Vì ngành nuôi trồng thủy sản đã phát triển qua nhiều năm, trở thành ngành sản xuất protein động vật phát triển nhanh nhất nên các số liệu được sử dụng để đo lường việc sử dụng các nguyên liệu biển. Trong đánh giá này, các tác giả xem xét nguồn gốc của các số liệu đó, các giả định cũng như hạn chế của chúng và đề xuất một lộ trình phía trước.
Sự phản ánh chân thực về sự bền vững môi trường
Một loạt các số liệu bền vững đã xuất hiện trong những năm qua để tính toán các hiệu quả khác nhau của việc sử dụng thức ăn trong chăn nuôi (chăn nuôi trên cạn và nuôi trồng thủy sản) và cụ thể hơn là việc sử dụng hàm lượng thành phần biển trong thức ăn đó. Các chỉ số thường được sử dụng trong lĩnh vực nguyên liệu thủy sản bao gồm eFIFO (Cá vào: Cá ra kinh tế), FFDR (Tỷ lệ phụ thuộc vào thức ăn cho cá), FIFO (Cá vào: Cá ra) và FCR (Tỷ lệ chuyển đổi thức ăn).
Các tác giả lưu ý rằng những số liệu đó không phản ánh đúng sự bền vững môi trường của ngành thức ăn chăn nuôi, do không xem xét sự khác biệt giữa nghề cá được quản lý tốt và quản lý kém. Không giống như một số loài thực phẩm, các loài cá làm thức ăn gia súc, chiếm phần lớn sinh khối được sử dụng làm nguyên liệu biển, thường là các loài cá nhỏ, phát triển nhanh, trưởng thành sớm, có xu hướng tập trung vào các quần thể đơn lẻ, tất cả đều tạo nên mô hình và quản lý đơn giản hơn so với nhiều trữ lượng của các loài lớn hơn và sống lâu hơn được nhắm mục tiêu trực tiếp cho con người. Ấn bản năm 2024 của Báo cáo Tình hình Nghề cá và Nuôi trồng Thủy sản Thế giới của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp thế giới năm 2024 chỉ ra rằng “Các khu vực có sản lượng đánh bắt dao động quanh giá trị ổn định toàn cầu kể từ năm 1990, gắn liền với sự thống trị của các loài cá nổi, sống ngắn ngày có tỷ lệ cao nhất (68% ) của trữ lượng bền vững về mặt sinh học”.
Do đó, để phản ánh chân thực tính bền vững môi trường của thức ăn, các số liệu đó phải nắm bắt được rằng, trong một số trường hợp, việc sử dụng nguyên liệu thô từ biển làm thức ăn thường là cách tốt nhất để giữ lại chất dinh dưỡng trong chuỗi thức ăn của chúng ta. Các nguồn tài nguyên về bản chất có quy mô hoặc được mong muốn là thực phẩm, vẫn có thể đóng góp quan trọng vào việc cung cấp thực phẩm cho con người.
Đánh giá này gợi ý một hướng đi phía trước thông qua việc sử dụng hệ thống số liệu chung có thể áp dụng cho ngũ cốc, nguyên liệu biển và mọi thành phần thức ăn chăn nuôi khác. Các phân tích đánh giá vòng đời (LCA) được coi là lựa chọn thiết thực và mạnh mẽ nhất để sử dụng làm hệ thống số liệu dùng chung. LCA bao gồm một cách tiếp cận toàn diện để đánh giá tính bền vững của việc sử dụng bất cứ thứ gì đòi hỏi phải sử dụng đất, nước, năng lượng và các tài nguyên khác, cho phép so sánh tất cả các nguồn nguyên liệu thức ăn chăn nuôi trên cơ sở tương đương, phù hợp với các tiêu chuẩn đã thống nhất được đề xuất bởi Liên minh Châu Âu trong Quy tắc phân loại dấu chân môi trường sản phẩm (PEFCR) và của Viện đánh giá vòng đời thức ăn chăn nuôi toàn cầu (GFLI).
Là một phần của quy trình LCA, việc phân chia tác động giữa các sản phẩm phụ (ví dụ: bột cá và dầu cá), cần được xem xét khi dòng nguyên liệu hoặc năng lượng được phân chia theo vòng đời của nó.
Thị trường bán lẻ thực phẩm nội địa đang chứng kiến một cuộc chuyển giao thế hệ mạnh mẽ. Những người tiêu dùng trẻ không chỉ mang theo một túi tiền, mà còn mang theo một hệ giá trị hoàn toàn khác biệt: họ đề cao trải nghiệm, khắt khe với an toàn thực phẩm (Food Safety) và tôn thờ sự tiện lợi. Đối với ngành thủy sản, đây không còn là câu chuyện bán nguyên liệu tươi sống, mà là cuộc đua chinh phục phong cách sống.
(vasep.com.vn) Thị trường Anh vừa bước vào một giai đoạn cạnh tranh khác hẳn. Khi Chính phủ Anh tạm dừng thuế nhập khẩu với toàn bộ sản phẩm cá ngừ đến hết năm 2028, lợi thế sẽ không còn nằm nhiều ở ưu đãi thuế mà chuyển sang năng lực cạnh tranh thực sự: giá, nguồn cung, độ ổn định và khả năng bám chuỗi bán lẻ. Với cá ngừ Việt Nam, đây không chỉ là thêm cơ hội vào thị trường Anh, mà là một cuộc sàng lọc mới.
(vasep.com.vn) Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang tháo dỡ Hệ thống Quan trắc Đại dương (Ocean Observatories Initiative – OOI), mạng lưới giám sát dưới biển được thiết lập cách đây hơn một thập kỷ nhằm thu thập dữ liệu phục vụ nghiên cứu khí hậu, dự báo bão và đánh giá sức khỏe nguồn lợi thủy sản.
(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) vừa trao hợp đồng trị giá 848.160 USD cho Consolidated Catfish Producers, doanh nghiệp nuôi và chế biến cá da trơn có trụ sở tại bang Mississippi, nhằm cung cấp sản phẩm cho các chương trình thực phẩm trong nước.
(vasep.com.vn) Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục có các động thái pháp lý nhằm trì hoãn quá trình hoàn trả các khoản thuế quan được áp dụng theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA), sau khi Tòa án Tối cao Mỹ phán quyết các mức thuế này là trái pháp luật.
(vasep.com.vn) Thị trường vận tải biển quốc tế từ đầu tháng 5/2026 đến nay ghi nhận đợt tăng cước mạnh trên nhiều tuyến chính, đặc biệt là các tuyến đi Bắc Mỹ và châu Âu. Đối với doanh nghiệp thủy sản xuất khẩu, đây là diễn biến đáng chú ý vì chi phí logistics vốn đã chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành, trong khi nhiều đơn hàng đang chịu áp lực về giá bán, thời gian giao hàng và yêu cầu bảo quản lạnh nghiêm ngặt.
(vasep.com.vn) Thị trường cá rô phi toàn cầu trong tuần 23/2026 (1–7/6) ghi nhận xu hướng ổn định giá sau giai đoạn biến động kéo dài, khi các trung tâm sản xuất lớn bắt đầu điều chỉnh lại chiến lược nuôi và xuất khẩu theo tín hiệu cung – cầu mới.
(vasep.com.vn) Doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản Phil-Union Frozen Foods Inc. (Puffi) đã cắt giảm hơn 200 lao động do đơn vị cung ứng nhân lực sau khi Mỹ hạn chế nhập khẩu ghẹ xanh của Philippines. Lệnh hạn chế này xuất phát từ việc thiếu hồ sơ chứng minh các biện pháp bảo vệ động vật có vú biển. Các bên liên quan trong ngành hiện đang kêu gọi các cơ quan chính phủ khẩn trương xử lý những vấn đề mà cơ quan quản lý của Mỹ nêu ra, nhằm bảo vệ sinh kế của hàng nghìn lao động địa phương.
(vasep.com.vn) Thị trường bột cá thế giới đang đứng trước nhiều thách thức khi nguồn cung nguyên liệu tại các quốc gia sản xuất chủ lực suy giảm trong khi nhu cầu từ ngành nuôi trồng thủy sản và chăn nuôi vẫn duy trì ở mức cao.
(vasep.com.vn) Nhu cầu công nghệ nuôi trồng thủy sản trên bờ (RAS) từ Trung Quốc đang tăng nhanh tại Algeria, khi quốc gia Bắc Phi này đẩy mạnh phát triển nuôi cá nội địa, đặc biệt là cá rô phi, theo một nhà cung cấp thiết bị tại Quảng Châu.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn