Mỹ siết phòng vệ thương mại: Tôm Việt Nam đi Mỹ đối mặt áp lực trong năm 2026

Xuất nhập khẩu 08:36 12/12/2025 Kim Thu
(vasep.com.vn) Tính đến 15/11/2025, xuất khẩu tôm Việt Nam sang Mỹ đạt 731 triệu USD, tăng 8% so với cùng kỳ năm trước, tiếp tục duy trì vị trí thị trường lớn thứ hai của tôm Việt Nam. Dù vậy, đằng sau mức tăng trưởng khiêm tốn này là những rủi ro ngày càng lớn từ hệ thống phòng vệ thương mại (PVTM) của Mỹ.

Nút thắt thuế chống bán phá giá

Rủi ro lớn nhất mà doanh nghiệp tôm Việt Nam phải đối diện trong ngắn hạn là kết quả rà soát hành chính POR19 đối với tôm đông lạnh xuất khẩu sang Mỹ. Kết quả sơ bộ do Bộ Thương mại Mỹ công bố cho thấy biên độ thuế chống bán phá giá lên tới 35,29%, mức rất cao so với kỳ vọng. Phán quyết cuối cùng dự kiến được đưa ra vào đầu năm 2026 sẽ ảnh hưởng lớn đến hoạt động xuất khẩu trong năm 2026.

Nếu mức thuế sơ bộ không thay đổi, sẽ không chỉ gây áp lực tài chính lớn mà còn ảnh hưởng đến khả năng duy trì thị trường của ngành tôm trong năm tới. Thực tế, việc xuất khẩu tôm giảm mạnh trong tháng 7 và tăng trở lại vào tháng 8 và 9 cho thấy doanh nghiệp đang tranh thủ đẩy hàng trước khi các biện pháp mới được áp dụng.

Nhiều tầng rào cản cùng lúc siết hoạt động xuất khẩu

Bên cạnh thuế chống bán phá giá, tôm Việt Nam còn chịu tác động từ thuế đối ứng mà Chính quyền Trump áp dụng trong năm 2025 lên nhiều mặt hàng nhập khẩu từ Việt Nam. Thuế chồng thuế khiến chi phí tuân thủ và giá bán thực tế tăng cao, buộc doanh nghiệp phải điều chỉnh chiến lược xuất khẩu cũng như đàm phán lại với nhà nhập khẩu Mỹ.

Dữ liệu cho thấy giá tôm chân trắng Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ trong quý III dao động từ 12,8 đến 14,1 USD/kg, tăng so với các quý trước đó và so với cùng kỳ năm 2024. Giá tôm sú cũng tăng lên mức 17,9 đến 20,4 USD/kg. Đây là hệ quả trực tiếp từ chi phí tuân thủ và áp lực giao hàng nhanh, đồng thời phản ánh xu hướng siết chặt thương mại đang diễn ra tại Mỹ.

Đối thủ gặp khó, cơ hội phụ thuộc vào khả năng tuân thủ của Việt Nam

Bối cảnh quốc tế cũng đầy biến động. Ấn Độ, nhà cung cấp tôm lớn nhất cho Mỹ, đang chịu tổng mức thuế đối ứng, thuế chống bán phá giá và thuế chống trợ cấp lên tới 58,26%. Indonesia gặp sự cố hàng loạt container tôm bị trả về vì lý do kỹ thuật, khiến chuỗi cung ứng đứt đoạn và nhiều nhà máy rơi vào tình trạng đình trệ. Ecuador được hưởng mức thuế đối ứng thấp hơn, nhưng đặc điểm sản phẩm chủ lực là tôm nguyên con khiến nước này khó mở rộng thị phần tại Mỹ.

Những diễn biến này tạo ra khoảng trống nguồn cung nhất định. Tuy nhiên, cơ hội dành cho Việt Nam chỉ trở nên rõ ràng nếu kết quả thuế POR19 ở mức hợp lý và doanh nghiệp đáp ứng tốt các yêu cầu tuân thủ mới.

Dù xuất khẩu năm 2025 vẫn tăng nhẹ, dự báo bức tranh quý I/2026 sẽ không mấy sáng sủa khi doanh nghiệp đối mặt áp lực lớn từ thuế, chi phí tuân thủ và tình hình sản xuất trong nước nhiều khó khăn. Rủi ro thuế chống bán phá giá là yếu tố có ảnh hưởng lớn nhất đến triển vọng thị trường.

Doanh nghiệp chủ động ứng phó

Trong bối cảnh các biện pháp PVTM ngày càng siết chặt, việc chủ động chuẩn hóa dữ liệu, minh bạch hồ sơ và nâng cao quản trị tuân thủ được coi là giải pháp thiết yếu giúp doanh nghiệp giảm rủi ro pháp lý, duy trì niềm tin với nhà nhập khẩu và tạo lợi thế cạnh tranh lâu dài.

Việc chuẩn hóa dữ liệu phục vụ các kỳ rà soát thuế, xây dựng hệ thống truy xuất đồng bộ và nâng cao tính minh bạch trong giao dịch là rất quan trọng. Đồng thời, doanh nghiệp cần tăng cường kiểm tra uy tín đối tác để giảm rủi ro lẩn tránh thuế hoặc tranh chấp thương mại. Việc tối ưu danh mục sản phẩm theo hướng tập trung vào các mặt hàng ít chịu thuế chống bán phá giá cũng là giải pháp giúp duy trì dòng xuất khẩu trong bối cảnh biến động.

Ngoài ra, doanh nghiệp cần chủ động làm việc với nhà nhập khẩu Mỹ để thống nhất quy trình cung cấp dữ liệu, hỗ trợ kiểm tra hồ sơ và xây dựng phương án chia sẻ rủi ro. Đa dạng hóa thị trường xuất khẩu cũng sẽ giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào Mỹ và phân tán rủi ro thuế quan.

Thị trường Mỹ đang bước vào giai đoạn siết chặt phòng vệ thương mại trên diện rộng, tác động mạnh đến các ngành hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, trong đó có tôm. Giai đoạn 2025–2026, doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức. Doanh nghiệp cần chuẩn bị tốt hệ thống dữ liệu, kiểm soát rủi ro và minh bạch thông tin sẽ có cơ hội giữ vững thị trường và tận dụng những khoảng trống từ biến động nguồn cung quốc tế.

xk tom sang my phong ve thuong mai thue chong ban pha gia thue chong tro cap thue doi ung

TIN MỚI CẬP NHẬT

Iceland cân nhắc tương lai với EU, quyền kiểm soát ngư trường là vấn đề then chốt

 |  08:15 29/08/2026

(vasep.com.vn) Iceland đang chuẩn bị cho cuộc trưng cầu dân ý ngày 29/8 về việc có nối lại đàm phán gia nhập Liên minh châu Âu (EU) hay không. Dù cuộc bỏ phiếu chưa quyết định việc gia nhập EU, kết quả có thể mở đường cho các cuộc đàm phán kéo dài nhiều năm và sau đó phải được đưa ra một cuộc trưng cầu dân ý khác.

Nghêu Việt mở rộng dấu chân tại các thị trường lớn

 |  08:10 29/08/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu nghêu của Việt Nam đang có diễn biến tích cực trong năm 2026. Sau giai đoạn chững lại vào tháng 3 - 4, kim ngạch tăng mạnh trở lại từ tháng 5. Lũy kế 7 tháng đầu năm, xuất khẩu nghêu đạt gần 83 triệu USD, tăng 17% so với cùng kỳ năm 2025. Diễn biến này cho thấy sức mua tại các thị trường lớn đang cải thiện khá rõ.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 28/08/2026

 |  09:21 28/08/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 29/8/2026 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về chính sách thương mại, giá nguyên liệu và nguồn cung. Canada rút toàn bộ thủy sản Mỹ khỏi danh sách chịu thuế trả đũa 25%, trong khi Trung Quốc khôi phục quyền xuất khẩu cho 8 doanh nghiệp tôm Ecuador. Tại Mỹ, giá bán buôn tôm chân trắng tiếp tục xuống mức thấp mới, còn giá cá ngừ vằn nguyên liệu tại Bangkok đi lên. Bên cạnh đó, sản lượng cá hồi tự nhiên tại Nhật Bản và Nga giảm mạnh, trong khi Trung Quốc và Australia tiếp tục mở rộng đầu tư vào nuôi thủy sản công nghệ cao và tôm nuôi.

Na Uy công bố lộ trình phát triển thủy sản bền vững

 |  09:05 28/08/2026

(vasep.com.vn) Bộ trưởng Thủy sản và Đại dương Na Uy cho biết nước này đang triển khai một lộ trình mới, tập hợp các hoạt động nhằm nâng cao hơn nữa vai trò của thủy sản trong phát triển bền vững, hệ thống thực phẩm và an ninh lương thực.

El Niño đặt ngành nuôi trồng thủy sản Thái Lan trước áp lực mới

 |  08:35 28/08/2026

(vasep.com.vn) Hiện tượng El Niño đang làm gia tăng rủi ro đối với ngành nuôi trồng thủy sản Thái Lan, gây sức ép lên hiệu quả sản xuất, nguồn nguyên liệu thức ăn và chi phí nuôi. Trong bối cảnh thời tiết cực đoan xuất hiện thường xuyên hơn, khả năng thích ứng với biến động khí hậu đang trở thành yếu tố quan trọng đối với sức cạnh tranh của ngành.

Mỹ đề xuất siết quản lý các chất được công nhận an toàn trong thực phẩm

 |  08:35 28/08/2026

(vasep.com.vn) Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) đang đề xuất thay đổi đáng kể cơ chế quản lý các chất được xác định là “Generally Recognized as Safe” (GRAS – được công nhận chung là an toàn), có thể tác động tới các nhà sản xuất, chế biến thực phẩm, trong đó có doanh nghiệp thủy sản.

Kiểm soát an toàn thực phẩm cá rô phi xuất khẩu của Việt Nam

 |  08:30 28/08/2026

(vasep.com.vn) Ngành cá rô phi Việt Nam đang duy trì tốc độ tăng trưởng cao và có dư địa tiếp tục mở rộng trong những năm tới. Năm 2025, tổng sản lượng cá rô phi đạt khoảng 420 nghìn tấn, tăng 33% so với năm 2024 và cao hơn 2,2 lần so với năm 2015. Giai đoạn 2015–2025, sản lượng tăng trưởng bình quân khoảng 8,4%/năm. Trong bối cảnh sản xuất và xuất khẩu tiếp tục được mở rộng, kiểm soát an toàn thực phẩm (ATTP) được chú trọng nhằm bảo đảm chất lượng sản phẩm, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của các thị trường quốc tế và tạo nền tảng cho cá rô phi Việt Nam phát triển bền vững.

Thế giới nói gì về Vietfish 2026?

 |  10:13 27/08/2026

(vasep.com.vn) Sau 3 ngày diễn ra tại TP.HCM, VIETFISH 2026 tiếp tục được nhiều tổ chức, báo chí chuyên ngành và doanh nghiệp quốc tế nhìn nhận như một điểm hẹn quan trọng của chuỗi giá trị thủy sản châu Á. Từ FAO GLOBEFISH, SeafoodSource đến các nguồn tin từ Na Uy, Thổ Nhĩ Kỳ, Nga, Nhật Bản và Hàn Quốc, Vietfish được nhắc đến không chỉ ở quy mô kỷ lục, mà còn ở vai trò kết nối nguồn cung, công nghệ, tri thức, thị trường và các cơ hội hợp tác mới.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 27/08/2026

 |  09:14 27/08/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 27/8/2026 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về chính sách thương mại, giá nguyên liệu và nguồn cung. Canada công bố áp thuế bổ sung 25% lên nhiều mặt hàng thủy sản Mỹ, trong khi Mỹ bắt đầu xây dựng “America First Seafood Strategy” nhằm tăng sản xuất và giảm phụ thuộc nhập khẩu. Tại châu Á, giá chào tôm Ecuador tại Trung Quốc nhích lên, Hàn Quốc tung 20.000 tấn thủy sản dự trữ để hạ nhiệt giá trước Chuseok, còn Indonesia tiếp tục đẩy mạnh tôm, cá rô phi và rong biển cho xuất khẩu. Nguồn cung cá hồi Na Uy cũng được dự báo tăng sau khi SalMar nâng kế hoạch thu hoạch năm 2026.

Ghana tăng cường làm việc với ngành cá ngừ về tuân thủ, an toàn

 |  08:59 27/08/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban Nghề cá Ghana vừa làm việc với Hiệp hội Cá ngừ Ghana (GTA) nhằm tăng cường phối hợp và nâng cao hiệu quả quản lý ngành cá ngừ nước này. Cuộc họp diễn ra ngày 14/8/2026 tại Accra.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC