Thuế 0% cho các sản phẩm hải sản, lợi thế cạnh tranh mới của Ấn Độ
Theo thông tin Reuters, FTA giữ EU–Ấn Độ dự kiến đưa thuế nhập khẩu của EU về 0% đối với nhiều nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của Ấn Độ, trong đó có các sản phẩm hải sản, hiện chịu thuế tới khoảng 26%. Song song, phía EU cũng công bố thỏa thuận sẽ loại bỏ/giảm thuế ở quy mô rất lớn trên tổng giao dịch hàng hóa giữa hai bên, nhằm tạo thêm động lực thương mại và đa dạng chuỗi cung ứng.
Với ngành cá ngừ, “điểm rơi” cạnh tranh thường nằm ở giá thành sau thuế đối với các dòng loin cá ngừ hay loin cá ngừ hấp và sản phẩm phục vụ chế biến, đóng hộp – những phân khúc nhạy cảm với chênh lệch thuế vài %. Khi Ấn Độ được kéo thuế về 0% cho nhóm hải sản, lợi thế giá của nước này tại EU sẽ rõ rệt hơn, đặc biệt trong bối cảnh EU và Ấn Độ đều kỳ vọng thỏa thuận tạo cú hích thương mại hai chiều trong thời gian tới.
Lợi thế EVFTA của Việt Nam bị thu hẹp
Hiện Việt Nam đã có Hiệp định Thương mại Tự do với EU (gọi tắt EVFTA), trong đó cá ngừ là một nhóm hàng được thiết kế lộ trình giảm thuế và có hạn ngạch ưu đãi thuế (TRQ). Cụ thể, cá ngừ đóng hộp được hưởng hạn ngạch miễn thuế 11.500 tấn/năm, và một số dòng loin/thịt cá ngừ có lộ trình giảm thuế về 0% theo thời gian.
Tuy nhiên, lợi thế EVFTA phát huy mạnh nhất khi các đối thủ vẫn chịu thuế theo tối huệ quốc (MFN) tương đối cao. Khi Ấn Độ có FTA với EU và được đưa nhiều dòng thủy sản về 0%, “khoảng cách ưu đãi” giữa Việt Nam và Ấn Độ tại EU sẽ thu hẹp. Do đó, đơn hàng dễ dịch chuyển sang nhà cung cấp có giá tốt hơn trong cùng phân khúc. Áp lực giảm giá lên sản phẩm cá ngừ Việt Nam tăng, nhất là với các đơn hàng gia công, loin cá ngừ, cá ngừ đóng hộp… Lợi thế ưu đãi thuế quan theo hạn ngạch 11.500 tấn cá ngừ đóng hộp của Việt Nam có thể giảm giá trị tương đối, do người mua EU có thêm lựa chọn được ưu đãi tương tự hoặc gần tương tự từ Ấn Độ.
Cạnh tranh không chỉ ở thuế
Trong thương mại cá ngừ vào EU, thuế quan chỉ là một vế. Vế còn lại là tuân thủ – truy xuất – rủi ro pháp lý, bao gồm các yêu cầu liên quan đến chống khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU). Thực tế, trong các trao đổi cấp cao gần đây giữa EU và Việt Nam, phía Việt Nam tiếp tục kêu gọi EU hỗ trợ hướng tới gỡ “thẻ vàng” IUU.
Khi cạnh tranh về thuế gia tăng do Ấn Độ được ưu đãi, bất kỳ “độ vênh rủi ro” nào trong đánh giá của nhà nhập khẩu EU cũng có thể trở thành lý do để họ tái cơ cấu nguồn cung. Nói cách khác, nếu hai nhà cung cấp có mức thuế tương đương, nhà mua EU sẽ càng ưu tiên bên có hồ sơ tuân thủ “dễ thở” hơn về mặt kiểm soát rủi ro.
Cạnh tranh tại phân khúc loin cá ngừ và cá ngừ đóng hộp gay gắt hơn
Ấn Độ có lợi thế lớn về nguồn nguyên liệu và khả năng tham gia chuỗi cung ứng cá ngừ phục vụ chế biến. Khi các sản phẩm thuỷ sản NK vào EU được hưởng mức thuế 0%, Ấn Độ có thể tăng sức cạnh tranh ở các nhóm hàng mà Việt Nam đang tập trung đẩy sang EU nhờ EVFTA, như loin cá ngừ đông lạnh hay loin cá ngừ hấp đông lạnh- nguyên liệu cho đồ hộp, một phần hàng chế biến.
Điều này cho phép các nhà NK EU trong ngắn hạn có thể “đa dạng” nguồn cung để tối ưu giá và giảm rủi ro đứt gẫy nguồn cung. Do đó, các nhà cung cấp hiện hữ có thể bị giảm thị phần, trong đó có Việt Nam.
Nếu FTA giữ EU và Ấn Độ triển khai đúng lộ trình, giai đoạn 2026 – 2027 sẽ là thời điêm các nhà NK EU tái cấu trúc nguồn cung và các DN Việt Nam sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn để giữ thị phần tại khối thị trường này. Do đó, DN cần phải xây dựng các chiến lược phù hợp ngay từ bây giờ.
(vasep.com.vn) Việc Hoa Kỳ chính thức áp dụng thuế bổ sung theo Section 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 đối với hàng hóa nhập khẩu từ ngày 24/7/2026 đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong chính sách thương mại của nước này. Khác với mức thuế tạm thời theo Section 122 chỉ có hiệu lực 150 ngày, Section 301 được xây dựng trên cơ sở pháp lý vững chắc hơn và có khả năng trở thành một công cụ điều tiết thương mại trong nhiều năm tới. Đối với Việt Nam, mức thuế 12,5% tuy chỉ cao hơn 2,5 điểm phần trăm so với nhóm 10%, nhưng điều đáng quan tâm không nằm ở con số tuyệt đối, mà ở việc 2,5 điểm phần trăm này có thể làm thay đổi lợi thế cạnh tranh giữa các nguồn cung.
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh nhu cầu đối với các sản phẩm hải sản giá trị cao tiếp tục phục hồi tại châu Á, đặc biệt là Trung Quốc, xuất khẩu cua và nhuyễn thể của Nga ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng trong 5 tháng đầu năm 2026. Theo số liệu của Trung tâm Agroexport (Bộ Nông nghiệp Nga), cả sản lượng và kim ngạch xuất khẩu của hai nhóm sản phẩm này đều tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước, phản ánh xu hướng mở rộng hiện diện của thủy sản Nga tại các thị trường trọng điểm.
(vasep.com.vn) Thương mại thủy sản toàn cầu đang đứng trước một giai đoạn bất định mới khi Hoa Kỳ đồng thời thúc đẩy hai nhóm chính sách có phạm vi tác động rộng. Một mặt, Quốc hội Mỹ đang xem xét dự luật trừng phạt Nga, trong đó cho phép áp thuế đối với hàng hóa từ các nền kinh tế mua nhiều dầu và khí đốt của Nga. Mặt khác, Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) đang triển khai nhiều cuộc điều tra theo Section 301 liên quan đến dư thừa công suất, sản xuất mang tính cơ cấu và việc kiểm soát hàng hóa có yếu tố lao động cưỡng bức.
(vasep.com.vn) Nguồn cung nhím biển khai thác trong nước của Hàn Quốc đang giảm, trong khi nhu cầu từ các nhà hàng sushi, hải sản cao cấp và thị trường dịch vụ ăn uống vẫn được duy trì. Diễn biến này đang mở thêm cơ hội cho các nhà cung cấp nước ngoài tham gia thị trường nhím biển có giá trị cao tại Hàn Quốc.
(vasep.com.vn) Tôm hùm đang nổi lên như một trong những điểm sáng đáng chú ý của xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Từ một nhóm sản phẩm có quy mô còn khiêm tốn, tôm hùm đã tăng tốc mạnh trong giai đoạn 2024–2026, trở thành mặt hàng có giá trị cao, gắn với nhu cầu tiêu thụ hải sản sống và hải sản cao cấp tại thị trường Trung Quốc.
(vasep.com.vn) Chính phủ Mỹ đã bắt đầu hoàn trả số tiền thuế quan lớn cho doanh nghiệp sau phán quyết của Tòa án Tối cao liên quan đến việc áp dụng thuế theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) của Tổng thống Donald Trump.
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) được cho là đang xem xét lập trường mềm mỏng hơn đối với thủy sản Nga trong quá trình đàm phán gói trừng phạt thứ 21. Trước đó, đầu tháng 6, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen đề xuất cấm hoàn toàn nhập khẩu cá tuyết và siết chặt hạn chế với một số mặt hàng thủy sản khác của Nga nhằm gia tăng sức ép lên một trong những lĩnh vực chưa chịu nhiều lệnh trừng phạt.
Bộ Công An chủ trì xây dựng và đang lấy ý kiến góp ý dự thảo Luật Định danh và Xác thực Điện tử
(vasep.com.vn) Ngày 23/7/2026, Cơ quan Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) công bố hành động cuối cùng trong các cuộc điều tra theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 đối với 60 nền kinh tế, liên quan đến việc chưa ban hành hoặc chưa thực thi hiệu quả lệnh cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức.
(vasep.com.vn) Một nghiên cứu mới về ngành nuôi cá rô phi (Oreochromis niloticus) tại bờ Đông tỉnh Bắc Sumatra (Indonesia) cho thấy các chương trình hỗ trợ đầu vào kéo dài có thể làm gia tăng sự phụ thuộc của người nuôi, từ đó ảnh hưởng đến tính bền vững của ngành. Nghiên cứu được thực hiện tại năm khu vực nuôi trọng điểm gồm Pangkalan Susu, Medan Belawan, Percut Seituan, Teluk Mengkudu và Tanjungbalai.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
