Cá tuyết Thái Bình Dương đóng vai trò then chốt trong hệ sinh thái biển, vừa là loài săn mồi vừa là nguồn thức ăn cho nhiều sinh vật khác, đồng thời là đối tượng khai thác thương mại quan trọng của nghề cá Alaska. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, quần thể loài cá này đã suy giảm mạnh. Nhiều nghiên cứu cho rằng các đợt sóng nhiệt biển xuất hiện với tần suất và cường độ ngày càng cao là nguyên nhân chính, đặc biệt ảnh hưởng đến các giai đoạn sống sớm như phôi và ấu trùng.
Trong nghiên cứu công bố năm 2024, các nhà khoa học tại Trung tâm Khoa học Nghề cá Alaska của NOAA đã nuôi cá tuyết từ giai đoạn phôi đến ấu trùng trong điều kiện phòng thí nghiệm được kiểm soát. Ấu trùng được tiếp xúc với ba mức nhiệt độ nước khác nhau (3°C, 6°C và 10°C), đồng thời đặt trong môi trường nước biển có độ axit hiện tại và mức axit hóa cao hơn, tương ứng với kịch bản biến đổi khí hậu vào cuối thế kỷ XXI.
Kết quả cho thấy nhiệt độ nước đóng vai trò quyết định đến tỷ lệ sống sót của ấu trùng. Ở nhiệt độ cao hơn, tỷ lệ tử vong tăng vọt, bất kể mức độ axit hóa của nước biển. Ngược lại, axit hóa đại dương không trực tiếp gây tử vong hàng loạt, mà tác động của nó thay đổi tùy theo giai đoạn phát triển của ấu trùng.
Phân tích gen cho thấy có hai cơ chế chính khiến ấu trùng cá tuyết chết nhiều khi nhiệt độ tăng. Thứ nhất là tình trạng thiếu hụt năng lượng. Nước ấm làm tăng tốc độ trao đổi chất, sinh trưởng và phát triển, khiến nhu cầu năng lượng của ấu trùng tăng nhanh. Thứ hai là phản ứng viêm và miễn dịch, khi nhiệt độ cao kích hoạt các con đường sinh học tiêu tốn nhiều năng lượng. Sự kết hợp của hai yếu tố này nhanh chóng làm cạn kiệt nguồn dự trữ lipid (chất béo) – yếu tố sống còn đối với ấu trùng trong giai đoạn đầu đời. Trong nhiều trường hợp, ấu trùng rơi vào tình trạng “chết đói” dù môi trường vẫn có thức ăn.
Trong khi đó, axit hóa đại dương được ghi nhận là ảnh hưởng đến khả năng hấp thu chất béo ở ruột, khiến ấu trùng gầy hơn. Dù không gây tử vong trực tiếp trong điều kiện thí nghiệm, tác động này có thể làm giảm khả năng sống sót ngoài tự nhiên, nơi nguồn thức ăn không ổn định. Với môi trường nước lạnh, ấu trùng cá tuyết có xu hướng tăng sản xuất enzyme và protein để bù đắp cho các phản ứng sinh hóa diễn ra chậm hơn, song tốc độ tăng trưởng vẫn bị hạn chế.
Các nhà khoa học cho rằng những gen được xác định trong nghiên cứu này có thể giúp giải thích vì sao một số quần thể cá tuyết thích nghi tốt hơn với biến đổi khí hậu. Một số quần thể có thể sở hữu đặc điểm di truyền giúp tăng khả năng chịu đựng nhiệt độ cao, nước lạnh hoặc môi trường sinh sản bị axit hóa.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu tiếp tục làm thay đổi điều kiện đại dương, việc hiểu rõ phản ứng sinh lý và di truyền của cá tuyết Thái Bình Dương không chỉ có ý nghĩa khoa học, mà còn là cơ sở quan trọng để dự báo trữ lượng, xây dựng chính sách quản lý và bảo vệ bền vững một trong những nghề cá quan trọng nhất của Alaska trong tương lai.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá tra Việt Nam đang ghi nhận tín hiệu phục hồi tích cực trong năm 2026. Lũy kế 4 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu toàn ngành đạt 720 triệu USD, tăng 17% so với cùng kỳ. Kết quả này cho thấy nhu cầu tại nhiều thị trường đang dần cải thiện, đồng thời phản ánh nỗ lực duy trì sản xuất, giữ đơn hàng và thích ứng thị trường của các doanh nghiệp cá tra Việt Nam.
(vasep.com.vn) Kết luận điều tra của Mỹ không phản ánh đúng thực tế và nỗ lực của Việt Nam trong phòng ngừa giảm thiểu lao động cưỡng bức.
(vasep.com.vn) NOAA Fisheries của Mỹ đang lấy ý kiến công chúng về đề xuất mở rộng áp dụng nhật ký khai thác điện tử đối với các tàu cá thương mại hoạt động tại Vịnh Mexico và khu vực Nam Đại Tây Dương.
(vasep.com.vn) Chiều 28/5, UBND Xã Hồ Thị Kỷ, tỉnh Cà Mau, tổ chức lễ ký kết hợp tác với Công ty TNHH Xã hội tôm chứng nhận Minh Phú nhằm triển khai xây dựng mô hình 1500 ha vùng nuôi tôm sú đạt chuẩn chứng nhận quốc tế, giai đoạn 2026-2030 trên địa bàn xã.
(vasep.com.vn) Công ty Cổ phần Thực phẩm Hùng Hậu, HungHau Foods, vừa được vinh danh tại Diễn đàn Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương lần thứ 33 với hai giải thưởng: “Top 10 Doanh nghiệp tiêu biểu Châu Á - Thái Bình Dương 2026” và “Top 10 Doanh nhân xuất sắc” dành cho CEO HungHau Foods, bà Nguyễn Yến.
(vasep.com.vn) Một nhóm 5 quốc gia gồm Pháp, Italy, Tây Ban Nha, Hà Lan và Lithuania đang thúc đẩy Liên minh châu Âu (EU) tăng cường các biện pháp điều tra và đối phó với những cáo buộc về thực tiễn thương mại không công bằng của Trung Quốc.
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) vừa quyết định loại Brazil khỏi danh sách các quốc gia được phép xuất khẩu thịt và sản phẩm động vật vào thị trường này, tạo sức ép lớn lên ngành chăn nuôi và thủy sản Brazil. Quyết định được đưa ra trong bối cảnh Brazil kỳ vọng thúc đẩy thương mại với EU sau khi thỏa thuận tự do thương mại giữa EU và khối Mercosur được ký hồi đầu tháng 5.
(vasep.com.vn) Brazil nổi lên là thị trường nhập khẩu cá rô phi lớn nhất của Việt Nam trong 4 tháng đầu năm 2026 với kim ngạch đạt 26 triệu USD — chiếm 54% tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi cả nước. Đà tăng trưởng mạnh từ 148 nghìn USD năm 2024 lên 11 triệu USD năm 2025 cho thấy nhu cầu nhập khẩu tại thị trường này đang mở rộng nhanh. Tuy nhiên, tiềm năng này đang đứng trước rủi ro chính sách đáng chú ý khi Hạ viện Brazil đang xem xét dự luật cấm nhập khẩu cá rô phi nhằm bảo vệ sản xuất trong nước.
(vasep.com.vn) Thị trường cá minh thái toàn cầu đang bước vào giai đoạn căng thẳng mới khi nguồn cung thắt chặt trước mùa khai thác B tại biển Bering của Mỹ, dự kiến bắt đầu từ ngày 10/6. Tại Nhật Bản, giá cá minh thái và các sản phẩm liên quan tiếp tục tăng mạnh do nhu cầu cao trong khi nguồn nguyên liệu chất lượng vẫn khan hiếm.
(vasep.com.vn) Thị trường bột cá toàn cầu đang kỳ vọng nguồn cung sẽ dần cải thiện sau khi Peru chính thức nối lại hoạt động khai thác cá cơm khu vực Bắc – Trung từ ngày 26/5, kết thúc lệnh cấm đánh bắt kéo dài 15 ngày. Động thái này được xem là tín hiệu tích cực đối với ngành nuôi trồng thủy sản thế giới trong bối cảnh nguồn cung bột cá thiếu hụt nghiêm trọng và giá liên tục lập đỉnh mới.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
