Hải sản Nga bị trừng phạt, thêm cơ hội cho cá tra Việt Nam ?

Xuất nhập khẩu 08:43 15/01/2024 Thu Hằng
(vasep.com.vn) Các lệnh trừng phạt của các cường quốc thế giới đối với hải sản có nguồn gốc từ Nga, đang gây thêm nhiều áp lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Đây cũng có thể là cơ hội cho Việt Nam lấp đầy khoảng trống tại các thị trường.

Năm 2023, XK cá minh thái của Nga đạt khoảng 880 nghìn tấn, trị giá 1,2 tỷ USD, tăng 13% về khối lượng, giảm 5% về giá trị. Cá minh thái được ưa thích và tiêu thụ nhiều nơi trên thế giới và là đối thủ cạnh tranh chính của cá tra do được khai thác tự nhiên, giá rẻ tương đương cá tra nuôi.

Cuối tháng 12/2022, Mỹ mở rộng lệnh cấm đối với hải sản Nga trong 2 năm, nhằm ngăn chặn, và loại trừ các sản phẩm cá hồi, cá tuyết, cua và cá minh thái của Nga khỏi thị trường Mỹ, ngay cả khi những sản phẩm đó được chế biến ở nước thứ 3 làm thay đổi quốc gia xuất xứ của sản phẩm. Lệnh cấm này vốn trước đây đã khiến người tiêu dùng Mỹ vô tình mua phải hải sản thu hoạch ở Nga có chất lượng thấp hơn. Đây là động thái quyết liệt của Mỹ trước xung đột Nga - Ukraine. Tính đến hết tháng 11/2023, Mỹ đã NK 28 nghìn tấn cá minh thái trị giá 100 triệu USD, chủ yếu là cá minh thái Alaska Nga được chế biến ở Trung Quốc.

Các sản phẩm không bị cấm NK vào Mỹ bao gồm: phile đông lạnh (030475000) và phile đông lạnh ở dạng khối lớn hơn 4,5 kg (0304751000) chiếm 21 nghìn tấn, trị giá 75 triệu USD được Mỹ NK trong 11 tháng đầu năm 2023. 11 tháng đầu năm 2023, Mỹ NK 21 nghìn tấn phile cá minh thái đông lạnh, trị giá 75 triệu USD từ Nga và NK hơn 19 nghìn tấn, trị giá 68 triệu USD các sản phẩm này từ Trung Quốc.

Trước đó, từ nửa cuối năm 2022, sau khi Nga chính thức phát động chiến tranh Nga - Ukraine, một số siêu thị bắt đầu hạn chế NK cá minh thái và cá haddock của Nga. Trong khi nhu cầu cá thịt trắng ở EU đang rất cao và cá tra Việt Nam được kỳ vọng sẽ lấp đầy khoảng trống trong khẩu phần ăn của người dân khu vực châu Âu.

Mặc dù châu Âu vẫn phụ thuộc nhiều vào cá thịt trắng của Nga, tuy nhiên tháng 11/2023, EU vẫn quyết định áp thuế 13,7% đối với các sản phẩm từ Nga như phile cá minh thái và cá tuyết (loại thủy sản cạnh tranh trực tiếp với cá tra Việt Nam) bao gồm cả các sản phẩm được chế biến tại Trung Quốc nhưng có nguồn gốc từ Nga. Trước đó, các sản phẩm này đều hưởng ưu đãi thuế 0% tại EU. Việc áp thuế này khiến các sản phẩm cá minh thái Nga khó cạnh tranh hơn trên thị trường.

Cá minh thái của Nga xuất đi toàn cầu. Các thị trường khổng lồ như Mỹ hay EU đều đang dần quay lưng với cá minh thái Nga. Do đó, khi các lệnh trừng phạt được áp dụng hàng loạt và thắt chặt hơn cho sản phẩm này, khiến nguồn cung ra thị trường thiếu hụt trầm trọng trong khi nhu cầu tiêu thụ của người tiêu dùng không giảm. Ngày càng nhiều nhà chế biến cá thịt trắng tìm kiếm các địa điểm chế biến khác thay thế Trung Quốc. Đây có thể là cơ hội cho cá tra Việt Nam, thay thế cho cá minh thái đánh bắt tự nhiên chế biến thành lát cá tẩm bột và phi lê.

hai san nga my cam hai san nga xk ca tra sang nga ca minh thai nga

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 15/10/2026

 |  16:41 15/10/2026

(vasep.com.vn) Điểm tin thủy sản thế giới ngày 15/10/2026 cập nhật những biến động đáng chú ý về thương mại, giá cả và nguồn cung toàn cầu. Nhập khẩu tôm Mỹ dự báo tăng 14%, trong khi giá cá ngừ tại Đài Loan và cá thu Nhật Bản tăng mạnh. Chi phí năng lượng tại Ecuador và chính sách hỗ trợ nhiên liệu của Pháp cũng thu hút sự chú ý.

Các nhà bán lẻ châu Âu cảnh báo nguy cơ khai thác quá mức cá thu, cá trích

 |  09:17 15/10/2026

(vasep.com.vn) Các nhà bán lẻ thủy sản lớn tại châu Âu đang kêu gọi các quốc gia khai thác cá thu và cá trích Bắc Đại Tây Dương tuân thủ khuyến nghị khoa học và xây dựng cơ chế quản lý dài hạn, trong bối cảnh nguồn lợi tiếp tục chịu áp lực từ khai thác quá mức. Cảnh báo được đưa ra bởi Nhóm vận động hành lang cá nổi Bắc Đại Tây Dương (NAPA), liên minh gồm 58 doanh nghiệp thủy sản lớn, trong đó có nhiều hệ thống bán lẻ châu Âu.

Tây Ban Nha và Pháp tăng cường hợp tác nghề cá vì an ninh lương thực

 |  09:08 15/10/2026

(vasep.com.vn) Tây Ban Nha và Pháp đã ký tuyên bố chung nhằm thúc đẩy phát triển bền vững ngành khai thác và nuôi trồng thủy sản, đồng thời khẳng định vai trò thiết yếu của thủy sản đối với an ninh lương thực và dinh dưỡng.

Biến động nguyên liệu gia tăng sức ép lên thị trường bột cá, dầu cá

 |  08:58 15/10/2026

(vasep.com.vn) Thị trường nguyên liệu thức ăn thủy sản đang đối mặt với biến động lớn về nguồn cung và chi phí, buộc các nhà sản xuất thức ăn phải cân bằng giữa giá nguyên liệu, chất lượng và yêu cầu truy xuất nguồn gốc. Tại Hội nghị Thượng đỉnh Hải sản Có trách nhiệm 2026 ở Bangkok, các chuyên gia cho rằng bột cá, dầu cá và các nguyên liệu thay thế vẫn giữ vai trò quan trọng trong thức ăn thủy sản, dù xu hướng sử dụng nguyên liệu biển đang thay đổi.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 14/10/2026

 |  16:50 14/10/2026

(vasep.com.vn) Điểm tin thủy sản thế giới 14/10/2026 phản ánh bức tranh đa chiều về thị trường toàn cầu. Áp lực thiếu hụt nguồn cung cá cơm Peru, dầu cá và xu hướng siết chặt hạn ngạch tại Na Uy, Nhật Bản. Bên cạnh đó, giá tôm Ấn Độ và cá rô phi Trung Quốc liên tục leo thang, đan xen hàng loạt động thái pháp lý khắt khe tại Mỹ.

Bang Paraná chiếm gần 40% sản lượng cá rô phi của Brazil

 |  07:40 14/10/2026

(vasep.com.vn) Paraná tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu trong ngành nuôi cá rô phi của Brazil, với sản lượng 209.300 tấn trong năm 2025, chiếm 39,2% tổng sản lượng cá rô phi cả nước. Theo số liệu của Viện Địa lý và Thống kê Brazil (IBGE), cứ 10 kg cá rô phi được sản xuất tại Brazil thì gần 4 kg đến từ bang Paraná.

Hoa Kỳ ban hành bộ luật thực phẩm 2026 (FDA Food Code 2026) - những thay đổi quan trọng doanh nghiệp cần biết

 |  07:39 14/10/2026

(vasep.com.vn) Ngày 17/9/2026, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (US FDA) đã công bố phiên bản mới năm 2026 của Bộ luật Thực phẩm (Food Code 2026). Đây là bộ quy tắc mẫu về an toàn thực phẩm dành cho các cơ quan quản lý cấp bang, địa phương và vùng lãnh thổ của Hoa Kỳ, tập trung vào thực phẩm được cung cấp tại cơ sở bán lẻ và dịch vụ ăn uống. Phiên bản 2026 cập nhật nhiều nội dung về quản lý sức khỏe nhân viên, kiểm soát nhiệt độ, vệ sinh thiết bị, dị ứng thực phẩm và các phương pháp chế biến mới.

EU tham vấn ngành thủy sản về đơn giản hóa thủ tục và giảm gánh nặng hành chính

 |  07:39 14/10/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) đang kêu gọi các doanh nghiệp và chuyên gia trong lĩnh vực khai thác, nuôi trồng và chế biến thủy sản tham gia khảo sát nhằm xác định những quy định hành chính, báo cáo và tuân thủ đang gây tốn kém hoặc tạo gánh nặng không cần thiết cho ngành. Cuộc khảo sát được công bố ngày 6/10/2026 và kéo dài đến 23h59 ngày 31/10/2026 (giờ CEST).

Trung Quốc nhập khẩu tôm tăng mạnh: Cơ hội lớn nhưng cần nhìn đúng sức cầu và cơ cấu sản phẩm

 |  07:37 14/10/2026

(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Trung Quốc tiếp tục tăng mạnh trong năm 2026, trong khi xuất khẩu tôm Việt Nam sang thị trường này cũng ghi nhận mức tăng trưởng nổi bật. Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực là hai câu chuyện khác nhau: sức tiêu thụ tại Trung Quốc đang tăng chậm hơn nhập khẩu; đồng thời cơ cấu tôm Việt Nam bán sang thị trường này có tỷ trọng tôm hùm rất lớn, khác đáng kể so với Ecuador và Ấn Độ. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải nhìn đúng từng phân khúc để đánh giá cơ hội và rủi ro.

Bộ Tài chính chúc mừng VASEP và cộng đồng doanh nghiệp nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10

 |  16:18 13/10/2026

(vasep.com.vn) Nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10, đoàn công tác của Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể – Bộ Tài chính đã đến thăm, tặng hoa và chúc mừng Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) cùng cộng đồng doanh nghiệp hội viên.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC