THAY ĐỔI GIẤY CHỨNG NHẬN KHAI THÁC, CÁC TÀI LIỆU VÀ THỦ TỤC LIÊN QUAN ĐÃ ĐƯỢC BAN HÀNH BẰNG VIỆC SỬA ĐỔI QUY ĐỊNH IUU
Câu 1. Nội dung của giấy chứng nhận khai thác có thay đổi không và từ khi nào?
Có, việc sửa đổi Quy định IUU đưa ra một số thay đổi đối với mẫu được nêu trong Phụ lục II. Mẫu chứng nhận khai thác mới sẽ cung cấp thông tin chính xác hơn để xác định rõ hơn các hoạt động và sản phẩm đánh bắt trong chuỗi cung ứng. 02 năm sau khi văn bản pháp luật sửa đổi có hiệu lực (tức là ngày 10/1/2026), mẫu mới phải được sử dụng khi cấp giấy chứng nhận khai thác. 02 năm sau đó (tức là ngày 10/1/2028), chỉ mẫu mới mới được chấp nhận.
Những thay đổi áp dụng cho:
• Nhận dạng tàu đánh cá (yêu cầu cung cấp số IMO và nếu không áp dụng được thì số nhận dạng tàu duy nhất khác, nếu có). (Ô 2, ô 6 và ô 7)
• Dụng cụ câu cá phải được chỉ rõ. (Ô 2)
• Các chuyến đi câu cá (ngày đánh bắt phải ghi rõ “từ - đến”). (Ô 3)
• Ô khối lượng cũng đã được sửa đổi để hiểu rõ hơn về số lượng cần khai báo trong từng trường hợp. (Ô 3)
• Tên và chữ ký của thuyền trưởng tàu cá có thể được thay thế bằng tên và chữ ký của người được cấp giấy phép khai thác thủy sản. (Ô 5)
• Ô 7 điền đầy đủ thông tin về hoạt động cập bến/chuyển tải.
• Phần khai báo của nhà NK đã được sửa đổi để đảm bảo thống nhất với thủ tục hải quan NK. (Ô 11)
• Chi tiết vận chuyển cũng đã được sửa đổi để tăng cường khả năng truy xuất nguồn gốc. (Ô 10)
• Đã thêm Ô 13 mới với cơ sở pháp lý để từ chối cấp giấy chứng nhận khai thác
Câu 2. Khi CATCH trở thành bắt buộc đối với các nhà NK EU, họ sẽ tiếp tục nhận được chứng nhận khai thác và các tài liệu liên quan được xác thực nhiều ngày, tuần hoặc thậm chí vài tháng trước đó, sử dụng các mẫu cũ (có hiệu lực trước khi những thay đổi được đưa ra). Làm cách nào các nhà NK có thể sử dụng CATCH nếu họ nhận được các tài liệu này trên giấy sử dụng các mẫu cũ?
Trong khoảng thời gian 02 năm sau khi việc sử dụng CATCH trở thành bắt buộc, hệ thống sẽ cho phép giới thiệu và nộp chứng chỉ khai thác cũng như các tài liệu liên quan bằng cách sử dụng cả mẫu cũ và mẫu mới.
Các tài liệu đã được xác nhận hoặc chứng thực trước khi bắt buộc sử dụng mẫu mới sẽ tiếp tục được chấp nhận nhưng việc nộp của nhà NK lên cơ quan có thẩm quyền ở các Quốc gia Thành viên sẽ được thực hiện thông qua CATCH. Do đó, trong 02 năm này, CATCH sẽ cung cấp khả năng lựa chọn giữa mẫu cũ và mẫu mới. Và việc áp dụng luật mới sẽ không ảnh hưởng đến dòng chảy thương mại của các sản phẩm thủy sản đánh bắt được thực hiện trước khi áp dụng và kèm theo các tài liệu hợp lệ được tạo/ban hành tại thời điểm đó.
Câu 3. Xác nhận chế biến sẽ thay đổi và từ khi nào?
Có, việc sửa đổi Quy định IUU đưa ra một thay đổi quan trọng liên quan đến việc sử dụng xác nhận chế biến (Phụ lục IV) sẽ được áp dụng 02 năm sau khi quy định có hiệu lực.
Để cải thiện khả năng truy xuất nguồn gốc, các xác nhận chế biến sẽ được yêu cầu đối với tất cả các sản phẩm thủy sản chế biến NK vào EU, bất kể quá trình chế biến diễn ra ở đâu (tại Quốc gia treo cờ hoặc ở một nước thứ ba khác). Điều này có nghĩa là các xác nhận chế biến cũng phải được xác nhận trong trường hợp Quốc gia mà tàu treo cờ đã đánh bắt hải sản và quốc gia nơi hoạt động chế biến diễn ra giống nhau.
Ngoài ra, mẫu được nêu trong Phụ lục IV sẽ bao gồm nghĩa vụ áp dụng số tài liệu duy nhất do cơ quan có thẩm quyền xác nhận tuyên bố cung cấp (trong trường hợp sử dụng trực tiếp CATCH, hệ thống có thể tạo trực tiếp số duy nhất đó).
Câu 4. Có bất kỳ thay đổi nào khác đối với chương trình chứng nhận khai thác không?
Có, để bổ sung cho Quy định IUU sửa đổi, EC sẽ sớm giới thiệu một mẫu mới (được gọi là giấy chứng nhận hàng hóa không thay đổi xuất xứ) để đảm bảo việc thực hiện nhất quán, thống nhất và không phân biệt đối xử các quy định tại Điều 14.1. Quy định này sẽ áp dụng cho các lô hàng quá cảnh qua nước thứ 3 nơi sản phẩm không bị thay đổi xuất xứ.
CATCH sẽ cung cấp khả năng hoàn thành và tạo tài liệu đó trực tiếp trong hệ thống mà không cần tạo thêm giấy tờ nếu chính quyền của quốc gia quá cảnh quyết định sử dụng CATCH.
(vasep.com.vn) Hội đồng Tôm Toàn cầu (Global Shrimp Council – GSC) cho biết chiến dịch quảng bá tôm với thông điệp “protein hạnh phúc” trên mạng xã hội trong năm 2025 đã đạt kết quả vượt kỳ vọng, tạo nền tảng để tổ chức này mở rộng hoạt động tiếp thị trực tiếp đến người tiêu dùng trong năm 2026. Thông tin được ông Gabriel Luna, đồng sáng lập GSC, chia sẻ tại Hội nghị Thị trường Thủy sản Toàn cầu diễn ra ngày 20/1 tại Hollywood, bang Florida (Mỹ).
(vasep.com.vn) Doanh số thủy sản bán lẻ tăng nhẹ trong năm 2025, nhưng các chuyên gia cho rằng ngành hàng này vẫn còn nhiều dư địa tăng trưởng nếu thoát khỏi “giới hạn” của quầy hải sản truyền thống. Nội dung này được nhấn mạnh tại Hội nghị Thị trường Thủy sản Toàn cầu 2026, diễn ra từ ngày 18–22/1 tại Hollywood, bang Florida (Mỹ).
(vasep.com.vn) Mỹ đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất đối với xuất khẩu thủy sản của Na Uy, song ngành này hiện theo dõi sát sao khả năng Tổng thống Mỹ Donald Trump thực hiện các đe dọa áp thuế mới đối với hàng hóa Na Uy.
(vasep.com.vn) Tập đoàn Nissui (Trụ sở tại quận Minato, Tokyo; Chủ tịch kiêm CEO Akira Tanaka) thông báo sẽ ra mắt ba sản phẩm mới trong dòng thực phẩm đông lạnh “Today’s Side Dish” từ ngày 1/3. Các sản phẩm gồm: Cá thu nướng muối dùng lò vi sóng, Cá sawara nướng vị Saikyo kiểu Kyoto, và Cá nục chiên sốt mơ và lá tía tô. Cả ba đều được thiết kế cho tiêu dùng tại gia và chỉ cần hâm nóng bằng lò vi sóng.
(vasep.com.vn) Chính phủ Morocco vừa thông báo quyết định tạm ngừng toàn bộ hoạt động xuất khẩu cá mòi (sardine) đông lạnh kể từ ngày 1/2/2026, trong một động thái hiếm thấy nhằm bảo đảm an ninh lương thực và bình ổn giá cho người tiêu dùng trong nước. Thông tin được bà Zakia Driouich, Quốc vụ khanh phụ trách nghề cá biển thuộc Bộ Nông nghiệp Morocco, công bố trước Quốc hội trong tuần này.
(vasep.com.vn) Các kế hoạch cắt giảm ngân sách của Mỹ đang đặt chương trình quan trắc đại dương Argo vào tình thế rủi ro, đe dọa một trong những hệ thống nghiên cứu khí hậu và đại dương quan trọng nhất thế giới. Argo là mạng lưới gồm khoảng 4.000 phao tự hành hoạt động âm thầm trên khắp các đại dương, liên tục đo nhiệt độ, độ mặn, áp suất, oxy và các chỉ số sinh học dưới mặt nước.
(vasep.com.vn) Giá tôm hùm sống tại bến cảng ở Nova Scotia, miền nam Canada, đang tăng vọt và đạt mức cao kỷ lục trong mùa khai thác hiện nay. Theo nguồn tin trong ngành, tính đến ngày 20/1, tại các khu vực đánh bắt 33 và 34 (LFA 33 và 34), giá tôm hùm vỏ cứng sống tại bến cảng đã lên tới 14,50 CAD/pound (khoảng 10,49 USD). Mức giá này tăng khoảng 38% so với 10,50 CAD chỉ một tuần trước đó và cao hơn tới 81% so với mức 8,00 CAD vào đầu mùa khai thác cuối tháng 11 năm ngoái.
(vasep.com.vn) 11 tháng đầu năm 2025, XK cá ngừ của Thái Lan đạt hơn 2,3 tỷ USD, giảm 2% so với cùng kỳ năm 2024. Thái Lan tiếp tục giữ vị thế trung tâm chế biến – xuất khẩu cá ngừ (đặc biệt là cá ngừ đóng hộp/đóng túi) nhờ năng lực chế biến quy mô lớn, hệ sinh thái nguyên liệu, logistics ổn định và sự dẫn dắt của các tập đoàn như Thai Union.
(vasep.com.vn) Tập đoàn BioMar dự báo triển vọng tăng trưởng tích cực trong năm 2026, với động lực chính đến từ phân khúc tôm, chiến lược sử dụng nguyên liệu bền vững và tăng cường đầu tư cho nghiên cứu – phát triển (R&D). Doanh nghiệp cho biết các yếu tố này sẽ đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao hiệu quả sản xuất và khả năng cạnh tranh của thức ăn thủy sản trong bối cảnh thị trường toàn cầu nhiều biến động.
(vasep.com.vn) Theo Cục Thủy sản và Tài nguyên Thủy sinh (DA-BFAR) thuộc Bộ Nông nghiệp Philippines, điểm số và thứ hạng của nước này trong Chỉ số đánh bắt bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) của Sáng kiến toàn cầu chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia (GIA).
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn