ETFTA và thách thức cho ngành cá ngừ Việt Nam

Xuất nhập khẩu 09:00 29/05/2024 Nguyễn Hà
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) và Thái Lan đã bước sang vòng đàm phán tiếp theo và có thể tiến tới ký kết Hiệp định thương mại tự do (ETFTA). Việc này dự kiến sẽ làm gia tăng áp lực cạnh tranh cho các sản phẩm cá ngừ của Việt Nam tại khối thị trường EU.

Vị thế của cá ngừ Việt Nam tại EU

Sau khi Hiệp định Thương mại Tự do giữa EU và Việt Nam (EVFTA) có hiệu lực, XK cá ngừ của Việt Nam sang EU tăng trưởng liên tục. Kim ngạch XK tăng từ 136 triệu USD năm 2020 lên 176 triệu USD năm 2023, tăng 30%. Bước sang năm 2024, XK sang khối thị trường này vẫn tiếp tục tăng trưởng khả quan. Tính đến hết tháng 4/2024, kim ngạch XK cá ngừ sang EU đạt gần 67 triệu USD, tăng 38% so với cùng kỳ năm 2023.

Việt Nam hiện đang là nguồn cung cá ngừ lớn thứ 7 cho thị trường EU sau Ecuador, Seychelles, Papua New Guinea, Mauritius, Philippines và Trung Quốc. Trong khi Thái Lan đứng thứ 17.

So với Thái Lan, năng lực sản xuất của Việt Nam còn thấp hơn nhiều.

Vị thế của cá ngừ Thái Lan tại EU

Sau khi không còn được hưởng ưu đãi từ Hệ thống thuế quan phổ cập (GSP) vào năm 2025, XK cá ngừ của Thái Lan sang EU sụt giảm liên tục. Kim ngạch XK cá ngừ của nước này sang EU giảm từ mức 155 triệu USD năm 2015 xuống còn 41 triệu USD vào năm 2023, giảm 74%.

Nếu FTA giữa EU và Thái Lan được ký kết, EU có khả năng sẽ tiếp cận thị trường thủy sản Thái Lan với mức thuế 0%, bao gồm cá ngừ. Tính đến thời điểm này, cá ngừ Thái Lan xuất khẩu sang EU đang chịu thuế 24% – mức thuế cao nhất so với thế giới, sau sự việc Thái Lan bị mất quyền lợi thuế từ Hệ thống ưu đãi phổ cập (GSP) của EU vào năm 2015. Hiện Thái Lan chỉ xuất khẩu một lượng nhỏ cá ngừ vây vàng sang EU để phục vụ chế biến.

Thái Lan có khả năng cung cấp 600.000 tấn cá ngừ đóng hộp mỗi năm, cao hơn Việt Nam. Tuy nhiên, khác với Việt Nam, Thái Lan không có đội tàu đánh bắt. Do đó, nước này chủ yếu dựa vào nguyên liệu nhập khẩu chứ không phải từ đánh bắt.

Áp lực cạnh tranh có gia tăng nếu ETFTA có hiệu lực?

Nếu so sánh về nguồn nguyên liệu có nguồn gốc thuần túy (cá ngừ do đội tàu quốc gia đánh bắt được), Việt Nam đang có lợi thế hơn Việt Nam. Tuy nhiên, với quy mô đội tàu nhỏ nên nguồn cung nguyên liệu trong nước của Việt Nam đang không đủ để đáp ứng nhu cầu sản xuất xuất khẩu.

Bên cạnh đó, trong khi Thái Lan đã được gỡ thẻ vàng, Việt Nam vẫn chưa làm được điều này. Do đó, nếu ETFTA có hiệu lực, mặc dù chưa biết rõ điều khoản thỏa thuận ra sao nhưng chắc chắn XK cá ngừ của Thái Lan sang EU sẽ thuận lợi hơn. Và điều này sẽ làm gia tăng áp lực cạnh tranh của cá ngừ Việt Nam tại thị trường này.

nganh ca ngu viet nam xuat khau ca ngu

TIN MỚI CẬP NHẬT

Đà Nẵng phát triển nuôi tôm công nghệ cao

 |  09:39 17/03/2026

(vasep.com.vn) Đà Nẵng đang đẩy mạnh phát triển nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao theo hướng thâm canh, kiểm soát dịch bệnh và nâng cao hiệu quả sản xuất. Nhiều mô hình nuôi tôm đã đầu tư hệ thống quan trắc môi trường tự động, giám sát liên tục các chỉ số như pH, ôxy hòa tan, nhiệt độ và độ mặn, giúp người nuôi kịp thời điều chỉnh điều kiện ao nuôi và giảm rủi ro dịch bệnh.

Hơn 70% đậu tương xuất khẩu của Mỹ được chứng nhận bền vững

 |  09:35 17/03/2026

(vasep.com.vn) Báo cáo thường niên mới nhất về U.S. Soy Sustainability Assurance Protocol (SSAP) cho thấy tỷ lệ đậu tương xuất khẩu của Mỹ được xác minh bền vững tiếp tục tăng trong những năm gần đây. Theo U.S. Soybean Export Council (USSEC), năm 2025 có 71% tổng lượng đậu tương và các sản phẩm từ đậu tương của Mỹ được xuất khẩu kèm chứng nhận SSAP, xác nhận rằng sản phẩm được sản xuất tuân thủ các quy định pháp luật, tiêu chuẩn canh tác và quy trình kiểm toán của Mỹ.

Mỹ và Canada nối lại đàm phán thương mại trực tiếp

 |  09:33 17/03/2026

(vasep.com.vn) Mỹ và Canada đã nối lại các cuộc đàm phán thương mại trực tiếp sau nhiều tháng gián đoạn. Theo đài CBC, Bộ trưởng Thương mại Canada Dominic LeBlanc đã đến Washington, D.C. ngày 6/3 để gặp Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer.

Mỹ điều tra dư thừa công suất công nghiệp tại nhiều quốc gia

 |  09:24 17/03/2026

(vasep.com.vn) Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) vừa công bố thông báo mở cuộc điều tra theo Điều 301 về tình trạng dư thừa công suất sản xuất công nghiệp tại một số quốc gia và khu vực.

Infographic: Xuất khẩu Hải sản của Việt Nam 2 tháng đầu năm 2026

 |  09:18 17/03/2026

(vasep.com.vn) 2 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu hải sản Việt Nam đạt 667 triệu USD, tăng 15% và đã hiện diện tại 97 thị trường. Nhóm tăng nổi bật là nhuyễn thể có vỏ +38%, cua ghẹ & giáp xác +24%, mực & bạch tuộc +23%.

Cơ quan Đại diện và Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ phối hợp VASEP làm việc với NFI nhằm tháo gỡ vướng mắc cho xuất khẩu thủy sản

 |  08:38 17/03/2026

Boston, Hoa Kỳ ngày 15/3/2026 - Trong khuôn khổ các hoạt động bên lề Hội chợ Thủy sản Bắc Mỹ (Seafood Expo North America) tổ chức tại thành phố Boston, bang Massachusetts, Cơ quan đại diện và Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ đã phối hợp với Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) tổ chức buổi làm việc với đại diện Viện Thủy sản Quốc gia Hoa Kỳ (National Fisheries Institute - NFI) cùng các chuyên gia và doanh nghiệp trong ngành nhằm trao đổi về các vấn đề liên quan đến quy định của Hoa Kỳ đối với thủy sản nhập khẩu, đặc biệt là việc thực thi Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú biển (Marine Mammal Protection Act - MMPA).

Giá cá rô phi nguyên liệu tại Trung Quốc nhích nhẹ

 |  08:50 16/03/2026

(vasep.com.vn) Sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, các nhà máy chế biến cá rô phi tại khu vực miền Nam Trung Quốc đã dần khôi phục hoạt động, kéo theo nhu cầu thu mua nguyên liệu tăng lên và giúp giá cá tại ao nuôi nhích nhẹ. Tuy nhiên, triển vọng thị trường vẫn chịu tác động từ những bất ổn liên quan đến chính sách thuế quan của Mỹ và lượng tồn kho lớn tại thị trường nhập khẩu.

Tòa án Mỹ yêu cầu sớm hoàn trả 166 tỷ USD thuế quan thu trái phép

 |  08:47 16/03/2026

(vasep.com.vn) Thẩm phán Richard Eaton của Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ đã bác bỏ đề nghị của Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) về việc gia hạn thời gian hoàn trả khoảng 166 tỷ USD tiền thuế quan được thu theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).

Xuất khẩu Trung Quốc tăng mạnh đầu năm 2026, thương mại dịch chuyển khỏi Mỹ

 |  08:44 16/03/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu của Trung Quốc ghi nhận mức tăng mạnh trong hai tháng đầu năm 2026, bất chấp căng thẳng thương mại với Mỹ. Theo BBC, tổng kim ngạch xuất khẩu của nước này tăng hơn 20% trong tháng 1 và 2, đưa Trung Quốc tiến gần tới khả năng vượt kỷ lục thặng dư thương mại đạt được trong năm 2025.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC