Vào bất cứ siêu thị Walmart nào bạn có thể dễ dàng tìm thấy sản phẩm cá Swai tại khu bày hàng seafood đông lạnh. Qui cách chung của sản phẩm này là fillet thịt trắng (white meat), cấp đông rời (IQF) [3], vanh gọt đẹp (well trimming), không xương (boneless), không da (skinless), không phần vè bụng (belly flap off), gọt sạch thịt đỏ (red meat off). Độ ẩm và muối (Moisture and salt - STPP)[4]: 10% max. Tỷ lệ mạ băng bảo quản (glazing) không quá 10% max. Walmart chỉ ghỉ tên thương mại là “Swai”, kèm tên khoa học trên sản phẩm là Pangasianodon hypophthalmus.
Có lần mấy người bạn hỏi tôi: “Nghe nói Việt Nam xuất cá Basa (Tra) qua Mỹ nhiều lắm, nhưng tại sao chúng tôi không thấy họ bán trong những siêu thị lớn của Mỹ mà chỉ thấy bán ở các chợ người Việt thôi?” Tôi trả lời: “Bạn hãy vào các siêu thị Walmart thấy nhãn hiệu Swai, đó chính là cá Tra của Việt Nam đấy”. “Thật vậy sao! Swai fillet thì tôi thấy họ bán nhiều ở các chợ Mỹ, nhưng không biết rõ là cá gì?”, anh bạn tôi ngạc nhiên, thích thú thốt lên. Quả thật, nhiều người vẫn chưa biết “Swai” chính là sản phẩm cá Tra của Việt Nam. Thật ra, tên gọi này đã được FDA qui định từ năm 2005.
Về kích cỡ (size), trọng lượng mỗi miếng fillet 120-170g (4-6oz), hoặc 170-220g (6-8oz). Đóng gói túi hút chân không (vacuum), có zip kéo. Trên bao bì luôn ghi rõ: Giá trị dinh dưỡng (Nutrition facts); Thành phần (Ingredients); và Hướng dẫn sử dụng (Instructions)
|
|
Tác giả với sản phẩm Swai fillet (trái) - Khu bán hàng đông lạnh Swai fillet ( phải) với khẩu hiệu: “Chúng tôi tự hào mang lại chất lượng cao, nguồn gốc hải sản bền vững” (Ảnh: của tác giả)
Tất cả mẫu thiết kế bao bì do các công ty thành viên Walmart cung cấp. Cơ sở sản xuất các loại bao bì đóng gói này (thùng carton, túi PE, PA), cũng phải phải có giấy chứng nhận quốc tế đạt các tiêu chuẩn của Walmart về chất lượng vật liệu và trách nhiệm xã hội (GFSI)[5]. Trong thời gian đầu, do chưa có cơ sở sản xuất bao bì nào trong nước có đủ các giấy chứng nhận trên, nên DN phải nhập từ nước ngoài (Hongkong, Thailand). Bạn sẽ không bao giờ tìm thấy thông tin gì về tên nhà máy sản xuất mà chỉ thấy các ký hiệu như: Establishment No.: DLxxx [6]. Lot No./ Shipping mark: VNxxxx, và một dòng chữ nhỏ “Product of Vietnam” (sản phẩm của Việt Nam) mà thôi. Theo tôi, có lẽ họ muốn bảo mật thông tin về nguồn cung cấp sản phẩm riêng của họ.
Về truy xuất nguồn gốc (tracibility), tất cả nguyên vật liệu phải được truy xuất nguồn gốc xuất xứ, bao gồm: qui trình sản xuất thức ăn nuôi cá, nguyên liệu làm thức ăn, trại sản xuất con giống, quản lý trang trại nuôi, đều phải có giấy chứng nhận BAP [7]. Logo này phải được in trên bao bì sản phẩm. Để thuận tiện cho việc đạt chứng nhận BAP, DN cần có vùng nuôi riêng, quy mô tương đối lớn để tự cung cấp khép kín nguyên liệu cá sống cho mình (ít nhất 70%), giảm việc thu mua của nông dân không rõ nguồn gốc. Việc đánh giá BAP phải do tổ chức quốc tế thực hiện (SGS) và họ sẽ đánh giá định kỳ hàng năm theo yêu cầu Walmart. Nguyên liệu phải được kiểm tra nội bộ trước, không bị dịch bệnh, ký sinh, và ngừng cho cá ăn 24h trước khi thu hoạch đưa vào nhà máy. Cá nguyên liệu khi đưa nhà máy phải còn sống, loại bỏ ngay những cá bị chết.
Logo chứng nhận BAP và dòng chữ “Hãy tìm những nhãn này” (Look for these labels) được ghi trên tủ bày hàng thủy hải sản đông lạnh trong siêu thị Walmart (Ảnh: của tác giả)
Đối với nhà máy chế biến, phải bảo đảm thực hành các chương trình kiểm soát chất lượng gồm: HACCP, GMP, SSOP [8], được Cục Quản lý Chất lượng Nông Lâm sản và Thủy sản Việt Nam (NAFIQAD) kiểm tra bắt buộc định kỳ.
Kể từ năm 2018, DN cá Tra muốn bán hàng qua Mỹ phải được cơ quan FSIS[9] của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA)[10] đến trực tiếp đánh giá điều kiện vệ sinh, an toàn thực phẩm trong cả chuỗi sản xuất để công nhận đạt điều kiện tương đồng với sản xuất catfish tại Mỹ. Đây cũng là một điều kiện tiên quyết, nếu FSIS không công nhận thì DN đó sẽ không được phép bán mặt hàng này vào Mỹ. Điều này cũng giúp tạo thói quen cho DN lập các hồ sơ quản lý chất lượng, tiếp cận với các yêu cầu tương tự như của Walmart dễ dàng hơn.
(vasep.com.vn) Tại Hội thảo “Tăng trưởng 2 con số - Động lực từ doanh nghiệp” do Báo Nhân Dân phối hợp với VCCI tổ chức sáng 8/7, nhiều đại biểu cho rằng cải cách thể chế, cắt giảm điều kiện kinh doanh và khơi thông nguồn lực cho doanh nghiệp là điều kiện then chốt để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới. Với ngành thủy sản, ông Nguyễn Hoài Nam, Tổng Thư ký VASEP, nhấn mạnh 4 điểm nghẽn cần được tháo gỡ đồng bộ: tín dụng, lao động, chi phí vận tải biển và thủ tục xác nhận nguyên liệu xuất khẩu.
(vasep.com.vn) Trữ lượng cá thu tại khu vực Đông Bắc Đại Tây Dương đang ở mức bảo tồn nghiêm trọng sau nhiều năm bị khai thác quá mức, đặc biệt liên quan đến hoạt động đánh bắt của Liên bang Nga. Trong năm 2026, Nga được cho là đã đơn phương nâng hạn ngạch lên 22,5% tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC), tương đương 67.548 tấn, gần gấp 5 lần so với tỷ lệ năm 2004.
(vasep.com.vn) Chính quyền bang Andhra Pradesh (Ấn Độ) đã can thiệp nhằm giải quyết tình trạng giá thức ăn thủy sản tăng cao, thông qua một thỏa thuận giữa nông dân nuôi trồng thủy sản và các doanh nghiệp sản xuất thức ăn. Động thái này được thực hiện sau cuộc họp cấp cao do Thủ hiến N. Chandrababu Naidu chủ trì tại Ban Thư ký bang với sự tham gia của đại diện nông dân, doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
(vasep.com.vn) Nuôi trồng thủy sản tiếp tục khẳng định vai trò động lực tăng trưởng của ngành thủy sản thế giới khi sản lượng thủy sản nuôi lần đầu tiên vượt mốc 100 triệu tấn trong năm 2024. Đây là thông tin nổi bật trong báo cáo Tình hình nghề cá và nuôi trồng thủy sản thế giới 2026 (SOFIA 2026) do Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) công bố.
(vasep.com.vn) Sau mức tăng khá mạnh trong năm 2025 (t, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Thụy Điển tiếp tục nhích lên trong 5 tháng đầu năm 2026. Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn bằng phẳng. Đơn hàng lên xuống khá mạnh theo từng tháng, cho thấy thị trường này vẫn đang mua hàng theo nhịp thận trọng, gắn với nhu cầu thực và chu kỳ nhập hàng của các nhà phân phối Bắc Âu hơn là một xu hướng tăng đều.
(vasep.com.vn) Dù đã công bố lộ trình từ tháng 2/2025 hướng tới một hiệp định thương mại song phương toàn diện, Mỹ và Ấn Độ đến nay vẫn chưa thể hoàn tất các thỏa thuận đã đề ra.
(vasep.com.vn) Thị trường bột cá và dầu cá toàn cầu đang bước vào giai đoạn căng thẳng về nguồn cung vào cuối tháng 6/2026, khi các yếu tố sinh học tại nguồn khai thác và sự thận trọng trong thương mại tại châu Á cùng lúc siết chặt dòng chảy hàng hóa.
(vasep.com.vn) Trước những yêu cầu kỹ thuật ngày càng khắt khe từ các thị trường nhập khẩu, đặc biệt là Brazil, thành phố Cần Thơ đang chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý và kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng, an toàn sinh học và khả năng truy xuất nguồn gốc đối với cá rô phi.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu ngao của Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trong những tháng đầu năm 2026, dù thị trường đang có dấu hiệu thận trọng hơn. Theo số liệu của Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu ngao trong 4 tháng đầu năm đạt hơn 38 triệu USD, tăng 2% so với cùng kỳ năm 2025.
(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Trung Quốc trong 5 tháng đầu năm 2026 tiếp tục vượt xa cùng kỳ 2025, cho thấy nhu cầu tại thị trường tiêu thụ thủy sản lớn nhất thế giới vẫn duy trì tích cực. Tuy nhiên, phía sau con số tăng trưởng là bức tranh cạnh tranh ngày càng rõ nét: Ecuador áp đảo phân khúc tôm chân trắng giá cạnh tranh, Ấn Độ giữ vị trí nhà cung cấp lớn thứ hai, trong khi Việt Nam nổi bật ở nhóm tôm hùm nhưng vẫn cần củng cố lợi thế bằng chất lượng, truy xuất và khả năng đáp ứng ổn định.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn