El Niño và tác động đến giống cá tra
El Niño là hiện tượng khí hậu đặc trưng bởi sự ấm lên bất thường của nhiệt độ bề mặt nước biển ở khu vực trung tâm và đông Thái Bình Dương, gây ra những biến đổi thời tiết trên toàn cầu. Tại Việt Nam, El Niño thường dẫn đến tình trạng khô hạn và thiếu nước nghiêm trọng ở ĐBSCL. Thiếu nước ngọt không chỉ làm giảm diện tích nuôi trồng mà còn ảnh hưởng đến chất lượng nước, gia tăng nguy cơ dịch bệnh cho cá. Nhiệt độ nước tăng cao trong giai đoạn El Niño có thể gây stress cho cá, làm giảm tốc độ sinh trưởng và tăng tỷ lệ tử vong.
Tác động đến quá trình nuôi và sản xuất cá tra
Tại Việt Nam, El Niño thường dẫn đến tình trạng khô hạn và thiếu nước nghiêm trọng ở ĐBSCL. Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, El Niño có thể gây giảm lượng mưa từ 25-50% so với trung bình nhiều năm, ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn nước ngọt cho nuôi trồng thủy sản.
Cá tra là loài cá nước ngọt, phụ thuộc lớn vào nguồn nước sông Tiền và sông Hậu. Thiếu nước ngọt không chỉ làm giảm diện tích nuôi trồng mà còn ảnh hưởng đến chất lượng nước, gia tăng nguy cơ dịch bệnh cho cá. Ngoài ra, nhiệt độ nước tăng cao trong giai đoạn El Niño có thể gây stress cho cá, làm giảm tốc độ sinh trưởng và tăng tỷ lệ tử vong.
Tác động đến XK cá tra
Sản lượng cá tra giảm do ảnh hưởng của El Niño và biến đổi khí hậu dẫn đến nguồn cung không ổn định, ảnh hưởng đến khả năng đáp ứng các hợp đồng XK. Chất lượng cá bị suy giảm do môi trường nuôi không đảm bảo cũng có thể làm giảm giá trị XK.
Biến đổi khí hậu và những thách thức dài hạn
Biến đổi khí hậu đang dẫn đến những thay đổi dài hạn về thời tiết và mực nước biển. ĐBSCL, vùng trọng điểm nuôi trồng cá tra, đang phải đối mặt với tình trạng xâm nhập mặn ngày càng nghiêm trọng. Theo Bộ NN&PTNT, trong mùa khô, xâm nhập mặn có thể lấn sâu vào nội địa từ 50-70 km, ảnh hưởng đến khoảng 40% diện tích ĐBSCL. Nước mặn xâm nhập làm giảm chất lượng nước, gây khó khăn cho việc nuôi cá tra, vốn yêu cầu môi trường nước ngọt.
Biến đổi khí hậu cũng làm gia tăng tần suất và cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão, lũ lụt và hạn hán. Những biến động này gây khó khăn trong việc quản lý ao nuôi, tăng chi phí sản xuất và rủi ro cho người nuôi cá.
Giải pháp thích ứng từ kinh nghiệm của các nước khác
Để đối phó với những thách thức trên, nhiều quốc gia đã áp dụng các giải pháp thích ứng hiệu quả: Chuyển đổi mô hình nuôi trồng: Một số nước châu Âu đã áp dụng mô hình nuôi trồng thủy sản kết hợp với năng lượng tái tạo, như sử dụng năng lượng mặt trời và gió, giảm thiểu tác động môi trường và tăng hiệu quả kinh tế; Giám sát và dự báo: Nhật Bản sử dụng công nghệ IoT và AI để giám sát môi trường nước và dự báo dịch bệnh, giúp người nuôi kịp thời điều chỉnh hoạt động sản xuất.
El Niño và biến đổi khí hậu đang đặt ra những thách thức nghiêm trọng đối với toàn cầu, với mọi lĩnh vực, trong đó có ngành sản xuất và XK cá tra Việt Nam. Việc chủ động triển khai các giải pháp thích ứng và giảm thiểu tác động là cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành trong tương lai.
(vasep.com.vn) Malta sẽ triển khai máy bay giám sát nghề cá của Cơ quan Kiểm soát Nghề cá châu Âu (EFCA) hoạt động từ Malta trong năm nay nhằm tăng cường phát hiện và xử lý hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU).
(vasep.com.vn) Philippines đang đẩy mạnh tìm kiếm và đa dạng hóa nguồn nguyên liệu sản xuất thức ăn thủy sản nhằm giảm phụ thuộc vào nhập khẩu, trong bối cảnh thời tiết cực đoan và nguồn cung nguyên liệu toàn cầu ngày càng khó dự báo.
(vasep.com.vn) Nguồn lợi cá tuyết Đại Tây Dương tại khu vực Đông Bắc Bắc Cực đang xuất hiện tín hiệu cải thiện sau nhiều năm suy giảm. Nhóm các nhà khoa học Nga và Na Uy vừa đề xuất Tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC) năm 2027 ở mức 312.700 tấn, tăng khoảng 9,7% so với mức 285.000 tấn của năm 2026. Đây là lần đầu tiên trong những năm gần đây khuyến nghị khoa học đối với hạn ngạch của nguồn lợi này được điều chỉnh tăng.
(vasep.com.vn) Nuôi biển công nghệ cao đang mở ra không gian tăng trưởng mới cho ngành thủy sản Việt Nam, khi ngày càng nhiều doanh nghiệp đầu tư vào lồng nuôi hiện đại, tự động hóa, AI và các mô hình khai thác đa giá trị trên cùng một vùng biển.
(vasep.com.vn) Hội đồng Quản lý Nuôi trồng Thủy sản (ASC) vừa khởi động một dự án nghiên cứu ứng dụng mới nhằm củng cố cơ sở khoa học và phát triển các công cụ thực tiễn để cải thiện phúc lợi của tôm nuôi trong quá trình làm ngất và giết mổ.
(vasep.com.vn) Tuần 41 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý trên thị trường thủy sản toàn cầu, từ giá tôm và nguồn cung nguyên liệu thức ăn đến sức mua tại Mỹ và nhu cầu cá ngừ, cá hồi tại Nhật Bản. Trong khi giá tôm châu Á đi ngang hoặc tăng nhẹ, nguồn cung bột cá và dầu cá tiếp tục đối mặt nguy cơ thiếu hụt. Thị trường Mỹ cũng chịu sức ép từ giá thủy sản cao, thúc đẩy xu hướng phát triển các sản phẩm tiện lợi, giá phù hợp hơn.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản của Nga được dự báo tiếp tục duy trì kết quả tích cực trong năm 2026, với kim ngạch có thể đạt khoảng 6,4–6,5 tỷ USD, tăng so với mức 6,1 tỷ USD của năm 2025. Theo ông German Zverev, Chủ tịch Hiệp Hội Các Doanh Nghiệp, Doanh nhân và Xuất khẩu Thủy sản Toàn Nga (VARPE), diễn biến xuất khẩu trong nửa đầu năm đang cho thấy triển vọng khả quan cho cả năm.
(vasep.com.vn) Trong 6 tháng đầu năm 2026, Indonesia xuất khẩu khoảng 566.250 tấn thủy sản, với tổng kim ngạch đạt khoảng 3 tỷ USD. Hoạt động xuất khẩu tiếp tục được mở rộng, đưa thủy sản Indonesia hiện diện tại 152 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới.
(vasep.com.vn) Nguồn cung cá rô phi nguyên liệu tại một số vùng sản xuất chủ lực của Trung Quốc đang có dấu hiệu thắt chặt, đặc biệt tại Quảng Đông và Hải Nam, khi lượng thả nuôi giảm trong đầu năm 2026 khiến nguồn cá đạt cỡ thu hoạch bị hạn chế. Theo Ocean Treasure, tình trạng này đang tác động đến hoạt động thu mua của các nhà máy chế biến trong tháng 9.
(vasep.com.vn) Ngành nuôi cá rô phi Brazil đang đối mặt với sức ép gia tăng từ nguồn cá nhập khẩu, trong bối cảnh lượng philê cá rô phi Việt Nam vào thị trường này tăng mạnh. Theo Hiệp hội Nuôi trồng Thủy sản Brazil, sản lượng cá rô phi trong nước, vốn tăng khoảng 10%/năm, có thể chững lại trong năm 2026 khi sản phẩm nhập khẩu ngày càng chiếm thêm thị phần.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
