Tác động của chính sách thuế quan mới
Cụ thể, trong tháng 9/2025, các nhà nhập khẩu Mỹ đã nộp 277,2 triệu USD tiền thuế đối với 266.572 tấn thủy sản, trị giá gần 2,0 tỷ USD. So với cùng kỳ năm 2024, nguồn thu từ thuế tăng 722%, trong khi khối lượng nhập khẩu giảm 8% và giá trị giảm 10%. Đây là tháng thứ hai liên tiếp ghi nhận xu hướng sụt giảm về nhập khẩu theo năm.
Từ đầu tháng 4/2025, Mỹ áp mức thuế cơ bản 10% đối với hàng hóa nhập khẩu từ phần lớn các quốc gia. Đến đầu tháng 8, mức thuế tiếp tục được điều chỉnh tăng đối với nhiều nước cung ứng thủy sản lớn, trong đó có Ấn Độ, Indonesia và Việt Nam. Trước thời điểm thuế tăng, các doanh nghiệp đã đẩy mạnh nhập khẩu nhằm giảm thiểu rủi ro chi phí. Theo NOAA, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 7, khối lượng và giá trị nhập khẩu thủy sản lần lượt tăng 10% và 13%. Tuy nhiên, từ tháng 8 đến tháng 9, khối lượng nhập khẩu giảm 6% và giá trị giảm 7%.
Tính chung giai đoạn từ tháng 4 đến tháng 9/2025, các nhà nhập khẩu Mỹ đã nộp gần 1,2 tỷ USD tiền thuế đối với 1,7 triệu tấn thủy sản, với tổng giá trị khoảng 14,0 tỷ USD. Con số này cho thấy chi phí thuế quan đang gia tăng nhanh chóng đối với ngành thủy sản nhập khẩu.
Bên cạnh tác động trực tiếp đến doanh nghiệp, các biện pháp thuế quan cũng đang được xem xét về mặt pháp lý. Hai vụ kiện liên quan đến việc sử dụng Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) để áp thuế hiện đang chờ phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ. Theo một số nguồn tin, phán quyết có thể được đưa ra trong thời gian ngắn tới. CBS News dẫn nguồn cho biết, nếu chính phủ không thắng kiện, tổng số tiền thuế có thể phải hoàn trả cho doanh nghiệp lên tới 168 tỷ USD. Tính đến ngày 5/12/2025, tổng nguồn thu từ thuế quan của Mỹ đạt khoảng 259 tỷ USD.
Theo Phòng Thí nghiệm Ngân sách Yale, đến giữa tháng 11/2025, mức thuế hiệu dụng bình quân tại Mỹ là 16,8%, cao nhất kể từ năm 1935, so với mức 2,4% hồi đầu năm. Một báo cáo của Ủy ban Kinh tế Hỗn hợp Quốc hội Mỹ cho biết, trong giai đoạn từ tháng 2 đến tháng 11/2025, mỗi hộ gia đình Mỹ phải chi trả trung bình gần 1.200 USD chi phí phát sinh từ thuế quan.
Trung Quốc và Ấn Độ chịu tác động lớn nhất từ thuế quan
Về cơ cấu thị trường, Trung Quốc là quốc gia chịu tác động lớn nhất từ thuế thủy sản của Mỹ trong giai đoạn tháng 4–9/2025. Các nhà nhập khẩu Mỹ đã nộp 202,5 triệu USD tiền thuế đối với lượng thủy sản Trung Quốc trị giá khoảng 519,6 triệu USD, tương đương 39% giá trị nhập khẩu. Khối lượng nhập khẩu từ Trung Quốc trong giai đoạn này giảm 21% so với cùng kỳ năm trước.
Ấn Độ và Chile cũng nằm trong nhóm các nước chịu ảnh hưởng đáng kể. Mỹ đã nhập khẩu khoảng 1,4 tỷ USD thủy sản từ Ấn Độ và nộp 146,6 triệu USD tiền thuế, tương đương khoảng 10% giá trị. Đối với Chile, tiền thuế đạt 125,4 triệu USD trên tổng giá trị nhập khẩu khoảng 1,5 tỷ USD. Trong bối cảnh đó, dù thuế suất áp dụng cho Chile thấp hơn so với một số đối thủ, tổng số thuế vẫn cao do quy mô thương mại lớn.
Thị trường bán lẻ thực phẩm nội địa đang chứng kiến một cuộc chuyển giao thế hệ mạnh mẽ. Những người tiêu dùng trẻ không chỉ mang theo một túi tiền, mà còn mang theo một hệ giá trị hoàn toàn khác biệt: họ đề cao trải nghiệm, khắt khe với an toàn thực phẩm (Food Safety) và tôn thờ sự tiện lợi. Đối với ngành thủy sản, đây không còn là câu chuyện bán nguyên liệu tươi sống, mà là cuộc đua chinh phục phong cách sống.
(vasep.com.vn) Thị trường Anh vừa bước vào một giai đoạn cạnh tranh khác hẳn. Khi Chính phủ Anh tạm dừng thuế nhập khẩu với toàn bộ sản phẩm cá ngừ đến hết năm 2028, lợi thế sẽ không còn nằm nhiều ở ưu đãi thuế mà chuyển sang năng lực cạnh tranh thực sự: giá, nguồn cung, độ ổn định và khả năng bám chuỗi bán lẻ. Với cá ngừ Việt Nam, đây không chỉ là thêm cơ hội vào thị trường Anh, mà là một cuộc sàng lọc mới.
(vasep.com.vn) Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang tháo dỡ Hệ thống Quan trắc Đại dương (Ocean Observatories Initiative – OOI), mạng lưới giám sát dưới biển được thiết lập cách đây hơn một thập kỷ nhằm thu thập dữ liệu phục vụ nghiên cứu khí hậu, dự báo bão và đánh giá sức khỏe nguồn lợi thủy sản.
(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) vừa trao hợp đồng trị giá 848.160 USD cho Consolidated Catfish Producers, doanh nghiệp nuôi và chế biến cá da trơn có trụ sở tại bang Mississippi, nhằm cung cấp sản phẩm cho các chương trình thực phẩm trong nước.
(vasep.com.vn) Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục có các động thái pháp lý nhằm trì hoãn quá trình hoàn trả các khoản thuế quan được áp dụng theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA), sau khi Tòa án Tối cao Mỹ phán quyết các mức thuế này là trái pháp luật.
(vasep.com.vn) Thị trường vận tải biển quốc tế từ đầu tháng 5/2026 đến nay ghi nhận đợt tăng cước mạnh trên nhiều tuyến chính, đặc biệt là các tuyến đi Bắc Mỹ và châu Âu. Đối với doanh nghiệp thủy sản xuất khẩu, đây là diễn biến đáng chú ý vì chi phí logistics vốn đã chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành, trong khi nhiều đơn hàng đang chịu áp lực về giá bán, thời gian giao hàng và yêu cầu bảo quản lạnh nghiêm ngặt.
(vasep.com.vn) Thị trường cá rô phi toàn cầu trong tuần 23/2026 (1–7/6) ghi nhận xu hướng ổn định giá sau giai đoạn biến động kéo dài, khi các trung tâm sản xuất lớn bắt đầu điều chỉnh lại chiến lược nuôi và xuất khẩu theo tín hiệu cung – cầu mới.
(vasep.com.vn) Doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản Phil-Union Frozen Foods Inc. (Puffi) đã cắt giảm hơn 200 lao động do đơn vị cung ứng nhân lực sau khi Mỹ hạn chế nhập khẩu ghẹ xanh của Philippines. Lệnh hạn chế này xuất phát từ việc thiếu hồ sơ chứng minh các biện pháp bảo vệ động vật có vú biển. Các bên liên quan trong ngành hiện đang kêu gọi các cơ quan chính phủ khẩn trương xử lý những vấn đề mà cơ quan quản lý của Mỹ nêu ra, nhằm bảo vệ sinh kế của hàng nghìn lao động địa phương.
(vasep.com.vn) Thị trường bột cá thế giới đang đứng trước nhiều thách thức khi nguồn cung nguyên liệu tại các quốc gia sản xuất chủ lực suy giảm trong khi nhu cầu từ ngành nuôi trồng thủy sản và chăn nuôi vẫn duy trì ở mức cao.
(vasep.com.vn) Nhu cầu công nghệ nuôi trồng thủy sản trên bờ (RAS) từ Trung Quốc đang tăng nhanh tại Algeria, khi quốc gia Bắc Phi này đẩy mạnh phát triển nuôi cá nội địa, đặc biệt là cá rô phi, theo một nhà cung cấp thiết bị tại Quảng Châu.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn