Cụ thể, đối với ngành cá tra, Mỹ đang áp dụng chương trình thanh tra đổi với mặt hàng này kể từ đầu tháng 9/2017. Chương trình này đặt ra những yêu cầu vô cùng nghiêm ngặt, vượt quá những chuẩn mực về kiểm soát an toàn thực phẩm mà thị trường toàn cầu áp dụng. Và đây sẽ là rào cản phi thuế quan có tầm ảnh hưởng lớn đến quan hệ thương mại. Cùng với đó, Mỹ còn áp dụng mức thuế chống bán phá giá đối với mặt hàng cá tra phi lê đông lạnh của Việt Nam từ năm 2002 đến nay với mức thuế quá cao. Điều này đã làm ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu mặt hàng này của Việt Nam vào Mỹ.
Cũng theo VASEP, mức thuế chống bán phá giá cao được Mỹ áp dụng không chỉ đối với con cá mà còn với mặt hàng tôm xuất khẩu của Việt Nam với mức gần 4,8% và là mức rất cao so với các nước khác. Điều này khiến cho hoạt động xuất khẩu tôm của Việt Nam vào thị trường Mỹ cũng gia tăng áp lực.
Một thông tin khác cũng không mấy vui cho con tôm, con cá xuất khẩu vào Mỹ. Đó là từ 1/1/2018, các sản phẩm hải sản nhập khẩu sang Mỹ chịu sự giám sát của chương trình SIMP của Bộ Thương mại Mỹ. Chương trình này được thiết lập dành cho 13 loài nằm trong nguy cơ bị đánh bắt trong đó có cá ngừ. Cá ngừ lại là sản phẩm cá biển chủ lực của Việt Nam xuất khẩu vào Mỹ.
Việc đưa ra những thách thức kể trên theo Vasep là để các nhà nhập khẩu Việt Nam nhận diện rõ những thách thức mà họ sẽ phải đối mặt trong hoạt động sản xuất chế biến và xuất khẩu của mình. Từ đó cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định một cách có trách nhiệm, bền vững đối với thị trường này.
Mỹ hiện là thị trường đơn lẻ thứ 3 của Việt Nam, chếm 17% trên tổng giá trị xuất khẩu sang các thị trường với 1,4 tỷ đô la năm 2017, giảm 2,5% so với cùng kỳ năm 2016.
Trong năm 2017, ba mặt hàng thủy sản chính của Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ gồm tôm chiếm trên 17%; cá tra chiếm 19,3% và cá ngừ đạt gần 226 triệu USD, chiếm trên 23%.
Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, hoạt động xuất khẩu cá tra của Việt Nam vào Mỹ đang phải chịu nhiều khó khăn, thách thức. Những rào cản trên đã khiến xuất khẩu cá tra sang Mỹ trong năm 2017 giảm gần 11%, xuống còn 387 triệu USD. Đáng chú ý, kể từ khi Chương trình Thanh tra cá da trơn có hiệu lực đã khiến xuất khẩu vào thị trường này bị đình trệ và sụt giảm trên 50% trong 3 tháng cuối năm.
Mặc dù có 62 doanh nghiệp đăng ký xuất khẩu cá tra sang Mỹ, nhưng thực tế chưa tới 10 doanh nghiệp tham gia xuất khẩu và chỉ có ba doanh nghiệp xuất khẩu với giá trị đáng kể. Theo dự báo của các doanh nghiệp, ngành cá tra vẫn khó đẩy mạnh xuất khẩu vào thị trường này trong thời gian tới.
Để tháo gỡ khó khăn ở thị trường này, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cùng các bên liên quan đang tích cực phối hợp với Mỹ trong việc đánh giá điều kiện sản xuất tương đương giữa nghề nuôi và chế biến cá tra của Việt Nam với Mỹ. Hiện Cục Quản lý Chất lượng Nông lâm sản và Thủy sản (NAFIQAD) đã hoàn thiện Bản câu hỏi đánh giá tương đương (SRT) theo yêu cầu của Cơ quan Thanh tra và An toàn thực phẩm Mỹ (FSIS).
Mặt khác, Việt Nam vừa chính thức gửi yêu cầu tới Mỹ đề nghị tham vấn trong khuôn khổ Cơ chế giải quyết tranh chấp Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) liên quan tới biện pháp chống bán phá giá mà Mỹ áp dụng đối với cá tra, basa nhập khẩu từ Việt Nam.
Năm 2026 là năm đầu tiên Cảng Thương mại tự do Hải Nam triển khai cơ chế quản lý hải quan khép kín trên toàn đảo. Các chính sách như “thuế suất 0%”, miễn thuế đối với hàng hóa đáp ứng yêu cầu gia công làm tăng ít nhất 30% giá trị, kết hợp với quy tắc cộng gộp xuất xứ khu vực của RCEP, sẽ củng cố lợi thế của Hải Nam trong lưu chuyển các yếu tố sản xuất xuyên biên giới, thuận lợi hóa thương mại, chế biến giá trị gia tăng và hợp tác công nghiệp khu vực.
(vasep.com.vn) Mùa khai thác cá tuyết phương Bắc (Gadus morhua) tại vùng biển ven bờ Newfoundland và Labrador, Canada, đang đi đến giai đoạn cuối. Đến tuần này, khoảng 95% hạn ngạch đã được khai thác. Đây là mùa khai thác thương mại trọn vẹn đầu tiên sau khi Bộ Thủy sản và Đại dương Canada (DFO) nâng tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC) lên 59.000 tấn vào tháng 6/2026.
(vasep.com.vn) Giá nguyên liệu surimi tăng đang tạo sức ép lên các sản phẩm chả cá và thực phẩm chế biến từ cá tại Nhật Bản, trong bối cảnh nguồn cung cá minh thái Alaska thắt chặt và nhu cầu thanh cua (kanikama) trên thị trường quốc tế gia tăng.
(vasep.com.vn) NRGene Canada, doanh nghiệp sản xuất ruồi lính đen (BSF) tại Saskatchewan, Canada, và Công ty chế biến, đóng gói thủy sản Ile-a-la-Crosse Fish Company đã hợp tác phát triển công thức thức ăn cho gia cầm mang tên “MaxBSF”, sử dụng phụ phẩm từ quá trình chế biến cá làm nguyên liệu nuôi ấu trùng BSF.
(vasep.com.vn) Na Uy xuất khẩu thủy sản trị giá 17,8 tỷ NOK trong tháng 9/2026, gần như không thay đổi so với cùng kỳ năm trước, giảm nhẹ 27 triệu NOK. Kết quả này diễn ra trong bối cảnh xuất khẩu cá hồi đạt mức sản lượng cao nhất từ trước đến nay trong một tháng, trong khi đồng NOK mạnh lên và xuất khẩu một số loài khai thác tự nhiên giảm.
(vasep.com.vn) Thị trường Mỹ đang chứng kiến xu hướng siết chặt kiểm soát phụ gia thực phẩm không chỉ ở cấp liên bang (FDA) mà còn ở cấp bang. Ba đạo luật tiêu biểu đã được thông qua tại các bang California, Texas và Louisiana đang tạo ra những yêu cầu khác nhau đối với thực phẩm lưu thông trên thị trường. Dù phạm vi áp dụng là cấp bang, nhưng do quy mô thị trường lớn và tính chất chuỗi cung ứng liên bang của Hoa Kỳ, các quy định này có thể tác động đáng kể đến các doanh nghiệp xuất khẩu thực phẩm, trong đó có doanh nghiệp thủy sản Việt Nam.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang EU tiếp tục đi xuống trong 8 tháng đầu năm 2026, với kim ngạch đạt 118 triệu USD, giảm 17% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi doanh nghiệp vẫn phải tìm cách phục hồi đơn hàng, tiến trình đàm phán FTA giữa EU và Philippines đang đặt ra thêm một vấn đề cần theo dõi: tương quan ưu đãi thương mại giữa các nhà cung cấp cá ngừ có thể thay đổi trong thời gian tới.
(vasep.com.vn) Sri Lanka đang tăng cường các biện pháp kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp thông qua việc thành lập các ủy ban đặc biệt cấp huyện nhằm xử lý hoạt động khai thác trái phép và các hành vi vi phạm khác liên quan đến tàu cá.
(vasep.com.vn) Trang trại I’m Shrimp Farm 5 tại tỉnh Phang Nga, Thái Lan, đã đạt chứng nhận theo Tiêu chuẩn Trang trại mới của Hội đồng Quản lý Nuôi trồng thủy sản (ASC), trở thành một trong những cơ sở đầu tiên tại nước này áp dụng tiêu chuẩn quốc tế mới.
(vasep.com.vn) Liên đoàn Ngư dân Scotland (Scottish Fishermen’s Federation – SFF) kêu gọi Chính phủ Anh xem nghề cá là một ngành ưu tiên trong chiến lược an ninh lương thực quốc gia, trong bối cảnh nguồn cung thực phẩm toàn cầu chịu nhiều tác động từ biến đổi khí hậu, xung đột và gián đoạn thương mại.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn