Ngành công nghiệp hải sản toàn cầu giữ một vị trí độc đáo và quan trọng trong chuỗi cung ứng thực phẩm, với giá trị thương mại vượt qua thịt bò, thịt lợn và gia cầm cộng lại, theo Rabobank. Sự thống trị này dự kiến sẽ tăng lên khi Lộ trình "Biến đổi Xanh" của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) nhấn mạnh vai trò của nuôi trồng thủy sản bền vững nhằm đảm bảo an ninh lương thực toàn cầu.
Tuy nhiên, ngành này đang phải đối mặt với thách thức về minh bạch và truy xuất nguồn gốc – những công cụ quan trọng để chống lại nạn đánh bắt bất hợp pháp, không báo cáo và không được quản lý (IUU), vốn chiếm khoảng 20% lượng hải sản đánh bắt tự nhiên trên toàn cầu, theo Pew.
Báo cáo mới đây của FAIRR Initiative, "Tracing Risk and Opportunity: The Critical Need for Traceability in Today’s Seafood Supply Chains" (Truy tìm rủi ro và cơ hội: Nhu cầu cấp bách về truy xuất nguồn gốc trong chuỗi cung ứng hải sản hiện nay), đã nhấn mạnh vấn đề này và kêu gọi các nhà đầu tư đóng vai trò tích cực hơn. Các nhà đầu tư có thể thúc giục các nhà hoạch định chính sách và doanh nghiệp áp dụng các tiêu chuẩn truy xuất nguồn gốc nghiêm ngặt hơn. Báo cáo cũng đánh giá cao các khung pháp lý hiện có như Luật Hiện đại hóa An toàn Thực phẩm (FSMA) tại Mỹ, Quy định Luật Thực phẩm Chung và Chỉ thị về Thẩm định Bền vững Doanh nghiệp tại EU, cùng Luật Phân phối Sản phẩm Thủy sản của Nhật Bản.
Chương trình này cũng nhấn mạnh vai trò quan trọng của các hệ thống chứng nhận trong việc thúc đẩy tính minh bạch và bền vững. Để đạt được sự đồng bộ toàn cầu trên toàn chuỗi cung ứng hải sản, cần có một khung thống nhất như Đối thoại Toàn cầu về Truy xuất Nguồn gốc Hải sản (GDST), cung cấp hướng dẫn tiêu chuẩn hóa cho việc thu thập, chuyển giao và quản lý dữ liệu theo cách tương thích.
Tại MarinTrust, một chương trình chuyên thúc đẩy các phương pháp tốt nhất trong việc cung ứng, truy xuất nguồn gốc và sản xuất nguyên liệu biển có trách nhiệm như bột cá và dầu cá, phiên bản Tiêu chuẩn Nhà máy số 3 của chúng tôi phù hợp chặt chẽ với các yêu cầu của GDST. Điều này đảm bảo nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm giải trình trên toàn chuỗi cung ứng hải sản.
Hiện nay, hơn một phần ba nguyên liệu biển được làm từ phụ phẩm cá, việc theo dõi nguồn gốc của những nguyên liệu này là rất quan trọng. Với 80 loài cá đánh bắt tự nhiên từ 180 nguồn hiện được sử dụng làm phụ phẩm theo tiêu chuẩn của MarinTrust, vẫn còn nhiều cơ hội để khai thác phụ phẩm, đặc biệt từ các loài nuôi trồng thủy sản. Theo mô hình bên thứ ba của MarinTrust, các tổ chức chứng nhận đang tiếp cận hơn 300 loại phụ phẩm từ hơn 100 nhà máy trên toàn cầu, với các loài phổ biến nhất là cá ngừ, cá thu, cá trích, cá haddock, cá saithe và cá tuyết.
Cũng như các ngành khác, ngành nguyên liệu biển đang đối mặt với thách thức ngày càng lớn trong việc duy trì dữ liệu chính xác và toàn diện xuyên suốt chuỗi cung ứng, bao gồm thông tin về loài được sử dụng, nguồn gốc của chúng và các bên tham gia vào quá trình cung cấp.
Khi sản phẩm trải qua nhiều giai đoạn chế biến, thông tin quan trọng này có thể bị bỏ sót hoặc mất đi, gây khó khăn cho việc đảm bảo cung ứng và sản xuất có trách nhiệm. Để khắc phục, các nhà máy sản xuất nguyên liệu biển phải tuân thủ các quy trình thu thập dữ liệu và truy xuất nguồn gốc nghiêm ngặt, bao gồm việc lưu trữ hồ sơ nhà cung cấp, giám sát việc tuân thủ và thực hiện thẩm định.
Hợp tác trong chuỗi cung ứng là yếu tố thiết yếu để ngăn chặn lỗ hổng trong truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm giải trình, thông qua các quan hệ đối tác nhằm thống nhất tiêu chuẩn và thực hành.
EU đang nới lỏng một số điều kiện nhất định và giãn thời hạn thực thi một số quy định. Tuy nhiên, các doanh nghiệp cần lưu ý rằng thời gian trì hoãn này có hạn.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đang ghi nhận đà tăng trưởng ấn tượng, phản ánh sự mở rộng nhu cầu trên thị trường quốc tế cũng như dư địa phát triển của ngành hàng này. Tuy nhiên, đằng sau những con số tăng trưởng mạnh là những hạn chế về nền tảng sản xuất và chuỗi cung ứng, đặt ra yêu cầu phát triển bền vững trong giai đoạn tới.
(vasep.com.vn) Ngành khai thác mực Illex tại Argentina đang trải qua mùa vụ ấn tượng trong năm 2026, với sản lượng đạt hơn 156.800 tấn, tiếp nối chuỗi hai năm lập kỷ lục. Thành công này chủ yếu đến từ quần đàn mực sinh sản mùa hè, trong khi quần đàn Nam Patagonia – từng là trụ cột của ngành – gần như biến mất khỏi sản lượng khai thác.
(vasep.com.vn) Tổ chức Tax Foundation, nhóm nghiên cứu thường phản đối thuế mới, đánh giá chiến dịch thuế quan toàn cầu của Tổng thống Donald Trump sau một năm là không hiệu quả.
(vasep.com.vn) Các công ty cung cấp thiết bị nuôi trồng thủy sản của Trung Quốc đang đẩy mạnh mở rộng ra thị trường quốc tế, tận dụng làn sóng tăng trưởng mới của ngành nuôi cá toàn cầu. Nhiều doanh nghiệp đã giành được hợp đồng tại Trung Đông, châu Phi và châu Âu, trong bối cảnh các quốc gia ngày càng chú trọng nâng cao sản lượng, tiết kiệm nước và đảm bảo an ninh lương thực.
(vasep.com.vn) Việc chuyển đổi từ sử dụng cá tạp sang thức ăn viên công nghiệp trong nuôi cá biển tại Việt Nam đang diễn ra chậm, do phải cân bằng giữa hiệu quả sinh học và áp lực chi phí sản xuất. Dù thức ăn viên được chứng minh mang lại nhiều lợi ích vượt trội, người nuôi vẫn chưa dễ dàng từ bỏ thói quen sử dụng cá tạp.
(vasep.com.vn) Sau nhiều năm tăng trưởng mạnh, ngành sản xuất surimi cá minh thái của Nga đang bước vào giai đoạn chuyển đổi quan trọng, với xu hướng chững lại trong năm 2026. Sự thay đổi này không xuất phát từ hạn chế về năng lực sản xuất mà chủ yếu do các doanh nghiệp điều chỉnh chiến lược, ưu tiên các sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn.
(vasep.com.vn) Giá tôm Ecuador đang tiếp tục chịu áp lực giảm trong bối cảnh nguồn cung tăng mạnh và những hạn chế trong năng lực chế biến. Theo phân tích thị trường gần đây, xuất khẩu tôm của Ecuador trong tháng 1/2026 đạt 276 triệu pound, tăng 23% so với cùng kỳ năm trước, tạo ra tình trạng dư cung trên thị trường toàn cầu khi nhu cầu không tăng tương ứng.
(vasep.com.vn) Thị trường mực toàn cầu tuần 13 năm 2026 (20–26/3) ghi nhận xu hướng ổn định chung nhưng xuất hiện sự phân hóa rõ rệt theo khu vực và chủng loại sản phẩm. Tại Trung Quốc, giá mực nhìn chung ít biến động, song sự khác biệt về nguồn gốc và quy cách chế biến đang tác động đáng kể đến diễn biến thị trường.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn