Vừa qua, Bộ NN&PTNT đã nhận được kiến nghị của các doanh nghiệp và hiệp hội về tình trạng quản lý, chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm đối với tàu cá và cảng cá của các địa phương, ảnh hưởng đến việc thu mua nguyên liệu chế biến xuất khẩu.
Về vấn đề này, Bộ NN&PTNT cho biết, hiện các quy định của pháp luật đã đầy đủ và cụ thể. Bao gồm: Điều 60, Luật Thủy sản 2017 quy định “Tàu cá không có Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm được coi là hành vi khai thác thủy sản bất hợp pháp” (tàu IUU); Điều 78, Luật Thủy sản 2017 quy định cảng cá phải đáp ứng quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm.
Cùng với đó, Luật An toàn thực phẩm 2010 quy định sản xuất, kinh doanh thực phẩm là hoạt động có điều kiện; Thông tư 38/2018/TT-BNNPTNT ngày 25/12/2018 (được sửa đổi bổ sung tại Thông tư 32/2022/TT-BNNPTNT ngày 30/12/2022) quy định “tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15 mét trở lên thuộc đối thẩm định, chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm”; Thông tư 17/2018/TTBNNPTNT ngày 31/10/2018 quy định “tàu cá có chiều dài dưới 15 mét thuộc đối tượng phải thực hiện ký cam kết sản xuất, kinh doanh nông lâm thủy sản an toàn”;
Nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi quy định pháp luật trong quản lý nhà nước, đặc biệt tại công đoạn sản xuất ban đầu trong chuỗi sản xuất, chế biến thủy sản phục vụ tiêu thụ trong nước và xuất khẩu, Bộ NN&PTNT yêu cầu:
Sở NN&PTNT các tỉnh/thành phố ven biển chỉ đạo các cơ quan chức năng thuộc Sở thực hiện đầy đủ, nghiêm túc Thông tư nêu trên. Cùng đó, khẩn trương kiểm tra, rà soát sớm có phương án xử lý đối những tàu cá chưa được thẩm định, cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm hoặc Giấy chứng nhận hết hiệu lực theo quy định tại Thông tư 38/2018/TT-BNNPTNT ngày 25/12/2018. Thực hiện đầy đủ, nghiêm túc việc thẩm định cấp giấy chứng nhận an toàn thực phẩm, thẩm định định kỳ duy trì điều kiện an toàn thực phẩm đối với các tàu cá, cảng cá nêu trên.
Kiểm tra, giám sát, hướng dẫn việc chấp hành ký cam kết an toàn thực phẩm đối với tàu cá có chiều dài dưới 15 mét theo phân cấp quản lý tại Thông tư 17/2018/TT-BNNPTNT; Kiểm soát chặt chẽ tàu cá rời cảng theo Biểu mẫu số 04 (Biên bản kiểm tra tàu cá rời cảng) quy định tại Thông tư số 01/2022/TT-BNNPTNT ngày 18/01/2022 sửa đổi, bổ sung một số Thông tư trong lĩnh vực thủy sản, trong đó đảm bảo tàu cá có Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm hoặc cam kết an toàn thực phẩm.
Đồng thời chỉ đạo cảng cá khi cấp Giấy xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác (SC) phải đảm bảo 100% sản phẩm có nguồn gốc từ tàu cá không vi phạm quy định IUU, trong đó tàu cá phải có Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm hoặc cam kết an toàn thực phẩm theo quy định.
Đối với doanh nghiệp chế biến xuất khẩu thủy sản, Bộ NN&PTNT yêu cầu thực hiện cam kết “Nói không với IUU”; chỉ mua nguyên liệu thủy sản từ tàu cá có đủ Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm/ cam kết an toàn thực phẩm để đảm bảo tuân thủ pháp luật an toàn thực phẩm và chống khai thác IUU.
Thực hiện nghiêm túc Thông tư 17/2021/TT-BNNPTNT về truy xuất nguồn gốc và thu hồi, xử lý sản phẩm không đảm bảo an toàn thực phẩm; Lưu trữ đầy đủ hồ sơ của cơ sở cung cấp nguyên liệu cho doanh nghiệp, bao gồm các hồ sơ chứng minh thủy sản khai thác không vi phạm quy định IUU và an toàn thực phẩm theo đúng quy định hiện hành, trong đó có Thông tư số 17/2021/TT-BNNPTNT nêu trên.
Rà soát quy trình quản lý chất lượng, kiểm soát nội bộ của doanh nghiệp về an toàn thực phẩm (HACCP) và chống khai thác IUU và đảm bảo tổ chức thực hiện đúng quy trình ban hành.
Bên cạnh đó, Bộ cũng yêu cầu Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường kiểm tra việc chấp hành quy định của pháp luật, quy trình của doanh nghiệp đảm bảo tuân thủ quy định hiện hành. Trong trường hợp cần thiết có văn bản gửi Sở NN&PTNT, Chi cục địa phương, Ban Quản lý cảng cá các tỉnh/thành phố để xác minh, làm rõ cung cấp hồ sơ tài liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc, đảm bảo an toàn thực phẩm và chống khai thác IUU theo chức năng nhiệm vụ quản lý.
Thực hiện nghiêm quy định Thông tư 17/2021/TT-BNNPTNT về truy xuất nguồn gốc và thu hồi, xử lý sản phẩm không đảm bảo an toàn thực phẩm và các quy định của pháp luật Việt Nam, thị trường xuất khẩu về an toàn thực phẩm; Trong quá trình thẩm định điều kiện an toàn thực phẩm, thẩm định chứng nhận lô hàng xuất khẩu nếu phát hiện hành vi vi phạm cần lập biên bản chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý theo quy định.
Cục Thủy sản chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra các địa phương thực hiện công tác quản lý tàu cá, cảng cá (bao gồm đáp ứng các quy định về an toàn thực phẩm), cấp Giấy xác nhận nguyên liệu thuỷ sản khai thác (SC), cấp Giấy chứng nhận nguồn gốc thuỷ sản khai thác (CC) theo đúng quy định.
Năm 2023, XK thủy sản của Việt Nam sang EU đạt hơn 954 triệu USD, chiếm 10,6% tổng XK thủy sản của Việt Nam. Riêng XK các sản phẩm hải sản sang thị trường EU chiếm 37% tổng XK thủy sản sang thị trường này. XK các sản phẩm hải sản Việt Nam sang EU năm 2023 đạt 353 triệu USD, giảm 16% so với năm 2022.
(vasep.com.vn) Điểm tin thủy sản thế giới ngày 30/9/2026 cập nhật những diễn biến đáng chú ý từ các thị trường lớn, với xu hướng nổi bật là sự dịch chuyển sang công nghệ giống, sản phẩm giá trị gia tăng và nâng cao năng lực cạnh tranh. Trung Quốc ổn định giá cá rô phi nguyên liệu sau giai đoạn tăng mạnh, trong khi Việt Úc mở rộng chương trình chọn giống tôm ra thị trường quốc tế. Tại Nga, chi phí đầu tư đội tàu khai thác gia tăng, còn các nhà bán lẻ Anh tiếp tục thúc đẩy thủy sản tiện lợi, chế biến sâu. Các biến động về nguồn cung cá thu, cá vobla và xu hướng quản lý nguồn lợi cũng tiếp tục tác động đến chuỗi giá trị thủy sản toàn cầu.
(vasep.com.vn) Sau 8 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Lithuania đạt hơn 14 triệu USD, tăng 8% so với cùng kỳ. Mức tăng chưa lớn, nhưng đáng chú ý trong bối cảnh xuất khẩu cá ngừ sang EU nói chung vẫn chịu nhiều sức ép. Đáng nói hơn, kim ngạch sang Lithuania đang phục hồi khá rõ trong những tháng gần đây, mở thêm một điểm đến đáng theo dõi cho doanh nghiệp Việt Nam tại thị trường châu Âu.
(vasep.com.vn) Liên đoàn các nhà sản xuất thức ăn chăn nuôi châu Âu (FEFAC) cảnh báo EU có thể thiếu hụt 5 triệu tấn đậu tương khô - tương đương 20% nhu cầu - trong niên vụ 2026/2027. Nguyên nhân chủ yếu đến từ hạn hán, gián đoạn thương mại ở Biển Đen và tác động của Quy định chống phá rừng (EUDR).
(vasep.com.vn) Hội đồng các Thủ lĩnh truyền thống vùng Volta của Ghana vừa ký biên bản ghi nhớ (MoU) với Công ty Maoming Yuantian Food của Trung Quốc nhằm thu hút đầu tư và công nghệ để phát triển nuôi trồng thủy sản thương mại tại lưu vực sông Volta. Thỏa thuận được ký trong chuyến công tác xúc tiến đầu tư kéo dài một tuần của đoàn đại biểu vùng Volta tới Trung Quốc.
(vasep.com.vn) Chính phủ Mauritius vừa phê duyệt các quy định sửa đổi đối với Hệ thống báo cáo điện tử nghề cá (ERS) nhằm tăng cường kiểm soát hoạt động khai thác và chống khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU).
(vasep.com.vn) Dự luật nhằm thiết lập khung pháp lý liên bang cho hoạt động nuôi trồng thủy sản xa bờ tại Mỹ vẫn chưa được Ủy ban Thương mại, Khoa học và Giao thông Thượng viện đưa ra xem xét, dù ngành thủy sản đã vận động trong nhiều năm. Theo IntraFish, các tổ chức ủng hộ cho rằng dự luật vẫn nhận được sự ủng hộ từ cả hai đảng, nhưng tiến trình lập pháp chưa có bước tiến đáng kể.
(vasep.com.vn) Hai chủng xạ khuẩn bản địa Streptomyces XK9 và XK22 đang cho thấy triển vọng trong hỗ trợ nuôi cá tra thâm canh, sau thử nghiệm thực tế tại An Giang. Kết quả bước đầu cho thấy chế phẩm có thể cải thiện tỷ lệ sống, hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) và một số chỉ tiêu môi trường ao nuôi.
(vasep.com.vn) Một dự án tại Canada đã sản xuất thành công ấu trùng ruồi lính đen (BSF) giàu axit béo Omega-3 từ phụ phẩm cá trong thử nghiệm quy mô bán công nghiệp. NRGene Canada và Ile-a-la-Crosse Fish Company Inc. cho biết kết quả mở ra hướng tận dụng phụ phẩm thủy sản để tạo ra nguồn protein và dưỡng chất có giá trị cao.
(vasep.com.vn) Theo Tổ chức Dầu cá và Bột cá Thế giới (IFFO), sản lượng bột cá toàn cầu trong 7 tháng đầu năm 2026 giảm 49% so với cùng kỳ năm 2025, trong khi sản lượng dầu cá giảm 30%. Phần lớn mức giảm đến từ Peru và Chile, cùng với sản lượng khai thác yếu hơn tại châu Phi và Bắc Âu.
Hiện tại, Cục Hải quan đang tổ chức xây dựng và lấy ý kiến của các đối tượng chịu tác động đối với các dự thảo văn bản quan trọng hướng dẫn Luật Hải quan.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn