy giảm. Áp lực thuế quan, cạnh tranh quốc tế cùng những khó khăn về nguyên liệu đang đặt ra không ít thách thức cho doanh nghiệp trong những tháng cuối năm.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 20/10/2026

 |  15:36 20/10/2026

(vasep.com.vn) Từ giá cá tra nguyên liệu trong nước leo lên 36.500 đồng/kg, giá tôm Ecuador giảm tại Trung Quốc, đến việc EU mở cửa thủy sản nuôi Ai Cập và Nhật Bản tính dùng surimi cá tra, thị trường thủy sản thế giới hôm nay có nhiều biến động đáng chú ý với doanh nghiệp Việt Nam.

Nghị viện châu Âu tăng cường quan tâm đến lao động cưỡng bức trong ngành khai thác thủy sản

 |  07:55 20/10/2026

(vasep.com.vn) Tại hội nghị về thúc đẩy khía cạnh xã hội trong nghề cá bền vững tổ chức tại Nghị viện châu Âu đầu tháng 10/2026, các tổ chức quốc tế và đại diện ngành thủy sản đã kêu gọi tăng cường bảo vệ quyền lợi ngư dân, ngăn chặn lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng thủy sản toàn cầu.

Giá cá rô phi tại Brazil ổn định, xuất khẩu tăng gấp đôi trong tháng 9

 |  07:54 20/10/2026

(vasep.com.vn) Thị trường cá rô phi Brazil khép lại tháng 9/2026 với giá bán tương đối ổn định tại các vùng sản xuất chủ lực, trong khi xuất khẩu phục hồi mạnh sau hai tháng liên tiếp suy giảm. Diễn biến này phản ánh sự cân bằng tương đối giữa nguồn cung cá nguyên liệu và nhu cầu thu mua của các doanh nghiệp chế biến, đồng thời cho thấy hoạt động tiêu thụ quốc tế đang cải thiện.

Cá tra Việt Nam tìm động lực tăng trưởng từ Anh, Nhật Bản và EU

 |  07:37 20/10/2026

(vasep.com.vn) Kim ngạch xuất khẩu cá tra của Việt Nam 9 tháng đầu năm 2026 đạt 1,7 tỷ USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng tháng 9 kim ngạch đạt 210 triệu USD, tăng 16%. Trung Quốc, Mỹ và Brazil là ba thị trường lớn nhất, chiếm 49% tổng giá trị xuất khẩu. Trong khi Trung Quốc và Brazil duy trì đà tăng trưởng, xuất khẩu sang Mỹ vẫn thấp hơn cùng kỳ.

Nghệ An sản xuất hơn 460.000 con giống cá chim vây vàng sạch bệnh

 |  08:00 19/10/2026

(vasep.com.vn) Nghệ An vừa nghiệm thu mô hình sản xuất giống cá chim vây vàng quy mô công nghiệp, hướng tới chủ động nguồn giống chất lượng cao phục vụ phát triển nghề nuôi biển bền vững. Sau 60 ngày ương nuôi, mô hình thu được hơn 460.000 con cá giống, với kết quả xét nghiệm cho thấy các mẫu cá đều âm tính với những tác nhân gây bệnh được kiểm tra.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC