Thuế 0% cho các sản phẩm hải sản, lợi thế cạnh tranh mới của Ấn Độ
Theo thông tin Reuters, FTA giữ EU–Ấn Độ dự kiến đưa thuế nhập khẩu của EU về 0% đối với nhiều nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của Ấn Độ, trong đó có các sản phẩm hải sản, hiện chịu thuế tới khoảng 26%. Song song, phía EU cũng công bố thỏa thuận sẽ loại bỏ/giảm thuế ở quy mô rất lớn trên tổng giao dịch hàng hóa giữa hai bên, nhằm tạo thêm động lực thương mại và đa dạng chuỗi cung ứng.
Với ngành cá ngừ, “điểm rơi” cạnh tranh thường nằm ở giá thành sau thuế đối với các dòng loin cá ngừ hay loin cá ngừ hấp và sản phẩm phục vụ chế biến, đóng hộp – những phân khúc nhạy cảm với chênh lệch thuế vài %. Khi Ấn Độ được kéo thuế về 0% cho nhóm hải sản, lợi thế giá của nước này tại EU sẽ rõ rệt hơn, đặc biệt trong bối cảnh EU và Ấn Độ đều kỳ vọng thỏa thuận tạo cú hích thương mại hai chiều trong thời gian tới.
Lợi thế EVFTA của Việt Nam bị thu hẹp
Hiện Việt Nam đã có Hiệp định Thương mại Tự do với EU (gọi tắt EVFTA), trong đó cá ngừ là một nhóm hàng được thiết kế lộ trình giảm thuế và có hạn ngạch ưu đãi thuế (TRQ). Cụ thể, cá ngừ đóng hộp được hưởng hạn ngạch miễn thuế 11.500 tấn/năm, và một số dòng loin/thịt cá ngừ có lộ trình giảm thuế về 0% theo thời gian.
Tuy nhiên, lợi thế EVFTA phát huy mạnh nhất khi các đối thủ vẫn chịu thuế theo tối huệ quốc (MFN) tương đối cao. Khi Ấn Độ có FTA với EU và được đưa nhiều dòng thủy sản về 0%, “khoảng cách ưu đãi” giữa Việt Nam và Ấn Độ tại EU sẽ thu hẹp. Do đó, đơn hàng dễ dịch chuyển sang nhà cung cấp có giá tốt hơn trong cùng phân khúc. Áp lực giảm giá lên sản phẩm cá ngừ Việt Nam tăng, nhất là với các đơn hàng gia công, loin cá ngừ, cá ngừ đóng hộp… Lợi thế ưu đãi thuế quan theo hạn ngạch 11.500 tấn cá ngừ đóng hộp của Việt Nam có thể giảm giá trị tương đối, do người mua EU có thêm lựa chọn được ưu đãi tương tự hoặc gần tương tự từ Ấn Độ.
Cạnh tranh không chỉ ở thuế
Trong thương mại cá ngừ vào EU, thuế quan chỉ là một vế. Vế còn lại là tuân thủ – truy xuất – rủi ro pháp lý, bao gồm các yêu cầu liên quan đến chống khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU). Thực tế, trong các trao đổi cấp cao gần đây giữa EU và Việt Nam, phía Việt Nam tiếp tục kêu gọi EU hỗ trợ hướng tới gỡ “thẻ vàng” IUU.
Khi cạnh tranh về thuế gia tăng do Ấn Độ được ưu đãi, bất kỳ “độ vênh rủi ro” nào trong đánh giá của nhà nhập khẩu EU cũng có thể trở thành lý do để họ tái cơ cấu nguồn cung. Nói cách khác, nếu hai nhà cung cấp có mức thuế tương đương, nhà mua EU sẽ càng ưu tiên bên có hồ sơ tuân thủ “dễ thở” hơn về mặt kiểm soát rủi ro.
Cạnh tranh tại phân khúc loin cá ngừ và cá ngừ đóng hộp gay gắt hơn
Ấn Độ có lợi thế lớn về nguồn nguyên liệu và khả năng tham gia chuỗi cung ứng cá ngừ phục vụ chế biến. Khi các sản phẩm thuỷ sản NK vào EU được hưởng mức thuế 0%, Ấn Độ có thể tăng sức cạnh tranh ở các nhóm hàng mà Việt Nam đang tập trung đẩy sang EU nhờ EVFTA, như loin cá ngừ đông lạnh hay loin cá ngừ hấp đông lạnh- nguyên liệu cho đồ hộp, một phần hàng chế biến.
Điều này cho phép các nhà NK EU trong ngắn hạn có thể “đa dạng” nguồn cung để tối ưu giá và giảm rủi ro đứt gẫy nguồn cung. Do đó, các nhà cung cấp hiện hữ có thể bị giảm thị phần, trong đó có Việt Nam.
Nếu FTA giữ EU và Ấn Độ triển khai đúng lộ trình, giai đoạn 2026 – 2027 sẽ là thời điêm các nhà NK EU tái cấu trúc nguồn cung và các DN Việt Nam sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn để giữ thị phần tại khối thị trường này. Do đó, DN cần phải xây dựng các chiến lược phù hợp ngay từ bây giờ.
(vasep.com.vn) Nghiên cứu mới của các nhà khoa học Bồ Đào Nha cho thấy protein thủy phân từ phụ phẩm ngành thực phẩm có thể thay thế một phần bột cá trong khẩu phần nuôi cá vược châu Âu (European seabass) mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng, hiệu quả sử dụng thức ăn hay chất lượng phi lê, đồng thời nâng cao tính bền vững của ngành.
(vasep.com.vn) Super Bowl của Liên đoàn Bóng bầu dục Quốc gia Mỹ (NFL) diễn ra ngày 8/2, cùng với Valentine’s Day vào ngày 14/2, đang tạo ra cơ hội lớn cho các nhà bán lẻ và chuỗi nhà hàng tại Mỹ đẩy mạnh các chương trình khuyến mãi, đặc biệt là với mặt hàng thủy sản.
(vasep.com.vn) Việc Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ công bố hoàn tất đàm phán Hiệp định thương mại tự do (FTA) cuối tháng 1/2026 đang mở ra một giai đoạn cạnh tranh mới trên thị trường thủy sản châu Âu. Trong đó, ngành cá ngừ Việt Nam – vốn coi EU là thị trường quan trọng cho các dòng sản phẩm loin và cá ngừ chế biến – có thể đối mặt rủi ro “xói mòn ưu đãi”, khi một đối thủ lớn về nguồn nguyên liệu và năng lực chế biến như Ấn Độ được mở cánh cửa thuế quan rộng hơn.
(vasep.com.vn) Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Fish Physiology and Biochemistry cho thấy bột giun nhiều tơ (polychaete meal) từ loài Hediste diversicolor có thể thay thế tới 50% bột cá trong thức ăn cho cá vược châu Âu (Dicentrarchus labrax) mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng, hiệu quả sử dụng thức ăn hay chất lượng phi lê.
(vasep.com.vn) Năm 2025, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam ghi nhận bước tăng trưởng ấn tượng, với tổng kim ngạch đạt hơn 99 triệu USD, cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của mặt hàng này trong cơ cấu xuất khẩu thủy sản. Trong đó, phi lê cá và các loại thịt cá đạt 61 triệu USD, chiếm 61% tổng kim ngạch, khẳng định vị thế là nhóm sản phẩm chủ lực.
(vasep.com.vn) Năm 2025, xuất khẩu cá và hải sản của Nga sang Nhật Bản ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể, phản ánh sự phục hồi nhu cầu và khả năng thích ứng của doanh nghiệp Nga trước những biến động của thị trường quốc tế. Theo phân tích của Liên minh Thủy sản Nga dựa trên số liệu hải quan Nhật Bản, kim ngạch xuất khẩu đạt 952 triệu USD, tăng 11% so với năm 2024. Về khối lượng, xuất khẩu đạt 118 nghìn tấn, tăng 9% so với cùng kỳ năm trước.
(vasep.com.vn) Ngành tôm Indonesia khép lại năm 2025 với sự phục hồi mạnh mẽ trong tháng 12, qua đó bù đắp phần nào những gián đoạn nghiêm trọng tại thị trường Mỹ trong quý IV. Dù tổng khối lượng xuất khẩu cả năm gần như đi ngang, kim ngạch vẫn ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số, phản ánh rõ chiến lược chuyển dịch sang các sản phẩm giá trị gia tăng.
(vasep.com.vn) Theo Rabobank, nền kinh tế Mỹ trong giai đoạn đầu năm 2026 đang trải qua quá trình phục hồi theo mô hình “hình chữ K”, kéo theo sự phân hóa rõ rệt trong hành vi tiêu dùng. Phát biểu tại Hội nghị Thị trường Thủy sản Toàn cầu 2026 (GSMC) diễn ra từ ngày 18–22/1 tại Florida, ông Christian Lawrence, Trưởng bộ phận nghiên cứu thị trường châu Mỹ và năng lượng của Rabobank, cho biết xu hướng này sẽ thúc đẩy đồng thời nhu cầu đối với cả sản phẩm cao cấp lẫn sản phẩm giá trị trong năm nay.
Hoa Kỳ là một trong những thị trường lớn và trọng điểm của thủy sản Việt Nam. Để hỗ trợ doanh nghiệp giữ vững thị phần tại thị trường này, hàng năm, Hiệp hội luôn tổ chức chương trình Triển lãm Thủy sản Bắc Mỹ giúp doanh nghiệp tham gia quảng bá sản phẩm, mở rộng thị trường, tìm kiếm khách hàng mới và cập nhật những xu hướng của thị trường. Triển lãm là cơ hội giúp Doanh nghiệp tiếp cận khách hàng, đồng thời thúc đẩy xuất khẩu vào thị trường Hoa Kỳ nói riêng và khu vực Bắc Mỹ nói chung.
(vasep.com.vn) Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Royal Society Open Science cho thấy người tiêu dùng vẫn tỏ ra khá e ngại đối với cá nuôi bằng thức ăn có nguồn gốc từ côn trùng, do cảm nhận “kém hấp dẫn”. Nghiên cứu do các nhà khoa học từ Đại học Quốc gia Singapore, Đại học Công nghệ Queensland và Đại học Quốc gia Chungnam (Hàn Quốc) thực hiện, được xem là nghiên cứu đầu tiên phân tích sở thích của người tiêu dùng đối với cá đóng gói nuôi bằng các loại thức ăn khác nhau.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
