Các xu hướng công nghệ mới trong nuôi trồng thủy sản toàn cầu

Chứng nhận bền vững 08:51 25/03/2026 Lê Hằng
(vasep.com.vn) Ngành nuôi trồng thủy sản toàn cầu đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ, với sự gia tăng nhanh chóng của các giải pháp công nghệ nhằm tối ưu hóa sản xuất, nâng cao hiệu quả quản lý tài nguyên và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về phát triển bền vững. Dưới đây là những xu hướng công nghệ nổi bật đang định hình tương lai của ngành.

1. Hệ thống nuôi tuần hoàn và mô hình nuôi kín

Công nghệ nuôi trồng thủy sản trong hệ thống tuần hoàn (RAS) đang trở thành xu hướng chủ đạo, cho phép kiểm soát chặt chẽ các yếu tố môi trường như nhiệt độ, chất lượng nước và dịch bệnh. Các mô hình RAS hiện đại có mức độ tự động hóa cao, giúp giảm thiểu phát thải và tiết kiệm tài nguyên nước. Công nghệ này không chỉ được ứng dụng trong nuôi tôm mà còn mở rộng sang nuôi các loài cá nước lạnh và rong biển trên đất liền.

Song song đó, các mô hình trại nuôi cá kín cũng đang được phát triển nhằm hạn chế tác động đến môi trường tự nhiên, đặc biệt tại các quốc gia có ngành nuôi biển phát triển. Ngoài ra, công nghệ nuôi chìm dưới biển sâu đang mở ra hướng đi mới trong việc tận dụng không gian đại dương, giảm áp lực lên vùng ven bờ.

2. Công nghệ xử lý nước và tăng cường oxy

Các giải pháp cải thiện chất lượng nước tiếp tục đóng vai trò then chốt. Công nghệ oxy hóa màng mỏng giúp tăng hiệu quả hòa tan oxy trong nước, hỗ trợ tăng trưởng và giảm stress cho vật nuôi. Bên cạnh đó, công nghệ bọt khí nano đang được ứng dụng để cải thiện môi trường đáy ao, phục hồi hệ sinh thái tại các khu vực nuôi trồng thâm canh.

3. Số hóa, trí tuệ nhân tạo và truy xuất nguồn gốc

Chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trong toàn chuỗi giá trị thủy sản. Các hệ thống giám sát thời gian thực dựa trên nền tảng điện toán đám mây cho phép theo dõi hoạt động nuôi trồng và khai thác từ xa, nâng cao tính minh bạch và hiệu quả quản lý.

Cùng với đó, truy xuất nguồn gốc toàn diện từ đầu vào đến thành phẩm đang trở thành yêu cầu bắt buộc của nhiều thị trường. Công nghệ blockchain và các nền tảng dữ liệu số giúp đảm bảo tính minh bạch, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.

Tự động hóa và robot cũng đang được ứng dụng ngày càng rộng rãi trong quản lý trang trại, từ cho ăn, giám sát đến thu hoạch, góp phần giảm chi phí lao động và tăng độ chính xác.

4. Công nghệ sinh học và di truyền

Các tiến bộ trong công nghệ sinh học đang mở ra cơ hội nâng cao năng suất và chất lượng giống. Chỉnh sửa gen và phát triển các dòng thủy sản vô sinh được nghiên cứu nhằm giảm thiểu rủi ro đối với hệ sinh thái tự nhiên.

Bên cạnh đó, việc xây dựng ngân hàng gen giúp bảo tồn nguồn di truyền và hỗ trợ chọn giống hiệu quả, góp phần nâng cao năng suất nuôi trồng trong dài hạn.

5. Đổi mới thức ăn và nguyên liệu

Nguồn nguyên liệu cho thức ăn thủy sản đang được đa dạng hóa nhằm giảm phụ thuộc vào bột cá và dầu cá truyền thống. Vi tảo nổi lên như một nguồn nguyên liệu tiềm năng, không chỉ cho thức ăn mà còn cho các ứng dụng thực phẩm và công nghiệp sinh học.

Công nghệ lên men mới cũng được kỳ vọng tạo ra các nguồn protein thay thế bền vững. Đồng thời, các sản phẩm thức ăn chức năng với phụ gia tăng cường miễn dịch đang được phát triển để nâng cao sức khỏe và khả năng kháng bệnh của vật nuôi.

6. Các công nghệ hỗ trợ khác

Ngoài các công nghệ cốt lõi, nhiều giải pháp hỗ trợ cũng đang góp phần nâng cao hiệu quả toàn ngành. Thiết bị cấp đông thế hệ mới giúp tối ưu hóa tiêu thụ năng lượng và không gian trong chế biến. Các công cụ dự báo môi trường và rủi ro thời tiết giúp người nuôi chủ động giảm thiểu thiệt hại.

Đáng chú ý, nuôi trồng rong biển đang được nghiên cứu tích hợp vào thị trường tín chỉ carbon, mở ra hướng phát triển mới gắn với kinh tế xanh và giảm phát thải.

Những xu hướng trên cho thấy ngành nuôi trồng thủy sản toàn cầu đang chuyển dịch từ mô hình sản xuất truyền thống sang hệ thống sản xuất dựa trên công nghệ cao và dữ liệu. Đây là nền tảng quan trọng để ngành thủy sản thích ứng với biến đổi khí hậu, nâng cao tính bền vững và đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về thực phẩm trên toàn cầu.

cong nghe nuoi trong thuy san

TIN MỚI CẬP NHẬT

USTR đưa Việt Nam vào diện cảnh báo cao nhất về sở hữu trí tuệ: Doanh nghiệp thủy sản cần chủ động rà soát hồ sơ tuân thủ

 |  16:33 05/05/2026

(vasep.com.vn) Ngày 30/4/2026, Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) công bố Báo cáo Đặc biệt 301 năm 2026, trong đó đưa Việt Nam vào diện “Quốc gia nước ngoài ưu tiên” về bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Đây là mức cảnh báo cao nhất trong cơ chế Đặc biệt 301 và có thể dẫn tới việc USTR xem xét khởi xướng điều tra theo Điều khoản 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Động thái này không trực tiếp nhắm vào riêng ngành thủy sản, nhưng là tín hiệu cảnh báo quan trọng đối với các doanh nghiệp xuất khẩu sang Hoa Kỳ trong bối cảnh yêu cầu về minh bạch, tuân thủ và dữ liệu chuỗi cung ứng ngày càng khắt khe.

Khủng hoảng eo biển Hormuz đe dọa an ninh lương thực toàn cầu

 |  08:47 05/05/2026

(vasep.com.vn) Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) cảnh báo cuộc khủng hoảng tại eo biển Hormuz đang gây tác động nghiêm trọng tới hệ thống lương thực toàn cầu, khi làm gián đoạn một trong những tuyến hàng hải chiến lược nhất thế giới. Tổng Giám đốc FAO, ông Qu Dongyu nhấn mạnh việc tắc nghẽn vận tải tại khu vực Vịnh đang đẩy chi phí năng lượng, phân bón và nguyên liệu đầu vào tăng mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến thủy sản, nông nghiệp và toàn bộ chuỗi cung ứng thực phẩm.

Tập đoàn Corbion (Mỹ) phát triển công nghệ mới sản xuất omega-3 từ tảo

 |  08:42 05/05/2026

(vasep.com.vn) Corbion vừa được cấp bằng sáng chế mới tại Mỹ cho công nghệ sản xuất omega-3 từ tảo, đánh dấu bước tiến quan trọng trong lĩnh vực dinh dưỡng bền vững. Công nghệ này tạo ra dạng huyền phù lỏng (hạt rắn không hòa tan) từ sinh khối tảo giàu DHA – một loại axit béo có lợi cho sức khỏe.

Cá rô phi nhập khẩu tăng 25% do thay đổi thuế tại Minas Gerais (Brazil)

 |  08:38 05/05/2026

(vasep.com.vn) Một thay đổi lớn về chính sách thuế tại bang Minas Gerais (Brazil) đang tác động mạnh đến thị trường nuôi trồng thủy sản. Phó Thống đốc Mateus Simões đã ký ban hành Nghị định 49.215, chính thức tạm dừng các ưu đãi thuế ICMS (thuế giá trị gia tăng cấp bang) đối với cá nhập khẩu. Động thái này được ngành sản xuất trong nước đánh giá là bước đi quan trọng nhằm bảo vệ sản xuất nội địa và tạo cạnh tranh công bằng.

Cá tuyết Anh bị loại khỏi khuyến nghị tiêu dùng do lo ngại bền vững

 |  08:37 05/05/2026

(vasep.com.vn) Tổ chức Marine Conservation Society vừa cập nhật hướng dẫn Good Fish Guide, trong đó khuyến nghị người tiêu dùng không nên sử dụng cá tuyết khai thác tại Anh do tình trạng suy giảm nguồn lợi. Đây là lần đầu tiên không còn lựa chọn cá tuyết nội địa nào đạt mức “được khuyến nghị” trong hệ thống đánh giá bền vững của tổ chức.

Trung Quốc ban hành Lệnh số 280 về đăng ký doanh nghiệp sản xuất thực phẩm nhập khẩu ở nước ngoài

 |  17:07 04/05/2026

Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) đã ban hành Lệnh số 280 về đăng ký và quản lý các nhà sản xuất thực phẩm nhập khẩu ở nước ngoài. Văn bản này có hiệu lực từ ngày 01/6/2026 và thay thế Lệnh số 248/2021 về quản lý đăng ký doanh nghiệp sản xuất thực phẩm nhập khẩu của nước ngoài. Đây là quy định quan trọng, doanh nghiệp thủy sản Việt Nam xuất khẩu sang Trung Quốc cần theo dõi sát để chủ động rà soát hồ sơ, mã đăng ký và hệ thống kiểm soát an toàn thực phẩm.

Cơ hội nào cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam năm 2026?

 |  09:13 04/05/2026

Bước vào năm 2026, ngành thủy sản Việt Nam đứng trước một giai đoạn vừa nhiều kỳ vọng, vừa nhiều sức ép mới. Sau đà phục hồi tích cực của năm 2025, hoạt động sản xuất và xuất khẩu trong quý I/2026 cho thấy khả năng thích ứng đáng ghi nhận của cộng đồng doanh nghiệp thủy sản Việt Nam trong bối cảnh thương mại toàn cầu tiếp tục biến động, cạnh tranh quốc tế gia tăng và yêu cầu tuân thủ tại các thị trường nhập khẩu ngày càng khắt khe hơn.

Nguồn cung cá minh thái giảm, giá thế giới tiếp tục leo thang

 |  08:37 04/05/2026

(vasep.com.vn) Thị trường cá minh thái toàn cầu đang chịu áp lực tăng giá mạnh do sản lượng sụt giảm trong vụ A năm 2026 tại Alaska. Theo Cơ quan Nghề cá Biển Quốc gia Mỹ (NMFS), đến cuối tháng 3, khoảng 88% hạn ngạch khai thác tại biển Bering đã được thực hiện. Tuy nhiên, dù tiến độ khai thác tương đương năm trước, sản lượng lại giảm đáng kể do yếu tố sinh học và kích cỡ cá.

Cá thịt trắng Mỹ đầu năm 2026: Cầu chậm lại, cạnh tranh tăng, cá tra chịu sức ép mới

 |  08:35 04/05/2026

(vasep.com.vn) Bước vào năm 2026, thị trường cá thịt trắng của Mỹ có nhiều diễn biến phức tạp khi nguồn cung cá tuyết toàn cầu tiếp tục thắt chặt, trong khi môi trường thương mại tại Mỹ lại trở nên kém ổn định.

Đề xuất nuôi cá tra thích ứng mặn tại Cần Thơ

 |  08:32 04/05/2026

(vasep.com.vn) Một tập đoàn Hà Lan vừa đề xuất TP. Cần Thơ quy hoạch vùng nuôi cá tra thích ứng với điều kiện nhiễm mặn, thay vì chỉ tập trung vào môi trường nước ngọt như hiện nay. Đề xuất được đưa ra trong buổi làm việc với lãnh đạo thành phố ngày 20/4, trong bối cảnh ngành cá tra đang chịu áp lực ngày càng lớn từ biến đổi khí hậu và xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC