Những bước tiến trong trận chiến chống IUU của Thái Lan

Quản lý nghề cá là hoạt động cực kỳ quan trọng nhằm ngăn chặn nạn đánh bắt quá mức và đảm bảo tính bền vững của tài nguyên biển. Các quy định mới được ban hành giúp kiểm soát các ngư cụ có năng suất đánh bắt cao. Các phương pháp đánh bắt cá được coi là có tính tàn phá cao đã bị cấm. Thời hạn hiệu lực của giấy phép khai thác cá được cấp cho tàu cá sẽ tính đến số lượng trữ lượng cá hiện có mà có thể được đánh bắt trên cơ sở bền vững.

Quản lý hạm đội là mục tiêu chính trong chiến dịch chống IUU của Thái Lan, với Chính phủ nước này thực hiện một cải cách hoàn chỉnh về cơ sở dữ liệu đội tàu khai thác và cơ sở dữ liệu đăng ký tàu. Chính quyền đã thu hồi những giấy phép đăng ký tàu đã hết hạn nhưng chưa được loại bỏ khỏi hệ thống. Năm vòng kiểm tra của tất cả các tàu cá thương mại ở Thái Lan đã được tiến hành để xác định số lượng và chi tiết chính xác của các tàu. Kết quả là, số lượng tàu đánh cá thương mại đã giảm khoảng 60% chỉ còn hơn 10.000 tàu có giấy phép khai thác.

Các cách tiếp cận khác nhau đã được sử dụng để cắt giảm số lượng tàu, bao gồm cả "chương trình mua lại (buy-back scheme)" trong đó tất cả các tàu bất hợp pháp sẽ được Chính phủ Thái Lan mua lại và ngừng hoạt động trong vài năm tới. Các biện pháp cũng được thực hiện để ngăn chặn các tàu bất hợp pháp, chẳng hạn như những tàu không có giấy phép, từ việc nhập lại hệ thống, bao gồm cả việc tạo danh sách theo dõi sẽ được chia sẻ với tất cả các cơ quan kiểm tra. Việc kiểm soát chặt chẽ được xem trọng ở khâu đăng ký tàu, đặc biệt là bằng cách đình chỉ tất cả các đăng ký mới trong khoảng thời gian hai năm bắt đầu từ tháng 7/2018. Điều này sẽ cho phép các nhà chức trách có thêm thời gian để kiểm tra kỹ lưỡng các tàu cá hiện có cũng như giải quyết vấn đề lạm thác.

Nhờ vậy, Chính quyền Thái Lan đã cải thiện đáng kể việc quản lý, giám sát và kiểm soát các hoạt động đánh bắt IUU bất hợp pháp. Tổng cộng có 30 trung tâm điều khiển "Port-in-Port-Out" (PIPO) đã được thành lập tại 22 tỉnh ven biển cho mục đích này. Một hệ thống giám sát tàu đã được thực hiện bắt buộc trên các tàu cá lớn để các cơ quan chức năng có thể theo dõi vị trí của tàu và các hoạt động đánh bắt cá cảu các tàu đó. Nhiều cơ quan Chính phủ tiến hành các cuộc tuần tra trên biển để kiểm tra tàu có liên quan đến các hoạt động bất hợp pháp hay không. Và mỗi khi các tàu khởi hành hoặc cập bến tại các cảng, việc kiểm tra định kỳ được các quan chức thực hiện, trong khi dữ liệu đánh bắt được ghi lại bằng thiết bị điện tử.

Về mặt truy xuất nguồn gốc, Chính quyền Thái Lan đã đặt các hệ thống để theo dõi nguồn gốc của động vật biển cả hai bên trong và bên ngoài Thái Lan. Đặc biệt, hai cơ sở dữ liệu điện tử mới đã được phát triển để tăng cường hệ thống truy xuất nguồn gốc quốc gia của Thái Lan. Điều này nhằm mục đích đảm bảo rằng không có sản phẩm thủy sản có nguồn gốc từ hoạt động khai thác IUU nào có thể thâm nhập vào thị trường Thái Lan và dây chuyền sản xuất để XK. Điều này được tăng cường bằng cách sử dụng máy bay và các phương tiện trên không không người lái để tiến hành giám sát kết hợp với tuần tra trên biển bằng tàu ngầm.

Nhờ đó, những nỗ lực thực thi pháp luật mạnh mẽ của Chính phủ Thái Lan và quy trình truy tố nhanh đã mang lại kết quả tổng số 4.448 trường hợp khai thác IUU và trường hợp buôn người được đưa ra trước Tòa hình sự từ tháng 5/2015, với gần 90% trong số đó được kết luận và truy tố. Kết quả đưa ra nhiều cáo buộc với khoản tiền phạt khổng lồ.

Có thể thấy, Thái Lan đã đạt được những bước tiến quan trọng trong ba năm qua với nỗ lực nhằm ngăn chặn, giảm thiểu và loại bỏ tất cả các hoạt động đánh cá IUU trong quốc gia này. Tuy nhiên, Chính phủ Thái Lan vẫn cần nỗ lực hơn nữa để đạt được mục tiêu cuối cùng là không có hoạt động IUU và phát triển nghề cá bền vững đảm bảo cho các thế hệ tương lai.