Hoạt động đánh bắt IUU không chỉ là vấn đề môi trường mà còn là thách thức kinh tế và nhân đạo. Các ước tính cho thấy tội phạm này gây thiệt hại hàng tỷ USD mỗi năm cho các quốc gia Đông Nam Á và thường gắn liền với các tội phạm xuyên biên giới khác như buôn người, lao động cưỡng bức hay buôn lậu vũ khí và ma túy. Tính chất ngầm của hoạt động này không chỉ làm suy giảm đa dạng sinh học biển mà còn phá vỡ hệ sinh thái san hô và cản trở nỗ lực quản lý nghề cá bền vững.
Theo ông David Power, Giám đốc cấp cao của Cơ quan Quản lý Nghề cá Australia (AFMA), chương trình hỗ trợ mới tập trung vào ba lĩnh vực: giám sát nâng cao, phát hiện “tàu tắt tín hiệu” và đào tạo thực thi pháp luật. Australia đang triển khai hệ thống giám sát tàu cá (VMS) cùng nền tảng giám sát hàng hải dựa trên vệ tinh để theo dõi hoạt động đánh bắt theo thời gian thực. Thông qua Sáng kiến Nhận thức Vùng biển Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương (IPMDA) thuộc nhóm Quad, Australia mở rộng việc sử dụng công nghệ phát hiện tần số vô tuyến và tín hiệu quang học, giúp xác định sớm các tàu hoạt động không phát tín hiệu định vị và phối hợp ứng phó nhanh hơn.
Song song đó, AFMA đang tổ chức các khóa đào tạo cho cán bộ thủy sản của Malaysia và các nước ASEAN, tập trung vào kiểm soát rủi ro, thanh tra tại cảng và giám sát nghề cá khu vực (MCS). Theo ông Power, năng lực này giúp các cơ quan chức năng xác định hành vi đáng ngờ và tăng cường hiệu quả thực thi.
Thông qua Chương trình chống đánh bắt IUU Đông Nam Á, Australia tài trợ các khóa huấn luyện chung cho lực lượng thực thi của Malaysia, Việt Nam, Indonesia, Thái Lan và Philippines, kết hợp giữa đào tạo lý thuyết và thực hành trên biển. Chương trình cũng thúc đẩy sự tham gia của phụ nữ trong lĩnh vực quản lý nghề cá và ghi nhận vai trò của tri thức bản địa trong quản lý hệ sinh thái.
Các nỗ lực này nằm trong khuôn khổ Kế hoạch Hành động Khu vực chống IUU (RPOA-IUU), được 11 quốc gia, bao gồm Australia, Malaysia, Indonesia, Philippines, Thái Lan và Việt Nam, thông qua từ năm 2007. Dù hoạt động của các tàu đánh bắt quy mô lớn đã giảm nhờ khung pháp lý chặt chẽ, khu vực hiện phải đối mặt với áp lực từ các tàu nhỏ do suy giảm nguồn cá và biến đổi khí hậu.
Ông Power khẳng định Malaysia đang ở vị thế thuận lợi để thúc đẩy hợp tác khu vực về chia sẻ dữ liệu, giám sát nghề cá và thanh tra cảng. “Đánh bắt bất hợp pháp là thách thức chung, và chỉ thông qua hợp tác, các quốc gia mới có thể bảo vệ nguồn tài nguyên biển, đảm bảo an ninh lương thực và tuân thủ luật pháp hàng hải quốc tế,” ông nhấn mạnh.
(vasep.com.vn) Thị trường thay đổi, nhu cầu người mua dịch chuyển và các rào cản thương mại ngày càng phức tạp đang đặt ra một câu hỏi lớn cho ngành thủy sản Việt Nam: Đâu sẽ là dư địa tăng trưởng mới trong giai đoạn 2027–2029?
Năm 2026 là năm đầu tiên Cảng Thương mại tự do Hải Nam triển khai cơ chế quản lý hải quan khép kín trên toàn đảo. Các chính sách như “thuế suất 0%”, miễn thuế đối với hàng hóa đáp ứng yêu cầu gia công làm tăng ít nhất 30% giá trị, kết hợp với quy tắc cộng gộp xuất xứ khu vực của RCEP, sẽ củng cố lợi thế của Hải Nam trong lưu chuyển các yếu tố sản xuất xuyên biên giới, thuận lợi hóa thương mại, chế biến giá trị gia tăng và hợp tác công nghiệp khu vực.
(vasep.com.vn) Mùa khai thác cá tuyết phương Bắc (Gadus morhua) tại vùng biển ven bờ Newfoundland và Labrador, Canada, đang đi đến giai đoạn cuối. Đến tuần này, khoảng 95% hạn ngạch đã được khai thác. Đây là mùa khai thác thương mại trọn vẹn đầu tiên sau khi Bộ Thủy sản và Đại dương Canada (DFO) nâng tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC) lên 59.000 tấn vào tháng 6/2026.
(vasep.com.vn) Giá nguyên liệu surimi tăng đang tạo sức ép lên các sản phẩm chả cá và thực phẩm chế biến từ cá tại Nhật Bản, trong bối cảnh nguồn cung cá minh thái Alaska thắt chặt và nhu cầu thanh cua (kanikama) trên thị trường quốc tế gia tăng.
(vasep.com.vn) NRGene Canada, doanh nghiệp sản xuất ruồi lính đen (BSF) tại Saskatchewan, Canada, và Công ty chế biến, đóng gói thủy sản Ile-a-la-Crosse Fish Company đã hợp tác phát triển công thức thức ăn cho gia cầm mang tên “MaxBSF”, sử dụng phụ phẩm từ quá trình chế biến cá làm nguyên liệu nuôi ấu trùng BSF.
(vasep.com.vn) Na Uy xuất khẩu thủy sản trị giá 17,8 tỷ NOK trong tháng 9/2026, gần như không thay đổi so với cùng kỳ năm trước, giảm nhẹ 27 triệu NOK. Kết quả này diễn ra trong bối cảnh xuất khẩu cá hồi đạt mức sản lượng cao nhất từ trước đến nay trong một tháng, trong khi đồng NOK mạnh lên và xuất khẩu một số loài khai thác tự nhiên giảm.
(vasep.com.vn) Thị trường Mỹ đang chứng kiến xu hướng siết chặt kiểm soát phụ gia thực phẩm không chỉ ở cấp liên bang (FDA) mà còn ở cấp bang. Ba đạo luật tiêu biểu đã được thông qua tại các bang California, Texas và Louisiana đang tạo ra những yêu cầu khác nhau đối với thực phẩm lưu thông trên thị trường. Dù phạm vi áp dụng là cấp bang, nhưng do quy mô thị trường lớn và tính chất chuỗi cung ứng liên bang của Hoa Kỳ, các quy định này có thể tác động đáng kể đến các doanh nghiệp xuất khẩu thực phẩm, trong đó có doanh nghiệp thủy sản Việt Nam.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang EU tiếp tục đi xuống trong 8 tháng đầu năm 2026, với kim ngạch đạt 118 triệu USD, giảm 17% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi doanh nghiệp vẫn phải tìm cách phục hồi đơn hàng, tiến trình đàm phán FTA giữa EU và Philippines đang đặt ra thêm một vấn đề cần theo dõi: tương quan ưu đãi thương mại giữa các nhà cung cấp cá ngừ có thể thay đổi trong thời gian tới.
(vasep.com.vn) Sri Lanka đang tăng cường các biện pháp kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp thông qua việc thành lập các ủy ban đặc biệt cấp huyện nhằm xử lý hoạt động khai thác trái phép và các hành vi vi phạm khác liên quan đến tàu cá.
(vasep.com.vn) Trang trại I’m Shrimp Farm 5 tại tỉnh Phang Nga, Thái Lan, đã đạt chứng nhận theo Tiêu chuẩn Trang trại mới của Hội đồng Quản lý Nuôi trồng thủy sản (ASC), trở thành một trong những cơ sở đầu tiên tại nước này áp dụng tiêu chuẩn quốc tế mới.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn