Lịch sử thăng trầm – Bài học từ Thái Lan
Năm 2010 được xem là thời kỳ hoàng kim của ngành tôm Thái Lan, với tỷ lệ thất bại trong nuôi trồng dưới 5%, nhờ đó chi phí mất mùa được giữ ở mức tối thiểu. Tuy nhiên, đến năm 2012, ngành này lao dốc do Hội chứng hoại tử gan tụy cấp tính (EMS). Đến giai đoạn 2023–2024, các bệnh cũ như EHP (Enterocytozoon hepatopenaei) và vibriosis tái xuất, cộng thêm biến động môi trường khiến tình hình càng trở nên nghiêm trọng.
Dịch bệnh ngày càng phức tạp và khó kiểm soát
Không chỉ đối mặt với mầm bệnh, người nuôi tôm hiện đang phải xử lý các tác nhân kết hợp gây nhiễm trùng, đặc biệt là vi khuẩn Vibrio đã bị "vũ khí hóa", nguy hiểm hơn nhiều so với 20 năm trước. EHP gần như không thể loại bỏ hoàn toàn khỏi hệ thống ao nuôi tại Thái Lan. Bệnh phân trắng – một vấn đề nổi cộm – không do một mầm bệnh đơn lẻ mà là kết quả từ sự cộng hưởng của EHP, Vibrio và vi khuẩn kỵ khí.
Sự phối hợp của nhiều mầm bệnh khiến tôm không thể kháng cự, làm tỷ lệ thất bại trong nuôi trồng tăng cao.
Mật độ nuôi quá cao
Một nguyên nhân nữa khiến ngành tôm châu Á đối mặt với khủng hoảng là việc tăng mật độ thả nuôi lên đến 200, 300, thậm chí 400 con/m² – vượt quá sức chịu đựng của hệ thống nuôi, từ đó làm suy yếu khả năng đề kháng của tôm và tăng nguy cơ dịch bệnh bùng phát.
Các trại giống: Mắt xích yếu cần khắc phục
Các trại sản xuất giống (hatcheries) cũng đang gặp nhiều khó khăn, đặc biệt với sự hiện diện dai dẳng của Vibrio. Việc duy trì tôm post-larvae (tôm giống) sạch bệnh là điều kiện tiên quyết để đạt tỷ lệ sống sót cao, nhưng hiện nay rất khó thực hiện. Để đạt lại ngưỡng sống sót 90%, cần cải thiện triệt để khâu giống khỏe mạnh trước khi đưa ra ao nuôi.
Ngành đã có những bước tiến trong mô hình nuôi, như ứng dụng máy khuếch tán khí và hệ thống "nhà vệ sinh ao" để loại bỏ chất thải theo thời gian thực. Tuy nhiên, theo chuyên gia, mấu chốt vẫn là duy trì một hệ thống nuôi đủ khỏe mạnh.
Để khắc phục tình trạng trên, ngành cần chuyển hướng sang cách tiếp cận tổng thể: bắt đầu từ con giống sạch bệnh, xây dựng hệ sinh thái nuôi ổn định, và cải thiện sức đề kháng tự nhiên của tôm. Chỉ khi đó, ngành mới có thể giảm chi phí sản xuất, kiểm soát dịch bệnh hiệu quả và khôi phục vị thế trên thị trường toàn cầu.
(vasep.com.vn) Người tiêu dùng Trung Quốc ngày càng ưu tiên các sản phẩm thủy sản dễ chế biến, tốt cho sức khỏe và có thương hiệu. Xu hướng này mở ra cơ hội cho doanh nghiệp xuất khẩu nguyên liệu và các nhà chế biến thủy sản nước ngoài, theo chia sẻ của Joe Qiao, Giám đốc điều hành Qingdao Meichu Food, tại Hội nghị Thượng đỉnh Thủy sản Na Uy – Trung Quốc ở Thanh Đảo ngày 27/10/2026, trước thềm Triển lãm Thủy sản và Nghề cá Trung Quốc (CFSE 2026).
(vasep.com.vn) Brazil đang đẩy mạnh chiến lược mở rộng xuất khẩu phi lê cá rô phi đông lạnh nhằm tăng hiện diện trên thị trường quốc tế và khai thác tiềm năng của ngành nuôi cá nước này. Theo CNN Brasil ngày 21/10/2026, dù sản lượng tăng trưởng mạnh, tỷ trọng của Brazil trong thương mại cá rô phi toàn cầu vẫn chưa tương xứng với năng lực sản xuất.
(vasep.com.vn) Mô hình nuôi cá chim vây vàng trong ao lót bạt đang mở ra hướng chuyển đổi sản xuất cho người dân ven biển Đà Nẵng, trong bối cảnh nhiều ao nuôi tôm gặp khó khăn do môi trường suy thoái, dịch bệnh và chi phí đầu tư tăng cao.
(vasep.com.vn) Thị trường vận tải container quốc tế cuối tháng 10/2026 tiếp tục biến động, với giá cước phân hóa giữa các tuyến, lịch tàu bị cắt giảm và mạng lưới trung chuyển đang được điều chỉnh. Đáng chú ý, từ ngày 4/11, Maersk sẽ áp dụng phụ phí mùa cao điểm 800 USD/container đối với hàng xuất khẩu từ Việt Nam sang Tây Phi, bao gồm container lạnh. Những diễn biến này đòi hỏi doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản theo dõi sát chi phí logistics và chủ động bố trí lịch giao hàng.
(vasep.com.vn) Ngành sản xuất chả cá Nhật Bản đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguyên liệu và chi phí sản xuất tăng cao trước mùa tiêu thụ cao điểm mùa đông. Giá surimi cá minh thái Bắc Mỹ đã tăng gần 70% so với một thập kỷ trước. Từ tháng 4 đến cuối tháng 10 năm nay, 14 doanh nghiệp trong ngành đã đóng cửa hoặc phá sản.
(vasep.com.vn) Peru và Ecuador vừa ký kết Biên bản ghi nhớ (MoU) về hợp tác nghề cá nhằm tăng cường giám sát hoạt động khai thác, kiểm soát tàu cá và ngăn chặn khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), hướng tới quản lý bền vững nguồn lợi thủy sản chung.
(vasep.com.vn) Vitalice giúp giảm hơn 60% số rận biển cái mang trứng trên mỗi con cá và duy trì hiệu quả bảo vệ hơn 30 ngày sau khi ngừng bổ sung vào thức ăn.
(vasep.com.vn) Trong 9 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc đạt 480 triệu USD, tăng 28% so với cùng kỳ và chiếm 28% tổng kim ngạch cá tra của cả nước. Riêng tháng 9, kim ngạch đạt 63 triệu USD, tăng 25% so với cùng kỳ, chiếm 30% tổng xuất khẩu cá tra trong tháng. Tháng 9 cũng là tháng có kim ngạch cao nhất trong quý III. Tuy nhiên, tốc độ tăng của tháng này thấp hơn mức 28% của lũy kế 9 tháng, cho thấy thị trường vẫn mở rộng nhưng với nhịp độ chậm hơn so với đầu năm.
(vasep.com.vn) Australia sẽ cung cấp cho Fiji các tàu mặt nước không người lái nhằm tăng cường giám sát hoạt động trên biển, phát hiện khai thác thủy sản bất hợp pháp và các hành vi buôn lậu ma túy trong vùng biển Fiji.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá rô phi của Brazil tăng mạnh trong tháng 9/2026, nhưng người nuôi vẫn đối mặt với áp lực chi phí thức ăn và giá bán trong nước suy yếu. Lượng cá rô phi xuất khẩu đạt 852 tấn, tăng khoảng 32% so với mức 646 tấn trong tháng 8. Kim ngạch xuất khẩu tăng từ 3,51 triệu USD lên 3,68 triệu USD.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn