Cú sốc thị trường xuất khẩu và bước ngoặt chiến lược
Việc Mỹ triển khai các biện pháp thuế quan đã tạo ra những cú sốc lan rộng trên thị trường Ấn Độ, trong đó ngành thủy sản - lĩnh vực xuất khẩu chủ lực sang Mỹ, Trung Quốc và nhiều quốc gia châu Âu - chịu ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng. Trong suốt nhiều tháng, người nuôi tôm rơi vào trạng thái bất định kéo dài. Tuy nhiên, việc đưa tôm sú trở lại và xúc tiến mạnh mẽ loài này như một mặt hàng xuất khẩu thay thế đã thay đổi cục diện ngành.
Theo các số liệu gần đây, xu hướng chuyển dịch này đang diễn ra trên diện rộng: hơn 50% số hộ nuôi tôm tại bang Andhra Pradesh - trung tâm nuôi trồng thủy sản của Ấn Độ - được ghi nhận đã chuyển sang mô hình nuôi tôm sú.
Minh chứng phục hồi từ người nuôi
Sự trở lại của tôm sú phản ánh rõ nét qua thực tế sản xuất tại từng hộ nuôi. Đơn cử trường hợp của ông Subba Naidu từ quận Prakasam (bang Andhra Pradesh) - người từng chịu áp lực lớn từ các biện pháp thuế quan và đã cân nhắc việc rút lui khỏi nghề nuôi tôm. Hiện nay, ông là một trong số nhiều nông dân đã chuyển đổi hoàn toàn từ tôm thẻ chân trắng sang nuôi tôm sú trên diện tích 45 mẫu Anh, cho thấy niềm tin mới mà loài thủy sản này đang mang lại đến người nuôi.
Màn “tái xuất” của tôm sú
Thị trường nuôi trồng thủy sản hiện trở nên sôi động trước thông tin về sự trở lại ấn tượng của tôm sú. Dù loài này từng ghi nhận một đợt tăng trưởng đáng chú ý vào năm 2022 nhưng đà bứt phá thực sự đang hiện rõ nét ở thời điểm hiện tại. Trong giai đoạn 2023–2024, nhu cầu thị trường đối với tôm sú đã ghi nhận mức tăng trưởng đột biến lên tới 25%.
Loài tôm sú bản địa của Ấn Độ hiện được xem là lời giải chiến lược của quốc gia này trước các đối thủ quốc tế đáng gờm, đặc biệt là Ecuador. Theo Tiến sĩ Manoj Sharma - chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực tôm - Ecuador có lợi thế cạnh tranh vượt trội khi có khả năng cung ứng tôm ở hầu hết các kích cỡ và trọng lượng với mức giá thấp hơn ít nhất 1 USD/đơn vị so với các quốc gia xuất khẩu khác. Áp lực giá này từng khiến xuất khẩu tôm thẻ chân trắng của Ấn Độ suy giảm sức cạnh tranh trong những năm gần đây.
Lợi thế chất lượng và yếu tố bản địa
TS. Manoj Sharma cũng nhấn mạnh trong bối cảnh lịch sử của ngành, tôm sú từng là mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Ấn Độ trước năm 2010 đến khi làn sóng thâm nhập thị trường thần tốc tôm thẻ chân trắng diễn ra dẫn đến sự suy giảm vai trò của tôm sú trong cơ cấu xuất khẩu.
Là bản địa đặc hữu của khu vực châu Á và có nguồn gốc từ Ấn Độ, tôm sú sở hữu một lợi thế cạnh tranh then chốt: hương vị. Được “bồi đắp” bởi điều kiện thổ nhưỡng và nguồn nước của Ấn Độ, thịt tôm sú có hương vị đặc trưng, trở thành lựa chọn ưu tiên, thậm chí vượt trội so với sản phẩm từ các đối thủ xuất khẩu Châu Á khác. Lợi thế tuyệt đối về chất lượng này được xem là động lực cốt lõi thúc đẩy nhu cầu tăng 25% trong giai đoạn 2023-2024, đồng thời là mũi nhọn chiến lược để Ấn Độ khôi phục vị thế trong cuộc cạnh tranh ngày càng khốc liệt của thương mại thủy sản toàn cầu.
(vasep.com.vn) Sản lượng cá rô phi của Brazil tiếp tục tăng mạnh, nhưng ngành đang đối mặt với thách thức duy trì giá trị gia tăng trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt. Việc mở rộng nhanh đã khiến phi lê – sản phẩm chủ lực – trở thành mặt hàng mang tính hàng hóa phổ thông, với mức độ tiêu chuẩn hóa cao, nhạy cảm về giá và biên lợi nhuận ngày càng thu hẹp. Điều này đặt ra yêu cầu phải cân bằng giữa tăng quy mô và đảm bảo hiệu quả kinh tế.
(vasep.com.vn) Chính phủ chuyển tiếp Guinea-Bissau đã ban hành lệnh cấm ngay lập tức đối với hoạt động sản xuất bột cá và dầu cá, sau khi phát hiện các “nhà máy nổi” hoạt động ngoài khơi nước này. Quyết định được đưa ra ngày 29/1, trong bối cảnh quốc gia Tây Phi này đang đối mặt với áp lực suy giảm nguồn lợi cá nổi nhỏ – nhóm loài đóng vai trò quan trọng đối với an ninh lương thực và hệ sinh thái ven biển.
(vasep.com.vn) Năm 2025 ghi nhận tín hiệu cải thiện trong cán cân thương mại thủy sản của Mỹ khi tỷ lệ xuất khẩu so với nhập khẩu tăng lên 0,21:1, cao hơn mức 0,19:1 của năm 2024 và đảo chiều xu hướng suy giảm kéo dài từ năm 2021. Diễn biến này diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump áp dụng chính sách thuế quan cao trên diện rộng, góp phần kìm hãm nhập khẩu, trong khi giá một số mặt hàng thủy sản khai thác tăng đã hỗ trợ giá trị xuất khẩu.
Tiếp nối các động thái kiểm soát biên giới chặt chẽ hơn, Indonesia vừa ban hành Nghị định số 13 năm 2025 quy định thủ tục đăng ký bắt buộc đối với các nhà xuất khẩu thủy sản và sản phẩm thủy sản. Cơ quan Kiểm dịch Indonesia (Indonesia Quarantine Authority – IQA) ban hành Nghị định này như một biện pháp kiểm soát rủi ro trước biên giới, nhằm bảo đảm an toàn dịch bệnh thủy sản, an toàn sinh học, truy xuất nguồn gốc và chất lượng sản phẩm nhập khẩu.
Trong tuần đầu tháng 3/2026, VASEP đã chào đón thêm 02 Hội viên liên kết là Công ty TNHH WELSTORY VIỆT NAM và Công ty TNHH MTV TRUNG TRE. Xin chúc mừng các Doanh nghiệp!
(vasep.com.vn) Uttar Pradesh – bang đông dân nhất Ấn Độ – đang tăng tốc phát triển ngành thủy sản với tổng vốn đầu tư cam kết 1.407 crore rupee (khoảng 168,8 triệu USD). Các dự án dự kiến tạo hơn 2.000 việc làm, tập trung tại những địa bàn như Varanasi, Barabanki và Amethi.
(vasep.com.vn) Năm 2025 được xem là giai đoạn bản lề đối với ngành tôm giống Việt Nam khi ngành đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ về công nghệ, quản trị sản xuất và từng bước chủ động nguồn tôm bố mẹ. Đây được xem là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng con giống và tăng sức cạnh tranh cho ngành tôm trong bối cảnh thị trường ngày càng khắt khe.
(vasep.com.vn) Tòa án Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (USCIT) ngày 4/3 đã ra phán quyết mới cho phép nhiều doanh nghiệp Mỹ kiện chính phủ về các mức thuế quan do Tổng thống Donald Trump áp đặt có thể được hoàn trả tiền thuế, đánh dấu bước tiến quan trọng trong các tranh chấp pháp lý liên quan đến chính sách thuế thương mại.
(vasep.com.vn) Ủy bản châu Âu đã chính thức phát động tham vấn công khai nhằm xây dựng Chiến lược Thủy sản và Nuôi trồng thủy sản 2040 – khuôn khổ định hướng phát triển ngành trong 15 năm tới, với mục tiêu tăng cường tính bền vững, năng lực cạnh tranh và an ninh lương thực cho Liên minh châu Âu.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
