Đây là bước đi quan trọng để giúp cho hải sản Việt Nam không bị cảnh báo, không bị cấm NK vào các thị trường quan trọng như EU, Mỹ…
Đến nay, đã có hàng chục quốc gia, vùng lãnh thổ bị EU áp dụng hình thức phạt thẻ do IUU, trong đó có cả những quốc gia, vùng lãnh thổ có đội tàu khai thác hải sản hiện đại.
Theo bà Nguyễn Thị Trang Nhung, Phó Vụ trưởng Vụ KHCN và HTQT (Tổng cục Thủy sản), đã có 24 quốc gia, vùng lãnh thổ bị EU áp dụng hình thức phạt thẻ. Trong đó, 13 quốc gia bị phạt thẻ nhưng đã được thu hồi nhờ hệ thống quản lý được cải thiện, gồm: Belize, Fiji, Ghana, Guinea, Panama, Papua New Guinea, Philippines, Hàn Quốc, Sri Lanka, Togo, Vanuatu, Curacao và Solomon Islands. 3 quốc gia đang bị thẻ đỏ là Campuchia, Conmoros và Saint Vincent & Grenadines. 8 quốc gia, vùng lãnh thổ đang bị thẻ vàng gồm Kiribati, Liberia, Saint Kitts & Nevis, Siera Leone, Đài Loan, Thái Lan, Trinidad & Tobago và Tuvalu.
Bị phạt thẻ, tổn thất của các quốc gia XK hải sản vào EU là không nhỏ. Nếu quốc gia nào bị phạt thẻ vàng (cảnh báo chính thức của EU) sẽ tạo tâm lý e ngại cho các nhà bán lẻ ở EU đối với hải sản NK từ quốc gia đó, và có thể thay thế bằng hải sản đến từ quốc gia khác. Còn quốc gia nào bị phạt thẻ đỏ, các sản phẩm hải sản khai thác của quốc gia ấy sẽ bị cấm NK vào EU.
Ông Sean Patrick Marriott, chuyên gia tư vấn pháp luật về IUU (Dự án EU-MUTRAP), cho biết, năm 2012, Sri Lanka bị phạt thẻ đỏ trong 7 tháng, tổng doanh thu của ngành thủy sản nước này bị thiệt hại 75 triệu USD. Cũng trong năm 2012, Ghana bị phạt thẻ vàng trong 24 tháng, thiệt hại 100 triệu USD. Năm 2014, Philippines bị phạt thẻ vàng trong 12 tháng, thiệt hại 250 triệu USD. Năm 2015, Thái Lan bị phạt thẻ đỏ trong 12 tháng, thiệt hại 200 - 300 triệu USD. Và trong năm 2016 vừa qua, Đài Loan bị phạt thẻ vàng trong 12 tháng, thiệt hại 230 triệu USD.
Việt Nam chưa bị EU phạt thẻ nhưng cũng đang là điểm nóng về khai thác IUU ở các quốc gia Thái Bình Dương. Các quốc đảo Thái Bình Dương và một số nước ASEAN đang gây sức ép với EU về việc đưa ra các biện pháp thương mại đối với hải sản Việt Nam XK vào thị trường này.
Trước tình hình đó, mới đây Ủy ban Hải sản VASEP đã tổ chức họp các doanh nghiệp hải sản để thống nhất các giải pháp thực hiện tốt các quy định về IUU, đưa ra các giải pháp chống lại hoạt động khai thác IUU. Tại cuộc họp này, Ủy ban Hải sản VASEP và các doanh nghiệp XNK hải sản đã thống nhất một số kế hoạch hành động.
Trước hết là thành lập ngay một tổ công tác dưới sự chỉ đạo của Ủy ban Hải sản, chọn ra các đại diện từ các DN tham gia tổ công tác. Tổ công tác IUU sẽ gồm các nhân viên chuyên làm chứng từ. Tổ sẽ sinh hoạt hàng tuần, tham gia họp cùng Tổng cục Thủy sản, tham mưu cho Tổng cục về các giải pháp và kế hoạch thực hiện. Tổ công tác IUU sẽ tổ chức họp mặt các DN với các chi cục thủy sản địa phương tại các cảng lớn để các chi cục cũng quan tâm vấn đề này.
Một số kế hoạch hành động khác như sau: Ủy ban Hải sản VASEP cùng với các DN hải sản nhất trí thành lập Quỹ cho hoạt động chống khai thác IUU; VASEP sẽ có thư ngỏ gửi DN hải sản, thiết lập cơ chế thành viên cho tổ công tác; thông báo cho EU về những công ty quan tâm tham gia chương trình chống IUU của VASEP; tập trung đẩy mạnh công tác truyền thông về chiến dịch chống khai thác IUU của Việt Nam, để EU thấy từ Nhà nước tới DN và ngư dân tại Việt Nam đều quan tấm tối đa việc tuân thủ nghiêm túc quy định IUU; VASEP sẽ tổ chức buổi họp lớn về cam kết thực hiện IUU ngay đầu tháng 9…
|
Về phía quản lý Nhà nước, theo bà Nguyễn Thị Trang Nhung, các cơ quan chức năng đang thực hiện các biện pháp khẩn cấp để ngăn chặn các tàu cá Việt Nam khai thác bất hợp pháp trên vùng biển của các nước ở khu vực Thái Bình Dương. Đồng thời tăng cường các biện pháp kiểm soát tại cảng ở các tỉnh/cảng nơi có “tàu xanh dương” (tàu đánh bắt hải sản trái phép) cập bến; tăng cường thanh kiểm tra sản lượng cập bến; triển khai kế hoạch theo dõi, kiểm tra, giám sát, thanh tra toàn diện dựa trên các tiêu chí đánh giá rủi ro rõ ràng và phân bổ các nguồn lực cần thiết để đạt được các mục tiêu; xây dựng kế hoạch mở rộng VMS (hệ thống quan sát tàu cá) cho đội tàu lớn hơn 90CV. Bên cạnh đó là tăng cường hợp tác quốc tế chống IUU như hợp tác nghề cá và chống khai thác bất hợp pháp với các nước trong khu vực và các quốc đảo Thái Bình Dương; gia nhập Hiệp định về các biện pháp của quốc gia có cảng của FAO và Hiệp định đàn cá di cư của Liên hợp quốc. |
(vasep.com.vn) Gần 1,7 tỷ USD là khoảng cách vào năm 2029 giữa kịch bản cơ sở và kịch bản xuất khẩu thủy sản tăng 10% mỗi năm, theo tính toán VASEP sẽ trình bày tại Vietnam Seafood Summit 2026. Khoảng cách ấy đặt ra câu hỏi cho toàn ngành: phần tăng thêm sẽ đến từ thị trường nào, sản phẩm nào và những thay đổi nào trong chuỗi cung ứng?
(vasep.com.vn) Hơn 80% sản lượng khai thác cá minh thái của Nga hiện đạt chứng nhận MSC, phản ánh những cải thiện trong quản lý nghề cá và thực hành khai thác có trách nhiệm. Thông tin được ông Alexey Buglak, Chủ tịch Hiệp hội các nhà khai thác cá minh thái Nga (PCA), công bố tại diễn đàn “Fish for the Future”, trong khuôn khổ Hội chợ Thủy sản Quốc tế Trung Quốc 2026.
(vasep.com.vn) Năm 2025, Anh nhập khẩu 1,18 triệu tấn thủy sản, trị giá 4,1 tỷ bảng Anh, trong khi xuất khẩu đạt 483.001 tấn, trị giá khoảng 2 tỷ bảng. Như vậy, khối lượng thủy sản nhập khẩu cao gấp hơn 2,4 lần xuất khẩu, cho thấy Anh tiếp tục phụ thuộc lớn vào nguồn cung nước ngoài để đáp ứng nhu cầu tiêu thụ trong nước.
(vasep.com.vn) Trong 9 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá tuyết Đại Tây Dương (cod) của Na Uy sang Trung Quốc giảm 30% so với cùng kỳ, khiến nước này tụt xuống vị trí thứ tư trong danh sách nhà cung cấp cá tuyết cho thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên, triển vọng nguồn cung đang có dấu hiệu cải thiện khi hạn ngạch khai thác tại biển Barents năm 2027 lần đầu tăng sau sáu năm.
(vasep.com.vn) Ngày 30/10/2026, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) có Công văn số 222/CV-VASEP gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Bộ Công Thương, báo cáo tình hình thực thi Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Hàn Quốc (VKFTA), đồng thời đề xuất một số kiến nghị phục vụ việc xem xét nâng cấp Hiệp định.
(vasep.com.vn) Hội chợ Thủy sản Quốc tế Trung Quốc lần thứ 29, diễn ra từ ngày 28–30/10/2026 tại Thanh Đảo, ghi nhận nhiều chiến lược mở rộng thị trường của các doanh nghiệp thủy sản quốc tế. Sáu xu hướng đáng chú ý gồm phát triển sản phẩm cao cấp, ứng dụng công nghệ truy xuất nguồn gốc, mở rộng xuất khẩu sang Trung Quốc và điều chỉnh cơ cấu sản phẩm chế biến.
(vasep.com.vn) Trong 9 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu tôm Việt Nam sang Hàn Quốc đạt 262,5 triệu USD, tăng 0,8% so với cùng kỳ. Việt Nam tiếp tục là nguồn cung tôm lớn nhất của Hàn Quốc, nhưng tăng trưởng xuất khẩu còn thấp trong bối cảnh nhu cầu nhập khẩu tăng chậm, cạnh tranh từ các đối thủ gia tăng và cơ chế hạn ngạch thuế quan trong khuôn khổ VKFTA vẫn là trở ngại đối với doanh nghiệp.
(vasep.com.vn) Các doanh nghiệp nhập khẩu Mỹ đang được cảnh báo về những rủi ro pháp lý và tài chính khi giao hàng theo điều kiện DDP (giao hàng đã nộp thuế), trong bối cảnh Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) tăng cường kiểm tra hồ sơ nhập khẩu và việc tuân thủ các quy định thuế quan. Diễn biến này cũng đặt ra yêu cầu đối với các nhà cung cấp nước ngoài, trong đó có doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản Việt Nam, về tính minh bạch và chính xác của hồ sơ thương mại, hải quan.
(vasep.com.vn) Nhật Bản đang tăng cường hỗ trợ phát triển khai thác, nuôi trồng thủy sản bền vững và cải thiện sinh kế cho cộng đồng tại Khu tự trị Bangsamoro ở Mindanao Hồi giáo (BARMM), Philippines, nhằm nâng cao năng suất, bảo đảm an ninh lương thực và tăng khả năng thích ứng của người dân.
(vasep.com.vn) Các nhà nghiên cứu tại Đại học Queensland, Australia, phát triển quy trình sử dụng khí sinh học từ chất thải hữu cơ để sản xuất protein đơn bào, mở ra hướng thay thế một phần bột cá trong thức ăn thủy sản.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn