Nhiều khả năng giảm xuất khẩu cá tra sang EU còn kéo dài

Cho tới thời điểm này, EU đã tụt xuống vị trí thứ 4 trong top 5 thị trường XK cá tra lớn nhất của Việt Nam (sau Trung Quốc – Hồng Kông, Mỹ và ASEAN). Trong 5 tháng đầu năm nay, giá trị XK cá tra sang các thị trường EU giảm liên tiếp. Hà Lan là thị trường XK cá tra lớn nhất trong khối và là thị trường lớn NK sản phẩm cá tra GTGT cũng giảm. Giá cá tra phile đông lạnh sang Hà Lan giảm từ 2,94 USD/kg (QIV/2019) còn khoảng 2,67 USD/kg (QI/2020).

Đầu năm nay, nhu cầu NK chững, dịch Covid-19 lại tác động vào hoạt động XK cá tra sang thị trường này, mạnh nhất từ tháng 3/2020. Giá cá tra nguyên liệu trong nước giảm do xu hướng chung khi thị trường XK cá tra lớn nhất Việt Nam là Trung Quốc bị ngưng trệ. Điều này kéo theo giá trị XK cá tra sang EU giảm.

Trong năm 2019, cơ cấu NK cá thị trắng của EU tiếp tục dành nhiều ưu ái cho các sản phẩm cá thịt trắng như: phile cá Cod đông lạnh (HS 030471); phile cá Alaska pollock (HS 030475); cá Cod đông lạnh (HS 030363); phile cá Hake đông lạnh (HS 030474)... phile cá tra đông lạnh vẫn chiếm tỷ trọng khiêm tốn trong cơ cấu NK cá thịt trắng thị trường này, dưới 5% tổng giá trị NK.

5 tháng đầu năm nay, Hà Lan, Đức, Tây Ban Nha và Bỉ là 4 thị trường XK cá tra lớn nhất của DN Việt Nam. Trong đó, riêng Hà Lan đã chiếm 30% tổng giá trị XK cá tra sang EU. Trong thời gian này, Việt Nam XK các sản phẩm cá tra nổi bật như: Cá tra tẩm bột chiên đông lạnh; cá tra phile đông lạnh, cá tra cắt khúc/cắt miếng đông lạnh, phile cá tra cắt Nugget đông lạnh, phile cá tra cuộn cá hồi đông lạnh, cá tra phile xiên que, cá tra nguyên con đông lạnh… sang thị trường Hà Lan.

Hiện có khoảng hơn 40 DN XK cá tra sang thị trường EU, trong đó, có 25 DN XK cá tra sang thị trường lớn trong khu vực là Hà Lan. 3 DN: NTSF, VINH HOAN CORP; VINH QUANG là 3 công ty có giá trị XK cá tra lớn nhất sang Hà Lan trong thời gian này.

Cho tới thời điểm này, dịch COVID-19 vẫn còn tiếp tục nóng tại Châu Âu và ảnh hưởng nghiêm trọng tới nền kinh tế của nhiều quốc gia, chi tiêu của người tiêu dùng, thương mại, vận tải, chuỗi cung ứng… Tháng 5/2020, EU đã chuẩn bị kịch bản cho một cuộc suy thoái kinh tế lịch sử diễn ra trong năm nay. Dự báo nền kinh tế khu vực đồng euro sẽ sụt giảm ở mức kỷ lục khoảng 7,75% vào năm 2020, tất cả mọi lĩnh vực đều khó có thể vực dậy. Điều này dự báo cũng tác động lên hoạt động XK cá tra sang EU trong năm nay, nhiều khả năng, giá trị XK cá tra Việt Nam sang khu vực này sẽ còn tiếp tục giảm trong các tháng tới.