Tháng 1 xuất khẩu thủy sản tăng 14%

Nếu tháng 1/2015, giá trị XK của ba sản phẩm chủ lực là: Tôm, cá tra và cá ngừ sụt giảm mạnh 20,3%; 12,2% và 21,8% so với cùng kỳ năm trước thì sang tháng đầu năm nay, giá trị XK hầu hết các sản phẩm XK lớn đều tăng so với cùng kỳ năm 2015: XK tôm tăng 10,2%; XK cá tra tăng 8,3%; cá ngừ tăng 11%; cá các loại khác tăng 32,2%; nhuyễn thể tăng 12,7%; cua ghẹ và giáp xác khác tăng 46,3%.

Năm 2015 giá trị XK tôm giảm mạnh nhất trong cơ cấu sản phẩm thủy sản XK: 25,3%, đạt 2,95 tỷ USD và chiếm 44%. Trong đó, XK tôm chân trắng vẫn chiếm 59% với 1,74 tỷ USD, giảm 25% so với năm ngoái. XK tôm sú chiếm 32,6% với 963 triệu USD, giảm 30,5%. Năm 2015, giá XK giảm và thấp, tôm Việt Nam không thể cạnh tranh về giá nổi với tôm Ấn Độ, Thái Lan, Trung Quốc hay Indonesia. Giá tôm nguyên liệu trong nước nhiều tháng cao hơn cả giá tôm XK. Năm 2015, Việt Nam còn là thị trường NK tôm lớn thứ 2 của Ấn Độ chỉ sau thị trường Mỹ.

Nhờ nỗ lực cân đối sản xuất trong nước, NK nguyên liệu và gia tăng XK, tháng 1/2016, giá trị XK tôm tăng khả quan hơn, trong đó XK chân trắng tăng 4,7% và giá trị XK tôm sú tăng 22,6% so với tháng 1/2015.  

Tháng 1/2016, giá trị XK cá tra đạt 149,3 triệu USD, tăng 8,3% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, XK cá tra tăng tại thời điểm này chưa nói lên được điều gì cho cả năm 2016. Dự báo, XK cá tra sang thị trường XK Mỹ sẽ giảm dần trong năm nay. Hoang mang nhất đối với các DN XK cá tra trong năm nay là việc Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (FSIS) lại thông báo về việc quyết định triển khai Chương trình Giám sát cá da trơn đối với cá Tra NK vào Mỹ. Quy định này bắt đầu có hiệu lực từ tháng 3/2016 (90 ngày sau khi đăng Công báo Liên bang). Mốc thời gian có hiệu lực cũng là thời điểm bắt đầu giai đoạn chuyển đổi 18 tháng đối với các nhà sản xuất trong nước và nước ngoài.

Trước việc Hoa Kỳ sẽ áp dụng Chương trình giám sát cá da trơn từ tháng 3/2016, Bộ trưởng Bộ NN và PTNT Cao Đức Phát đã chỉ đạo các biện pháp nhằm đảm bảo không để hoạt động xuất khẩu bị gián đoạn. Mới nhất, ngày 11/01/2016, Cục Quản lý Chất lượng Nông lâm sản và Thủy sản đã tổ chức cuộc họp thảo luận với đại diện lãnh đạo của Vụ Hợp tác quốc tế, Tổng cục thủy sản, Cục Thú y, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), Hiệp hội cá tra Việt Nam. Cuộc họp đã thống nhất tiêu chí lựa chọn DN chế biến XK cá tra vào danh sách đăng ký với Cơ quan Thanh tra ATTP Hoa Kỳ (FSIS) trước ngày 01/3/2016 và hoàn thiện hồ sơ gửi cho FSIS để được đánh giá tương đương theo Chương trình thanh tra cá da trơn của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ quy định tại Luật Nông nghiệp 2014.

Ngay tháng 1/2016, giá trị XK nhóm sản phẩm hải sản XK tăng trưởng khá tốt: XK cá ngừ đạt 36,8 triệu USD tăng 11%; cá các loại khác đạt 105,9 triệu USD tăng 32,2%; mực, bạch tuộc đạt 38,4 triệu USD tăng 9,8% và nhuyễn thể hai mảnh vỏ đạt 7,26 triệu USD tăng 33,5%; Cua ghẹ và giáp xác khác đạt 13 triệu USD tăng 46,3% so với cùng kỳ năm trước.

Tháng 1/2016, giá trị XK thủy sản nhiều thị trường lớn tăng trưởng khá tốt: XK sang thị trường Mỹ tăng 26,4%; EU tăng 5,7%; Nhật Bản tăng 4,7%; Trung Quốc và Hong Kong tăng 41,6%; ASEAN tăng 35,2%; Hàn Quốc tăng 12,3%; Australia tăng 5,9%. Nhưng giá trị XK sang Canada giảm 37,7%; Đài Loan giảm 20,3%; Mexico giảm 25% so với cùng kỳ năm trước.

Năm 2016, XK tôm, cá tra và cá ngừ dự báo sẽ tiếp tục gặp khó khăn về thị trường NK, khả năng cạnh tranh, giá và sự bất ổn trong tiêu thụ. Do đó, dù các DN đều hi vọng và lạc quan cho một năm mới XK tốt đẹp hơn nhưng để đến đích sớm hơn kế hoạch các DN XK thủy sản buộc phải vượt qua rất nhiều rào cản để trưởng thành.