Nhập khẩu tôm EU duy trì tăng trưởng trong năm 2025
Theo dữ liệu của Shrimp Insight, trong 10 tháng đầu năm 2025, EU đã nhập khẩu tổng cộng khoảng 374.500 tấn tôm chân trắng đông lạnh (mã HS 03061792) và tôm chế biến GTGT (mã HS 160521, 160529), tăng 18% so với cùng kỳ năm trước; giá trị nhập khẩu đạt 2,35 tỷ euro, tăng 21%. Đà tăng này phản ánh nhu cầu tiêu thụ vẫn khá bền bỉ, đặc biệt tại khu vực Nam Âu và Tây Bắc Âu – hai vùng chiếm hơn 95% tổng lượng nhập khẩu tôm của khối.
Trong bức tranh đó, Ecuador tiếp tục củng cố vị trí nhà cung cấp số 1 với hơn 203.700 tấn, tăng tới 37%, bỏ xa các nguồn cung còn lại. Ấn Độ vươn lên mạnh mẽ, đạt khoảng 51.500 tấn, tăng 33%, trong khi Việt Nam đứng thứ ba với gần 46.000 tấn, tăng 12%.
Khoảng cách thị phần giữa Việt Nam và Ấn Độ không lớn, nhưng khoảng cách với Ecuador ngày càng bị nới rộng.
Phúc lợi động vật dần trở thành yêu cầu kỹ thuật bắt buộc
Trong bối cảnh đó, các yêu cầu mới về phúc lợi động vật đang nổi lên như một “ngưỡng cửa” mới. Từ năm 2026, nhiều chuỗi bán lẻ lớn tại EU và Anh yêu cầu tôm nước ấm phải được gây ngất hoàn toàn (thường bằng điện) trước khi ngâm đá, thay thế phương pháp sốc lạnh truyền thống. Quy định này đã được các nhà bán lẻ như Tesco, Marks & Spencer, Sainsbury’s hay Waitrose đưa vào chính sách mua hàng, gắn trực tiếp với điều kiện duy trì tư cách nhà cung cấp.
Điểm khác biệt của rào cản này là không thể xử lý bằng giấy tờ hay chứng thư đơn thuần. Doanh nghiệp buộc phải đầu tư lại công nghệ thu hoạch và sơ chế, thay đổi quy trình vận hành và kiểm soát chặt chẽ hơn khâu vận chuyển tôm sống. Chi phí đầu tư cho một dây chuyền gây ngất điện là không nhỏ trong bối cảnh biên lợi nhuận ngành tôm ngày càng bị thu hẹp.
Bối cảnh cạnh tranh gia tăng tại thị trường EU
Ở góc độ cạnh tranh, phúc lợi động vật có thể trở thành lợi thế gián tiếp cho các quốc gia đã quen với mô hình sản xuất quy mô lớn, chi phí thấp và tỷ lệ chứng nhận cao. Ecuador – nước đang nắm thị phần áp đảo tại EU – có tỷ lệ tôm đạt các chứng nhận bền vững như ASC cao hơn đáng kể so với Việt Nam, đồng thời sở hữu chuỗi sản xuất khép kín giúp dễ tích hợp công nghệ mới. Ấn Độ, với lợi thế quy mô và giá thành, cũng đang gia tăng hiện diện nhanh chóng trong bối cảnh các thị trường khác, đặc biệt là Mỹ, trở nên khó lường hơn.
Trong khi đó, theo số liệu Hải quan Việt Nam, xuất khẩu tôm Việt Nam sang EU tính từ đầu năm tới 15/12/2025 đạt hơn 562 triệu USD, tăng 22% so với cùng kỳ, cho thấy EU vẫn luôn là thị trường quan trọng và còn dư địa tăng trưởng. Tuy nhiên, nếu không kịp thích ứng với các chuẩn mực mới, mức tăng trưởng hiện tại có nguy cơ chỉ mang tính ngắn hạn.
Thích ứng tiêu chuẩn mới để duy trì vị thế tại EU
Phúc lợi động vật không còn là câu chuyện hình ảnh hay trách nhiệm xã hội thuần túy, mà đang trở thành điều kiện tham gia cuộc chơi tại thị trường EU. Với ngành tôm Việt Nam, thách thức không chỉ nằm ở chi phí đầu tư, mà ở việc làm sao để quá trình chuyển đổi không tạo ra khoảng cách quá lớn giữa doanh nghiệp lớn và khối SMEs – lực lượng chiếm tỷ trọng đáng kể trong xuất khẩu.
Việc sớm xây dựng hướng dẫn kỹ thuật, tiêu chuẩn trong nước, cùng cơ chế tài chính hỗ trợ đổi mới công nghệ, sẽ đóng vai trò then chốt để ngành tôm không bị động trước làn sóng nâng chuẩn này. Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, khả năng đáp ứng đồng thời yêu cầu về giá, chất lượng và chuẩn mực sản xuất sẽ quyết định liệu tôm Việt Nam có cải thiện được vị trí của mình tại thị trường EU trong những năm tới hay không.
(vasep.com.vn) Ngày 28/7/2026, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) đã gửi Công văn số 119/CV-VASEP tới Cục Thủy sản và Kiểm ngư, báo cáo và đề xuất có hướng dẫn tháo gỡ vướng mắc trong cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đối với các cảng cá công lập.
(vasep.com.vn) Nguồn cung cá tuyết Đại Tây Dương tại châu Âu tiếp tục thu hẹp do hạn ngạch khai thác ở biển Barents giảm xuống mức thấp kỷ lục, đẩy ngành sản xuất cá tuyết muối truyền thống của Italy vào giai đoạn nhiều thách thức. Giá nguyên liệu tăng cao cùng nhu cầu tiêu dùng suy giảm đang buộc các doanh nghiệp phải tìm kiếm nguồn cá thay thế.
(vasep.com.vn) Viện Nghiên cứu và Phát triển Thủy sản Quốc gia Philippines (NFRDI) vừa phối hợp với Đại học Quốc gia Pukyong (PKNU) và Hiệp hội Quản lý Vùng ven biển Hàn Quốc (KCMA) triển khai dự án hợp tác nghiên cứu và phát triển công nghệ sinh học thủy sản. Dự án hướng đến hiện đại hóa Trung tâm Công nghệ sinh học Thủy sản (FBC) tại tỉnh Nueva Ecija thông qua nâng cấp phòng thí nghiệm, chuyển giao công nghệ và đào tạo chuyên sâu cho các nhà nghiên cứu Philippines tại Hàn Quốc.
(vasep.com.vn) Thị trường bán buôn tôm hùm Mỹ trong tuần 29/2026 (13–19/7) ghi nhận diễn biến trái chiều giữa tôm hùm sống và các sản phẩm chế biến đông lạnh. Trong khi giá tôm hùm sống giảm trên diện rộng do nguồn cung tăng mạnh, thì giá đuôi và thịt tôm hùm đông lạnh tiếp tục neo ở mức cao vì thiếu nguyên liệu.
(vasep.com.vn) Bộ Sản xuất Peru đã quyết định tạm dừng hoạt động khai thác mực đỏ khổng lồ (Dosidicus gigas) đối với các tàu đánh cá thủ công có sức chứa từ 10–32,6 m³ kể từ ngày 18/7/2026, sau khi nhóm tàu này đã sử dụng hơn 95% hạn ngạch được cấp.
(vasep.com.vn) Mùa khai thác tôm đỏ Argentina (Pleoticus muelleri) tại vùng biển quốc gia đang ghi nhận tốc độ đánh bắt tăng bất thường của đội tàu đông lạnh, làm dấy lên lo ngại nguồn cung dư thừa sẽ kéo giá xuất khẩu lao dốc.
(vasep.com.vn) Hàng chục người nuôi cá Armenia đã tập trung trước trụ sở Chính phủ để phản đối tình trạng xuất khẩu đình trệ, đồng thời đề nghị được gặp lãnh đạo cấp cao nhằm tìm giải pháp hỗ trợ ngành thủy sản. Theo Hiệp hội Người nuôi cá Armenia, việc thị trường Nga ngừng nhập khẩu thủy sản đã đẩy nhiều doanh nghiệp vào tình trạng khó khăn, trong khi cánh cửa vào Liên minh châu Âu (EU) vẫn chưa thực sự rộng mở.
(vasep.com.vn) Biến động mạnh của giá bột cá và dầu cá đang buộc ngành thức ăn thủy sản toàn cầu chuyển từ tìm kiếm nguyên liệu thay thế đơn lẻ sang phát triển các công thức thức ăn lai (hybrid diets) nhằm tối ưu giá trị dinh dưỡng và đảm bảo nguồn cung ổn định. Theo báo cáo kỹ thuật của Innovafeed công bố ngày 20/7, hiện tượng El Niño, khai thác quá mức và chi phí sản xuất gia tăng đã khiến nguồn nguyên liệu biển truyền thống ngày càng khan hiếm.
(vasep.com.vn) Sản lượng thủy sản của Ai Cập đã vượt 2 triệu tấn/năm, tăng mạnh so với mức khoảng 1,5 triệu tấn cách đây một thập kỷ. Thông tin do Trung tâm Thông tin và Hỗ trợ Quyết định thuộc Chính phủ Ai Cập công bố, cho thấy ngành nuôi trồng thủy sản đang trở thành động lực chính thúc đẩy tăng trưởng của ngành thủy sản nước này.
Công ty Cổ phần Thương mại Sim Ba đã chính thức gia nhập Hội viên VASEP. Xin chúc mừng Quý Doanh nghiệp và mong rằng Sim Ba sẽ tích cực tham gia các hoạt động của Hiệp hội, cùng cộng đồng doanh nghiệp thủy sản phát triển bền vững. Hoạt động phát triển hội viên của VASEP được duy trì thường xuyên, qua đó từng bước củng cố vai trò trung tâm kết nối của Hiệp hội đối với doanh nghiệp thủy sản.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
