Dựa trên một phân tích từ Undercurrent News, mặc dù các báo cáo trong các phương tiện truyền thông trong ngành khác nhau, nhiều thay đổi sẽ có ít ảnh hưởng đến thuế quan đối với hàng NK thủy sản phổ biến nhất của Trung Quốc.
Vào ngày 31/5/2018, Bộ Tài chính Trung Quốc đã công bố thuế NK cho 221 sản phẩm thủy sản từ các quốc gia được ưa chuộng nhất (MFN, các nước thành viên của Tổ chức Thương mại Thế giới) sẽ giảm 2-10%. Giảm 2-18% sẽ được áp dụng cho 15 sản phẩm thủy sản đóng hộp.
Tuy nhiên, sau khi dịch tài liệu được xuất bản từ Bộ Tài chính Trung Quốc và kiểm tra chéo các mã hệ thống hài hòa với Trung tâm Thương mại Quốc tế (ITC) và Tổng cục Hải quan Trung Quốc, Undercurrent News kết luận các sửa đổi sẽ không ảnh hưởng đến khoảng một nửa sản phẩm thủy sản NK trực tiếp của Trung Quốc theo giá trị.
Chế độ thuế NK của Trung Quốc có thể được chia thành 4 loại thuế quan; thuế tiêu chuẩn, thuế tiêu chuẩn cho các quốc gia MFN, thuế quan cho các nước có thỏa thuận song phương, tức là các hiệp định thương mại tự do (FTA) và thuế MFN tạm thời.
Theo Bộ Tài chính Trung Quốc, thuế MFN tạm thời được áp dụng "đối với một số nguyên vật liệu công nghiệp hoặc nông nghiệp quan trọng hoặc các thành phần chính của mặt hàng điện". Từ năm 2012, dưới mức thuế MFN tạm thời, Trung Quốc đã thực hiện nhiều sửa đổi đối với thuế NK các sản phẩm thủy sản.
Tính đến đầu năm 2018, thuế MFN tạm thời đã được áp dụng cho tổng số 21 hàng thủy sản NK, chủ yếu phục vụ ngành tái chế của Trung Quốc và ngành tiêu dùng ở Trung Quốc. Theo số liệu của ITC, năm 2017, NK riêng các sản phẩm thủy sản trực tiếp của Trung Quốc có trị giá 3,76 tỷ USD.
Theo thông báo của Bộ Tài chính ngày 31/5/2018, thuế MFN tạm thời sẽ vẫn có hiệu lực khi chúng thấp hơn thuế MFN chuẩn sau khi sửa đổi ngày 1/7.
19 trong số 21 sản phẩm thủy sản đã được hưởng mức thuế MFN tạm thời. Do đó, với giá trị NK thủy sản trực tiếp của Trung Quốc trị giá 3,76 tỷ USD sẽ không có thêm lợi ích nào từ việc cắt giảm thuế quan mới nhất.
Cũng đáng lưu ý là mức giảm trung bình từ 15,2% xuống 6,9% cho tất cả 1.449 sản phẩm bị ảnh hưởng từ việc sửa đổi thuế quan cao hơn nhiều so với mức giảm trung bình của thuế NK đối với thủy sản, trong đó tính toán lũy kế là từ 12,2% xuống 7,2%. Việc tính toán này cũng không ảnh hưởng đến thuế suất MFN tạm thời hiện tại.
Thiếu sót
Lướt nhanh danh sách thuế xuất bản vừa qua cũng cho thấy một số thiếu sót rõ ràng.
Với khả năng Na Uy sẽ không có sự thay đổi về thuế suất thuế NK 10% đối với cá hồi Đại Tây Dương tươi sống (mã HS 03021410). (Có thể Trung Quốc đã thừa nhận trong các cuộc đàm phán FTA hiện tại của mình với Na Uy trong quyết định của mình).
Năm ngoái, Trung Quốc đã trực tiếp NK cá hồi Đại Tây Dương trị giá 356 triệu USD.
Thuế suất cho cá hồi hun khói Đại Tây Dương và Thái Bình Dương (mã 03054110 và 03054120 tương ứng) cũng sẽ không đổi, ở mức 14%.
Các thiếu sót khác bao gồm mực ống và mực nang đông lạnh (mã 030749), trong đó thuế quan sẽ không đổi ở mức 10-12%.
Thay đổi
Điều đó cho thấy có một số thay đổi quan trọng.
Thuế NK philê cá tra đông lạnh (mã 03046290), Trung Quốc NK trực tiếp 92,5 triệu USD trong năm 2017, phần lớn từ Việt Nam, sẽ giảm từ 10% xuống còn 7%, trong khi thuế suất cá tra tươi hoặc ướp lạnh sẽ giảm từ 12% xuống 7% .
Điều quan trọng nữa là giảm từ 10% xuống 7% thuế NK đối với cá toothfish nguyên con đông lạnh và philê cá toothfish đông lạnh, với Trung Quốc là một trong những thị trường lớn nhất thế giới về loài này.
Thuế NK tương tự giảm từ 10% xuống 7% đối với philê đông lạnh của cá tuyết haddock, cá tuyết hake và cá coalfish, trong khi ở dạng đông lạnh và dạng philê ướp lạnh tươi, mức thuế sẽ giảm từ 12% xuống còn 7%.
Trong khi đó, mặc dù thuế hiện tại cho cá ngừ nguyên con đông lạnh (albacore, cá ngừ vây vàng, cá ngừ mắt to, và cá ngừ vây xanh) sẽ không thay đổi (theo mức thuế MFN tạm thời nêu trên), thuế suất cho cá ngừ tươi và ướp lạnh sẽ giảm từ 12% xuống 7 %.
Biểu thuế cho bạch tuộc tươi, ướp lạnh và đông lạnh cũng sẽ giảm, giảm từ 17% xuống còn 7%.
Tuy nhiên, các thay đổi khác ít liên quan hơn. Ví dụ, không có khả năng gây ra các cuộc đấu giá lớn trong thương mại thủy sản toàn cầu là việc giảm thuế theo lịch trình từ 16% xuống còn 7% đối với cá tuyết cod khô và ướp muối; Trung Quốc NK ít hơn 400.000 USD giá trị của các sản phẩm này vào năm 2017.
Trong khi đó, thuế quan cũng sẽ giảm từ 8% xuống còn 7% đối với tôm sú lột vỏ đông lạnh (mã 03061721), trong đó Trung Quốc không NK vào năm 2017.
Bảng thuế sửa đổi và thuế MFN tạm thời xin xem tại đây
(vasep.com.vn) Cơ quan Cảng Chattogram (CPA) đang tăng cường xử lý tình trạng ngư dân thả lưới trái phép tại luồng hàng hải và khu neo đậu ngoài cảng, gây cản trở tàu thuyền và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn hàng hải.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 4/9/2026 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về chính sách, cạnh tranh và nguồn cung. Mỹ đưa cải tổ SIMP vào lộ trình nâng sức cạnh tranh thủy sản nội địa; thuế chống bán phá giá tôm Ấn Độ tăng; Ecuador và Indonesia từng bước khôi phục khả năng xuất khẩu, trong khi ngành tôm cảnh báo nguy cơ thiếu khoảng 400.000 tấn nguyên liệu biển cho thức ăn vào năm 2028. Bên cạnh đó, giá cá hồi, nhập khẩu sò điệp và đầu tư nuôi RAS tiếp tục cho thấy những dịch chuyển đáng chú ý trên thị trường toàn cầu
(vasep.com.vn) Công ty TNHH Thủy Sản An Hải đã tăng gấp đôi công suất chế biến nguyên liệu sau khi đưa vào hoạt động nhà máy Nhơn Hội 2 tại miền Trung Việt Nam.
(vasep.com.vn) Thời kỳ cá tuyết giá rẻ đang dần kết thúc khi tình trạng thiếu hụt cá thịt trắng tự nhiên, đặc biệt là cá tuyết Đại Tây Dương (cod) và haddock, gây áp lực lớn lên ngành dịch vụ ăn uống châu Âu. Tại Anh – thị trường tiêu thụ fish and chips hàng đầu thế giới – các doanh nghiệp đang phải điều chỉnh mạnh để thích ứng với chi phí nguyên liệu tăng cao.
(vasep.com.vn) Một nghiên cứu của các nhà khoa học tại Đại học British Columbia cho thấy hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) quy mô công nghiệp có thể chiếm tới 15% tổng sản lượng khai thác thủy sản biển tự nhiên trên toàn cầu, với giá trị ước tính 6,2-12,2 tỷ USD.
(vasep.com.vn) Ủy ban Cá và Động vật hoang dã Oregon (ODFW) đã nhất trí thông qua quy định yêu cầu các tàu thương mại khai thác cua Dungeness lắp đặt hệ thống giám sát tàu điện tử trước ngày 1/2/2027, nhằm giảm nguy cơ cá voi bị mắc vào ngư cụ.
(vasep.com.vn) Nhập khẩu surimi cá minh thái Alaska từ hai nguồn cung lớn là Mỹ và Nga vào ba thị trường châu Á chủ chốt đồng loạt giảm trong nửa đầu năm 2026, trong bối cảnh nguồn cung surimi cá minh thái toàn cầu đang có dấu hiệu thắt chặt.
(vasep.com.vn) Thị trường phi lê cá tiếp tục là phân khúc quan trọng nhất của ngành thủy sản châu Âu và đang có những thay đổi đáng kể về nguồn cung, giá cả và vị thế của các nhà xuất khẩu. Trong 5 năm qua, khối lượng thị trường chỉ tăng khoảng 5%, từ 986.000 tấn năm 2020 lên 1,036 triệu tấn năm 2025. Tuy nhiên, giá trị tăng tới 30%, từ 4,68 tỷ euro lên 6,06 tỷ euro, cho thấy giá phi lê cá đang tăng rõ rệt.
(vasep.com.vn) Tháng 8/2026, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt 1,14 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ; lũy kế tám tháng đạt 8,00 tỷ USD, tăng 11,8%. Nhịp tăng đã chậm lại so với mức 12,8% của bảy tháng đầu năm. Trung Quốc - Hồng Kông và ASEAN đang bù cho sự suy yếu tại Mỹ, EU và một phần Nhật Bản. Sự phân hóa này sẽ còn rõ hơn trong quý IV, khi thuế thương mại và yêu cầu truy xuất tác động trực tiếp tới đơn hàng.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản toàn cầu tiếp tục có nhiều biến động đáng chú ý trong ngày 03/9/2026, với tâm điểm là giá tôm tại ao có dấu hiệu ổn định; thuế nhập khẩu cao chưa giúp tôm Vịnh Mexico tăng thị phần tại Mỹ; Ecuador tiếp tục nâng giá tôm bán sang Trung Quốc sau Hội chợ Thượng Hải; Dịch bệnh gây thiệt hại khoảng 250 trang trại tôm tại Bangladesh; Trung Quốc tiếp tục nổi lên là thị trường trung tâm của nhiều dòng thủy sản cao cấp; Mỹ tiếp tục chuẩn bị hạ tầng dữ liệu truy xuất cho FSMA 204....
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn