Trung Quốc & HK giữ vai trò dẫn dắt tăng trưởng
Trung Quốc & HK tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng nhất của ngành tôm hùm Việt Nam. Trong 10 tháng, xuất khẩu sang thị trường này đạt 702 triệu USD, tăng 135% và chiếm gần như toàn bộ kim ngạch của ngành. Đà tăng trưởng này nối tiếp giai đoạn bùng nổ từ năm 2024, khi kim ngạch xuất khẩu sang Trung Quốc tăng từ 141 triệu USD năm 2023 lên 404 triệu USD năm 2024, tương đương 186%.
Tại thị trường nhập khẩu lớn này, bối cảnh cạnh tranh đang thay đổi nhanh chóng. Theo số liệu tham khảo từ nguồn của Trung Quốc, Trung Quốc nhập gần 49.900 tấn tôm hùm trong ba quý đầu năm, tăng 13%. Tuy nhiên, lượng nhập khẩu từ Canada giảm tới 39% do gánh nặng thuế tổng cộng 32%, trong khi tôm hùm Mỹ giảm 10% vì mức thuế 17% và áp lực cạnh tranh ngày càng lớn. Ngược lại, Việt Nam nổi lên như nguồn cung hưởng lợi nhất khi Trung Quốc nhập hơn 17.365 tấn tôm hùm Việt Nam, gấp gần ba lần cùng kỳ và đạt giá trị 556 triệu USD.
Vì sao Trung Quốc tăng mạnh nhập tôm hùm Việt Nam?
Lợi thế thuế quan là một yếu tố quyết định. Tôm hùm Việt Nam không bị áp thuế trả đũa như Canada và Mỹ, giúp giá bán cạnh tranh hơn đáng kể. Địa lý gần mang lại lợi thế lớn trong vận chuyển hàng sống, giúp giảm hao hụt và chi phí. Bên cạnh đó, nhu cầu của người tiêu dùng Trung Quốc đang dịch chuyển mạnh sang tôm hùm xanh—phân khúc mà Việt Nam có nguồn cung dồi dào. Một yếu tố khác là các vùng nuôi tôm hùm lớn đã phục hồi sản lượng tốt trong những năm gần đây, tạo nền tảng để Việt Nam đáp ứng nhu cầu tăng mạnh từ thị trường.
Áp lực giá và cạnh tranh tăng
Dù xuất khẩu tăng mạnh, người nuôi trong nước vẫn đối mặt với nhiều khó khăn. Giá tôm hùm từng giảm mạnh do nguồn cung vượt cầu sau mùa lễ Tết, cùng với cạnh tranh gay gắt từ Australia, Canada, Mỹ và các nước Đông Nam Á như Philippines, Indonesia hay Malaysia, đã tạo áp lực rất lớn lên giá thu mua trong nước. Khi Trung Quốc dỡ lệnh cấm đối với tôm hùm Australia, thị phần của Việt Nam càng chịu sức ép lớn hơn.
Song song với yếu tố giá, thị trường Trung Quốc đang siết chặt các quy định về chất lượng và đăng ký cơ sở chế biến. Nếu các quy định mới như Lệnh 280 được áp dụng sớm và nghiêm ngặt, có thể ảnh hưởng trực tiếp đến xuất khẩu, nhất là với mặt hàng tươi sống.
Thiệt hại lũ lụt tại Phú Yên: Nguy cơ ảnh hưởng nguồn cung
Những ngày cuối tháng 11, vùng nuôi trọng điểm tại Phú Yên, đặc biệt là vịnh Xuân Đài, chịu thiệt hại lớn do mưa lũ. Nước ngọt đổ ra vịnh khiến tôm hùm sốc nước chết hàng loạt; nhiều hộ mất gần như toàn bộ số lồng, phải bán tháo với giá giảm hơn một nửa vì thiếu đá bảo quản. Với hơn 27.000 lồng nuôi, khu vực này là một trong những vùng cung cấp tôm hùm quan trọng nhất cả nước.
Trong ngắn hạn, các doanh nghiệp xuất khẩu có thể chưa chịu tác động lớn vì nguồn hàng cho các hợp đồng cuối năm đã được chuẩn bị trước. Tuy nhiên, về trung hạn, thiệt hại đối với tôm hùm sắp thu hoạch có thể khiến nguồn cung đầu năm 2026 suy giảm đáng kể, tạo biến động giá và ảnh hưởng tới khả năng duy trì tốc độ tăng trưởng xuất khẩu hiện tại.
Triển vọng cuối năm và đầu 2026
Nhu cầu của Trung Quốc được dự báo duy trì ở mức cao trong những tháng cuối năm và giai đoạn chuẩn bị Tết Nguyên đán, tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi cho xuất khẩu tôm hùm Việt Nam. Tuy vậy, những cảnh báo từ phía Trung Quốc về siết chặt thủ tục kiểm nghiệm, cùng với yêu cầu cao hơn về truy xuất nguồn gốc, có thể tạo ra những “điểm nghẽn”. Nếu quy định mới được triển khai mạnh, thời gian kiểm tra kéo dài hoặc chi phí tăng, xuất khẩu tôm hùm có thể bị ảnh hưởng ngay lập tức.
Tổng thể, tôm hùm vẫn là điểm sáng nổi bật nhất trong bức tranh xuất khẩu thủy sản Việt Nam năm 2025, nhờ sự tăng trưởng mạnh mẽ từ thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên, để duy trì và củng cố thành quả này, ngành cần đồng thời đảm bảo ổn định nguồn cung vùng nuôi, nâng cao năng lực đáp ứng yêu cầu thị trường và chủ động thích ứng với các chính sách thương mại ngày càng chặt chẽ từ Trung Quốc—một thị trường giàu tiềm năng nhưng không ít thách thức.
(vasep.com.vn) Global Shrimp Forum (GSF) 2026 diễn ra từ ngày 1–3/9 tại Utrecht, Hà Lan, quy tụ gần 600 đại biểu đến từ 40 quốc gia, đại diện cho khoảng 300 doanh nghiệp và tổ chức trong toàn chuỗi cung ứng tôm. Đoàn Việt Nam tham dự sự kiện, trong đó có đại diện VASEP, qua đó tăng cường kết nối với các đối tác trong chuỗi ngành tôm toàn cầu
(vasep.com.vn) Brazil và Paraguay sẽ thúc đẩy thảo luận về phát triển nuôi cá rô phi bền vững tại hồ chứa Itaipu, trong bối cảnh khu vực này được đánh giá có tiềm năng lớn để mở rộng sản xuất thủy sản. Nội dung sẽ được đưa ra tại Hội thảo song phương về phát triển bền vững nghề nuôi cá rô phi, diễn ra ngày 3/9 tại Foz do Iguaçu, bang Paraná, trong khuôn khổ IFC Brasil 2026.
(vasep.com.vn) Vụ khai thác cá tuyết tại vùng ven bờ Newfoundland và Labrador, Canada có thể kết thúc sớm hơn dự kiến ít nhất hai tuần do đội tàu nhanh chóng sử dụng hết hạn ngạch mùa hè. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ thiếu nguyên liệu cho các nhà máy chế biến trong giai đoạn chuyển tiếp sang vụ khai thác mùa thu.
(vasep.com.vn) Tại hội thảo “Thị trường thực phẩm thủy sản toàn cầu và thế hệ nhân lực tương lai: Xu hướng, cơ hội và định hướng phát triển bền vững ngành thủy sản Việt Nam”, diễn ra trong khuôn khổ VIETFISH 2026, PGS.TS. Nguyễn Văn Minh – Phó Trưởng phòng Khoa học và Công nghệ, Trường Đại học Nha Trang – đã trình bày tham luận về nâng cao giá trị phụ phẩm thủy sản.
(vasep.com.vn) Trong khuôn khổ chuyến công tác của đoàn đại biểu ngành nuôi trồng thủy sản Việt Nam tại Hà Lan từ ngày 29/8 – 5/9/2026, ngày 31/8 do Đại sứ quán và Tổng lãnh sự quán Hà Lan tại Việt Nam tổ chức, đoàn đã có chương trình làm việc với Bộ Nông nghiệp, Thủy sản, An ninh lương thực và Thiên nhiên cùng Bộ Ngoại giao Hà Lan và Wageningen University & Research (WUR). Các cuộc trao đổi cho thấy nhiều dư địa để Việt Nam và Hà Lan tiếp tục làm sâu sắc quan hệ hợp tác trong nuôi trồng thủy sản, từ quản lý nước, công nghệ, giống, dinh dưỡng và sức khỏe thủy sản đến chuyển đổi số, tài chính, thị trường và phát triển chuỗi giá trị bền vững.
(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) đã công bố đề xuất về cơ hội khai thác thủy sản năm 2027 tại biển Baltic, bao gồm tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC) và hạn ngạch đối với 10 nguồn lợi do EU quản lý. Đề xuất được xây dựng dựa trên tư vấn khoa học mới nhất của Hội đồng Quốc tế về Khám phá Biển (ICES) và kế hoạch quản lý đa niên của EU đối với Baltic.
(vasep.com.vn) Chính phủ Na Uy vừa công bố Lộ trình về Hệ thống thực phẩm thủy sản bền vững, lần đầu tiên tập hợp một cách toàn diện các chính sách, chiến lược và sáng kiến liên quan đến sản xuất thủy sản, tính bền vững và an ninh lương thực. Lộ trình được Bộ trưởng Thủy sản và Đại dương Marianne Sivertsen Næss giới thiệu tại tuần lễ Arendalsuka trong tháng 8/2026.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá rô phi Việt Nam sang Mỹ trong 7 tháng đầu năm 2026 sụt giảm đáng kể. Lũy kế kim ngạch 7 tháng đầu 2026 đạt 18 triệu USD, giảm 42% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng tháng 7, xuất khẩu chỉ đạt 2 triệu USD, giảm tới 70%, cho thấy nhu cầu nhập khẩu từ thị trường này đang chững lại rõ rệt.
Công ty TNHH HAP Seafood (HAP Seafood) đã chính thức gia nhập Hội viên VASEP. Xin chúc mừng Quý Doanh nghiệp và mong rằng HAP Seafood sẽ tích cực tham gia các hoạt động của Hiệp hội, cùng cộng đồng doanh nghiệp thủy sản phát triển bền vững. Hoạt động phát triển hội viên của VASEP được duy trì thường xuyên, qua đó từng bước củng cố vai trò trung tâm kết nối của Hiệp hội đối với doanh nghiệp thủy sản.
(vasep.com.vn) Tháng 8/2026, thị trường thức ăn thủy sản thế giới chịu tác động đồng thời từ sự thiếu hụt nguyên liệu biển, nhu cầu thức ăn tăng mạnh tại Trung Quốc và những bất ổn của thị trường ngũ cốc. Tại Việt Nam, công suất sản xuất thức ăn tôm tiếp tục được mở rộng, trong khi nghịch lý xuất khẩu bột cá phổ thông nhưng nhập khẩu bột cá chất lượng cao ngày càng bộc lộ rõ. Bước sang tháng 9, giá nguyên liệu được dự báo còn biến động mạnh, buộc các nhà sản xuất chuyển trọng tâm từ giá thức ăn sang hiệu quả sử dụng và chi phí trên mỗi kilogram tăng trọng.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
