Chiến sự Trung Đông làm rung chuyển thương mại cá tươi toàn cầu

Thị trường thế giới 08:13 09/03/2026 Phuong Linh
(vasep.com.vn) Sau xung đột quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran, Trung Đông nhanh chóng đánh mất vai trò trung tâm trung chuyển hàng không và hàng hải. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến thị trường tiêu dùng khu vực mà còn làm gián đoạn trực tiếp hệ thống logistics thủy sản toàn cầu. Các sản phẩm cá tươi là nhóm chịu tác động đầu tiên, và sự gián đoạn chuỗi cung ứng đã bắt đầu lan sang các thị trường châu Á.

 

Ngành logistics chịu ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng. CEO của Flexport Ryan Petersen cho biết gần 18% năng lực vận tải hàng không toàn cầu đã “biến mất chỉ sau một đêm”. Dữ liệu từ Flightradar24 cho thấy chỉ có 81 chuyến bay hoạt động trên vùng Vịnh Ba Tư vào ngày thứ Bảy (28/2), so với mức bình thường khoảng 19.000 chuyến/ngày. Hãng Emirates SkyCargo dừng toàn bộ chuyến bay, Qatar Airways Cargo ngừng khai thác, còn FedEx tạm dừng dịch vụ tại 6 quốc gia vùng Vịnh và Israel.

Vận tải biển cũng bị ảnh hưởng. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cảnh báo tàu thuyền không được phép đi qua eo biển Hormuz. Tính đến ngày 1/3, ít nhất 200 tàu bị ùn ứ trong khu vực. Cảng Jebel Ali (Dubai) từng tạm ngừng hoạt động do hỏa hoạn từ mảnh vỡ rơi xuống. Hàng loạt hãng tàu lớn điều chỉnh chiến lược: MSC dừng nhận đặt chỗ đi Trung Đông; Maersk ngừng tuyến Biển Đỏ và vòng qua Mũi Hảo Vọng; CMA CGM yêu cầu tàu đi vùng Vịnh “trú ẩn tại chỗ” và áp phụ phí 2.000–4.000 USD/container; Hapag-Lloyd áp phụ phí rủi ro chiến tranh 1.500 USD. Nhiều công ty bảo hiểm thông báo hủy bảo hiểm rủi ro chiến tranh tại vùng Vịnh từ ngày 5/3.

Thương mại cá tươi trở thành lĩnh vực nhạy cảm nhất. Vùng Vịnh là thị trường nhập khẩu lớn đối với cá hồi Đại Tây Dương giá trị cao. Cá nguyên con, bỏ đầu moi ruột và phi lê từ Na Uy, Scotland thường trung chuyển qua Dubai và Doha, một phần tái xuất sang Trung Quốc và Đông Á. Khi hai trung tâm hàng không lớn bị tê liệt, giá bán buôn tại Trung Quốc đã xuất hiện dấu hiệu tăng.

Dữ liệu thương mại cho thấy tầm quan trọng ngày càng lớn của khu vực này: nhập khẩu cá hồi của UAE tăng gấp hơn 3 lần từ năm 2012, đạt khoảng 10.830 tấn năm 2025; Saudi Arabia tăng từ 590 tấn lên hơn 10.350 tấn; Israel nhập khẩu cá hồi trị giá 287 triệu USD năm 2024.

Phân tích của Bourse & Bazaar Foundation cho thấy với mức gián đoạn hiện tại, tồn kho cá tươi của UAE chỉ đủ khoảng 5 ngày – thuộc nhóm rủi ro “nghiêm trọng”. Cá đông lạnh có thể duy trì 40–50 ngày, cá hộp khoảng 90 ngày. Do phụ thuộc lớn vào vận tải hàng không, chuỗi cung ứng cá tươi cạn kiệt rất nhanh khi bị gián đoạn.

Các nhà xuất khẩu châu Âu đang phải điều chỉnh lại dòng hàng, tìm thị trường thay thế cho các lô hàng vốn dự kiến giao sang vùng Vịnh, có thể gây áp lực lên giá giao ngay tại châu Âu. Công ty logistics DSV cho biết ngay cả khi không phận mở lại, việc xử lý tồn đọng có thể mất nhiều tuần.

Giới phân tích nhận định xung đột không chỉ gây gián đoạn ngắn hạn mà còn làm gia tăng bất ổn dài hạn đối với các tuyến vận tải và thương mại. Vai trò kép của Trung Đông – vừa là thị trường tiêu thụ lớn, vừa là trung tâm logistics – đang suy yếu, tạo áp lực đáng kể lên thương mại cá tươi toàn cầu trong ngắn hạn.

 

chien su trung dong thuong mai ca tuoi

TIN MỚI CẬP NHẬT

ASC tăng cường yêu cầu về nguồn nguyên liệu biển trong thức ăn thủy sản

 |  07:57 23/10/2026

(vasep.com.vn) Hội đồng Quản lý Nuôi trồng Thủy sản (ASC) đang mở rộng yêu cầu chứng nhận sang chuỗi cung ứng thức ăn thủy sản, hướng tới tăng tính minh bạch về nguồn gốc nguyên liệu và thúc đẩy tính bền vững trong thu mua nguyên liệu biển, bao gồm các nguyên liệu phục vụ sản xuất thức ăn nuôi trồng thủy sản.

Peru hủy mùa đánh bắt cá cơm thứ hai, nguồn cung bột cá toàn cầu có nguy cơ giảm

 |  07:50 23/10/2026

(vasep.com.vn) Bộ Sản xuất Peru đã quyết định hủy mùa đánh bắt cá cơm thứ hai năm 2026 tại khu vực miền trung và miền bắc do điều kiện nguồn lợi không thuận lợi dưới tác động của hiện tượng El Niño. Quyết định này làm gia tăng áp lực lên nguồn cung nguyên liệu biển toàn cầu, trong bối cảnh sản lượng bột cá được dự báo giảm xuống dưới 4,6 triệu tấn, mức thấp nhất kể từ năm 2016.

Xuất khẩu tôm Việt Nam trước những biến động thị trường cuối năm

 |  07:49 23/10/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam đạt 3,7 tỷ USD trong 9 tháng đầu năm 2026, tăng 11% so với cùng kỳ năm ngoái. Dù duy trì tăng trưởng nhờ thị trường Trung Quốc và một số thị trường trong khối CPTPP, đà tăng đang chậm lại khi xuất khẩu sang Mỹ và EU suy giảm. Áp lực thuế quan, cạnh tranh quốc tế cùng những khó khăn về nguyên liệu đang đặt ra không ít thách thức cho doanh nghiệp trong những tháng cuối năm.

VASEP và ABRAPES tăng cường hợp tác, thúc đẩy thương mại thủy sản Việt Nam – Brazil

 |  20:04 22/10/2026

(vasep.com.vn) Ngày 20/10/2026, trong khuôn khổ Triển lãm Thủy sản Mỹ Latinh (Seafood Show Latin America 2026) tại São Paulo, Brazil, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) và Hiệp hội Nhập khẩu Thủy sản Brazil (ABRAPES) đã có cuộc làm việc nhằm tăng cường hợp tác thương mại, phối hợp quảng bá thủy sản Việt Nam tại thị trường Brazil, đặc biệt là sản phẩm cá rô phi (tilapia), đồng thời trao đổi về phát triển bền vững và những thách thức trong hoạt động nhập khẩu mặt hàng này.

5 câu hỏi lớn của ngành thủy sản sẽ được đặt lên bàn thảo luận tại Vietnam Seafood Summit 2026

 |  11:46 22/10/2026

(vasep.com.vn) VASEP đã chính thức công bố nội dung chương trình của Vietnam Seafood Summit 2026 (VSS 2026) với 5 phiên chuyên sâu, đi từ triển vọng ngành hàng, rào cản thương mại, nhu cầu người mua đến thị trường nội địa và các giải pháp nâng năng suất, giảm chi phí cho toàn chuỗi thủy sản.

Nigeria hợp tác với Na Uy giám sát tàu cá bằng vệ tinh

 |  08:24 22/10/2026

(vasep.com.vn) Nigeria sẽ hợp tác với Na Uy triển khai giám sát vệ tinh nhằm chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), đồng thời bảo vệ nguồn lợi biển.

Indonesia mở rộng sản phẩm cá rô phi chế biến sẵn

 |  08:14 22/10/2026

(vasep.com.vn) Indonesia đang thúc đẩy phát triển các sản phẩm cá rô phi chế biến sẵn để cung ứng cho chương trình Bữa ăn Dinh dưỡng Miễn phí (MBG), qua đó mở rộng đầu ra cho người nuôi và các cơ sở chế biến thủy sản quy mô nhỏ.

ICES khuyến nghị tăng gấp đôi sản lượng khai thác cá thu Đại Tây Dương Đông Bắc

 |  08:13 22/10/2026

(vasep.com.vn) Hội đồng Khám phá Biển Quốc tế (ICES) khuyến nghị tổng sản lượng khai thác cá thu Đại Tây Dương Đông Bắc năm 2027 không vượt quá 352.938 tấn, tăng 102% so với mức khuyến nghị 174.357 tấn cho năm 2026. Mức tăng này phản ánh triển vọng nguồn lợi cá thu được cải thiện nhờ sự gia nhập của lượng lớn cá non vào quần thể.

Indonesia và Ai Cập hợp tác chống khai thác thủy sản bất hợp pháp

 |  08:12 22/10/2026

(vasep.com.vn) Indonesia và Ai Cập đã ký biên bản ghi nhớ nhằm tăng cường hợp tác trong lĩnh vực biển và thủy sản, tập trung vào bảo tồn tài nguyên biển và phối hợp chống khai thác thủy sản bất hợp pháp.

Pakistan thành lập Ủy ban chuyên trách thúc đẩy xuất khẩu thủy sản

 |  08:37 21/10/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban Thường trực về Nghề cá và Nuôi trồng thủy sản thuộc Liên đoàn Phòng Thương mại và Công nghiệp Pakistan (FPCCI) đã tổ chức cuộc họp đầu tiên tại Karachi ngày 11/10/2026, với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu và các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thủy sản.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC