El Niño và tác động đến giống cá tra
El Niño là hiện tượng khí hậu đặc trưng bởi sự ấm lên bất thường của nhiệt độ bề mặt nước biển ở khu vực trung tâm và đông Thái Bình Dương, gây ra những biến đổi thời tiết trên toàn cầu. Tại Việt Nam, El Niño thường dẫn đến tình trạng khô hạn và thiếu nước nghiêm trọng ở ĐBSCL. Thiếu nước ngọt không chỉ làm giảm diện tích nuôi trồng mà còn ảnh hưởng đến chất lượng nước, gia tăng nguy cơ dịch bệnh cho cá. Nhiệt độ nước tăng cao trong giai đoạn El Niño có thể gây stress cho cá, làm giảm tốc độ sinh trưởng và tăng tỷ lệ tử vong.
Tác động đến quá trình nuôi và sản xuất cá tra
Tại Việt Nam, El Niño thường dẫn đến tình trạng khô hạn và thiếu nước nghiêm trọng ở ĐBSCL. Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, El Niño có thể gây giảm lượng mưa từ 25-50% so với trung bình nhiều năm, ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn nước ngọt cho nuôi trồng thủy sản.
Cá tra là loài cá nước ngọt, phụ thuộc lớn vào nguồn nước sông Tiền và sông Hậu. Thiếu nước ngọt không chỉ làm giảm diện tích nuôi trồng mà còn ảnh hưởng đến chất lượng nước, gia tăng nguy cơ dịch bệnh cho cá. Ngoài ra, nhiệt độ nước tăng cao trong giai đoạn El Niño có thể gây stress cho cá, làm giảm tốc độ sinh trưởng và tăng tỷ lệ tử vong.
Tác động đến XK cá tra
Sản lượng cá tra giảm do ảnh hưởng của El Niño và biến đổi khí hậu dẫn đến nguồn cung không ổn định, ảnh hưởng đến khả năng đáp ứng các hợp đồng XK. Chất lượng cá bị suy giảm do môi trường nuôi không đảm bảo cũng có thể làm giảm giá trị XK.
Biến đổi khí hậu và những thách thức dài hạn
Biến đổi khí hậu đang dẫn đến những thay đổi dài hạn về thời tiết và mực nước biển. ĐBSCL, vùng trọng điểm nuôi trồng cá tra, đang phải đối mặt với tình trạng xâm nhập mặn ngày càng nghiêm trọng. Theo Bộ NN&PTNT, trong mùa khô, xâm nhập mặn có thể lấn sâu vào nội địa từ 50-70 km, ảnh hưởng đến khoảng 40% diện tích ĐBSCL. Nước mặn xâm nhập làm giảm chất lượng nước, gây khó khăn cho việc nuôi cá tra, vốn yêu cầu môi trường nước ngọt.
Biến đổi khí hậu cũng làm gia tăng tần suất và cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão, lũ lụt và hạn hán. Những biến động này gây khó khăn trong việc quản lý ao nuôi, tăng chi phí sản xuất và rủi ro cho người nuôi cá.
Giải pháp thích ứng từ kinh nghiệm của các nước khác
Để đối phó với những thách thức trên, nhiều quốc gia đã áp dụng các giải pháp thích ứng hiệu quả: Chuyển đổi mô hình nuôi trồng: Một số nước châu Âu đã áp dụng mô hình nuôi trồng thủy sản kết hợp với năng lượng tái tạo, như sử dụng năng lượng mặt trời và gió, giảm thiểu tác động môi trường và tăng hiệu quả kinh tế; Giám sát và dự báo: Nhật Bản sử dụng công nghệ IoT và AI để giám sát môi trường nước và dự báo dịch bệnh, giúp người nuôi kịp thời điều chỉnh hoạt động sản xuất.
El Niño và biến đổi khí hậu đang đặt ra những thách thức nghiêm trọng đối với toàn cầu, với mọi lĩnh vực, trong đó có ngành sản xuất và XK cá tra Việt Nam. Việc chủ động triển khai các giải pháp thích ứng và giảm thiểu tác động là cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành trong tương lai.
VASEP nhận được phản ánh của một doanh nghiệp về những vướng mắc trong quá trình sử dụng dịch vụ tư vấn, hỗ trợ thủ tục xuất khẩu vào thị trường Nga. Vụ việc cho thấy doanh nghiệp cần kiểm chứng kỹ năng lực đối tác, làm rõ nội dung dịch vụ và điều kiện thanh toán trước khi ký hợp đồng.
(vasep.com.vn) Tuần 16–20/11/2026, thị trường Mỹ tiếp tục là tâm điểm của ngành thủy sản thế giới. Giá tôm bán buôn giảm và sức ép đã lan sang tôm sú. Mỹ đang xem xét yêu cầu điều tra tôm Ấn Độ liên quan cáo buộc lao động cưỡng bức, còn doanh nghiệp cá tra Việt Nam đối mặt rủi ro tăng thuế chống bán phá giá. Cạnh tranh giữa tôm Việt Nam và Ecuador ngày càng phụ thuộc vào chi phí sản xuất. Ở châu Âu, giá tôm nước lạnh tại Anh tăng, trong khi giá cá ngừ vằn tại Bangkok giảm xuống dưới 2.000 USD/tấn.
(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) tái khẳng định cam kết hỗ trợ các quốc gia Tây Phi tăng cường quản lý nguồn lợi cá nổi nhỏ, trong bối cảnh tình trạng khai thác quá mức đang đe dọa nguồn lợi thủy sản, an ninh lương thực và sinh kế của cộng đồng ngư dân ven biển.
(vasep.com.vn) Một nghiên cứu kéo dài 96 ngày cho thấy protein từ vi khuẩn methanotrophic có thể thay thế 50% lượng bột cá trong khẩu phần ăn của cá tráp vàng mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng và hiệu quả sử dụng thức ăn. Tuy nhiên, tỷ lệ thay thế cao hơn có thể làm giảm trọng lượng cá và ảnh hưởng đến khả năng chống chịu bệnh.
(vasep.com.vn) Trong 10 năm qua, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Nga sang Trung Quốc đã tăng hơn 2,5 lần, trong khi khối lượng giao dịch thực tế tăng khoảng 40%. Thông tin được ông Alexey Buglak, Chủ tịch Hiệp hội các nhà khai thác cá minh thái Nga (PCA), công bố tại diễn đàn “Fish for the Future”, do Hội đồng Quản lý biển (MSC) tổ chức trong khuôn khổ Triển lãm Thủy sản Quốc tế Trung Quốc 2026 (CFSE 2026).
(vasep.com.vn) Hải quân Hoàng gia New Zealand vừa phối hợp với Đơn vị Cảnh sát biển thuộc Lực lượng Cảnh sát Quần đảo Cook triển khai các hoạt động tuần tra, kiểm tra và giám sát nhằm ngăn chặn khai thác thủy sản bất hợp pháp tại khu vực Tây Thái Bình Dương.
(vasep.com.vn) Hiệp hội Các nhà chế biến mỡ và phụ phẩm động vật châu Âu (EFPRA) kêu gọi Liên minh châu Âu (EU) điều chỉnh quy định, cho phép sử dụng rộng rãi hơn protein chế biến từ phụ phẩm động vật trong thức ăn chăn nuôi. Đề xuất được kỳ vọng mở thêm nguồn nguyên liệu thay thế bột cá, trong bối cảnh nguồn cung nguyên liệu biển chịu nhiều áp lực.
(vasep.com.vn) Phát biểu tại Hội nghị Thực phẩm và Protein 2026 do Seaberry Foods tổ chức ở Kochi, ông Ram Mohan, Giám đốc Cơ quan Phát triển Xuất khẩu Thủy sản Ấn Độ (MPEDA), cho biết Ấn Độ hiện đứng thứ 7 thế giới, chiếm 4% thương mại thủy sản toàn cầu trị giá 218 tỷ USD.
(vasep.com.vn) Thị trường bacalhau (cá tuyết muối khô) của Bồ Đào Nha bước vào mùa tiêu thụ cao điểm cuối năm trong tình trạng thiếu hàng. Theo Hội đồng Hải sản Na Uy (NSC), tháng 10/2026, Na Uy xuất sang Bồ Đào Nha lượng thủy sản trị giá 730 triệu NOK, giảm 15% so với cùng kỳ. Khối lượng clipfish giảm 29%, còn 2.296 tấn, và cá tuyết muối giảm 38%, còn 950 tấn.
(vasep.com.vn) Các nhà nghiên cứu thuộc Cơ quan Công nghiệp cơ bản và Phát triển vùng Tây Australia (DPIRD) đang phối hợp với ChemCentre sử dụng thiết bị huỳnh quang tia X (XRF) để phân tích thành phần nguyên tố trong vỏ ghẹ xanh.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn