Ông Juliano Kubitza - bác sĩ thú y, chuyên gia tài chính kiêm Giám đốc Fider Pescados - nhận định rằng năm 2025 đánh dấu một tổ hợp thách thức chưa từng có đối với ngành nuôi trồng thủy sản Brazil. Trước những biến động đột ngột trong thương mại quốc tế cùng với sự thay đổi trong mặt bằng giá nội địa, các nhà sản xuất buộc phải thích ứng nhanh chóng. Ngành cá rô phi, vốn bước vào năm với nhiều kỳ vọng cao, hiện đang khép lại năm cũ với tầm nhìn tăng trưởng được tái cấu trúc, xoay quanh mục tiêu giảm phụ thuộc vào thị trường Mỹ.
Tác động từ chủ nghĩa bảo hộ của Mỹ
Bước ngoặt lớn nhất đối với ngành là việc tăng thuế nhập khẩu mạnh tay từ phía Hoa Kỳ, nhảy vọt từ khoảng xấp xỉ 10% lên tới 50%. Động thái này đã thay đổi đáng kể lộ trình mở rộng của các doanh nghiệp xuất khẩu Brazil tại một thị trường có nhu cầu cao. Hệ quả là thị phần của Brazil trong tổng nhập khẩu cá rô phi của Mỹ đã giảm từ khoảng 5% xuống còn xấp xỉ 3%.
Trước bối cảnh đó, ngành buộc phải rà soát lại bản đồ cơ hội toàn cầu:
- Trung Quốc: Dù là thị trường tiêu thụ quy mô lớn, Trung Quốc vẫn tương đối tự chủ về nguồn cung với rào cản gia nhập cao thị trường rất cao.
- Canada: Một thị trường có sức mua lớn nhưng thói quen tiêu dùng vẫn còn khá hạn chế.
- Liên minh Châu Âu (EU): Hiện đang nổi lên như lựa chọn thay thế triển vọng nhất cho phi lê cá rô phi chất lượng cao của Brazil.
Sức chống chịu của thị trường nội địa
Trái với những lo ngại ban đầu rằng xuất khẩu suy giảm sẽ gây ra tình trạng dư cung và kéo tụt giá thành tại thị trường trong nước, mặt bằng giá nội địa vẫn duy trì đà tăng trưởng mạnh mẽ một cách đầy bất ngờ. Dữ liệu từ Trung tâm Nghiên cứu Nâng cao về Kinh tế Ứng dụng (Cepea) thuộc Đại học São Paulo (USP) cho thấy xu hướng tăng ổn định rõ rệt.
Trong tháng 11/2025, giá cá rô phi đạt mức xấp xỉ 1,60 USD/kg (tương đương 9,29 BRL/kg), tăng đáng kể so với mức 1,38 USD/kg (8,02 BRL/kg) ghi nhận ngay sau khi Mỹ công bố áp thuế và 1,34 USD/kg (7,75 BRL/kg) vào cuối năm 2024. Các số liệu này cho thấy nguồn cung hiện tại chưa đủ lớn để gây ra tình trạng mất giá đồng thời khẳng định Brazil vẫn đang ở giai đoạn đầu trên hành trình trở thành một trung tâm sản xuất cá rô phi toàn cầu.
Đổi mới và an toàn sinh học
Những áp lực trong năm 2025 đã đẩy nhanh quá trình nâng cao chuẩn mực vệ sinh - an toàn sinh học trên toàn chuỗi sản xuất. Doanh nghiệp đang đầu tư mạnh mẽ vào:
- Thực hành an toàn sinh học nghiêm ngặt và quản lý phòng ngừa rủi ro dịch bệnh.
- Củng cố các phác đồ miễn dịch thông qua vắc-xin và các sản phẩm dinh dưỡng bổ trợ.
- Đổi mới công nghệ nhằm tối ưu hóa năng suất khai thác trên mỗi hecta.
Các doanh nghiệp đầu ngành như Fider - đơn vị sản xuất và chế biến cá lớn nhất bang São Paulo đang đóng vai trò tiên phong trong làn sóng chuyển đổi này. Thông qua việc siết chặt quy chuẩn vệ sinh nghiêm ngặt và tích cực tìm kiếm các thị trường mới, các doanh nghiệp này đang tái định vị bản thân để thích ứng với một môi trường toàn cầu ngày càng phức tạp. Khi năm 2025 dần khép lại, ngành nuôi trồng thủy sản Brazil nổi lên với năng lực chống chịu cao hơn, nhận diện rủi ro rõ ràng hơn và chuẩn bị vững vàng để xây dựng một tương lai tăng trưởng đa dạng hóa trên sân khấu quốc tế.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản Việt Nam tháng 7/2026 đạt gần 1,02 tỷ USD, tăng 4,8% so với cùng kỳ năm 2025. Lũy kế 7 tháng đầu năm, kim ngạch đạt gần 6,78 tỷ USD, tăng 11,5%. Mốc trên 1 tỷ USD trong tháng 7 tiếp tục củng cố triển vọng xuất khẩu thủy sản cả năm có thể vượt 12 tỷ USD. Tuy nhiên, số liệu tháng 7 cũng phát đi tín hiệu rõ ràng rằng giai đoạn tăng trưởng thuận lợi nhất có thể đã đi qua: mức tăng chung chỉ còn 4,8%; cá tra giảm 6,1%; cá ngừ gần như không tăng; EU, Hàn Quốc và Trung Đông cùng giảm hai con số.
(vasep.com.vn) Theo số liệu của Shrimp Insights, nhập khẩu tôm của EU tiếp tục giảm trong tháng 5/2026, phản ánh sự điều chỉnh sau giai đoạn tăng trưởng mạnh bất thường của năm trước. Theo dữ liệu thương mại, EU nhập khẩu 29.728 tấn tôm trong tháng 5, giảm 27% so với cùng kỳ năm 2025; giá trị nhập khẩu cũng giảm tương ứng xuống 181 triệu euro.
(vasep.com.vn) Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) đang mở rộng hợp tác với các cơ sở đào tạo và nghiên cứu thủy sản của Tanzania nhằm tăng sản lượng rong biển và hải sâm, củng cố chuỗi giá trị và hỗ trợ sinh kế bền vững, trong bối cảnh nước này đẩy mạnh phát triển kinh tế biển xanh.
(vasep.com.vn) Hội đồng Tư vấn Biển Bắc (NSAC) vừa kêu gọi Liên minh châu Âu (EU) đánh giá lại quy định về khu vực bảo vệ cá tuyết tại Kattegat (Kattegat Cod Box), cho rằng các biện pháp quản lý hiện nay cần được điều chỉnh để phù hợp hơn với thực trạng nguồn lợi và hoạt động khai thác.
(vasep.com.vn) Từ ngày 1/6/2026, Liên bang Nga chính thức áp dụng tiêu chuẩn quốc gia mới GOST 35273-2025 “Cá đông lạnh - Yêu cầu kỹ thuật”, thay thế đồng thời ba tiêu chuẩn hiện hành gồm GOST 17660-97, GOST 32366-2013 và GOST 32910-2014. Tiêu chuẩn mới thiết lập một bộ yêu cầu thống nhất đối với cá đông lạnh dùng làm thực phẩm, bao gồm các quy định về chất lượng nguyên liệu, chế biến, cấp đông, bao gói, ghi nhãn, kiểm nghiệm, vận chuyển và bảo quản và được áp dụng bắt buộc đối với cả sản phẩm nội địa lẫn hàng nhập khẩu vào Nga. Đây là tiêu chuẩn liên quốc gia trong hệ thống tiêu chuẩn GOST, được Nga đưa vào áp dụng như tiêu chuẩn quốc gia, nhằm thống nhất một số yêu cầu kỹ thuật đối với cá đông lạnh dùng làm thực phẩm cho người.
(vasep.com.vn) Ngày 29/7/2026, Văn phòng Chính phủ ban hành Thông báo số 407/TB-VPCP về kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng tại Phiên họp lần thứ 35 của Ban Chỉ đạo quốc gia về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) và phát triển bền vững ngành thủy sản. Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung cao độ, đề cao trách nhiệm người đứng đầu, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc; khẩn trương khắc phục triệt để các tồn tại, hạn chế và tạo chuyển biến thực chất trong công tác chống khai thác IUU.
Theo Chủ tịch VASEP, chi phí sản xuất cao, thiếu nguyên liệu cạnh tranh, rào cản thương mại gia tăng và khan hiếm lao động đang tạo áp lực lớn lên doanh nghiệp thủy sản.
(vasep.com.vn) Nuôi trồng thủy sản tại bang Espírito Santo (Brazil) đang ghi nhận đà tăng trưởng tích cực trong những năm gần đây, trong đó cá rô phi giữ vai trò chủ lực. Tuy nhiên, mức tiêu thụ cá của người dân vẫn thấp hơn khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Trước thực tế này, các chương trình đào tạo kết hợp ẩm thực đang được triển khai nhằm khuyến khích tiêu dùng và gia tăng giá trị cho sản phẩm cá rô phi.
(vasep.com.vn) Fiji đã chuyển từ phương thức tuần tra, kiểm soát truyền thống sang cách tiếp cận giám sát dựa trên thông tin tình báo nhằm xử lý hoạt động khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) trong vùng đặc quyền kinh tế của nước này.
(vasep.com.vn) Phòng Nuôi trồng Thủy sản Quốc gia Ecuador (CNA) cho biết đang theo dõi sát các biện pháp hạn chế mà Trung Quốc áp dụng đối với một số doanh nghiệp xuất khẩu tôm Ecuador, đồng thời ủng hộ việc thành lập nhóm công tác kỹ thuật chính thức với cơ quan chức năng Trung Quốc để tìm giải pháp.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn