Chiến sự Trung Đông làm rung chuyển thương mại cá tươi toàn cầu

Thị trường thế giới 08:13 09/03/2026
(vasep.com.vn) Sau xung đột quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran, Trung Đông nhanh chóng đánh mất vai trò trung tâm trung chuyển hàng không và hàng hải. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến thị trường tiêu dùng khu vực mà còn làm gián đoạn trực tiếp hệ thống logistics thủy sản toàn cầu. Các sản phẩm cá tươi là nhóm chịu tác động đầu tiên, và sự gián đoạn chuỗi cung ứng đã bắt đầu lan sang các thị trường châu Á.

 

Ngành logistics chịu ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng. CEO của Flexport Ryan Petersen cho biết gần 18% năng lực vận tải hàng không toàn cầu đã “biến mất chỉ sau một đêm”. Dữ liệu từ Flightradar24 cho thấy chỉ có 81 chuyến bay hoạt động trên vùng Vịnh Ba Tư vào ngày thứ Bảy (28/2), so với mức bình thường khoảng 19.000 chuyến/ngày. Hãng Emirates SkyCargo dừng toàn bộ chuyến bay, Qatar Airways Cargo ngừng khai thác, còn FedEx tạm dừng dịch vụ tại 6 quốc gia vùng Vịnh và Israel.

Vận tải biển cũng bị ảnh hưởng. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cảnh báo tàu thuyền không được phép đi qua eo biển Hormuz. Tính đến ngày 1/3, ít nhất 200 tàu bị ùn ứ trong khu vực. Cảng Jebel Ali (Dubai) từng tạm ngừng hoạt động do hỏa hoạn từ mảnh vỡ rơi xuống. Hàng loạt hãng tàu lớn điều chỉnh chiến lược: MSC dừng nhận đặt chỗ đi Trung Đông; Maersk ngừng tuyến Biển Đỏ và vòng qua Mũi Hảo Vọng; CMA CGM yêu cầu tàu đi vùng Vịnh “trú ẩn tại chỗ” và áp phụ phí 2.000–4.000 USD/container; Hapag-Lloyd áp phụ phí rủi ro chiến tranh 1.500 USD. Nhiều công ty bảo hiểm thông báo hủy bảo hiểm rủi ro chiến tranh tại vùng Vịnh từ ngày 5/3.

Thương mại cá tươi trở thành lĩnh vực nhạy cảm nhất. Vùng Vịnh là thị trường nhập khẩu lớn đối với cá hồi Đại Tây Dương giá trị cao. Cá nguyên con, bỏ đầu moi ruột và phi lê từ Na Uy, Scotland thường trung chuyển qua Dubai và Doha, một phần tái xuất sang Trung Quốc và Đông Á. Khi hai trung tâm hàng không lớn bị tê liệt, giá bán buôn tại Trung Quốc đã xuất hiện dấu hiệu tăng.

Dữ liệu thương mại cho thấy tầm quan trọng ngày càng lớn của khu vực này: nhập khẩu cá hồi của UAE tăng gấp hơn 3 lần từ năm 2012, đạt khoảng 10.830 tấn năm 2025; Saudi Arabia tăng từ 590 tấn lên hơn 10.350 tấn; Israel nhập khẩu cá hồi trị giá 287 triệu USD năm 2024.

Phân tích của Bourse & Bazaar Foundation cho thấy với mức gián đoạn hiện tại, tồn kho cá tươi của UAE chỉ đủ khoảng 5 ngày – thuộc nhóm rủi ro “nghiêm trọng”. Cá đông lạnh có thể duy trì 40–50 ngày, cá hộp khoảng 90 ngày. Do phụ thuộc lớn vào vận tải hàng không, chuỗi cung ứng cá tươi cạn kiệt rất nhanh khi bị gián đoạn.

Các nhà xuất khẩu châu Âu đang phải điều chỉnh lại dòng hàng, tìm thị trường thay thế cho các lô hàng vốn dự kiến giao sang vùng Vịnh, có thể gây áp lực lên giá giao ngay tại châu Âu. Công ty logistics DSV cho biết ngay cả khi không phận mở lại, việc xử lý tồn đọng có thể mất nhiều tuần.

Giới phân tích nhận định xung đột không chỉ gây gián đoạn ngắn hạn mà còn làm gia tăng bất ổn dài hạn đối với các tuyến vận tải và thương mại. Vai trò kép của Trung Đông – vừa là thị trường tiêu thụ lớn, vừa là trung tâm logistics – đang suy yếu, tạo áp lực đáng kể lên thương mại cá tươi toàn cầu trong ngắn hạn.

 

chien su trung dong thuong mai ca tuoi

TIN MỚI CẬP NHẬT

Global Shrimp Forum 2026: Nơi toàn chuỗi ngành tôm thế giới cùng tìm hướng tăng trưởng mới

 |  14:21 02/09/2026

(vasep.com.vn) Global Shrimp Forum (GSF) 2026 diễn ra từ ngày 1–3/9 tại Utrecht, Hà Lan, quy tụ gần 600 đại biểu đến từ 40 quốc gia, đại diện cho khoảng 300 doanh nghiệp và tổ chức trong toàn chuỗi cung ứng tôm. Đoàn Việt Nam tham dự sự kiện, trong đó có đại diện VASEP, qua đó tăng cường kết nối với các đối tác trong chuỗi ngành tôm toàn cầu

Brazil và Paraguay bàn kế hoạch phát triển cá rô phi tại hồ chứa Itaipu

 |  10:57 02/09/2026

(vasep.com.vn) Brazil và Paraguay sẽ thúc đẩy thảo luận về phát triển nuôi cá rô phi bền vững tại hồ chứa Itaipu, trong bối cảnh khu vực này được đánh giá có tiềm năng lớn để mở rộng sản xuất thủy sản. Nội dung sẽ được đưa ra tại Hội thảo song phương về phát triển bền vững nghề nuôi cá rô phi, diễn ra ngày 3/9 tại Foz do Iguaçu, bang Paraná, trong khuôn khổ IFC Brasil 2026. 

Canada có thể kết thúc sớm vụ khai thác cá tuyết

 |  10:52 02/09/2026

(vasep.com.vn) Vụ khai thác cá tuyết tại vùng ven bờ Newfoundland và Labrador, Canada có thể kết thúc sớm hơn dự kiến ít nhất hai tuần do đội tàu nhanh chóng sử dụng hết hạn ngạch mùa hè. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ thiếu nguyên liệu cho các nhà máy chế biến trong giai đoạn chuyển tiếp sang vụ khai thác mùa thu.

Phụ phẩm thủy sản: Từ chất thải thành nguồn nguyên liệu thứ hai

 |  10:51 02/09/2026

(vasep.com.vn) Tại hội thảo “Thị trường thực phẩm thủy sản toàn cầu và thế hệ nhân lực tương lai: Xu hướng, cơ hội và định hướng phát triển bền vững ngành thủy sản Việt Nam”, diễn ra trong khuôn khổ VIETFISH 2026, PGS.TS. Nguyễn Văn Minh – Phó Trưởng phòng Khoa học và Công nghệ, Trường Đại học Nha Trang – đã trình bày tham luận về nâng cao giá trị phụ phẩm thủy sản.

Việt Nam – Hà Lan mở rộng hợp tác nuôi trồng thủy sản bền vững từ công nghệ đến thị trường

 |  18:44 01/09/2026

(vasep.com.vn) Trong khuôn khổ chuyến công tác của đoàn đại biểu ngành nuôi trồng thủy sản Việt Nam tại Hà Lan từ ngày 29/8 – 5/9/2026, ngày 31/8 do Đại sứ quán và Tổng lãnh sự quán Hà Lan tại Việt Nam tổ chức, đoàn đã có chương trình làm việc với Bộ Nông nghiệp, Thủy sản, An ninh lương thực và Thiên nhiên cùng Bộ Ngoại giao Hà Lan và Wageningen University & Research (WUR). Các cuộc trao đổi cho thấy nhiều dư địa để Việt Nam và Hà Lan tiếp tục làm sâu sắc quan hệ hợp tác trong nuôi trồng thủy sản, từ quản lý nước, công nghệ, giống, dinh dưỡng và sức khỏe thủy sản đến chuyển đổi số, tài chính, thị trường và phát triển chuỗi giá trị bền vững.

EC đề xuất hạn ngạch khai thác thủy sản Baltic năm 2027

 |  09:04 01/09/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) đã công bố đề xuất về cơ hội khai thác thủy sản năm 2027 tại biển Baltic, bao gồm tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC) và hạn ngạch đối với 10 nguồn lợi do EU quản lý. Đề xuất được xây dựng dựa trên tư vấn khoa học mới nhất của Hội đồng Quốc tế về Khám phá Biển (ICES) và kế hoạch quản lý đa niên của EU đối với Baltic. 

Na Uy công bố lộ trình đầu tiên về hệ thống thực phẩm thủy sản bền vững

 |  09:03 01/09/2026

(vasep.com.vn) Chính phủ Na Uy vừa công bố Lộ trình về Hệ thống thực phẩm thủy sản bền vững, lần đầu tiên tập hợp một cách toàn diện các chính sách, chiến lược và sáng kiến liên quan đến sản xuất thủy sản, tính bền vững và an ninh lương thực. Lộ trình được Bộ trưởng Thủy sản và Đại dương Marianne Sivertsen Næss giới thiệu tại tuần lễ Arendalsuka trong tháng 8/2026. 

Xuất khẩu cá rô phi sang Mỹ: Thị trường lớn nhưng chưa dễ bứt phá

 |  09:01 01/09/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá rô phi Việt Nam sang Mỹ trong 7 tháng đầu năm 2026 sụt giảm đáng kể. Lũy kế kim ngạch 7 tháng đầu 2026 đạt 18 triệu USD, giảm 42% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng tháng 7, xuất khẩu chỉ đạt 2 triệu USD, giảm tới 70%, cho thấy nhu cầu nhập khẩu từ thị trường này đang chững lại rõ rệt.

Chào mừng Công ty TNHH HAP Seafood trở thành Hội viên liên kết của VASEP

 |  08:45 29/08/2026

Công ty TNHH HAP Seafood (HAP Seafood) đã chính thức gia nhập Hội viên VASEP. Xin chúc mừng Quý Doanh nghiệp và mong rằng HAP Seafood sẽ tích cực tham gia các hoạt động của Hiệp hội, cùng cộng đồng doanh nghiệp thủy sản phát triển bền vững. Hoạt động phát triển hội viên của VASEP được duy trì thường xuyên, qua đó từng bước củng cố vai trò trung tâm kết nối của Hiệp hội đối với doanh nghiệp thủy sản.

Thị trường thức ăn và nguyên liệu thức ăn thủy sản tháng 8/2026: Bột cá khan hiếm, cuộc đua chuyển sang tối ưu chi phí nuôi

 |  08:13 29/08/2026

(vasep.com.vn) Tháng 8/2026, thị trường thức ăn thủy sản thế giới chịu tác động đồng thời từ sự thiếu hụt nguyên liệu biển, nhu cầu thức ăn tăng mạnh tại Trung Quốc và những bất ổn của thị trường ngũ cốc. Tại Việt Nam, công suất sản xuất thức ăn tôm tiếp tục được mở rộng, trong khi nghịch lý xuất khẩu bột cá phổ thông nhưng nhập khẩu bột cá chất lượng cao ngày càng bộc lộ rõ. Bước sang tháng 9, giá nguyên liệu được dự báo còn biến động mạnh, buộc các nhà sản xuất chuyển trọng tâm từ giá thức ăn sang hiệu quả sử dụng và chi phí trên mỗi kilogram tăng trọng.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC