Chiến sự Trung Đông làm rung chuyển thương mại cá tươi toàn cầu

Thị trường thế giới 08:13 09/03/2026
(vasep.com.vn) Sau xung đột quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran, Trung Đông nhanh chóng đánh mất vai trò trung tâm trung chuyển hàng không và hàng hải. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến thị trường tiêu dùng khu vực mà còn làm gián đoạn trực tiếp hệ thống logistics thủy sản toàn cầu. Các sản phẩm cá tươi là nhóm chịu tác động đầu tiên, và sự gián đoạn chuỗi cung ứng đã bắt đầu lan sang các thị trường châu Á.

 

Ngành logistics chịu ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng. CEO của Flexport Ryan Petersen cho biết gần 18% năng lực vận tải hàng không toàn cầu đã “biến mất chỉ sau một đêm”. Dữ liệu từ Flightradar24 cho thấy chỉ có 81 chuyến bay hoạt động trên vùng Vịnh Ba Tư vào ngày thứ Bảy (28/2), so với mức bình thường khoảng 19.000 chuyến/ngày. Hãng Emirates SkyCargo dừng toàn bộ chuyến bay, Qatar Airways Cargo ngừng khai thác, còn FedEx tạm dừng dịch vụ tại 6 quốc gia vùng Vịnh và Israel.

Vận tải biển cũng bị ảnh hưởng. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cảnh báo tàu thuyền không được phép đi qua eo biển Hormuz. Tính đến ngày 1/3, ít nhất 200 tàu bị ùn ứ trong khu vực. Cảng Jebel Ali (Dubai) từng tạm ngừng hoạt động do hỏa hoạn từ mảnh vỡ rơi xuống. Hàng loạt hãng tàu lớn điều chỉnh chiến lược: MSC dừng nhận đặt chỗ đi Trung Đông; Maersk ngừng tuyến Biển Đỏ và vòng qua Mũi Hảo Vọng; CMA CGM yêu cầu tàu đi vùng Vịnh “trú ẩn tại chỗ” và áp phụ phí 2.000–4.000 USD/container; Hapag-Lloyd áp phụ phí rủi ro chiến tranh 1.500 USD. Nhiều công ty bảo hiểm thông báo hủy bảo hiểm rủi ro chiến tranh tại vùng Vịnh từ ngày 5/3.

Thương mại cá tươi trở thành lĩnh vực nhạy cảm nhất. Vùng Vịnh là thị trường nhập khẩu lớn đối với cá hồi Đại Tây Dương giá trị cao. Cá nguyên con, bỏ đầu moi ruột và phi lê từ Na Uy, Scotland thường trung chuyển qua Dubai và Doha, một phần tái xuất sang Trung Quốc và Đông Á. Khi hai trung tâm hàng không lớn bị tê liệt, giá bán buôn tại Trung Quốc đã xuất hiện dấu hiệu tăng.

Dữ liệu thương mại cho thấy tầm quan trọng ngày càng lớn của khu vực này: nhập khẩu cá hồi của UAE tăng gấp hơn 3 lần từ năm 2012, đạt khoảng 10.830 tấn năm 2025; Saudi Arabia tăng từ 590 tấn lên hơn 10.350 tấn; Israel nhập khẩu cá hồi trị giá 287 triệu USD năm 2024.

Phân tích của Bourse & Bazaar Foundation cho thấy với mức gián đoạn hiện tại, tồn kho cá tươi của UAE chỉ đủ khoảng 5 ngày – thuộc nhóm rủi ro “nghiêm trọng”. Cá đông lạnh có thể duy trì 40–50 ngày, cá hộp khoảng 90 ngày. Do phụ thuộc lớn vào vận tải hàng không, chuỗi cung ứng cá tươi cạn kiệt rất nhanh khi bị gián đoạn.

Các nhà xuất khẩu châu Âu đang phải điều chỉnh lại dòng hàng, tìm thị trường thay thế cho các lô hàng vốn dự kiến giao sang vùng Vịnh, có thể gây áp lực lên giá giao ngay tại châu Âu. Công ty logistics DSV cho biết ngay cả khi không phận mở lại, việc xử lý tồn đọng có thể mất nhiều tuần.

Giới phân tích nhận định xung đột không chỉ gây gián đoạn ngắn hạn mà còn làm gia tăng bất ổn dài hạn đối với các tuyến vận tải và thương mại. Vai trò kép của Trung Đông – vừa là thị trường tiêu thụ lớn, vừa là trung tâm logistics – đang suy yếu, tạo áp lực đáng kể lên thương mại cá tươi toàn cầu trong ngắn hạn.

 

chien su trung dong thuong mai ca tuoi

TIN MỚI CẬP NHẬT

VASEP chào đón thêm 02 Hội viên liên kết trong tuần đầu tháng 3/2026

 |  15:27 09/03/2026

Trong tuần đầu tháng 3/2026, VASEP đã chào đón thêm 02 Hội viên liên kết là Công ty TNHH WELSTORY VIỆT NAM và Công ty TNHH MTV TRUNG TRE. Xin chúc mừng các Doanh nghiệp!

Bang Uttar Pradesh (Ấn Độ) rót gần 169 triệu USD phát triển thủy sản

 |  08:16 09/03/2026

(vasep.com.vn) Uttar Pradesh – bang đông dân nhất Ấn Độ – đang tăng tốc phát triển ngành thủy sản với tổng vốn đầu tư cam kết 1.407 crore rupee (khoảng 168,8 triệu USD). Các dự án dự kiến tạo hơn 2.000 việc làm, tập trung tại những địa bàn như Varanasi, Barabanki và Amethi.

Ngành tôm giống 2025: Bản lề công nghệ, quản trị và tự chủ nguồn bố mẹ

 |  08:12 09/03/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025 được xem là giai đoạn bản lề đối với ngành tôm giống Việt Nam khi ngành đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ về công nghệ, quản trị sản xuất và từng bước chủ động nguồn tôm bố mẹ. Đây được xem là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng con giống và tăng sức cạnh tranh cho ngành tôm trong bối cảnh thị trường ngày càng khắt khe.

Tòa án Mỹ mở đường hoàn trả thuế quan cho doanh nghiệp nhập khẩu

 |  08:10 09/03/2026

(vasep.com.vn) Tòa án Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (USCIT) ngày 4/3 đã ra phán quyết mới cho phép nhiều doanh nghiệp Mỹ kiện chính phủ về các mức thuế quan do Tổng thống Donald Trump áp đặt có thể được hoàn trả tiền thuế, đánh dấu bước tiến quan trọng trong các tranh chấp pháp lý liên quan đến chính sách thuế thương mại.

Ủy ban châu Âu khởi động tham vấn xây dựng Chiến lược Thủy sản và Nuôi trồng thủy sản 2040

 |  08:58 06/03/2026

(vasep.com.vn) Ủy bản châu Âu đã chính thức phát động tham vấn công khai nhằm xây dựng Chiến lược Thủy sản và Nuôi trồng thủy sản 2040 – khuôn khổ định hướng phát triển ngành trong 15 năm tới, với mục tiêu tăng cường tính bền vững, năng lực cạnh tranh và an ninh lương thực cho Liên minh châu Âu.

Sản lượng sò điệp Mỹ cải thiện nhẹ, kích cỡ nhỏ chiếm ưu thế

 |  08:49 06/03/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng khai thác sò điệp của Mỹ trong tuần thứ bảy năm 2026 (9–15/2), cũng là tuần thứ 46 của niên vụ 2025–2026, ghi nhận mức cao nhất trong gần một tháng trở lại đây. Nguồn cung tăng nhẹ giúp ổn định thị trường ngắn hạn, song sự thiếu hụt size lớn có thể tiếp tục duy trì mặt bằng giá cao ở phân khúc cao cấp. Với hạn ngạch gần chạm mức tối đa, khả năng gia tăng sản lượng trong phần còn lại của mùa vụ là khá hạn chế, hàm ý thị trường có thể sớm bước vào giai đoạn điều chỉnh cung trước khi niên vụ kết thúc.

Xuất khẩu tôm tháng 1/2026: Tăng tốc đầu năm, tâm lý thị trường ổn định hơn sau POR19

 |  08:47 06/03/2026

(vasep.com.vn) Tháng 1/2026, xuất khẩu tôm Việt Nam đạt 379,6 triệu USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm 2025. Mức tăng hai chữ số ngay trong tháng đầu năm cho thấy tín hiệu phục hồi đơn hàng tương đối tích cực, đặc biệt tại các thị trường châu Á.

Phản ứng của các nhà nhập khẩu thủy sản trước chính sách thuế mới của Hoa Kỳ năm 2026

 |  06:00 05/03/2026

(vasep.com.vn) Năm 2026, Hoa Kỳ áp phụ thu 10% theo Điều 122 trong 150 ngày đối với hầu hết hàng NK, đồng thời chấm dứt thuế theo Luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế. Cơ quan Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ triển khai hướng dẫn thực thi. Nhà NK thủy sản phản ứng bằng kiện đòi hoàn thuế cũ, tận dụng ngoại lệ hàng đang vận chuyển, điều chỉnh hợp đồng và tái cơ cấu nguồn cung theo Hiệp định Hoa Kỳ – Mexico – Canada. Hiệp hội Thủy sản Quốc gia Hoa Kỳ cảnh báo chi phí tăng sẽ đẩy giá và gây áp lực lên việc làm, trong bối cảnh Mỹ phụ thuộc lớn vào nhập khẩu thủy sản.

Anh ra mắt công cụ tính dấu chân khí hậu theo sản phẩm

 |  06:00 05/03/2026

(vasep.com.vn) Tổ chức Seafish (Anh) vừa giới thiệu Seafood Carbon Emissions Profiling Tool (SCEPT) — công cụ trực tuyến cho phép doanh nghiệp thủy sản tính toán dấu chân khí hậu ở cấp độ từng sản phẩm, xác định các “điểm nóng” phát thải trong chuỗi và so sánh kết quả giữa các công ty.

Infographic: Xuất khẩu cá rô phi Việt Nam T1/2026

 |  05:59 05/03/2026

(vasep.com.vn) Tháng 1/2026, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đạt 15 triệu USD, tăng mạnh 334% so với cùng kỳ năm 2025.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC