Bối cảnh toàn cầu: Áp lực từ chính sách thuế của Mỹ
Trung Quốc – quốc gia nuôi trồng và xuất khẩu cá rô phi lớn nhất thế giới – tiếp tục chịu tác động tiêu cực từ các biện pháp thuế quan của Mỹ trong năm 2025. Mức thuế cao 55% khiến cá rô phi Trung Quốc mất lợi thế cạnh tranh tại thị trường Mỹ, vốn là thị trường tiêu thụ lớn và ổn định trong nhiều năm.
Brazil, quốc gia đang nổi lên với tham vọng thay thế Trung Quốc trong vai trò cung ứng cá rô phi cho Mỹ, cũng rơi vào tình trạng tương tự khi bị áp mức thuế cao 50% từ tháng 8. Điều này khiến cả hai nguồn cung lớn buộc phải điều chỉnh chiến lược, mở rộng sang các thị trường khác hoặc quay trở lại tập trung vào tiêu thụ nội địa.
Tuy nhiên, các thị trường khác như Châu Âu chưa thể hấp thụ hoàn toàn khối lượng hàng từng xuất sang Mỹ. Khoảng trống mà thị trường Mỹ để lại chưa được bù đắp, dẫn đến tình trạng dư cung cục bộ. Nhiều doanh nghiệp xuất khẩu cá rô phi tại Trung Quốc và Brazil phải chấp nhận sản xuất cầm chừng, thậm chí gánh lỗ để duy trì hoạt động. Giá cá rô phi tại thị trường nội địa giảm sâu, ảnh hưởng trực tiếp đến các hộ nuôi nhỏ lẻ và chuỗi sản xuất nguyên liệu.
Việt Nam nắm bắt cơ hội trong bối cảnh dịch chuyển
Trong bối cảnh đó, Việt Nam nổi lên như một điểm sáng mới trên bản đồ cá rô phi toàn cầu. Theo số liệu trong 11 tháng đầu năm 2025, tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đạt gần 70 triệu USD, tăng tới 198% so với cùng kỳ năm trước. Riêng tháng 11, kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 7 triệu USD.
Mặc dù xuất khẩu trong tháng 10 có sự điều chỉnh giảm nhẹ, nhưng mức sụt giảm không đáng kể và nhanh chóng được bù đắp trong các tháng cuối năm nhờ nhu cầu tiêu dùng tăng cao trong mùa lễ hội. Điều này cho thấy sức tiêu thụ cá rô phi Việt Nam vẫn duy trì ổn định, đặc biệt ở các phân khúc sản phẩm tầm trung, có giá thành phải chẳng.
Đáng chú ý, Việt Nam không chỉ tập trung vào các thị trường truyền thống mà còn mở rộng xuất khẩu cá rô phi sang Brazil – một thị trường vốn là nhà sản xuất lớn. Đây được xem là tín hiệu tích cực, phản ánh khả năng cạnh tranh ngày càng cải thiện của cá rô phi Việt Nam trong bối cảnh thị trường toàn cầu tái cấu trúc.
Dự báo năm 2026: Cạnh tranh gia tăng, yêu cầu chiến lược dài hạn
Bước sang năm 2026, thị trường cá rô phi dự kiến tiếp tục phân hóa rõ nét. Brazil được dự báo sẽ đẩy mạnh xuất khẩu cá rô phi sang thị trường EU, tận dụng lợi thế về khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn thực phẩm và chứng nhận bền vững ngày càng khắt khe của khu vực này.
Trong khi đó, cá rô phi Trung Quốc được giảm khoảng 10% thuế vào dịp cuối năm, tạo điều kiện để quay trở lại thị trường Mỹ. Tuy nhiên, các nhà nhập khẩu Mỹ vẫn tỏ ra thận trọng, do lo ngại về rủi ro chính sách và sự thiếu ổn định trong dài hạn.
Đối với Việt Nam, bối cảnh mới đòi hỏi chiến lược chủ động và dài hơi hơn. Việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu sang châu Âu, Trung Đông và Nam Mỹ là cần thiết nhằm giảm phụ thuộc vào một số thị trường đơn lẻ. Đồng thời, phát triển các sản phẩm giá trị gia tăng như cá rô phi tẩm bột, chế biến sẵn hoặc đóng gói tiện lợi sẽ giúp nâng cao giá trị xuất khẩu.
Song song đó, đầu tư cải tiến giống, công nghệ nuôi và quy trình chế biến sâu không chỉ giúp nâng cao năng suất, giảm chi phí mà còn là điều kiện then chốt để đáp ứng các tiêu chuẩn bền vững – yếu tố ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thương mại cá rô phi toàn cầu.
Việc chính quyền Trump áp thuế quan tạm thời với hàng nhập khẩu trên toàn cầu với mức 15% khiến rủi ro thuế quan sẽ còn kéo dài, dưới những hình thức tinh vi hơn.
(vasep.com.vn) Tàu nghiên cứu Blue Ocean 201, do Viện Nghiên cứu Nghề cá Biển Hoa Đông trực thuộc Viện Khoa học Thủy sản Trung Quốc vận hành, vừa hoàn thành chuyến khảo sát khoa học tổng hợp nguồn lợi thủy sản tại khu vực Tây Bắc Ấn Độ Dương năm 2025, đánh dấu thêm một bước tiến quan trọng trong hoạt động nghiên cứu nghề cá biển xa của Trung Quốc.
(vasep.com.vn) Mùa khai thác cá minh thái tại khu vực Viễn Đông Nga đang tăng tốc rõ rệt ngay từ đầu năm 2026, với sản lượng ghi nhận mức tăng mạnh tại nhiều ngư trường trọng điểm. Theo số liệu mới nhất từ Cơ quan Liên bang Nga về Thủy sản (Rosrybolovstvo), tính đến đầu tháng 2, tổng sản lượng cá minh thái Alaska tại tất cả các vùng biển của Nga đạt 243.800 tấn, chiếm tỷ trọng lớn trong tổng sản lượng khai thác thủy sản của cả nước.
(vasep.com.vn) Hơn 40 nghị sĩ đã bày tỏ sự lo ngại về việc liên tục không kiểm tra kỹ lưỡng nguồn hải sản nhập khẩu của Anh và nguy cơ mà điều này gây ra cho người tiêu dùng, ngư dân và môi trường biển. Trong một bức thư, họ kêu gọi các bộ trưởng môi trường và thủy sản hành động để tăng cường hệ thống kiểm soát nhập khẩu của Anh, nhằm ngăn chặn quốc gia này trở thành bãi đổ thải cho hải sản đánh bắt bất hợp pháp và đánh bắt bằng lao động nô lệ.
(vasep.com.vn) Ngày 21/2/2026, Tổng thống Donald Trump thông báo chính quyền Mỹ sẽ nâng mức thuế nhập khẩu bổ sung đối với hàng hóa từ nước ngoài, từ 10% lên 15%, và có hiệu lực ngay lập tức. Đây là mức thuế tối đa được phép theo luật hiện hành, và Washington khẳng định quyết định đã được “kiểm chứng về mặt pháp lý”.
(vasep.com.vn) Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký sắc lệnh hành pháp nhằm chính thức hóa thỏa thuận thương mại với Ấn Độ được ông công bố hồi đầu tháng 2, qua đó giảm mức thuế áp dụng với hàng hóa nước này xuống còn 18%. Sắc lệnh được ban hành ngày 6/2, chỉ bốn ngày sau khi ông Trump thông báo đạt thỏa thuận sau cuộc trao đổi với Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi.
(vasep.com.vn) Doanh số thủy sản khai thác bền vững tại Anh tiếp tục tăng trưởng ấn tượng trong năm tài chính 2024–2025, với các sản phẩm mang nhãn sinh thái của Hội đồng Quản lý Biển (MSC) ngày càng chiếm vị trí quan trọng trên kệ siêu thị, theo báo cáo “MSC U.K. and Ireland Market Report” mới công bố.
(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu bước nhảy vọt mang tính kỷ lục của ngành sản xuất surimi cá minh thái Nga, qua đó làm thay đổi rõ rệt cấu trúc nguồn cung tại các thị trường châu Á, đặc biệt là Đông Bắc Á. Sự gia tăng nhanh chóng về sản lượng, kết hợp với lợi thế giá, đang giúp Nga mở rộng thị phần và gây sức ép ngày càng lớn lên các nhà cung cấp truyền thống, trong đó có Mỹ.
(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu một cột mốc đáng chú ý của thị trường tôm hùm Trung Quốc: tổng nhập khẩu tăng lên mức kỷ lục và cấu trúc nguồn cung thay đổi mạnh. Trong “làn sóng” đó, tôm hùm Việt Nam – đặc biệt là tôm hùm xanh – đã tăng tốc ngoạn mục, đưa kim ngạch lên đỉnh mới, góp phần lớn vào kim ngạch xuất khẩu chung đạt kỷ lục của tôm Việt Nam.
(vasep.com.vn) Trong tháng đầu năm 2026, giá nguyên liệu cá tuyết tại Bắc Âu tăng lên mức kỷ lục, giúp ngư dân khai thác hưởng lợi đáng kể. Tuy nhiên, đà tăng này lại gây áp lực lớn cho các doanh nghiệp chế biến và thu mua cá thịt trắng, khi chi phí đầu vào leo thang nhưng khả năng chuyển hết phần tăng giá sang thị trường tiêu thụ ngày càng hạn chế.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
