GFW phát triển phần mềm phát hiện khai thác trái phép với dữ liệu vệ tinh

Tin tức IUU 05:47 28/08/2018 1368
(vasep.com.vn) Global Fishing Watch đã phát triển phần mềm minh bạch với dữ liệu vệ tinh, giúp xác định vị trí và hành vi của các đội tàu đánh cá thương mại trên khắp các đại dương trên toàn thế giới. Việc theo dõi các tàu khai thác vẫn là một thách thức lớn, làm thế nào để phần mềm này giúp các nhà quản lý chính phủ loại bỏ đánh bắt trái phép?

Các báo cáo gần đây về nạn đánh bắt bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), cho thấy cứ 5 con cá trên thị trường toàn cầu thì có một con cá có nguồn gốc từ tàu đánh bắt bất hợp pháp, tương đương với tổng trị giá 23,5 tỷ USD/năm.

Phần lớn vấn đề liên quan đến sự thiếu minh bạch đối với việc di chuyển của các tàu đánh bắt cá (tổng cộng khoảng 4,6 triệu tàu trên toàn thế giới) và khó khăn trong việc đối phó với tổ chức, cá nhân tham gia đánh bắt IUU. Tuy nhiên, những phát triển gần đây trong công nghệ vệ tinh và máy móc có thể hỗ trợ thực hành dễ dàng hơn trong việc theo dõi tàu.

Global Fishing Watch (GFW) là một tổ chức phi lợi nhuận được thành lập vào năm 2016 bởi nhóm bảo tồn Oceana, nhà tư vấn công nghệ vệ tinh SkyTruth và Google. Công việc chính của tổ chức là phát triển nền tảng Global Fishing Watch, sử dụng dữ liệu thu thập từ các hệ thống theo dõi trên tàu để lập bản đồ các chuyển động của tàu cá.

Mục đích của phần mềm này không chỉ giúp các Chính phủ loại bỏ hoàn toàn nạn đánh bắt cá bất hợp pháp mà còn chống lại tình trạng lạm thác và phá hủy môi trường sống bằng cách tạo ra một bức tranh chính xác về ngành đánh cá toàn cầu. Tuy nhiên, hai cải tiến mới của tổ chức bao gồm chiếu sáng các hoạt động đánh cá vào ban đêm và các hoạt động chuyển tàu có thể giúp tăng cường tính minh bạch của hoạt động đánh bắt IUU cho các nhà quản lý Chính phủ.

Theo dõi ngư dân thông qua AIS

GFW chủ yếu theo dõi các tàu thông qua hệ thống nhận dạng tự động trên tàu (AIS), thiết bị giống như GPS mà các tàu lớn sử dụng để xác định vị trí, danh tính, lộ trình và tốc độ của chúng. Trạm mặt đất và vệ tinh thu thập thông tin này, cho phép việc di chuyển của một con tàu được theo dõi bất kể tàu đó ở đâu trên toàn cầu.

GFW sau đó chuyển dữ liệu này thông qua các thuật toán máy tính. Vị trí của ngư dân hiển thị rải rác trên bản đồ trực tuyến công khai, theo dõi sự chuyển động khoảng 65.000 tàu đánh cá thương mại.

Kết quả mà phần mềm này mang lại giúp ích cho các nhà môi trường, nhà báo và bất cứ cá nhân, tổ chức nào theo dõi hoạt động đánh cá. Tuy nhiên, quan trọng nhất là các Chính phủ và chính quyền có thể xác định các tàu thuyền không được phép đánh bắt trong vùng biển của quốc gia đó hoặc đang đánh bắt cá bất hợp pháp trong các khu bảo tồn.

Giám đốc điều hành GFW nói Tony Long cho biết, việc thiếu dữ liệu sẵn có là một vấn đề quan trọng đối với các quy định đánh bắt cá hiện có, thường chưa phù hợp hoặc không hiệu quả.

Ví dụ, theo Hiệp định về Biện pháp quốc gia có cảng của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc có thể bị từ chối tiếp cận vào các cảng tham gia, nhưng nếu họ không có quyền truy cập vào dữ liệu giám sát của tàu, họ không thể biết tàu đã ở đâu hoặc làm những gì.

Ông Long cho rằng GFW đặc biệt quan trọng đối với những quốc gia ít được trang bị hơn trong việc đối phó với nạn đánh bắt cá IUU do thiếu nguồn lực. Ví dụ như Indonesia, gần đây quốc gia này đã sử dụng dữ liệu của GFW để phân tích tác động của các chính sách mới cấm các tàu cá nước ngoài vào vùng biển của nước này.

Phát hiện hoạt động khai thác vào ban đêm

Theo quy định của Tổ chức Hàng hải Quốc tế, tất cả các tàu cá có trọng tải từ 300 tấn trở lên được yêu cầu phải mang theo hệ thống nhận dạng tự động, nhưng đối với các tàu nhỏ hơn thì không có yêu cầu như vậy.

Theo GFW, các tàu có tài khoản AIS chiếm tới 80% hoạt động khai thác trên biển. Tuy nhiên, vẫn còn lỗ hổng cho các nhà khai thác có ý định vô hiệu hóa thiết bị AIS của tàu hoặc báo cáo một loạt các địa điểm sai lệch. Vì vậy, cần phát triển những cách thức mới để theo dõi các tàu giúp loại bỏ vấn đề này.

Vào tháng 6/2018, GFW thông báo họ đã kết hợp dữ liệu hình ảnh ánh sáng mới do Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Hoa Kỳ (NOAA) cung cấp, cho phép phần mềm này theo dõi các tàu cá vào ban đêm. Theo GFW, hệ thống giám sát ban đêm mới phát hiện từ 10.000 đến 20.000 thuyền không truyền tín hiệu vị trí.

Hệ thống này đã dẫn đến những phát hiện mới về câu mực, thường xảy ra vào ban đêm dưới ánh đèn pha. Phân tích dữ liệu cho thấy 200 tàu của Trung Quốc khai thác mực ngoài khơi bờ biển Peru, khoảng 20% ​​không phát sóng tín hiệu.

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 15/9/2026

 |  09:04 15/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 15/9/2026 tiếp tục ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về giá nguyên liệu, nguồn cung và xu hướng tiêu dùng. Giá cá ngừ vằn tại Bangkok tăng lên 2.100 USD/tấn, mức cao nhất trong hơn 3 năm, trong khi giá nhiều loài cá tại Nga tiếp tục đi lên. Bên cạnh đó, nguồn cung bột cá, dầu cá toàn cầu vẫn chịu sức ép, thúc đẩy xu hướng tận dụng phụ phẩm thủy sản. Tại châu Á, cá tra Việt Nam được chú ý tại Nhật Bản, còn nhu cầu rong biển Hàn Quốc và thủy sản nhập khẩu tại Việt Nam tiếp tục có những tín hiệu mới.

EU đình chỉ nhập khẩu một số sản phẩm động vật từ Brazil

 |  08:16 15/09/2026

(vasep.com.vn) Từ ngày 3/9/2026, Brazil không còn được phép xuất khẩu một số nhóm sản phẩm động vật dùng làm thực phẩm sang Liên minh châu Âu (EU), gồm thịt bò, gia cầm, thịt ngựa, sản phẩm nuôi trồng thủy sản, trứng, mật ong và lòng tự nhiên. Quyết định được đưa ra sau khi Brazil chưa đáp ứng các yêu cầu mới của EU về kiểm soát việc sử dụng thuốc thú y kháng sinh và chất kháng khuẩn trong chăn nuôi, sản xuất thực phẩm.

Hàn Quốc xây dựng kế hoạch hiện đại hóa đội tàu khai thác xa bờ

 |  08:15 15/09/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban Đặc biệt của Tổng thống Hàn Quốc về Nông nghiệp, Thủy sản và Nông thôn vừa công bố kết quả của Nhóm Công tác Phát triển Chiến lược, tập trung vào việc nâng cao năng lực đội tàu khai thác xa bờ, đào tạo và giữ chân thuyền viên có chuyên môn, củng cố tài chính cho doanh nghiệp khai thác và mở rộng hoạt động tại các ngư trường quốc tế.

Thuế quan bất ổn đang làm suy yếu chính ngành thủy sản Hoa Kỳ

 |  08:15 15/09/2026

(vasep.com.vn) Việc Hoa Kỳ liên tục thay đổi căn cứ pháp lý, mức thuế và phạm vi áp dụng đang tạo ra một nghịch lý: thuế nhập khẩu có thể hỗ trợ một bộ phận ngư dân trong nước, nhưng đồng thời làm tăng chi phí, thu hẹp tiêu thụ và gây rủi ro cho các nhà nhập khẩu, chế biến, phân phối và xuất khẩu thủy sản Mỹ. Tác động lớn nhất không chỉ nằm ở mức thuế, mà ở tình trạng doanh nghiệp không thể biết chính sách nào sẽ còn hiệu lực trong vài tháng tới.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 14/9/2026

 |  10:47 14/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 14/9 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về nguồn cung, giá cả và thương mại. Argentina dừng khai thác tôm đỏ, trong khi sản lượng cá ngừ Ecuador tiếp tục giảm. Tại châu Á, Nhật Bản đối mặt nguồn cá mòi suy giảm, còn Indonesia và Philippines đẩy mạnh hoạt động thương mại thủy sản. Bên cạnh đó, rủi ro El Niño tiếp tục gây sức ép lên nguồn nguyên liệu bột cá, dầu cá và chi phí nuôi trồng.

Tàu nhỏ không đăng ký làm gia tăng khai thác IUU và tội phạm trên biển

 |  08:09 14/09/2026

(vasep.com.vn) Các tàu nhỏ không đăng ký, không có dấu hiệu nhận diện quốc gia đang trở thành một thách thức lớn đối với an ninh hàng hải Đông Phi, khi được sử dụng cho khai thác IUU, buôn lậu ma túy, vũ khí, động vật hoang dã và thậm chí hỗ trợ cướp biển.

Chính sách thuế Hoa Kỳ đang làm xoay chuyển thương mại thủy sản thế giới

 |  08:05 14/09/2026

(vasep.com.vn) Các mức thuế mới của Hoa Kỳ không chỉ làm tăng giá thủy sản nhập khẩu, mà còn đang phân chia lại thị phần giữa các nước cung cấp, thúc đẩy doanh nghiệp chuyển hướng sang EU, Trung Quốc, Nhật Bản và các thị trường khu vực. Tôm Ecuador mở rộng tại Mỹ, Ấn Độ tăng bán sang châu Á và châu Âu; cá hồi Chile, Na Uy đứng trước áp lực cạnh tranh từ Canada, Iceland và Quần đảo Faroe; trong khi Việt Nam chịu bất lợi tương đối do mức thuế cao hơn một số đối thủ trực tiếp.

Xuất khẩu cá tra sang Anh: Cơ hội từ nhu cầu cá thịt trắng và xu hướng tiêu dùng tiện lợi

 |  08:14 13/09/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá tra Việt Nam sang thị trường Anh đang duy trì đà tăng trưởng tích cực. Trong 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu cá tra sang Anh đạt 43 triệu USD, tăng 23% so với cùng kỳ năm trước. Riêng tháng 7, xuất khẩu đạt 7 triệu USD, tăng 30%, cho thấy nhu cầu tại thị trường này vẫn khá ổn định trong bối cảnh nguồn cung cá thịt trắng toàn cầu có nhiều biến động.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 11/9/2026

 |  18:57 11/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 11/9/2026 tiếp tục ghi nhận nhiều biến động về giá nguyên liệu, nguồn cung và cạnh tranh thương mại. Giá tôm tại Mỹ giảm sâu khi Ecuador và Ấn Độ gia tăng sức ép nguồn cung, trong khi ngành tôm toàn cầu tiếp tục xu hướng tích hợp chuỗi. Giá cá ngừ vằn và cá minh thái duy trì ở mức cao do nguồn cung hạn chế, còn Trung Quốc đẩy mạnh mục tiêu phát triển sản lượng và công nghệ nuôi thủy sản. Bên cạnh đó, các thị trường lớn như Đức, Nhật Bản tiếp tục có những tín hiệu mới về nhu cầu tiêu thụ và nhập khẩu thủy sản.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC