Thứ trưởng Bộ NN&MT Võ Văn Hưng: Đổi mới sáng tạo là động lực, phát triển bền vững là nền tảng để nâng tầm thủy sản Việt Nam

Theo Thứ trưởng, qua nhiều năm tổ chức, VIETFISH đã vượt ra ngoài khuôn khổ của một hoạt động xúc tiến thương mại thông thường để trở thành một điểm gặp gỡ quan trọng của chuỗi giá trị thủy sản Việt Nam. Đây là nơi sản phẩm gặp thị trường, doanh nghiệp gặp đối tác, công nghệ gặp nhu cầu sản xuất và những ý tưởng mới gặp cơ hội để đi vào thực tiễn.

Sự hiện diện của gần 300 doanh nghiệp cùng các đối tác đến từ hơn 20 quốc gia và vùng lãnh thổ tại VIETFISH 2026 không chỉ cho thấy sức hấp dẫn của thị trường thủy sản Việt Nam, mà quan trọng hơn, thể hiện niềm tin của cộng đồng quốc tế vào năng lực, triển vọng và tương lai phát triển của ngành thủy sản Việt Nam.

Ngành thủy sản duy trì đà tăng trưởng tích cực

Nhìn lại năm 2025 và 7 tháng đầu năm 2026, trong bối cảnh kinh tế, thương mại thế giới còn nhiều biến động, ngành thủy sản Việt Nam vẫn duy trì được đà tăng trưởng tích cực. Năm 2025, tổng sản lượng thủy sản đạt hơn 9,9 triệu tấn; kim ngạch xuất khẩu trên 11,3 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay. Trong 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu tiếp tục đạt khoảng 6,87 tỷ USD, tăng 12,8% so với cùng kỳ năm trước.

Thứ trưởng nhấn mạnh, đằng sau những con số đó không chỉ là giá trị xuất khẩu, mà còn là sinh kế của hàng triệu người dân; là sự nỗ lực của người nuôi, ngư dân, doanh nghiệp, hiệp hội; là năng lực sản xuất, chế biến và tổ chức thị trường được tích lũy qua nhiều năm; đồng thời là uy tín của thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Tuy nhiên, Thứ trưởng cũng lưu ý: “Thành công của ngày hôm qua không mặc nhiên bảo đảm thành công của ngày mai”. Ngành thủy sản đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu hoàn toàn khác, trong đó biến đổi khí hậu, suy giảm nguồn lợi, dịch bệnh, chi phí sản xuất, cạnh tranh thương mại và những thay đổi nhanh chóng của thị trường đang tạo ra sức ép ngày càng lớn.

Các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, môi trường, lao động, phát thải carbon và trách nhiệm xã hội ngày càng trở thành điều kiện để sản phẩm tham gia thị trường. Người tiêu dùng không chỉ quan tâm sản phẩm có ngon, chất lượng tốt, giá cạnh tranh, mà còn muốn biết sản phẩm được tạo ra ở đâu, như thế nào, có minh bạch, có trách nhiệm với môi trường và cộng đồng hay không.

“Trong thương mại thủy sản hiện đại, chúng ta không chỉ bán một sản phẩm. Chúng ta còn bán sự minh bạch của quá trình sản xuất, trách nhiệm với môi trường và niềm tin vào thương hiệu Việt Nam”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Chuyển từ sản lượng sang chất lượng, giá trị và thương hiệu

Theo Thứ trưởng Võ Văn Hưng, yêu cầu đặt ra cho thủy sản Việt Nam trong giai đoạn tới không còn đơn thuần là làm nhiều hơn theo cách cũ, mà phải tạo ra giá trị cao hơn bằng một phương thức phát triển mới.

Ngành thủy sản cần chuyển mạnh từ tăng trưởng dựa nhiều vào sản lượng sang tăng trưởng dựa vào chất lượng và giá trị gia tăng; từ khai thác những lợi thế sẵn có sang chủ động kiến tạo những lợi thế mới bằng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, dữ liệu và năng lực quản trị; từ tư duy đáp ứng các yêu cầu của thị trường sang chủ động xây dựng chuẩn mực, thương hiệu và niềm tin đối với thủy sản Việt Nam.

Thứ trưởng cho rằng, đó không chỉ là yêu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh, mà là quá trình tái định vị ngành thủy sản Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Đánh giá cao chủ đề của VIETFISH 2026: “Đổi mới sáng tạo – Phát triển bền vững – Nâng tầm thủy sản Việt Nam”, Thứ trưởng cho rằng đây không chỉ là chủ đề của một kỳ triển lãm, mà phải trở thành phương châm hành động của toàn ngành trong chặng đường phát triển mới.

Đổi mới sáng tạo phải là động lực. Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và dữ liệu phải được đưa sâu vào toàn bộ chuỗi giá trị: từ giống, thức ăn, vùng nuôi, khai thác, quan trắc môi trường, quản lý dịch bệnh đến chế biến, logistics, truy xuất nguồn gốc và tổ chức thị trường. Những yếu tố này phải từng bước trở thành lực lượng sản xuất mới của ngành thủy sản.

Phát triển bền vững phải là nền tảng. Theo Thứ trưởng, phát triển xanh, giảm phát thải, bảo vệ môi trường, bảo tồn nguồn lợi và sản xuất có trách nhiệm không phải là chi phí phải gánh thêm để đáp ứng thị trường, mà chính là một năng lực cạnh tranh mới.

“Nói một cách ngắn gọn: Đổi mới sáng tạo là động lực. Phát triển bền vững là nền tảng. Giá trị và thương hiệu phải là đích đến”, Thứ trưởng khẳng định.

Mục tiêu không chỉ là 12 tỷ USD, mà là chất lượng của 12 tỷ USD

Năm 2026, toàn ngành đang phấn đấu hướng tới mục tiêu xuất khẩu thủy sản 12 tỷ USD. Thứ trưởng Võ Văn Hưng cho rằng đây là mục tiêu quan trọng, nhưng điều quan trọng hơn con số 12 tỷ USD là chất lượng của 12 tỷ USD đó.

Theo Thứ trưởng, đó phải là giá trị gia tăng cao hơn; tỷ lệ giá trị được tạo ra trong nước lớn hơn; công nghệ được ứng dụng nhiều hơn; sản xuất xanh hơn, minh bạch hơn; người nuôi và ngư dân được hưởng lợi tốt hơn; và thương hiệu thủy sản Việt Nam có giá trị cao hơn trên thị trường thế giới.

“Mục tiêu của chúng ta không chỉ là xuất khẩu nhiều hơn, mà phải giữ lại nhiều giá trị hơn cho doanh nghiệp Việt Nam, cho người dân và cho nền kinh tế Việt Nam”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Để thực hiện mục tiêu này, Thứ trưởng cho rằng cần phát huy mạnh mẽ trách nhiệm của ba chủ thể.

• Thứ nhất, Nhà nước phải thực sự đóng vai trò kiến tạo. Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục tập trung hoàn thiện thể chế, chính sách theo hướng minh bạch, khả thi; cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính; thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; xây dựng và kết nối dữ liệu; kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn trong sản xuất, chế biến và xuất khẩu; tăng cường hợp tác quốc tế, mở rộng thị trường và hỗ trợ nâng cao năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn mới.
• Thứ hai, doanh nghiệp phải thực sự là lực lượng tiên phong. Thứ trưởng đề nghị cộng đồng doanh nghiệp thủy sản Việt Nam mạnh dạn hơn nữa trong đầu tư công nghệ, đổi mới sản phẩm, chế biến sâu, quản trị hiện đại, chuyển đổi số và truy xuất nguồn gốc; chủ động nắm bắt các tiêu chuẩn mới, thị trường mới và những xu hướng tiêu dùng mới.
• Thứ ba, người nuôi và ngư dân phải được xác định là nền tảng của chuỗi giá trị. Mọi tiến bộ về công nghệ, quản trị và thị trường cuối cùng phải đi đến vùng nuôi, con tàu và người sản xuất.

“Khi Nhà nước kiến tạo – doanh nghiệp tiên phong – người dân là nền tảng, chúng ta sẽ tạo ra một hệ sinh thái đủ mạnh để thủy sản Việt Nam phát triển nhanh hơn nhưng cũng bền vững hơn”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

VIETFISH 2026 phải góp phần tạo ra chuyển động mới

Thứ trưởng Võ Văn Hưng kỳ vọng VIETFISH 2026 không chỉ được đo bằng số lượng gian hàng hay những hợp đồng được ký kết trong ba ngày triển lãm. Sau VIETFISH, mỗi doanh nghiệp cần có thêm một thị trường mới, một đối tác mới, một công nghệ mới, một sản phẩm mới hoặc ít nhất một cách nghĩ mới về con đường phát triển của mình.

Ở tầm ngành, VIETFISH phải góp phần tạo ra một chuyển động mới: sản xuất phải minh bạch hơn; chế biến phải sâu hơn; công nghệ phải được ứng dụng nhanh hơn; liên kết phải chặt chẽ hơn; giá trị tạo ra phải lớn hơn; và thương hiệu thủy sản Việt Nam phải mạnh hơn. Những chuyển động đó phải được thể hiện bằng kết quả cụ thể, chứ không chỉ dừng lại ở cam kết.

Thứ trưởng bày tỏ tin tưởng Việt Nam có đầy đủ điều kiện để làm được điều đó, với tiềm năng tự nhiên, kinh nghiệm sản xuất, năng lực chế biến, những doanh nghiệp năng động, đội ngũ người nuôi và ngư dân cần cù, sáng tạo, cùng khát vọng đưa thủy sản Việt Nam lên một vị thế cao hơn.

Thay mặt Lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Thứ trưởng Võ Văn Hưng ghi nhận và đánh giá cao VASEP, Ban Tổ chức, các cơ quan, đơn vị, cộng đồng doanh nghiệp, các nhà tài trợ và các đối tác đã phối hợp tổ chức VIETFISH 2026 thiết thực, chuyên nghiệp và ý nghĩa.

Với niềm tin vào sức sáng tạo của doanh nghiệp Việt Nam, bản lĩnh của người nuôi và ngư dân Việt Nam, cùng sự đồng hành của Nhà nước, các hiệp hội và cộng đồng quốc tế, Thứ trưởng tin tưởng thủy sản Việt Nam sẽ không chỉ vượt qua những thách thức trước mắt, mà sẽ tạo dựng được những lợi thế mới để vươn lên mạnh mẽ trong giai đoạn phát triển mới.