Cuối năm doanh nghiệp cá ngừ và ngư dân đối mặt với nhiều khó khăn

Xuất nhập khẩu 08:32 30/10/2024 Nguyễn Hà
(vasep.com.vn) Cuối năm, thời điểm chuẩn bị cho các đơn hàng cho năm mới nhằm đón các hạn ngạch ưu đãi thuế quan, các DN chế biến và XK cá ngừ của Việt Nam lại gặp nhiều khó khăn vì thiếu nguyên liệu có xuất xứ thuần tuý. Nguyên nhân là do nhiều tàu cá tại 3 tỉnh trọng điểm về đánh bắt cá ngừ đang phải nằm bờ vì “vướng” quy định tại phụ lục V của Nghị định 37/2024/NĐ-CP về kích thước cá ngừ vằn được phép đánh bắt (chiều dài nhỏ nhất cho phép đánh bắt là 500mm).

Giá cá ngừ giảm mạnh, đời sống ngư dân gặp khó khăn

Theo phản ánh của các ngư dân, giá cá ngừ giảm mạnh trong 2 tháng trở lại đây. Nguyên nhân chính khiến giá loại cá này giảm mạnh là doanh nghiệp ít thu mua để xuất khẩu do Chính phủ có quy định mới về kích cỡ cá ngừ vằn được phép khai thác. Trước đó, Nghị định số 37 năm 2024 của Chính phủ (có hiệu lực từ ngày 15-9) sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 26 năm 2019 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản quy định về kích cỡ cá ngừ vằn được khai thác tối thiểu là 500mm (50cm). Theo quy định này, nếu doanh nghiệp chế biến xuất khẩu mua cá ngừ vằn nhỏ hơn kích cỡ được khai thác thì không được cấp giấy xác nhận nguyên liệu hải sản khai thác để phục vụ xuất khẩu. Vì vậy, doanh nghiệp hiện không thu mua cá ngừ vằn loại nhỏ như trước nữa nên việc tiêu thụ cá ngừ vằn chậm, kéo theo giá cá giảm.

Ở nhiều địa phương, giá cá ngừ vằn đã tụt xuống còn 19.000 – 20.000 VND/kg. Với mức giá này, nhiều tàu cá mặc dù mỗi chuyến biển đạt sản lượng nhưng  do chi phí lên đến 200-300 triệu đồng, việc giá cá giảm khiến lợi nhuận các chủ tàu thu về gần như không còn.

Trong khi đó, chi phí cho mỗi chuyến biển, công lao động tăng cao khiến các chủ tàu gặp nhiều khó khăn. Do đánh bắt không có lãi nên chuyến biển vừa qua, nhiều ngư dân đã cho tàu lưới cản nằm bờ. Mà việc không thể vươn khơi đang khiến cho các ngừ dân lâm vào tình cảnh mất thu nhập, cuộc sống gia đình bị ảnh hưởng đáng kể.

Theo các DN, nếu tình trạng này kéo dài, ngành chế biến và XK cá ngừ Việt Nam sẽ thiếu hụt nguồn nguyên liệu cho sản xuất và xuất khẩu.

Cá ngừ Việt Nam giảm khả năng cạnh tranh trên thị trường thế giới

Theo số liệu thống kê của Hải quan Việt Nam, cá ngừ đóng hộp đang là sản phẩm xuất khẩu chủ lực lớn thứ 2 trong tổng XK cá ngừ, chiếm trên 30% tổng kim ngạch XK. Trong đó, Mỹ, Israel và EU là 3 thị trường NK nhiều nhất cá ngừ đóng hộp của Việt Nam.

Theo các thoả thuận trong các hiệp định thương mại giữa Việt Nam và các nước, các sản phẩm cá ngừ xuất khẩu của Việt Nam XK sang nước đối tác muốn được hưởng ưu đãi thuế quan phải có xuất xứ thuần tuý, tức là được nguyên liệu phải do tàu của quốc gia thành viên FTA đánh bắt, sản xuất tại Việt Nam.

Các sản phẩm cá ngừ đóng hộp hay loin cá ngừ hấp đông lạnh mã HS16 khi XK sang EU sẽ bị áp thuế 24%, một mức thuế rất cao. Do đó, với mức thuế này thì các sản phẩm của Việt Nam sẽ khó có thể cạnh tranh được với các nước đang được hưởng ưu đãi thuế quan như Philippines hay Ecuador, hay các sản phẩm loin cá ngừ giá rẻ của Trung Quốc (miễn thuế theo hạn ngạch thuế quan tự trị (ATQ))…

Hiện các đơn hàng XK nhằm đáp ứng nhu cầu tăng cao trong dịp lễ cuối năm và đầu năm tại các thị trường tăng cao, trong khi nguồn nguyên liệu đánh bắt trong nước dự trữ tại các DN đã cạn. DN đối mặt với nhiều khó khăn.

TIN MỚI CẬP NHẬT

Nhật Bản phát triển tín chỉ carbon từ rong biển sau thảm họa sóng thần

 |  09:15 29/05/2026

(vasep.com.vn) Vùng ven biển Miyagi đang trở thành hình mẫu mới về phục hồi kinh tế biển khi kết hợp bảo tồn hệ sinh thái với cơ chế tín chỉ carbon xanh. Thông qua Dự án Blue Carbon Miyagi, các cộng đồng ngư dân địa phương đang biến hoạt động khôi phục rong biển thành nguồn tài chính bền vững sau thảm họa sóng thần năm 2011.

Nga – Indonesia hợp tác thủy sản, hướng tới kim ngạch thương mại 5 tỷ USD

 |  09:14 29/05/2026

(vasep.com.vn) Nga và Indonesia đang thúc đẩy mạnh hợp tác thương mại thủy sản trong bối cảnh hai nước đặt mục tiêu nâng kim ngạch song phương lên 5 tỷ USD vào năm 2025. Nội dung này được nhấn mạnh tại cuộc họp Ủy ban hợp tác kinh tế - thương mại song phương diễn ra tại Kazan với sự tham dự của Phó Thủ tướng Nga Denis Manturov và Bộ trưởng Điều phối Kinh tế Indonesia Airlangga Hartarto.

EU khởi động dự án thúc đẩy sản xuất axit béo tuần hoàn sinh học

 |  09:13 29/05/2026

(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) vừa triển khai một dự án mới nhằm thúc đẩy sản xuất axit béo chuỗi trung bình (MCFAs) có nguồn gốc sinh học theo mô hình kinh tế tuần hoàn. Dự án sử dụng phụ phẩm từ quá trình chế biến khoai tây kết hợp với hạ tầng công nghiệp sẵn có để sản xuất nguyên liệu hóa học sinh học quy mô lớn.

Brazil lo ngại mất thị trường xuất khẩu nếu cá rô phi bị xếp vào loài ngoại lai xâm hại

 |  09:04 29/05/2026

(vasep.com.vn) Ngành nuôi trồng thủy sản Brazil đang đối mặt với nguy cơ lớn khi Ủy ban Đa dạng sinh học quốc gia (Conabio) dự kiến bỏ phiếu vào ngày 27/5 về đề xuất đưa cá rô phi vào danh sách loài ngoại lai xâm hại. Nếu được thông qua, quyết định này có thể gây tác động mạnh đến xuất khẩu và toàn bộ chuỗi sản xuất thủy sản của nước này.

Các nhà máy chế biến cá thịt trắng Na Uy bổ sung dây chuyền cá tuyết nuôi

 |  08:58 29/05/2026

(vasep.com.vn) Do tác động từ việc hạn ngạch khai thác cá tuyết Đại Tây Dương liên tục giảm, các doanh nghiệp chế biến cá thịt trắng châu Âu đang đối mặt với tình trạng thiếu nguyên liệu nghiêm trọng nhất trong nhiều năm qua.

Cập nhật thủy sản tháng 5/2026: Ghẹ đón cơ hội lớn tại Mỹ, tôm tiếp tục chịu áp lực

 |  08:53 29/05/2026

(vasep.com.vn) Thị trường Mỹ đang phát đi những tín hiệu trái chiều đối với thủy sản Việt Nam. Điểm sáng rõ nhất là ghẹ, khi phía Mỹ vừa công nhận tương đương đối với các nghề khai thác ghẹ của Việt Nam, giúp mặt hàng này tiếp tục vào được thị trường Mỹ và có thêm dư địa cạnh tranh. Nhưng ở chiều ngược lại, tôm vẫn là nhóm hàng chịu sức ép lớn nhất do thuế chống bán phá giá sơ bộ còn cao, trong khi nhập khẩu tôm của Mỹ trong quý I/2026 tiếp tục giảm. Với doanh nghiệp Việt Nam, cơ hội vẫn có, nhưng sẽ nghiêng về những đơn vị kiểm soát tốt hồ sơ, biết chọn đúng phân khúc và không cạnh tranh bằng giá đơn thuần.

Thức ăn thủy sản chịu áp lực kép: Bền vững và chi phí nguyên liệu biển gia tăng

 |  09:11 28/05/2026

(vasep.com.vn) Tại cuộc họp của Tổ chức Dầu cá và Bột cá Thế giới (IFFO), các lãnh đạo ngành thức ăn thủy sản cho rằng các mục tiêu bền vững đang ngày càng xung đột với hạn chế nguồn cung và áp lực kinh tế trong chuỗi giá trị nguyên liệu biển.

Châu Á – Thái Bình Dương tăng hợp tác bảo vệ nguồn lợi thủy sản

 |  09:10 28/05/2026

(vasep.com.vn) Philippines, Papua New Guinea và Quần đảo Marshall vừa ký kết các thỏa thuận hợp tác nghề cá mới trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh Đại dương Melanesia tổ chức tại Port Moresby (Papua New Guinea), đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực bảo vệ nguồn lợi biển và phát triển kinh tế thủy sản bền vững tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

EU chạy đua chốt thỏa thuận thương mại với Mỹ trước hạn chót thuế quan

 |  09:09 28/05/2026

(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) đang tiến gần tới việc phê chuẩn một thỏa thuận thương mại với Mỹ trước thời hạn áp thuế do Tổng thống Donald Trump đặt ra vào ngày 4/7.

Kyokuyo (Nhật Bản) thâu tóm toàn bộ liên doanh surimi tại Mỹ

 |  09:07 28/05/2026

(vasep.com.vn) Tập đoàn thủy sản Nhật Bản Kyokuyo đang đẩy mạnh chiến lược mở rộng tại thị trường Bắc Mỹ khi quyết định mua lại toàn bộ cổ phần của đối tác Mỹ trong liên doanh sản xuất thanh cua và surimi tại nước này.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC