Xuất khẩu thủy sản nuôi trồng của Brazil tăng mạnh trong nửa đầu năm 2025

Theo Hiệp hội Nuôi trồng Thủy sản Brazil (Peixe BR), cá rô phi vẫn là mặt hàng chủ lực, chiếm tới 95% tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản nuôi trong quý II/2025, tiếp theo là cá bản địa tambaqui với tỷ trọng nhỏ hơn. Tháng 3 được ghi nhận là tháng mạnh nhất từ đầu năm, với hơn 1.600 tấn cá được xuất khẩu, mang về 7,8 triệu USD – mức doanh thu kỷ lục của ngành.

Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường tiêu thụ chính, chiếm tới 90% giá trị xuất khẩu quý II, tương đương 15,6 triệu USD. Canada và Nhật Bản theo sau với thị phần nhỏ hơn đáng kể. Các sản phẩm xuất khẩu chủ yếu là phi lê cá rô phi tươi hoặc ướp lạnh (đạt 23,6 triệu USD trong 6 tháng đầu năm), trong khi mặt hàng phi lê đông lạnh cũng ghi nhận mức tăng trưởng vượt bậc – tăng 126% về khối lượng và 194% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái, đạt tổng cộng 1,7 triệu USD.

Peixe BR cho rằng sự chuyển dịch sang sản phẩm đông lạnh cho thấy Brazil đang từng bước mở rộng và đa dạng hóa danh mục xuất khẩu, không còn phụ thuộc hoàn toàn vào sản phẩm tươi. “Brazil bắt đầu cạnh tranh nghiêm túc hơn trên thị trường cá đông lạnh tại Hoa Kỳ,” hiệp hội nhận định.

Tuy nhiên, đà tăng trưởng này có nguy cơ bị chặn đứng nếu chính phủ Hoa Kỳ triển khai mức thuế 50% đối với các sản phẩm cá nhập khẩu từ Brazil. Theo ông Manoel Pedroza – nhà nghiên cứu tại Tập đoàn Nghiên cứu Nông nghiệp Brazil (Embrapa), biện pháp thuế quan này “sẽ lập tức tác động nặng nề đến ngành xuất khẩu cá của Brazil,” đặc biệt là các nhà sản xuất cá rô phi – những người phụ thuộc phần lớn vào thị trường Bắc Mỹ.

Từ năm 2017, Brazil đã bị đình chỉ xuất khẩu cá sang châu Âu, khiến ngành càng phụ thuộc vào thị trường Mỹ. Peixe BR cảnh báo: “Mức thuế đề xuất đang đe dọa toàn bộ chuỗi sản xuất của ngành. Việc chính phủ Brazil nối lại đối thoại ngoại giao với Hoa Kỳ là điều thiết yếu, nhằm bảo vệ một trong những phân khúc quan trọng nhất của nền kinh tế nông nghiệp quốc gia.”

Cũng theo Peixe BR, thị trường nội địa của Brazil đang cho thấy dấu hiệu tích cực, với sức cạnh tranh ngày càng tăng của sản phẩm nội.

Bên cạnh đó, Brazil cũng ghi nhận cải thiện đáng kể về cán cân thương mại thủy sản nuôi trồng. Thâm hụt thương mại trong quý II/2025 đạt 234 triệu USD – giảm mạnh so với quý I. Nguyên nhân chủ yếu là do lượng cá nhập khẩu giảm, đặc biệt là cá hồi – mặt hàng nhập khẩu chủ lực – đã giảm 21%, còn 199 triệu USD. Tổng lượng nhập khẩu thủy sản giảm 13% so với quý I.

Theo Peixe BR, sự suy giảm này cho thấy tiềm năng phát triển của ngành nuôi trồng trong nước, đồng thời phản ánh sự thay đổi trong thị hiếu tiêu dùng và hiệu quả sản xuất nội địa đang dần được cải thiện. Các chuyên gia cũng nhận định rằng việc giảm nhập khẩu có thể là kết quả của nhiều yếu tố kinh tế như biến động tỷ giá, chi phí hậu cần, và chính sách hỗ trợ ngành thủy sản nội địa.

“Việc củng cố khu vực sản xuất trong nước và giảm phụ thuộc vào nhà cung cấp nước ngoài đang nhận được sự ủng hộ ngày càng lớn,” Peixe BR nhấn mạnh trong báo cáo quý mới nhất.