Nếu Trung Quốc có hành động quân sự chống lại Đài Loan thì cũng sẽ phải hứng chịu các đòn “trả đũa” của các nước phương Tây, tác động nghiêm trọng đến nền kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, ngành thủy sản toàn cầu được dự đoán sẽ không bị ảnh hưởng quá nhiều nếu tình trạng này diễn ra.
Theo các chuyên gia, các nước phương Tây không phụ thuộc vào thủy sản của Trung Quốc và Trung Quốc mua hải sản của phương Tây thậm chí còn ít hơn. Nếu diễn ra trừng phạt, lĩnh vực bị ảnh hưởng nhiều nhất có lẽ là ngành công nghiệp thủy sản phụ thuộc vào chế biến tại Trung Quốc. Tuy nhiên, các nước này cũng có thể lựa chọn những khu vực chế biến khác thay thế Trung Quốc.
Phân tích dữ liệu từ ITC cho thấy Trung Quốc cung cấp một lượng lớn thủy sản cho Mỹ và châu Âu. Tuy nhiên, do xuất khẩu thủy sản lớn của Trung Quốc, tỷ trọng nhập khẩu tổng thể của nước này thấp hơn dự kiến.
Tuy nhiên, số liệu cũng cho thấy bất kỳ lệnh trừng phạt nào của phương Tây đối với Trung Quốc được đưa ra cùng thời điểm với Nga sẽ ảnh hưởng đến một phần lớn của chuỗi cung ứng thủy sản toàn cầu Nga cung cấp khoảng 45% nguồn cung cá thịt trắng của thế giới, mà phần lớn cá thịt trắng này được chế biến ở Trung Quốc.
Biệt danh "công xưởng thế giới" của Trung Quốc không chỉ áp dụng cho sản xuất mà cả thủy sản
Có thể thấy, biệt danh "công xưởng của thế giới" của Trung Quốc không chỉ áp dụng cho sản xuất, mà còn cho cả thủy sản. Cá do các đội tàu toàn cầu đánh bắt được chuyển đến các nhà máy của Trung Quốc ở Đại Liên, Thanh Đảo, Phúc Kiến và Chu Sơn, nơi nhân công giá rẻ chế biến phi lê cá để đóng gói lại và xuất khẩu. Khoảng 2/3 xuất khẩu của Trung Quốc là hoạt động kinh doanh có tỷ suất lợi nhuận thấp này.
Một số sản phẩm như philê cá minh thái, cá tuyết và cá tuyết philê đông lạnh, dù trên bao bì ghi “Sản xuất tại Trung Quốc"nhưng nguồn gốc thực sự là từ các đội tàu từ Na Uy, Nga và Mỹ đánh bắt.
Tuy nhiên, nhập khẩu thủy sản Trung Quốc của Hoa Kỳ đã giảm gần đây. Trong năm 2021, nhập khẩu thủy sản Trung Quốc giảm so với con số 3 tỷ USD vào năm 2018 và chỉ bằng 6% tổng kim ngạch nhập khẩu của Hoa Kỳ, giảm so với mức cao nhất là 13,8% nhập khẩu vào năm 2011.
Kể từ năm 2018, Mỹ đã áp dụng mức thuế 25% đối với nhập khẩu một số sản phẩm thủy sản của Trung Quốc, bao gồm cả nhập khẩu philê cá rô phi đông lạnh. Theo một phân tích các nhà nhập khẩu thủy sản của Mỹ đã phải trả hơn 1 tỷ USD thuế nhập khẩu bổ sung kể từ khi thuế quan có hiệu lực, thuế quan là một trong lý do khiến nhập khẩu thủy sản của Trung Quốc giảm.
Thị phần thủy sản Trung Quốc tại EU cũng cho thấy sự sụt giảm. Nhập khẩu thủy sản Trung Quốc đạt 1,63 tỷ euro (1,68 tỷ USD) vào năm 2021, chỉ chiếm 3,2% tổng lượng thủy sản nhập khẩu của khối và giảm so với mức cao nhất là 2,19 tỷ euro vào năm 2019.
Tuy nhiên, Trung Quốc vẫn chiếm ưu thế trong việc cung cấp philê đông lạnh của cá minh thái, cá tuyết, cá tuyết chấm đen, cá rô phi, cá hồi Thái Bình Dương và cá dẹt, cũng như mực chế biến. Do đó, thuế quan của Mỹ và châu Âu không giảm đối với nhập khẩu thủy sản của Trung Quốc dường như đã tác động quá lớn đến thị phần của Trung Quốc trong các mặt hàng này.
Mỹ và châu Âu có thể sẽ chuyển hoạt động chế biến sang các nước như Việt Nam trong trường hợp Trung Quốc phải hứng chịu các lệnh trừng phạt thương mại. Chẳng hạn, A. Espersen của Đan Mạch, một trong những công ty chế biến cá trắng lớn nhất thế giới có nhà máy chế biến tại Việt Nam.
Có thể thấy, bất kỳ sự chia cắt quy mô lớn nào của thương mại Trung - Tây sẽ gây ra sự gián đoạn kinh tế nghiêm trọng cho cả hai bên, bao gồm cả ngành thủy sản.
Thùy Linh (Theo the undercurrentnews)
(vasep.com.vn) CATCH là một nền tảng kỹ thuật số mới được thiết kế để số hóa toàn bộ quy trình chứng nhận thủy sản nhằm ngăn chặn các sản phẩm đánh bắt bất hợp pháp xâm nhập vào thị trường EU.
(vasep.com.vn) Argentina đã siết chặt khuôn khổ thực thi pháp luật đối với các tàu nước ngoài bị nghi ngờ đánh bắt bất hợp pháp trong Vùng Đặc quyền Kinh tế (EEZ) của mình, tăng cường trọng lượng bằng chứng cho các bản ghi vệ tinh và các cảm biến từ xa khác để mở các thủ tục tố tụng và áp đặt tiền phạt, theo một quy định mới được công bố trên Công báo.
(vasep.com.vn) Trong định hướng tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng bền vững, tỉnh Quảng Trị đang từng bước đẩy mạnh phát triển các mô hình nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường, trong đó nuôi cá chim vây vàng theo hướng hữu cơ được xem là một hướng đi giàu triển vọng, gắn với mục tiêu nâng cao giá trị sản xuất và xây dựng nông thôn mới bền vững.
(vasep.com.vn) Trong nhiều năm, Brazil gần như không phải là thị trường nhập khẩu cá rô phi đáng kể do nước này là một trong những quốc gia sản xuất cá rô phi lớn nhất thế giới, tự cung ứng phần lớn nhu cầu nội địa. Tuy nhiên, những thay đổi về quan hệ thương mại song phương, diễn biến thị trường và chính sách nội địa Brazil trong hai năm gần đây đã khiến cá rô phi Việt Nam bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý tại thị trường này.
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) siết chặt các biện pháp thương mại đối với thủy sản Nga, nhập khẩu phi lê cá từ Nga vào thị trường này vẫn ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể trong những năm gần đây. Số liệu của Eurostat cho thấy, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 11/2025, EU đã chi khoảng 466,6 triệu euro để nhập khẩu phi lê cá Nga, tăng 42% so với năm 2021. Diễn biến này phản ánh nhu cầu ổn định của thị trường châu Âu đối với sản phẩm có giá cạnh tranh và nguồn cung lớn.
(vasep.com.vn) Ngành công nghiệp bột cá của Mauritania, từng tăng trưởng mạnh trong hai thập niên qua, đang bước vào giai đoạn chững lại rõ rệt do các biện pháp quản lý chặt chẽ hơn từ chính phủ. Trong giai đoạn 2007–2021, Mauritania đã nới lỏng quy định và giảm thủ tục cấp phép, qua đó thu hút nhiều nhà đầu tư nước ngoài xây dựng các nhà máy chế biến bột cá dọc bờ biển. Nhờ đó, số lượng nhà máy bột cá của nước này vươn lên đứng thứ hai thế giới.
(vasep.com.vn) Quan hệ hợp tác thủy sản giữa Việt Nam và Nhật Bản là một trong những mối liên kết kinh tế song phương có chiều sâu, ổn định và bền vững nhất trong nhiều thập kỷ qua. Trong lĩnh vực thủy sản, Nhật Bản không chỉ là thị trường nhập khẩu quan trọng mà còn là đối tác có vai trò đặc biệt trong việc định hình năng lực, tiêu chuẩn và chuỗi cung ứng của ngành thủy sản Việt Nam hiện nay.
Người Việt hay nói “trước thềm năm mới”. Với người làm biển, đó là khoảnh khắc đứng ở mũi thuyền khi trời còn lờ mờ sáng; với người nuôi trồng, là lúc đi dọc bờ ao, nhìn mặt nước yên hay gợn. Một khoảnh khắc rất ngắn, nhưng đủ dài để tự hỏi: năm tới, mình sẽ đối đãi với nước, với biển như thế nào?
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh nuôi trồng thủy sản toàn cầu ngày càng chịu áp lực từ yêu cầu bảo vệ môi trường và phát triển bền vững, cá rô phi đơn tính đực đang được xem là một giải pháp công nghệ quan trọng, mở ra hướng đi mới cho ngành nuôi cá rô phi tại nhiều quốc gia.
(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu bước tăng trưởng mạnh của ngành cá minh thái Nga khi sản lượng cung ứng cho thị trường nội địa đạt mức cao kỷ lục 271 nghìn tấn, tăng 7% so với năm 2024. Theo Hiệp hội các doanh nghiệp khai thác cá minh thái Nga (ADM), đây là mức cao nhất từ trước tới nay, đồng thời cho thấy sự chuyển dịch rõ rệt trong chiến lược phát triển thị trường trong nước đối với loài cá chủ lực này. Kể từ năm 2013, khối lượng cá minh thái tiêu thụ nội địa đã tăng gần 4,5 lần.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn