Thị trường cá tra thế giới đổi thay theo Covid-19

Xuất nhập khẩu 16:08 20/01/2021 Tạ Hà
(vasep.com.vn) Tại Việt Nam - nước cung cấp cá tra hàng đầu thế giới vẫn duy trì được hoạt động sản xuất, xuất khẩu khá ổn định là do Chính phủ kiểm soát khá tốt Covid-19. Tuy nhiên, các nhà XK cũng không tránh khỏi bị ảnh hưởng bởi đại dịch và nhu cầu yếu ở Mỹ, Châu Âu và các biện pháp thắt chặt NK của thị trường láng giềng Trung Quốc. Người nuôi cá tra ở ĐBSCL cũng thả nuôi thận trọng hơn kể từ cuối năm 2019 để đối phó với việc giá nguyên liệu có thể giảm.

Quả vậy, kể từ đầu năm 2020 tới cuối năm, giá cá tra nguyên liệu liên tục giảm, người nuôi lỗ khoảng 3.500 đồng/kg (0,15 USD) – 5.000 đồng/kg (0,22 USD). Nhiều hộ nuôi đã thay đổi cách đầu tư từ tập trung xây dựng cơ sở hạ tầng sang tăng giá trị gia tăng theo chiều dọc của chuỗi cung ứng. Trong một số thời điểm khi giá hạ thấp, người nuôi cũng phải giảm cho ăn chờ thị trường cải thiện.

Còn tại thị trường “hàng xóm” Trung Quốc, ngành công nghiệp cá tra cũng đang nổi và DN nước này cũng đang tìm cách mở rộng ảnh hưởng tại thị trường nội địa để giảm lượng nhập khẩu chủ yếu từ Việt Nam. Tuy nhiên, trong năm 2020, cũng bị ảnh hưởng nặng nề từ Covid-19, hoạt động nuôi chậm chạp, cá giống bố mẹ chất lượng thấp, điều kiện thời tiết không ủng hộ, quy chuẩn nuôi, chế biến không thống nhất, thiếu kinh nghiệm nên cho tới cuối năm, các nhà sản xuất cá tra Trung Quốc và các DN cung ứng khác vẫn phải vật lộn để duy trì lợi nhuận.

Thương mại cá tra Việt Nam lên xuống theo Covid-19

Năm 2020, nhu cầu NK của hai thị trường hàng đầu của cá tra Việt Nam là Mỹ và Trung Quốc vẫn giảm dù có lạc quan hơn vào quý II/2020. Lúc đó, có dấu hiệu cho thấy sự phục hồi diễn ra ở Mỹ khi lượng hàng tồn kho tại Mỹ giảm dần, hoạt động giao thương tấp nập trở lại với Trung Quốc. Sự suy giảm kinh tế mạnh mẽ ở cả hai thị trường NK cá tra lớn trong nửa đầu năm 2020 đã tác động theo hướng tiêu cực tới thương mại cá tra Việt Nam. Trong khi nhu cầu khách hàng không tăng thì lượng hàng tồn kho không thể xuất khẩu lại lớn dần khiến các nhà XK cá tra Việt Nam gặp nhiều khó khăn.

Nửa cuối năm 2020, người tiêu dùng vẫn còn cảnh giác với việc ăn uống tại nhà hàng, khách sạn do dù các biện pháp cách li xã hội đã nới lỏng, điều này kéo theo lượng cá vào chuỗi nhà hàng vẫn ở mức thấp. Ở Anh, các chuỗi cửa hàng Takeaway hay Fastfood – một trong những chuỗi tiêu thụ quan trọng ở Châu Âu đã giảm sản lượng mua. Đồng thời, nấu ăn tại nhà lại phổ biến hơn ở các gia đình đã thúc đẩy nhu cầu bán lẻ với các sản phẩm Ready-to-Cook và giao hàng tận nhà (Home Delivery). Thương mại điện tử cũng trở nên quan trọng hơn như một kênh tiếp thụ và phân phối thủy sản, đặc biệt ở châu Á. Đối với ngành cá tra Việt Nam, các nhà XK và người nuôi bị thiệt hại do giá cá thấp, biên lợi nhuận thắt chặt nên các sản phẩm giá trị gia tăng được lưu tâm hơn. Các nhà chế biến cá tra cũng chuyển tập trung nhiều hơn vào thị trường nội địa do nhìn thấy triển vọng XK ở các thị trường chính còn kém.

Xuất khẩu của Việt Nam sang 10 thị trường XK hàng đầu của Việt Nam đều giảm đáng kể về giá trị trong nửa đầu năm 2020. Xuất khẩu sang Mỹ tăng nhanh trong quý 3/2020 nhưng việc trì hoãn kế hoạch mở cửa trở lại sau giãn cách ở nhiều bang đã làm chậm lại sự phục hồi cá tra Việt Nam sang Mỹ.

Một năm cá tra - giá xuống

Nửa đầu năm 2020, giá cá tra phile đông lạnh trung bình XK của Việt Nam không có dấu hiệu phục hồi, ở mức 2 USD/kg (FOB). Giá cá tra nguyên liệu cũng giảm mạnh, dao động mức 17.500 đồng/kg (0,76 USD) - 19.000 đồng/kg (0,82 USD).

Có thể thấy gì từ hoạt động sản xuất, thương mại của hai nguồn cung cá tra lớn ở trên trong năm 2020? Đó chính là ngành cá tra năm này tập trung vào các chiến lược nhằm giảm thiểu thiệt hại tới mức tối đa, đa dạng hóa thị trường, sản phẩm, cũng như các mục tiêu tăng trưởng, sản lượng thả nuôi mới được cân nhắc một cách thận trọng hơn. Có thể thấy xu hướng trong năm 2021, các nhà XK sẽ tập trung từ mở rộng năng lực sang hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D), tăng sản phẩm giá trị gia tăng và tập trung vào hiệu quả chi phí đầu tư. Có thể thấy sau Covid-19, chuỗi bán lẻ và nấu ăn tại nhà sẽ là xu thế mới ngay cả khi nhu cầu dịch vụ ăn uống tăng lên và nhu cầu NK tại các thị trường tăng dần trở lại.

(Theo FAO - Globefish)

TIN MỚI CẬP NHẬT

Mỹ gia hạn điều tra Điều 301 về sở hữu trí tuệ đối với Việt Nam đến cuối tháng 2/2027

 |  11:17 20/11/2026

(vasep.com.vn) Cơ quan Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) vừa quyết định gia hạn thêm 3 tháng cuộc điều tra theo Điều 301 đối với Việt Nam về bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ (SHTT). Kết luận của cuộc điều tra sẽ được đưa ra chậm nhất vào ngày 28/2/2027.

Mỹ siết điều kiện đối với bên đứng tên nhập khẩu từ ngày 5/1/2027

 |  09:24 20/11/2026

(vasep.com.vn) Từ ngày 5/1/2027, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) áp dụng tiêu chí mới để xác định tư cách bên đứng tên nhập khẩu và siết điều kiện khai báo đối với bên đứng tên nhập khẩu nước ngoài. Doanh nghiệp thủy sản Việt Nam cần xác nhận ai đứng tên trên hồ sơ hải quan Mỹ, đặc biệt nếu đang nhập khẩu qua công ty liên kết tại Mỹ hoặc bán hàng theo điều kiện bên bán chịu trách nhiệm làm thủ tục nhập khẩu.

Giá bán buôn cá minh thái tại Nga giảm 6% trong 6 tuần

 |  08:31 20/11/2026

(vasep.com.vn) Giá bán buôn cá minh thái tại vùng Viễn Đông Nga giảm 5,6% trong sáu tuần, xuống còn 203 rúp/kg. Nguồn cung tăng nhờ điều kiện khai thác thuận lợi và sản lượng đánh bắt cải thiện là những yếu tố chính gây áp lực lên giá.

IFFO mở rộng dữ liệu vòng đời nguyên liệu biển

 |  08:31 20/11/2026

(vasep.com.vn) Tại hội nghị ở Buenos Aires, Brett Glencross, Giám đốc kỹ thuật IFFO, đã trình bày kết quả dự án thu thập dữ liệu sơ cấp kéo dài bốn năm. Dave Robb, Giám đốc bền vững tại Cargill Aqua Nutrition, phân tích ý nghĩa của dữ liệu đối với các nhà sản xuất thức ăn và doanh nghiệp nuôi trồng thủy sản.

New Zealand tăng cường hỗ trợ các quốc đảo Nam Thái Bình Dương chống khai thác IUU

 |  08:30 20/11/2026

(vasep.com.vn) New Zealand đang mở rộng hợp tác giám sát hàng hải với các quốc đảo Nam Thái Bình Dương, đặc biệt là Fiji và Vanuatu, nhằm nâng cao năng lực phát hiện khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), buôn lậu và các hoạt động trái phép trên biển.

Hiệp định nghề cá EU – Mauritania có nguy cơ gián đoạn

 |  08:42 19/11/2026

(vasep.com.vn) Chỉ còn ít ngày trước hạn chót, Mauritania và Liên minh châu Âu (EU) vẫn chưa đạt được thỏa thuận mới về nghề cá. Ủy ban châu Âu đã thông báo Nghị định thư thực thi Hiệp định đối tác nghề cá bền vững EU – Mauritania sẽ hết hiệu lực vào nửa đêm ngày 14/11. Nếu không có giải pháp, 60 tàu cá châu Âu sẽ không được phép khai thác trong vùng biển Mauritania từ ngày 15/11.

Giá rô phi Brazil giảm nhẹ, xuất khẩu đạt đỉnh năm 2026

 |  08:41 19/11/2026

(vasep.com.vn) Giá cá rô phi tại thị trường Brazil giảm nhẹ trong tháng 10/2026 do nhu cầu suy yếu và tốc độ tiêu thụ chậm, theo khảo sát công bố ngày 11/11 của Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Ứng dụng (Cepea) thuộc Đại học São Paulo.

Bột ấu trùng ruồi lính đen có thể thay thế bột cá trong thức ăn cá rô phi

 |  08:40 19/11/2026

(vasep.com.vn) Một nghiên cứu tại Benin cho thấy bột ấu trùng ruồi lính đen có tiềm năng thay thế hoàn toàn bột cá trong khẩu phần ăn của cá rô phi sông Nile nuôi nhốt mà không ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng và phát triển sinh lý.

Xuất khẩu cá ngừ vượt 816 triệu USD, đà phục hồi đối mặt sức ép cuối năm

 |  08:37 19/11/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong tháng 10/2026, đưa kim ngạch 10 tháng đầu năm vượt 816 triệu USD. Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực là thị trường thế giới vẫn phân hóa mạnh, nhu cầu phục hồi chậm trong khi giá nguyên liệu tăng cao. Điều này đang đặt doanh nghiệp trước bài toán vừa giữ đơn hàng, vừa bảo đảm hiệu quả sản xuất.

Hàn Quốc — Giá ghẹ đực tăng gần gấp đôi do sản lượng khai thác giảm

 |  10:54 18/11/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng ghẹ khai thác tại vùng biển phía Tây Hàn Quốc giảm đã đẩy giá ghẹ đực vào mùa thu tăng mạnh. Theo báo cáo diễn biến thủy sản của chợ đầu mối Noryangjin, trong tuần từ ngày 12–17/10, giá đấu giá bình quân đạt 20.400 won/kg, tăng 92,45% so với cùng kỳ năm trước và 27,5% so với tuần trước.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC