Xu hướng đáng báo động này được thúc đẩy bởi những thay đổi về môi trường, đánh bắt quá mức và thiếu những nỗ lực phục hồi mạnh mẽ. Nhiệt độ nước biển ấm lên, hậu quả của biến đổi khí hậu toàn cầu, đang làm thay đổi hệ sinh thái biển, đẩy các loài chính như mực và cá thu đến bờ vực tuyệt chủng. Để đảm bảo tương lai cho ngành thủy sản của mình, Nhật Bản phải áp dụng các chiến lược sáng tạo như nuôi trồng thủy sản và nuôi cá trên cạn.
Sự suy giảm trữ lượng cá và những thách thức của ngành
Mực ống, từng là loại đánh bắt chính của ngành thủy sản Nhật Bản, đã chứng kiến sự sụt giảm đáng kể. Lượng mực ống đánh bắt hàng năm ở vùng biển Nhật Bản đã giảm mạnh xuống chỉ còn 5% so với mức đỉnh điểm trong lịch sử. Tương tự, sản lượng đánh bắt cá thu hiện chỉ chiếm 3% so với mức trước đây.
Nguyên nhân của sự suy giảm này có nhiều mặt. Sự nóng lên toàn cầu đã làm tăng nhiệt độ nước ở các bãi đẻ quan trọng như Biển Hoa Đông, khiến chúng trở nên không thích hợp cho việc sinh sản và phát triển. Đánh bắt quá mức đã làm trầm trọng thêm vấn đề, với một số loài không có dấu hiệu phục hồi mặc dù áp lực đánh bắt đã giảm.
Theo Bộ Nông nghiệp, Lâm nghiệp và Thủy sản Nhật Bản, tổng sản lượng đánh bắt hải sản năm 1984 là khoảng 11,5 triệu tấn. Đến năm 2021, con số này đã giảm mạnh xuống chỉ còn 3,19 triệu tấn—giảm gần 3/4 trong vòng chưa đầy 4 thập kỷ.
Hệ sinh thái thay đổi và cơ hội mới
Trong khi nhiều loài đang suy giảm, những loài khác đang trở nên phong phú hơn. Ví dụ, cá cam đã cho thấy sự gia tăng chậm nhưng ổn định, với sản lượng đánh bắt hàng năm khoảng 120.000 tấn. Hiện tượng này làm nổi bật cách hệ sinh thái biển đang thay đổi, tạo ra cả thách thức và cơ hội cho nghề cá.
Để thích nghi, một số nghề cá đang áp dụng một chiến lược được gọi là "chuyển đổi loài cá", trong đó họ chuyển trọng tâm sang các loài phong phú hơn. Mặc dù hợp lý, nhưng cách tiếp cận này khó khăn. Việc chuyển đổi đòi hỏi phải đầu tư mới vào các thiết bị chuyên dụng, chẳng hạn như thuyền đánh cá và lưới.
Nuôi trồng thủy sản và nuôi cá trên đất liền có thể cung cấp một giải pháp thay thế ổn định và bền vững cho nghề đánh bắt cá truyền thống. Bằng cách công nghiệp hóa ngành thủy sản, Nhật Bản có thể giảm thiểu tác động của việc suy giảm trữ lượng tự nhiên và đảm bảo nguồn cung cấp hải sản đáng tin cậy cho các thế hệ tương lai.
Sự suy giảm đột ngột trong sản lượng đánh bắt cá ngoài khơi của Nhật Bản nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết về sự thay đổi mang tính hệ thống trong ngành đánh bắt cá. Với nhiệt độ nước biển tăng cao và tình trạng đánh bắt quá mức đe dọa đến đa dạng sinh học biển, các hoạt động đánh bắt cá truyền thống không còn đủ để đáp ứng nhu cầu. Việc thích ứng với những thay đổi này thông qua các giải pháp sáng tạo như nuôi trồng thủy sản, cùng với sự hỗ trợ mạnh mẽ của chính phủ, sẽ rất quan trọng trong việc ngăn chặn khủng hoảng.
Bản dự báo ngư trường do Trung tâm Nghiên cứu Hải sản phía Bắc thực hiện và cung cấp. VASEP xin đăng tải theo khuôn khổ hợp tác giữa hai bên. Bản dự báo có giá trị tham khảo, giúp doanh nghiệp, bạn đọc có thêm thông tin về diễn biến ngư trường khai thác theo tuần và theo tháng.
(vasep.com.vn) Giữa tháng 5/2026, thị trường bột cá toàn cầu ghi nhận đợt tăng giá mạnh khi nguồn cung từ Peru bị gián đoạn nghiêm trọng. Giá CNF của bột cá siêu cấp Peru xuất khẩu sang Trung Quốc đã tăng lên khoảng 2.800 USD/tấn, trong khi giá giao ngay nội địa tại Trung Quốc đạt 19.400–19.500 NDT/tấn, liên tục lập mức cao mới.
(vasep.com.vn) Dịch bệnh trên tôm, đặc biệt là EHP, đang diễn biến phức tạp, gây nhiều khó khăn cho người nuôi trong bối cảnh môi trường ao nuôi biến động mạnh. Nội dung này được các nhà khoa học và doanh nghiệp thảo luận tại Hội nghị Khoa học thủy sản Đại học Cần Thơ ngày 6/5.
(vasep.com.vn) Cùng với phát triển nuôi tôm công nghệ cao, Hà Tĩnh đang đẩy mạnh nuôi các đối tượng thủy sản nước ngọt có giá trị kinh tế, trong đó mô hình nuôi cá diêu hồng mang lại hiệu quả ổn định và phù hợp với định hướng nuôi trồng bền vững của địa phương.
(vasep.com.vn) Trong 4 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá rô phi Việt Nam đạt 49 triệu USD, tăng 151% so với cùng kỳ năm 2025. Con số này phản ánh một ngành xuất khẩu mới nổi đang tận dụng khoảng trống thị trường do biến động thương mại toàn cầu tạo ra, trong khi các nhà sản xuất lớn hơn đang điều chỉnh chiến lược của mình.
(vasep.com.vn) Công nghệ Biofloc đang được thí điểm tại một số mô hình lúa – tôm ở Cà Mau, bước đầu cho thấy hiệu quả trong kiểm soát môi trường ao nuôi, nâng cao chất lượng tôm giống và hướng tới phát triển thủy sản bền vững.
(vasep.com.vn) Vùng ven biển Dakhla-Oued Eddahab hiện chiếm hơn 70% tổng sản lượng nuôi biển của Morocco, trở thành động lực chính thúc đẩy chiến lược phát triển ngành nuôi trồng thủy sản bền vững của quốc gia Bắc Phi này.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm của Ấn Độ gần như đi ngang trong quý I/2026 khi nhu cầu suy yếu tại Mỹ làm giảm tác động từ tăng trưởng mạnh ở Trung Quốc và EU. Theo số liệu mới nhất, tổng xuất khẩu tôm của Ấn Độ (HS 030617, HS 160521, HS 160529) trong tháng 3/2026 đạt 63.475 tấn, giảm 5% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế quý I đạt 164.568 tấn, gần như không đổi so với cùng kỳ 2025. Tuy nhiên, giá trị xuất khẩu giảm mạnh hơn sản lượng: tháng 3 đạt 430 triệu USD, giảm 9%; lũy kế quý I đạt 1,116 tỷ USD, giảm 5%.
(vasep.com.vn) Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) công nhận nghề cá cơm Peru là mô hình quản lý thủy sản hàng đầu thế giới, nhờ hệ thống quản lý dựa trên khoa học và khả năng thích ứng cao với biến động môi trường. Đánh giá được đưa ra trong báo cáo mới về tương lai ngành thủy sản và nuôi trồng thủy sản Peru.
(vasep.com.vn) Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đã đề cập đến khả năng xuất khẩu cá ngừ, cá mòi, cá măng và các sản phẩm khác sang Paraguay trong cuộc gặp song phương với Tổng thống Paraguay Santiago Peña Palacios đang thăm Philippines.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
