Bà Samantha Burges, Chuyên gia về chính sách khoa học và quản lý đại dương tại WWF (Tổ chức Bảo vệ Thiên nhiên Quốc tế) đã trình bày nghiên cứu này. Bà cho biết, việc sửa đổi quy định kiểm soát là cực kỳ quan trọng để cải thiện khả năng truy xuất nguồn gốc và tính minh bạch của sản phẩm thủy sản. Đây là cơ hội thực sự để khắc phục một lỗ hổng tồn tại trong hệ thống hiện tại.
WWF là một thành viên của Liên minh IUU của EU. Các thành viên còn lại là Tổ chức Công lý Môi trường (EJF), Oceana, Tổ chức Bảo tồn Thiên nhiên (TNC), và Pew Charitable Trusts.
Nghiên cứu nhấn mạnh 17 mảng dữ liệu chính (KDEs) nên được yêu cầu đối với bất kỳ sản phẩm thủy sản nào được nhập khẩu vào thị trường.
Các KDE được đề cập trong báo cáo có thể được chia thành 5 phần: ai, cái gì, khi nào, ở đâu và như thế nào. Cùng với nhau, các phần này liên quan đến các khía cạnh như quốc tịch của tàu, khu vực đánh bắt, mã số IMO (Tổ chức Hàng hải Quốc tế), cấp phép khai thác, khai báo trung chuyển, phương pháp đánh bắt và cảng dỡ hàng.
Liên quan đến việc kiểm soát nhập khẩu, EU đã giới thiệu chương trình nhật ký khai thác vào năm 2010, nó bao gồm tất cả các loài hải sản được đánh bắt tự nhiên bởi các nước bên ngoài khối EU nhập khẩu vào thị trường EU. Mỹ đã đưa ra Chương trình Giám sát Thủy sản Nhập khẩu (SIMP) vào năm 2016, chương trình này bao gồm 13 loài thủy sản dễ bị đánh bắt IUU và gian lận thủy sản. Mặc dù Nhật Bản hiện đang dựa vào chứng nhận khai thác của các cơ quan quản lý nghề cá khu vực (RFMO) và các kế hoạch (CDS), chính quyền nước này đang xem xét phát triển chương trình quản lý nhập khẩu đơn phương của riêng mình.
Báo cáo cho biết, khi các quốc gia cân nhắc việc áp dụng chương trình đơn phương của riêng mình, đáng chú ý nhất là Nhật Bản, điều quan trọng là phải đánh giá tính toàn diện và sự liên kết của các hệ thống hiện tại.
EU
Kết quả cho thấy trong số 17 KDEs được khuyến nghị, EU đã yêu cầu 13 mảng dữ liệu trong chương trình giám sát nhập khẩu của mình. Bốn lĩnh vực cần tăng cường là: số IMO, khu vực đánh bắt, cảng dỡ hàng, và ngư cụ. Mặc dù 3 nhóm sau không được yêu cầu bởi khối thị trường này, nhưng số IMO hiện đang được yêu cầu nếu vấn đề này được đưa ra bởi nước mà tàu mang quốc tịch.
Tuy nhiên, liên minh IUU của EU cho biết để có được một sân chơi bình đẳng và mở rộng việc áp dụng sơ đồ này như một công cụ quan trọng trong cuộc chiến chống khai thác IUU, số IMO phải là một yêu cầu bắt buộc phù hợp với Nghị quyết IMO 2017.
Trong sự kiện này, Ông Pawel Swiderek, Phó trưởng Cơ quan Chính sách Nghề cá IUU tại DG Mare, cho biết động thái này có thể tạo ra rào cản cao hơn đối với việc tiếp cận thị trường EU, ngay cả đối với các sản phẩm thủy sản được đánh bắt một cách hợp pháp.
Mỹ
Theo sát EU là Mỹ, nước hiện được yêu cầu 12 trong số 17 KDEs. Chỉ có 2 KDEs không được yêu cầu bởi Mỹ, ước tính trọng lượng sống và dấu hiệu cuộc gọi vô tuyến quốc tế (IRCS).
Nghiên cứu cho thấy 3 KDEs cần được cải thiện tai Mỹ: việc cấp quyền đánh bắt chỉ được yêu cầu nếu điều này được đưa ra bởi nước mà tàu mang quốc tịch. Thông tin tổng thể của tàu không được yêu cầu đối với các trường hợp trung chuyển, mà điều này theo báo cáo là nên làm. Và cuối cùng, số IMO và mã nhận dạng duy nhất của tàu (UVI) chỉ được yêu cầu nếu được cung cấp bởi nước mà tàu mang quốc tịch.
Nhật Bản
Do Nhật Bản tuần theo CDS của RFMOs, nước này bắt buộc phải tuân thủ các quy định của Ủy ban quốc tế về Bảo tồn Cá ngừ Đại Tây Dương (ICCAT), Ủy ban Bảo tồn Nguồn lợi biển Nam Cực (CCAMLR), Ủy ban Bảo tồn cá ngừ vây xanh phương nam (CCSBT), và Ủy ban Cá ngừ Ấn Độ Dương (IOTC).
Trong khi các KDE mà ICCAT và CCSBT yêu cầu trong CDS của họ có 47% phù hợp với các khuyến nghị của họ, thì các KDE được yêu cầu bởi CCAMLR và IOTC chỉ phù hợp với đề xuất của Liên minh ở mức lần lượt là 76% và 41%.
Báo cáo kết luận với hy vọng rằng trong tương lai nhiều quốc gia thị trường sẽ áp dụng các quy tắc kiểm soát nhập khẩu của riêng mình. Cộng đồng NGO tin rằng việc áp dụng các chương trình kiểm soát nhập khẩu để cải thiện khả năng truy xuất nguồn gốc là chìa khóa để xác định và do đó ngăn chặn hải sản bị đánh bắt IUU vào thị trường.
Ngày 24/8/2026, Trung tâm Thông tin, Lưu trữ và Thư viện thuộc Cục Chuyển đổi số (BNNMT) ban hành văn bản Hướng dẫn tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính (TTHC) kiểm tra nhà nước về ATTP nhập khẩu từ ngày 01/9/2026.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu các bộ, ngành xử lý thực chất những khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp liên quan lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; cái gì đã rõ thì hướng dẫn cụ thể, cái gì còn vướng thì tháo gỡ, cái gì chưa phù hợp thì mạnh dạn sửa đổi, qua đó tạo sự thông thoáng, giảm chi phí cho nhà đầu tư, doanh nghiệp và góp phần thúc đẩy tăng trưởng hai con số.
(vasep.com.vn) Cá minh thái Alaska là loài được khai thác nhiều nhất tại Mỹ và giữ vai trò quan trọng trong ngành thủy sản Alaska. Tuy nhiên, hoạt động khai thác loài cá này đang thu hút sự chú ý ngày càng lớn do vấn đề đánh bắt ngoài ý muốn, đặc biệt là cá hồi.
(vasep.com.vn) Nguồn cung cá tuyết tại châu Âu đang chịu sức ép lớn khi hạn ngạch khai thác giảm, sản lượng đánh bắt hạn chế và nhu cầu thị trường vẫn duy trì ở mức cao. Tình trạng thiếu nguyên liệu đã đẩy giá cá tuyết lên mức kỷ lục tại nhiều thị trường, đồng thời gây áp lực lên các nhà chế biến, nhà bán lẻ và ngành dịch vụ ăn uống.
(vasep.com.vn) Hà Lan tiếp tục củng cố vai trò là một trong những trung tâm nhập khẩu, phân phối và chế biến thủy sản quan trọng của châu Âu, trong đó cá hồi Đại Tây Dương nuôi là một trong những mặt hàng ngày càng có vai trò nổi bật.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang EU vẫn tiếp tục sụt giảm trong tháng 7, trong khi Indonesia – quốc gia có sản lượng khai thác cá ngừ lớn gần gấp 3 lần Việt Nam – đang tiến gần hơn tới FTA với EU. Khi khoảng cách ưu đãi thuế quan dần thu hẹp, cạnh tranh tại thị trường này sẽ không chỉ nằm ở giá, mà còn ở nguồn nguyên liệu, xuất xứ và khả năng truy xuất.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản toàn cầu ngày 25/8/2026 chứng kiến những bước dịch chuyển đáng chú ý trong chuỗi cung ứng, nổi bật là việc Trung Quốc tăng vọt 55,7% lượng nhập khẩu bột cá từ Việt Nam nhằm bù đắp khoảng trống sau khi Peru kết thúc sớm vụ cá cơm. Tại Đông Nam Á, thị trường tôm tiếp tục chịu sức ép cạnh tranh gay gắt khi Indonesia lần đầu tiên nhập khẩu tôm nguyên liệu từ Ecuador cho chế biến, trong khi Ecuador đẩy mạnh chiến lược mở rộng sang Nhật Bản để giảm phụ thuộc vào các thị trường truyền thống. Ngược lại, cá tra Việt Nam tiếp tục đứng trước cơ hội mở rộng thị phần tại Mỹ do giá cá rô phi Trung Quốc duy trì đà tăng, cùng với tín hiệu tích cực từ xu hướng tối ưu hóa giá trị phụ phẩm và đẩy mạnh công nghệ chế biến sâu được định hình rõ nét sau kỳ Vietfish 2026.
(vasep.com.vn) Lạm phát, chi phí nguyên liệu tăng và nguồn cung cá thịt trắng hạn chế đang thúc đẩy High Liner Foods đẩy mạnh chiến lược đa dạng hóa nguồn cung, trong đó tăng tỷ trọng thủy sản nuôi và sử dụng các loài thay thế cho cá tuyết.
(vasep.com.vn) Từ ngày 12-19/8/2026, Lễ hội và hội chợ “Made in Russia” lần thứ 8 diễn ra tại Thiên Tân, Trung Quốc, quy tụ hơn 60 doanh nghiệp đến từ trên 30 vùng của Nga. Sự kiện được xem là cơ hội để doanh nghiệp Nga quảng bá sản phẩm, tìm kiếm đối tác và mở rộng thị trường tại Trung Quốc, trong đó thủy sản là một nhóm hàng đáng chú ý.
(vasep.com.vn) Bộ Ngoại giao Mỹ đang tìm kiếm một tổ chức phi chính phủ (NGO) làm đối tác có khả năng xác định bằng chứng về lao động cưỡng bức và hoạt động khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) trong chuỗi cung ứng thủy sản.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn