Lịch sử thăng trầm – Bài học từ Thái Lan
Năm 2010 được xem là thời kỳ hoàng kim của ngành tôm Thái Lan, với tỷ lệ thất bại trong nuôi trồng dưới 5%, nhờ đó chi phí mất mùa được giữ ở mức tối thiểu. Tuy nhiên, đến năm 2012, ngành này lao dốc do Hội chứng hoại tử gan tụy cấp tính (EMS). Đến giai đoạn 2023–2024, các bệnh cũ như EHP (Enterocytozoon hepatopenaei) và vibriosis tái xuất, cộng thêm biến động môi trường khiến tình hình càng trở nên nghiêm trọng.
Dịch bệnh ngày càng phức tạp và khó kiểm soát
Không chỉ đối mặt với mầm bệnh, người nuôi tôm hiện đang phải xử lý các tác nhân kết hợp gây nhiễm trùng, đặc biệt là vi khuẩn Vibrio đã bị "vũ khí hóa", nguy hiểm hơn nhiều so với 20 năm trước. EHP gần như không thể loại bỏ hoàn toàn khỏi hệ thống ao nuôi tại Thái Lan. Bệnh phân trắng – một vấn đề nổi cộm – không do một mầm bệnh đơn lẻ mà là kết quả từ sự cộng hưởng của EHP, Vibrio và vi khuẩn kỵ khí.
Sự phối hợp của nhiều mầm bệnh khiến tôm không thể kháng cự, làm tỷ lệ thất bại trong nuôi trồng tăng cao.
Mật độ nuôi quá cao
Một nguyên nhân nữa khiến ngành tôm châu Á đối mặt với khủng hoảng là việc tăng mật độ thả nuôi lên đến 200, 300, thậm chí 400 con/m² – vượt quá sức chịu đựng của hệ thống nuôi, từ đó làm suy yếu khả năng đề kháng của tôm và tăng nguy cơ dịch bệnh bùng phát.
Các trại giống: Mắt xích yếu cần khắc phục
Các trại sản xuất giống (hatcheries) cũng đang gặp nhiều khó khăn, đặc biệt với sự hiện diện dai dẳng của Vibrio. Việc duy trì tôm post-larvae (tôm giống) sạch bệnh là điều kiện tiên quyết để đạt tỷ lệ sống sót cao, nhưng hiện nay rất khó thực hiện. Để đạt lại ngưỡng sống sót 90%, cần cải thiện triệt để khâu giống khỏe mạnh trước khi đưa ra ao nuôi.
Ngành đã có những bước tiến trong mô hình nuôi, như ứng dụng máy khuếch tán khí và hệ thống "nhà vệ sinh ao" để loại bỏ chất thải theo thời gian thực. Tuy nhiên, theo chuyên gia, mấu chốt vẫn là duy trì một hệ thống nuôi đủ khỏe mạnh.
Để khắc phục tình trạng trên, ngành cần chuyển hướng sang cách tiếp cận tổng thể: bắt đầu từ con giống sạch bệnh, xây dựng hệ sinh thái nuôi ổn định, và cải thiện sức đề kháng tự nhiên của tôm. Chỉ khi đó, ngành mới có thể giảm chi phí sản xuất, kiểm soát dịch bệnh hiệu quả và khôi phục vị thế trên thị trường toàn cầu.
Văn phòng Hiệp hội xin vô cùng thương tiếc báo tin:
(vasep.com.vn) Ngày 14/9/2026, Hạ viện Mỹ đã thông qua dự luật "Thực thi chống đánh bắt Cá hồng và Cá ngừ bất hợp pháp" (Illegal Red Snapper and Tuna Enforcement Act) lên Tổng thống Donald Trump để ký ban hành thành luật.
(vasep.com.vn) Nhu cầu đối với các nguyên liệu biển dùng để sản xuất bột cá và dầu cá tiếp tục tăng, trong khi nhiều dấu hiệu đang cho thấy ngành nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm, có thể phải đối mặt với một khoảng thiếu hụt nguồn cung đáng kể trong những năm tới.
(vasep.com.vn) Đức đang nổi lên như một trung tâm đổi mới quan trọng trong lĩnh vực nuôi cá hiện đại, dù sản lượng thủy sản nuôi trong nước còn tương đối khiêm tốn. Theo báo cáo mới nhất của Hatch Blue, khoảng 90% thủy sản tiêu thụ tại Đức hiện phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu.
(vasep.com.vn) Hiệp hội Cá minh thái và Viện Nghiên cứu Thực phẩm dành cho Trẻ em thuộc Trung tâm Nghiên cứu Liên bang về Dinh dưỡng và Công nghệ sinh học Nga vừa ký thỏa thuận hợp tác bên lề Diễn đàn Kinh tế Phương Đông (EEF), nhằm phát triển các dòng sản phẩm từ cá dành cho trẻ em.
(vasep.com.vn) Trong quá trình tìm kiếm hướng đi mới cho ngành cá rô phi, phát triển nuôi trong môi trường nước lợ có thể mở ra một lợi thế khác biệt cho Việt Nam. Thay vì cạnh tranh chủ yếu về sản lượng và giá thành với những quốc gia có ngành rô phi phát triển, Việt Nam có thể tạo dấu ấn bằng những sản phẩm cá rô phi chất lượng cao, gắn với điều kiện nuôi đặc thù và phân khúc thị trường giá trị gia tăng.
(vasep.com.vn) Việc thương mại hóa sản xuất tôm giống đã giúp người nuôi Ấn Độ từng bước giảm phụ thuộc vào nguồn tôm sú giống tự nhiên, đồng thời tạo nền tảng để tôm thẻ chân trắng được nuôi với quy mô lớn.
(vasep.com.vn) Quy tắc xuất xứ, yêu cầu chống khai thác IUU và những thay đổi trong chính sách tiếp cận thị trường EU đang trở thành những vấn đề nổi bật tại Hội nghị Cá ngừ Thế giới INFOFISH TUNA 2026 diễn ra tại Bangkok, Thái Lan từ ngày 14–16/9/2026.
(vasep.com.vn) Nguồn cung cá thịt trắng tự nhiên suy giảm đang đẩy giá cá tuyết (cod) tại Anh lên cao, buộc ngành fish and chips tìm kiếm các loài thay thế. Theo dữ liệu từ Circana, lượng khách đến các cửa hàng fish and chips tại Anh giảm 9% so với cùng kỳ, trong khi khẩu phần trung bình giảm 13%.
(vasep.com.vn) Mỹ đang đối mặt với nhu cầu yếu; nhập khẩu kỷ lục của Trung Quốc tăng nhanh hơn tiêu dùng; châu Âu ngày càng chú trọng đúng sản phẩm và kênh bán hàng; trong khi Nhật Bản tiếp tục ưu tiên các sản phẩm chế biến phù hợp từng phân khúc. Khi nguồn cung tôm toàn cầu tiếp tục tăng, việc chỉ sản xuất nhiều hơn có thể không còn đủ để bảo đảm tăng trưởng.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn