GFW phát triển phần mềm phát hiện khai thác trái phép với dữ liệu vệ tinh

Tin tức IUU 05:47 28/08/2018 1368
(vasep.com.vn) Global Fishing Watch đã phát triển phần mềm minh bạch với dữ liệu vệ tinh, giúp xác định vị trí và hành vi của các đội tàu đánh cá thương mại trên khắp các đại dương trên toàn thế giới. Việc theo dõi các tàu khai thác vẫn là một thách thức lớn, làm thế nào để phần mềm này giúp các nhà quản lý chính phủ loại bỏ đánh bắt trái phép?

Các báo cáo gần đây về nạn đánh bắt bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), cho thấy cứ 5 con cá trên thị trường toàn cầu thì có một con cá có nguồn gốc từ tàu đánh bắt bất hợp pháp, tương đương với tổng trị giá 23,5 tỷ USD/năm.

Phần lớn vấn đề liên quan đến sự thiếu minh bạch đối với việc di chuyển của các tàu đánh bắt cá (tổng cộng khoảng 4,6 triệu tàu trên toàn thế giới) và khó khăn trong việc đối phó với tổ chức, cá nhân tham gia đánh bắt IUU. Tuy nhiên, những phát triển gần đây trong công nghệ vệ tinh và máy móc có thể hỗ trợ thực hành dễ dàng hơn trong việc theo dõi tàu.

Global Fishing Watch (GFW) là một tổ chức phi lợi nhuận được thành lập vào năm 2016 bởi nhóm bảo tồn Oceana, nhà tư vấn công nghệ vệ tinh SkyTruth và Google. Công việc chính của tổ chức là phát triển nền tảng Global Fishing Watch, sử dụng dữ liệu thu thập từ các hệ thống theo dõi trên tàu để lập bản đồ các chuyển động của tàu cá.

Mục đích của phần mềm này không chỉ giúp các Chính phủ loại bỏ hoàn toàn nạn đánh bắt cá bất hợp pháp mà còn chống lại tình trạng lạm thác và phá hủy môi trường sống bằng cách tạo ra một bức tranh chính xác về ngành đánh cá toàn cầu. Tuy nhiên, hai cải tiến mới của tổ chức bao gồm chiếu sáng các hoạt động đánh cá vào ban đêm và các hoạt động chuyển tàu có thể giúp tăng cường tính minh bạch của hoạt động đánh bắt IUU cho các nhà quản lý Chính phủ.

Theo dõi ngư dân thông qua AIS

GFW chủ yếu theo dõi các tàu thông qua hệ thống nhận dạng tự động trên tàu (AIS), thiết bị giống như GPS mà các tàu lớn sử dụng để xác định vị trí, danh tính, lộ trình và tốc độ của chúng. Trạm mặt đất và vệ tinh thu thập thông tin này, cho phép việc di chuyển của một con tàu được theo dõi bất kể tàu đó ở đâu trên toàn cầu.

GFW sau đó chuyển dữ liệu này thông qua các thuật toán máy tính. Vị trí của ngư dân hiển thị rải rác trên bản đồ trực tuyến công khai, theo dõi sự chuyển động khoảng 65.000 tàu đánh cá thương mại.

Kết quả mà phần mềm này mang lại giúp ích cho các nhà môi trường, nhà báo và bất cứ cá nhân, tổ chức nào theo dõi hoạt động đánh cá. Tuy nhiên, quan trọng nhất là các Chính phủ và chính quyền có thể xác định các tàu thuyền không được phép đánh bắt trong vùng biển của quốc gia đó hoặc đang đánh bắt cá bất hợp pháp trong các khu bảo tồn.

Giám đốc điều hành GFW nói Tony Long cho biết, việc thiếu dữ liệu sẵn có là một vấn đề quan trọng đối với các quy định đánh bắt cá hiện có, thường chưa phù hợp hoặc không hiệu quả.

Ví dụ, theo Hiệp định về Biện pháp quốc gia có cảng của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc có thể bị từ chối tiếp cận vào các cảng tham gia, nhưng nếu họ không có quyền truy cập vào dữ liệu giám sát của tàu, họ không thể biết tàu đã ở đâu hoặc làm những gì.

Ông Long cho rằng GFW đặc biệt quan trọng đối với những quốc gia ít được trang bị hơn trong việc đối phó với nạn đánh bắt cá IUU do thiếu nguồn lực. Ví dụ như Indonesia, gần đây quốc gia này đã sử dụng dữ liệu của GFW để phân tích tác động của các chính sách mới cấm các tàu cá nước ngoài vào vùng biển của nước này.

Phát hiện hoạt động khai thác vào ban đêm

Theo quy định của Tổ chức Hàng hải Quốc tế, tất cả các tàu cá có trọng tải từ 300 tấn trở lên được yêu cầu phải mang theo hệ thống nhận dạng tự động, nhưng đối với các tàu nhỏ hơn thì không có yêu cầu như vậy.

Theo GFW, các tàu có tài khoản AIS chiếm tới 80% hoạt động khai thác trên biển. Tuy nhiên, vẫn còn lỗ hổng cho các nhà khai thác có ý định vô hiệu hóa thiết bị AIS của tàu hoặc báo cáo một loạt các địa điểm sai lệch. Vì vậy, cần phát triển những cách thức mới để theo dõi các tàu giúp loại bỏ vấn đề này.

Vào tháng 6/2018, GFW thông báo họ đã kết hợp dữ liệu hình ảnh ánh sáng mới do Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Hoa Kỳ (NOAA) cung cấp, cho phép phần mềm này theo dõi các tàu cá vào ban đêm. Theo GFW, hệ thống giám sát ban đêm mới phát hiện từ 10.000 đến 20.000 thuyền không truyền tín hiệu vị trí.

Hệ thống này đã dẫn đến những phát hiện mới về câu mực, thường xảy ra vào ban đêm dưới ánh đèn pha. Phân tích dữ liệu cho thấy 200 tàu của Trung Quốc khai thác mực ngoài khơi bờ biển Peru, khoảng 20% ​​không phát sóng tín hiệu.

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 14/10/2026

 |  16:50 14/10/2026

(vasep.com.vn) Điểm tin thủy sản thế giới 14/10/2026 phản ánh bức tranh đa chiều về thị trường toàn cầu. Áp lực thiếu hụt nguồn cung cá cơm Peru, dầu cá và xu hướng siết chặt hạn ngạch tại Na Uy, Nhật Bản. Bên cạnh đó, giá tôm Ấn Độ và cá rô phi Trung Quốc liên tục leo thang, đan xen hàng loạt động thái pháp lý khắt khe tại Mỹ.

Bang Paraná chiếm gần 40% sản lượng cá rô phi của Brazil

 |  07:40 14/10/2026

(vasep.com.vn) Paraná tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu trong ngành nuôi cá rô phi của Brazil, với sản lượng 209.300 tấn trong năm 2025, chiếm 39,2% tổng sản lượng cá rô phi cả nước. Theo số liệu của Viện Địa lý và Thống kê Brazil (IBGE), cứ 10 kg cá rô phi được sản xuất tại Brazil thì gần 4 kg đến từ bang Paraná.

Hoa Kỳ ban hành bộ luật thực phẩm 2026 (FDA Food Code 2026) - những thay đổi quan trọng doanh nghiệp cần biết

 |  07:39 14/10/2026

(vasep.com.vn) Ngày 17/9/2026, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (US FDA) đã công bố phiên bản mới năm 2026 của Bộ luật Thực phẩm (Food Code 2026). Đây là bộ quy tắc mẫu về an toàn thực phẩm dành cho các cơ quan quản lý cấp bang, địa phương và vùng lãnh thổ của Hoa Kỳ, tập trung vào thực phẩm được cung cấp tại cơ sở bán lẻ và dịch vụ ăn uống. Phiên bản 2026 cập nhật nhiều nội dung về quản lý sức khỏe nhân viên, kiểm soát nhiệt độ, vệ sinh thiết bị, dị ứng thực phẩm và các phương pháp chế biến mới.

EU tham vấn ngành thủy sản về đơn giản hóa thủ tục và giảm gánh nặng hành chính

 |  07:39 14/10/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) đang kêu gọi các doanh nghiệp và chuyên gia trong lĩnh vực khai thác, nuôi trồng và chế biến thủy sản tham gia khảo sát nhằm xác định những quy định hành chính, báo cáo và tuân thủ đang gây tốn kém hoặc tạo gánh nặng không cần thiết cho ngành. Cuộc khảo sát được công bố ngày 6/10/2026 và kéo dài đến 23h59 ngày 31/10/2026 (giờ CEST).

Trung Quốc nhập khẩu tôm tăng mạnh: Cơ hội lớn nhưng cần nhìn đúng sức cầu và cơ cấu sản phẩm

 |  07:37 14/10/2026

(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Trung Quốc tiếp tục tăng mạnh trong năm 2026, trong khi xuất khẩu tôm Việt Nam sang thị trường này cũng ghi nhận mức tăng trưởng nổi bật. Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực là hai câu chuyện khác nhau: sức tiêu thụ tại Trung Quốc đang tăng chậm hơn nhập khẩu; đồng thời cơ cấu tôm Việt Nam bán sang thị trường này có tỷ trọng tôm hùm rất lớn, khác đáng kể so với Ecuador và Ấn Độ. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải nhìn đúng từng phân khúc để đánh giá cơ hội và rủi ro.

Bộ Tài chính chúc mừng VASEP và cộng đồng doanh nghiệp nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10

 |  16:18 13/10/2026

(vasep.com.vn) Nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10, đoàn công tác của Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể – Bộ Tài chính đã đến thăm, tặng hoa và chúc mừng Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) cùng cộng đồng doanh nghiệp hội viên.

Maryland đề xuất siết khai thác cá menhaden tại vịnh Chesapeake

 |  08:27 13/10/2026

(vasep.com.vn) Một nhóm gồm 29 nghị sĩ Maryland thuộc cả hai đảng đang kêu gọi các cơ quan quản lý thủy sản tăng hạn chế đối với hoạt động khai thác cá menhaden Đại Tây Dương – loài cá nhỏ giữ vai trò quan trọng trong chuỗi thức ăn của vịnh Chesapeake, là nguồn thức ăn của cá striped bass và chim ưng biển.

USDA trao các hợp đồng trị giá 2 triệu USD đối với cá minh thái Alaska

 |  08:11 13/10/2026

(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) thông báo đã chính thức trao các hợp đồng mua sắm thủy sản với tổng trị giá 2 triệu USD (tương đương 1,8 triệu EUR). Gói thầu này được dành riêng cho việc cung cấp sản phẩm cá minh thái Alaska đông lạnh, nhằm phục vụ trực tiếp cho các chương trình phúc lợi xã hội và dinh dưỡng cộng đồng trên toàn quốc.

Mỹ tăng nhập khẩu tôm lên mức cao nhất kể từ năm 2021

 |  08:10 13/10/2026

(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Mỹ tăng mạnh trong tháng 8/2026, đạt 79.729 tấn, tăng 32% so với cùng kỳ năm trước và là mức cao nhất kể từ năm 2021. Giá trị nhập khẩu đạt 676 triệu USD, tăng 29%, theo số liệu thương mại tôm được công bố trong Shrimp Bytes.

Thị trường cá rô phi toàn cầu tái phân bổ nguồn cung, Việt Nam đứng trước cơ hội mới

 |  08:03 13/10/2026

(vasep.com.vn) Thị trường cá rô phi toàn cầu đang phân hóa rõ nét, không chỉ giữa các nước sản xuất mà còn theo dạng sản phẩm và thị trường tiêu thụ. Nguồn cung chia thành các nhóm có lợi thế riêng: cá nguyên con và phi lê đông lạnh quy mô lớn từ châu Á; phi lê tươi giá trị cao từ Mỹ Latinh; trong khi nhiều nước sản xuất lớn chủ yếu phục vụ nhu cầu nội địa.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC