Có gì mới trong chương trình chứng nhận khai thác của EU sau khi sửa đổi quy định IUU của EU? (phần 2)

Tin tức IUU 08:41 01/04/2024 Nguyễn Hà
(vasep.com.vn) Mới đây, EU đã chính thức thông báo triển khai Chương trình Chương trình Chứng nhận Khai thác điện tử số hóa (CATCH), là công cụ Công nghệ thông tin số hóa đầu quản lý tất cả các thông tin dữ liệu liên quan đến chứng nhận khai thác, việc kiểm tra và xác minh giấy chứng nhận khai thác đối với các sản phẩm thủy sản vào thị trường EU. Đây cũng là một trong những quy định IUU sửa đổi của EU.

 

THAY ĐỔI GIẤY CHỨNG NHẬN KHAI THÁC, CÁC TÀI LIỆU VÀ THỦ TỤC LIÊN QUAN ĐÃ ĐƯỢC BAN HÀNH BẰNG VIỆC SỬA ĐỔI QUY ĐỊNH IUU

Câu 1. Nội dung của giấy chứng nhận khai thác có thay đổi không và từ khi nào?

Có, việc sửa đổi Quy định IUU đưa ra một số thay đổi đối với mẫu được nêu trong Phụ lục II. Mẫu chứng nhận khai thác mới sẽ cung cấp thông tin chính xác hơn để xác định rõ hơn các hoạt động và sản phẩm đánh bắt trong chuỗi cung ứng. 02 năm sau khi văn bản pháp luật sửa đổi có hiệu lực (tức là ngày 10/1/2026), mẫu mới phải được sử dụng khi cấp giấy chứng nhận khai thác. 02 năm sau đó (tức là ngày 10/1/2028), chỉ mẫu mới mới được chấp nhận.

Những thay đổi áp dụng cho:

• Nhận dạng tàu đánh cá (yêu cầu cung cấp số IMO và nếu không áp dụng được thì số nhận dạng tàu duy nhất khác, nếu có). (Ô 2, ô 6 và ô 7)

• Dụng cụ câu cá phải được chỉ rõ. (Ô 2)

• Các chuyến đi câu cá (ngày đánh bắt phải ghi rõ “từ - đến”). (Ô 3)

• Ô khối lượng cũng đã được sửa đổi để hiểu rõ hơn về số lượng cần khai báo trong từng trường hợp. (Ô 3)

• Tên và chữ ký của thuyền trưởng tàu cá có thể được thay thế bằng tên và chữ ký của người được cấp giấy phép khai thác thủy sản. (Ô 5)

• Ô 7 điền đầy đủ thông tin về hoạt động cập bến/chuyển tải.

• Phần khai báo của nhà NK đã được sửa đổi để đảm bảo thống nhất với thủ tục hải quan NK. (Ô 11)

• Chi tiết vận chuyển cũng đã được sửa đổi để tăng cường khả năng truy xuất nguồn gốc. (Ô 10)

• Đã thêm Ô 13 mới với cơ sở pháp lý để từ chối cấp giấy chứng nhận khai thác

Câu 2. Khi CATCH trở thành bắt buộc đối với các nhà NK EU, họ sẽ tiếp tục nhận được chứng nhận khai thác và các tài liệu liên quan được xác thực nhiều ngày, tuần hoặc thậm chí vài tháng trước đó, sử dụng các mẫu cũ (có hiệu lực trước khi những thay đổi được đưa ra). Làm cách nào các nhà NK có thể sử dụng CATCH nếu họ nhận được các tài liệu này trên giấy sử dụng các mẫu cũ?

Trong khoảng thời gian 02 năm sau khi việc sử dụng CATCH trở thành bắt buộc, hệ thống sẽ cho phép giới thiệu và nộp chứng chỉ khai thác cũng như các tài liệu liên quan bằng cách sử dụng cả mẫu cũ và mẫu mới.

Các tài liệu đã được xác nhận hoặc chứng thực trước khi bắt buộc sử dụng mẫu mới sẽ tiếp tục được chấp nhận nhưng việc nộp của nhà NK lên cơ quan có thẩm quyền ở các Quốc gia Thành viên sẽ được thực hiện thông qua CATCH. Do đó, trong 02 năm này, CATCH sẽ cung cấp khả năng lựa chọn giữa mẫu cũ và mẫu mới. Và việc áp dụng luật mới sẽ không ảnh hưởng đến dòng chảy thương mại của các sản phẩm thủy sản đánh bắt được thực hiện trước khi áp dụng và kèm theo các tài liệu hợp lệ được tạo/ban hành tại thời điểm đó.

Câu 3. Xác nhận chế biến sẽ thay đổi và từ khi nào?

Có, việc sửa đổi Quy định IUU đưa ra một thay đổi quan trọng liên quan đến việc sử dụng xác nhận chế biến (Phụ lục IV) sẽ được áp dụng 02 năm sau khi quy định có hiệu lực.

Để cải thiện khả năng truy xuất nguồn gốc, các xác nhận chế biến sẽ được yêu cầu đối với tất cả các sản phẩm thủy sản chế biến NK vào EU, bất kể quá trình chế biến diễn ra ở đâu (tại Quốc gia treo cờ hoặc ở một nước thứ ba khác). Điều này có nghĩa là các xác nhận chế biến cũng phải được xác nhận trong trường hợp Quốc gia mà tàu treo cờ đã đánh bắt hải sản và quốc gia nơi hoạt động chế biến diễn ra giống nhau.

Ngoài ra, mẫu được nêu trong Phụ lục IV sẽ bao gồm nghĩa vụ áp dụng số tài liệu duy nhất do cơ quan có thẩm quyền xác nhận tuyên bố cung cấp (trong trường hợp sử dụng trực tiếp CATCH, hệ thống có thể tạo trực tiếp số duy nhất đó).

Câu 4. Có bất kỳ thay đổi nào khác đối với chương trình chứng nhận khai thác không?

Có, để bổ sung cho Quy định IUU sửa đổi, EC sẽ sớm giới thiệu một mẫu mới (được gọi là giấy chứng nhận hàng hóa không thay đổi xuất xứ) để đảm bảo việc thực hiện nhất quán, thống nhất và không phân biệt đối xử các quy định tại Điều 14.1. Quy định này sẽ áp dụng cho các lô hàng quá cảnh qua nước thứ 3 nơi sản phẩm không bị thay đổi xuất xứ.

CATCH sẽ cung cấp khả năng hoàn thành và tạo tài liệu đó trực tiếp trong hệ thống mà không cần tạo thêm giấy tờ nếu chính quyền của quốc gia quá cảnh quyết định sử dụng CATCH.

quy dinh iuu cua eu chong khai thac bat hop phap catch

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 16/10/2026

 |  18:47 16/11/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 16/10 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về giá tôm, nguồn cung nguyên liệu và chính sách quản lý nghề cá. Giá tôm tại Mỹ tiếp tục chịu sức ép trong khi nguồn cung nhập khẩu được dự báo tăng; ngược lại, giá tôm nguyên liệu tại Ấn Độ tăng do sản lượng thu hoạch thấp. Bên cạnh đó, Peru hủy mùa khai thác cá cơm thứ hai, Iceland và Greenland giảm mạnh khuyến nghị khai thác capelin. Nga tiếp tục duy trì nguồn cá minh thái lớn, trong khi doanh nghiệp thủy sản Việt Nam tăng đầu tư vào kho lạnh và vốn lưu động.

Hội nghị Toàn thể Hiệp hội và Tổng kết Xuất khẩu Thủy sản năm 2026

 |  16:19 16/11/2026

Năm 2026, ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức trước những biến động phức tạp của kinh tế và thương mại toàn cầu, xu hướng gia tăng bảo hộ thương mại, các rào cản kỹ thuật và yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, phát triển bền vững. Bên cạnh áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt trên thị trường quốc tế, khó khăn về nguồn nguyên liệu, chi phí sản xuất, logistics và nguồn vốn cũng tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.

Mỹ – Trung Quốc gia hạn miễn thuế cho một số mặt hàng thủy sản

 |  08:48 16/11/2026

(vasep.com.vn) Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) đã gia hạn đến ngày 9/1/2027 việc miễn thuế theo Mục 301 đối với 178 sản phẩm nhập khẩu từ Trung Quốc. Các khoản miễn trừ này lẽ ra hết hạn vào ngày 9/11. Danh sách bao gồm 10 dòng thuế thủy sản. Nếu không được gia hạn, các sản phẩm này sẽ phải chịu lại thuế Mục 301, thường ở mức 25%.

Cần Thơ: Nuôi cá tra giống lãi khoảng 200 triệu đồng mỗi vụ

 |  08:47 16/11/2026

(vasep.com.vn) Hoạt động thu hoạch cá tra giống tại xã Hỏa Lựu, TP. Cần Thơ đang diễn ra sôi động, khi nhiều hộ nuôi liên tục thu hoạch, cân bán và vận chuyển cá đến các vùng nuôi thương phẩm. Với giá bán khoảng 40.000 đồng/kg, mô hình này đang mang lại nguồn thu đáng kể cho nông dân địa phương.

Thụy Điển thử nghiệm protein thay thế bột cá và đậu nành

 |  08:45 16/11/2026

(vasep.com.vn) Một dự án thử nghiệm kéo dài ba năm tại Thụy Điển cho thấy các nguồn protein thay thế như protein từ nấm (mycoprotein), bột côn trùng và bột trai có thể thay thế một phần đậu nành và bột cá trong thức ăn chăn nuôi mà vẫn đảm bảo hiệu quả sản xuất.

Australia phát triển protein thay thế bột cá từ chất thải hữu cơ

 |  08:45 16/11/2026

(vasep.com.vn) Các nhà khoa học tại Đại học Queensland (Australia) đang phát triển công nghệ biến chất thải hữu cơ thành protein đơn bào (SCP) để thay thế bột cá trong thức ăn thủy sản. Giải pháp này có tiềm năng giảm phụ thuộc vào nguồn cá khai thác tự nhiên, đồng thời tận dụng chất thải và hạn chế tác động môi trường.

Nga khai thác hơn 2 triệu tấn cá minh thái tính đến đầu tháng 11/2026

 |  08:44 16/11/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng khai thác cá minh thái của Nga đã vượt 2 triệu tấn tính đến đầu tháng 11/2026, chiếm gần một nửa tổng sản lượng đánh bắt thủy sản cả nước. Kết quả này cao hơn 3,1% so với mức kỷ lục ghi nhận cùng kỳ năm 2025, phản ánh hoạt động khai thác tích cực tại các ngư trường Viễn Đông.

Giá phi lê cá minh thái Mỹ dự báo tăng vọt 500 USD/tấn đầu năm 2027

 |  08:44 16/11/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng phi lê cá minh thái không xương (PBO) của Mỹ đang ghi nhận mức sụt giảm 24% so với cùng kỳ, đẩy dự báo giá chào bán trong quý 1/2027 có thể tăng thêm 500 USD/tấn. Tính đến đầu tháng 10/2026, sản lượng PBO của Mỹ chỉ đạt hơn 95.700 tấn – mức thấp nhất kể từ năm 2022. Sự khan hiếm cục bộ buộc các nhà cung cấp Mỹ phải dồn áp lực nhu cầu và giá cả sang các hợp đồng của năm tới.

Cá tuyết dẫn đầu đà tăng giá thực phẩm ở Na Uy

 |  08:40 16/11/2026

(vasep.com.vn) Cục Thống kê Na Uy (SSB) cho biết chỉ số giá tiêu dùng tháng 10/2026 tăng 3,6% so với cùng kỳ, cao hơn mức 3,4% của tháng trước. Giá điện, kể cả phí lưới, tăng 12,8%, chủ yếu kéo lạm phát đi lên, trong khi giá nhiên liệu tăng tới 25,8% trong 12 tháng.

Xuất khẩu tôm 10 tháng 2026: Vượt 4,2 tỷ USD nhưng đà tăng tiếp tục chậm lại

 |  08:29 16/11/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam trong 10 tháng đầu năm 2026 đạt 4,21 tỷ USD, tăng 8,8% so với cùng kỳ. Dù vẫn duy trì tăng trưởng nhờ thị trường Trung Quốc và một số thị trường trong khối CPTPP, kết quả tháng 10 cho thấy những dấu hiệu kém thuận lợi. Xuất khẩu sang Mỹ tiếp tục giảm sâu, trong khi áp lực thuế quan, cạnh tranh quốc tế và chi phí sản xuất đang đặt doanh nghiệp trước nhiều thách thức trong giai đoạn cuối năm.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC