Trung Quốc: Xuất khẩu cá rô phi giảm

Cá thịt trắng 14:33 17/06/2016
(vasep.com.vn) Trong 20 năm qua, với tỷ lệ về sản xuất và XK cá rô phi lớn, Trung Quốc có vị trí vững chắc trên thị trường thế giới đối với cá thịt trắng. Tuy nhiên hiện tại, có sự thay đổi, từ sản xuất với chi phí thấp đến các chính sách thương mại của các nước NK đang dần quay lưng với mặt hàng cá rô phi của Trung Quốc.

Từ năm 2000 – 2015, sản lượng cá rô phi hàng năm tăng 9,1%; từ 0,55 triệu tấn năm 2000 tăng lên 1,75 triệu tấn năm 2015.

Cá rô phi Trung Quốc phát triển mạnh mẽ, thậm chí tăng trưởng nhanh hơn so với nguồn cung. Từ năm 2002 -2015, kim ngạch XK tăng bình quân 24% mỗi năm, với tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm cao nhất là 62% từ năm 2002 - 2007. Ngay cả sau khi nền kinh tế thế giới chững lại vào cuối những năm 2000, XK bình quân năm tăng 16% từ năm 2008 - 2013. Từ năm 2002 - 2014, sau khi gia nhập WTO, công suất chế biến cá rô phi tăng gần 1.700% từ 40.000 tấn lên hơn 700.000 tấn. Tuy nhiên, từ tăng trưởng đến 2 con số trong gần một thập kỷ, trong giai đoạn 2013 – 2015, XK chỉ tăng 0,5% hàng năm. Điều này khiến nhiều DN chế biến cá rô phi Trung Quốc thừa công suất và tăng chi phí.

Quý 1/2015, khối lượng XK cá rô phi tăng 2,2%, nhưng đến cuối năm 2015, tổng kim ngạch XK trong 3 quý đầu chỉ tăng 0,6% so với cùng kỳ năm 2014. Thị trường cá rô phi toàn cầu năm 2016 trong tình trạng dư cung, điều này cho thấy XK trong quý 4/2015 giảm, và gần như không tăng trong cả năm 2015.

Giá cá rô phi XK trung bình năm 2015 giảm 10 - 25% so với mức năm 2014, dẫn đến giá trị XK giảm đáng kể. Các mặt hàng có mức giá cao như cá rô phi tẩm bột đông lạnh tăng 24% về khối lượng và 11% về giá trị, nhưng không thể bù đắp sự sụt giảm 2 - 3% trong các lô hàng chi phí thấp hơn như philê cá rô phi đông lạnh – mặt hàng cá rô phi XK chủ yếu (có thời điểm giá XK giảm đến 25%).

Trong 3 quý đầu năm 2015, giá trị XK cá rô phi giảm 11%, từ 1,01 tỷ USD xuống còn 0,9 tỷ USD. Có một số nguyên nhân như sau:

+ Các mặt hàng cá rô phi của Trung Quốc có chất lượng thấp và nồng độ kháng sinh cao.

+ Xu hướng của người tiêu dùng phương tây là lựa chọn cá tra thay cho cá rô phi, làm ảnh hưởng đến các nước XK.

+ Kinh tế Trung Quốc đang giảm tốc, nhiều công nhân mất việc và có thu nhập thấp, làm tiêu thụ trong nước giảm và ảnh hưởng đến XK.

+ Cùng với tiêu thụ trong nước giảm, Trung Quốc phải cạnh tranh với cá thịt trắng chi phí thấp hơn từ Việt Nam trên chính thị trường nước này.

+ Cá rô phi bị thay thế bằng các loài đánh bắt tự nhiên như cá tuyết cod và haddock có chi phí thấp hơn.

Tỷ lệ cá rô phi trong các mặt hàng cá thịt trắng giảm, phản ánh ảnh hưởng từ mức lương thấp hơn ở các nước ASEAN như Việt Nam. Điều kiện khí hậu nhiệt đới ở khu vực này thuận lợi cho việc triển các loài cá da trơn chi phí thấp hơn như cá tra mà đang dần thay thế cá rô phi. Với tỷ lệ nguồn cung chiếm 40% (so với 35% của cá rô phi) và mức giá thấp hơn 50%, cá tra Việt Nam đang từng bước thay thế cá rô phi Trung Quốc trên thị trường phương Tây.

Trong dài hạn, sản xuất cá rô phi của Trung Quốc sẽ đạt đỉnh điểm và dừng lại ở mức gần 2 triệu tấn. Với dân số 1,4 tỷ người và tiêu thụ thủy sản tăng nhanh, các nhà sản xuất có thể thay thế tiêu dùng trong nước bằng việc XK trong thập kỷ tới.

Tuy nhiên, với thị trường biến động, XK và kinh tế Trung Quốc đi xuống, đầu tư vào các cơ sở chế biến cá rô phi mới giảm 46% năm 2015. Dù người tiêu dùng Trung Quốc chưa thực sự ý thức về vấn đề an toàn thực phẩm cá rô phi, nhưng để thúc đẩy tiêu thụ cá rô phi bình quân đầu người Trung Quốc, Trung Quốc cần cải thiện cả hình ảnh và chất lượng mặt hàng này.

Cuối cùng, những cáo buộc về chất lượng và an toàn thực phẩm đối với cá rô phi Trung Quốc sẽ ảnh hưởng đến thị trường trong nước cũng như thị trường phương tây. Người tiêu dùng Trung Quốc hiện nay có xu hướng thay thế các sản phẩm sản xuất trong nước bằng các sản phẩm protein NK từ nước ngoài, sữa là một ví dụ.

Cá rô phi và các dòng sản phẩm thủy hải sản chủ yếu khác có thể tránh điều đó bằng cách tập trung vào an toàn thực phẩm, và bền vững về lâu dài.

Diệu Thúy

Bạn đang đọc bài viết Trung Quốc: Xuất khẩu cá rô phi giảm tại chuyên mục Cá thịt trắng của Hiệp hội VASEP

TIN MỚI CẬP NHẬT

EU kêu gọi đưa thủy sản vào chiến lược an ninh protein và thực phẩm đến năm 2040 

 |  09:32 08/08/2026

(vasep.com.vn) Liên minh Thủy sản Liên minh châu Âu (EUSeA) kêu gọi Ủy ban châu Âu (EC) xây dựng Kế hoạch hành động về Thực phẩm xanh (Blue Foods Action Plan) và tích hợp vào Tầm nhìn Phát triển Nghề cá và Nuôi trồng thủy sản 2040 nhằm bảo đảm chiến lược an ninh protein và thực phẩm của EU toàn diện hơn. 

EU và Seychelles ký nghị định thư nghề cá mới, khôi phục hoạt động khai thác cá ngừ tại Ấn Độ Dương 

 |  09:32 08/08/2026

(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) và Seychelles đã ký Nghị định thư nghề cá mới có thời hạn 4 năm, khôi phục quyền tiếp cận vùng biển Seychelles đối với đội tàu EU để khai thác cá ngừ và các loài cá di cư xa. Thỏa thuận được ký ngày 27/7 sau khi nghị định thư trước hết hiệu lực từ ngày 23/2, khiến hoạt động của đội tàu EU tại khu vực này bị gián đoạn trong thời gian đàm phán. 

Australia đánh giá môi trường nghề lưới kéo để gia hạn xuất khẩu 

 |  09:32 08/08/2026

(vasep.com.vn) Bộ Biến đổi Khí hậu, Năng lượng, Môi trường và Nước Australia đang lấy ý kiến công chúng đến ngày 24/8/2026 về đánh giá môi trường chiến lược đối với nghề lưới kéo vùng biển phía Tây. Kết quả đánh giá sẽ là cơ sở để gia hạn giấy phép xuất khẩu các loài giáp xác có giá trị cao sang các thị trường châu Á, châu Âu và Bắc Mỹ. 

Tiểu bang Michigan (Mỹ) hỗ trợ 350.000 USD phục hồi quần thể cá thịt trắng đang suy giảm 

 |  09:32 08/08/2026

(vasep.com.vn) Cơ quan Tài nguyên Thiên nhiên Michigan (DNR) đã được phân bổ khoản ngân sách một lần trị giá 350.000 USD để hỗ trợ phục hồi cá thịt trắng (lake whitefish) – loài thủy sản đang suy giảm nghiêm trọng tại khu vực Ngũ Đại Hồ. Đây là lần đầu tiên chương trình phục hồi loài cá này có một khoản mục ngân sách riêng trong kế hoạch chi tiêu của bang. 

Philippines siết quản lý nghề khai thác ghẹ xanh nhằm khôi phục xuất khẩu sang Hoa Kỳ 

 |  09:32 08/08/2026

(vasep.com.vn) Chính phủ Philippines đang tăng cường các biện pháp quản lý đối với nghề khai thác ghẹ xanh (blue swimming crab) nhằm đáp ứng các yêu cầu của Hoa Kỳ và khôi phục hoạt động xuất khẩu mặt hàng này sang thị trường Mỹ. 

Thuế Mục 301 của Tổng thống Trump tiếp tục đối mặt thách thức pháp lý 

 |  09:31 08/08/2026

(vasep.com.vn) Nhóm luật sư từng thành công trong việc bác bỏ các mức thuế do Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump áp dụng theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) vừa tiếp tục khởi kiện chính quyền liên quan đến các mức thuế mới theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974. 

Lạm phát khiến doanh số thủy sản tại siêu thị Mỹ chững lại 

 |  09:31 08/08/2026

(vasep.com.vn) Doanh số bán lẻ thực phẩm tại Mỹ đang chững lại khi người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu trước áp lực lạm phát. Theo phân tích của Bain & Company phối hợp với NielsenIQ, số lượng hàng tạp hóa bán ra trong tháng 6/2026 giảm 1,8% so với cùng kỳ năm trước, trong bối cảnh giá thực phẩm tăng 2–3% trong một năm và cao hơn 33% so với năm 2019. 

Ghẹ Việt Nam nửa đầu năm 2026 tăng tốc nhờ thị trường Mỹ

 |  09:30 08/08/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu ghẹ của Việt Nam bước qua nửa đầu năm 2026 với một kết quả khá khả quan. XK ghẹ đang là nhóm tăng tốc nhanh nhất trong ngành hàng cua ghẹ và giáp xác khác.

Các nước xuất khẩu thủy sản tìm cách giảm tác động từ thuế mới của Mỹ 

 |  15:05 07/08/2026

(vasep.com.vn) Các quốc gia xuất khẩu thủy sản lớn đang đẩy mạnh đàm phán với Mỹ nhằm giảm tác động từ các mức thuế mới theo Mục 301 của chính quyền Tổng thống Donald Trump, đồng thời cân nhắc các biện pháp ứng phó sau khi chính sách này có hiệu lực từ ngày 24/7. 

Cá ngừ vây vàng và cá ngừ vằn tại Đông Thái Bình Dương diễn biến trái chiều 

 |  15:05 07/08/2026

(vasep.com.vn) Dữ liệu mới nhất của Ủy ban Cá ngừ Nhiệt đới Liên Mỹ (IATTC) cho thấy sản lượng cập bến cá ngừ vây vàng tại Đông Thái Bình Dương trong 5 tháng đầu năm 2026 tăng 12,6% so với cùng kỳ. Mexico dẫn đầu với 39% tổng sản lượng, tiếp đến là Ecuador với 22%. 

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC