Nuôi trồng thủy sản đối mặt nhiều khó khăn

 Quy mô giảm dần

Khu vực vịnh Bến Đầm, vịnh Côn Sơn và vịnh Đông Bắc (huyện Côn Đảo) rất thích hợp cho việc nuôi cá mú, cá hồng, cá bớp, tôm hùm... bằng lồng bè và nuôi trồng rong biển, trai lấy ngọc. Tuy nhiên, theo đánh giá của UBND huyện Côn Đảo, mặc dù có điều kiện tự nhiên thuận lợi, khí hậu ôn hòa, nhưng đến nay, toàn huyện chỉ có 4 cơ sở đăng ký nuôi hải sản, với 83 lồng bè và 2 DN đăng ký nuôi trai lấy ngọc, với sản lượng khoảng 5,39 tấn/năm. Ông Nguyễn Văn Dũng, Phó Chủ tịch UBND huyện Côn Đảo cho biết, việc nuôi cá lồng bè tại đảo hiện cho năng suất thấp nên hiệu quả kinh tế chưa cao. “Để khai thác hiệu quả mặt nước ven biển, tới đây, các ngành chức năng của huyện sẽ tuyên truyền, hướng dẫn người dân ứng dụng mô hình nuôi cá lồng bè kết hợp với kinh doanh dịch vụ du lịch”, ông Dũng cho biết thêm.

Trong khi đó, tại 2 vùng nuôi tôm trọng điểm của tỉnh là xã Lộc An (huyện Đất Đỏ) và xã Phước Thuận (huyện Xuyên Mộc), diện tích nuôi cũng giảm đáng kể trong thời gian qua. Tại xã Lộc An, có thời điểm diện tích nuôi tôm lên đến gần 900ha, thì nay diện tích này chỉ còn 400-450ha. Theo đánh giá của Phòng NN-PTNT huyện Đất Đỏ, việc giảm diện tích này là do những năm qua dịch bệnh xảy ra thường xuyên và giá tôm giảm khiến đa phần các hộ nuôi đều bị lỗ nên bỏ đùng. Ông Trần Văn Nghĩa (nông dân nuôi tôm ở xã Lộc An) cho biết, hiện gia đình ông chỉ còn canh tác khoảng 1ha tôm thẻ chân trắng. So với 5 năm trước, ông đã giảm hơn một nửa diện tích nuôi. “Chỉ trong 2 năm 2014-2015, tôi đã lỗ hơn tỷ đồng do tôm bị nhiễm bệnh. Bây giờ, gia đình không dám đầu tư mạnh, chỉ nuôi vừa phải”, ông Nghĩa nói.

Tại xã Phước Thuận, hiện chỉ còn khoảng 130ha diện tích nuôi tôm, giảm khoảng 70ha so với cách đây vài năm. Theo cán bộ nông nghiệp xã Phước Thuận, diện tích nuôi giảm là do tôm bị dịch bệnh đốm trắng, bệnh chết sớm liên tục, môi trường nuôi không ổn định do thiếu lượng nước mặn, tình hình giá cả bấp bênh nên các hộ ngưng nuôi. Ông Vũ Đức Chính, Trạm phó Trạm Khuyến ngư huyện Xuyên Mộc cho biết, 2 năm gần đây, tình hình thời tiết thay đổi phức tạp đã khiến việc nuôi trồng của bà con gặp nhiều khó khăn. Có những thời điểm nắng nóng kéo dài, chênh lệch nhiệt độ ngày đêm quá lớn, làm cho tôm rất dễ mắc các bệnh đốm trắng, hoại tử gan tụy, dẫn đến chết dần. Ngược lại, có những lúc mưa lớn kéo dài làm thay đổi độ mặn trong nước cũng ảnh hưởng đến điều kiện sống của tôm. Vì vậy, nông dân không dám mạnh tay trong việc đầu tư thả giống nuôi trồng.

Bên cạnh đó, chất lượng con giống vẫn còn “phập phù” cũng khiến nhiều người nuôi băn khoăn. Trên địa bàn tỉnh hiện có khoảng 126 cơ sở sản xuất, kinh doanh giống thủy sản. Trung bình mỗi năm, các cơ sở sản xuất và cung cấp 1.700 triệu post giống tôm sú, 1.000 triệu post giống tôm thẻ chân trắng, 92 triệu nauplius giống tôm thẻ…

Để ngành nuôi trồng thủy sản phát triển bền vững

Theo thống kê của Chi cục Thủy sản tỉnh, hiện tổng diện tích nuôi trồng thủy sản trên địa bàn tỉnh hiện đạt hơn 7.500ha. Trong đó, 2.215ha nuôi nước ngọt và 5.286ha nuôi nước mặn, lợ, với chủng loài nuôi phong phú và đa dạng như: tôm sú, tôm thẻ chân trắng, cá mú, cá chẽm ở vùng nước mặn, lợ và cá lóc, cá rô phi đơn tính, baba… ở vùng nước ngọt. Theo quy hoạch, đến năm 2020, 80% sản phẩm nuôi trồng thủy sản của tỉnh được quản lý theo mô hình VietGAP, giảm dần diện tích nuôi tôm thâm canh và bán thâm canh sang quảng canh cải tiến, nuôi sinh thái, hướng đến ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nuôi trồng thủy sản để tăng năng suất, bảo đảm an toàn thực phẩm, giảm sử dụng các hóa chất kháng sinh cấm trong quá trình nuôi. Tuy nhiên, đến nay, mới chỉ có 43ha áp dụng VietGAP. Nguyên nhân là do hiện nay, đa số cơ sở nuôi trồng thủy sản trên địa bàn tỉnh đều nhỏ lẻ, cơ sở hạ tầng ao nuôi không bảo đảm, nguồn vốn còn hạn chế nên không bảo đảm các tiêu chí của bộ tiêu chuẩn VietGAP. Bên cạnh đó, thủ tục hồ sơ, sổ sách của VietGAP quá rườm rà, phí gia hạn chứng nhận VietGAP còn cao; giá bán sản phẩm VietGAP vẫn ngang bằng sản phẩm thông thường, trong khi chi phí nuôi tăng 20-25% nên người nuôi không mặn mà với việc xây dựng mô hình nuôi VietGAP.

Ông Trần Văn Cường, Phó Giám đốc Sở NN-PTNT cho biết: Để phát triển ngành nuôi trồng thủy sản bền vững theo quy hoạch đã được phê duyệt, ngành nông nghiệp có kế hoạch rà soát lại tình hình nuôi trồng thủy sản trong tỉnh. Đồng thời, đẩy nhanh tiến độ đầu tư cơ sở hạ tầng các khu quy hoạch nuôi công nghiệp, khu sản xuất giống thủy sản tập trung trên địa bàn tỉnh như: hệ thống kênh cấp nước mặn tại ấp Ông Tô (xã Phước Thuận) để cung cấp nước mặn cho khu vực nuôi trồng thủy sản tập trung và các hộ dân nuôi trồng thủy sản trên địa bàn xã; hệ thống điện 3 pha dẫn vào các khu nuôi để bà con an tâm sản xuất; hoàn thiện khu sản xuất giống tập trung tại thị trấn Phước Hải để các tổ chức, cá nhân sớm ổn định việc sản xuất giống thủy sản, từ đó nâng cao chất lượng con giống.

Để đẩy nhanh tiến độ thực hiện các quy hoạch đã được phê duyệt, Chi cục Nuôi trồng thủy sản tỉnh đã đề xuất Sở NN-PTNT trình UBND tỉnh sớm cho chủ trương, bố trí nguồn vốn đầu tư hoàn thiện các hạng mục công trình còn lại tại các khu quy hoạch nuôi trồng thủy sản, sản xuất giống thủy sản trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, nghiên cứu lập thêm các vùng quy hoạch nuôi hàu, nuôi cá biển, nuôi rong biển, nuôi sinh thái rừng ngập mặn... trên địa bàn tỉnh nhằm đáp ứng nhu cầu nuôi của người dân và khai thác hết các thế mạnh và tiềm năng của tỉnh.

Báo Bà Rịa Vũng Tàu