Cảnh báo khai thác IUU bằng thẻ của EU có kết quả tích cực

Tin tức IUU 08:38 07/04/2022 Nguyễn Hà
(vasep.com.vn) Theo báo cáo mới đây của Liên minh Chống khai thác IUU của EU, “Chương trình cảnh cáo bằng thẻ” của EU, chương trình nhằm cảnh báo và đưa ra biện pháp trừng phạt với các nước ngoài khối EU không hợp tác trong việc chống khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU), đã làm giảm tỷ lệ khai thác IUU và thúc đẩy cải thiện pháp luật, tuân thủ và triển khai các biện pháp thực thi tại một số quốc gia bị cảnh cáo. Tuy nhiên, nếu không đẩy mạnh sự minh bạch trong nghề cá trên toàn cầu và sự tham gia nhiều hơn của các bên, đại dương vẫn tiếp tục có nguy cơ bị đánh bắt IUU.

Đánh bắt IUU ảnh hưởng tới tính bền vững của nghề cá thế giới; làm cạn kiệt nguồn lợi thuỷ sản; tiêu tốn của nền kinh tế toàn cầu hàng tỷ đô mỗi năm; làm sai lệch các đánh giá khoa học; và tước đoạt sinh kế của cộng đồng ngư dân.

Chương trình cảnh cáo bằng thẻ này là phần chính trong quy định về IUU của EU. Chương trình này cho phép EU bắt đầu đối thoại không chính thức với các nước ngoài khối EU về việc nếu không có hành động nỗ lực chống đánh bắt IUU và cuộc đối thoại có thể trở thành cảnh báo chính thức bằng thẻ (thẻ vàng) kèm theo một quy trình đối thoại chính thức. Sau đó, EU có thể đưa ra “thẻ đỏ” nếu một quốc gia không thực hiện các hành động thích hợp nhằm giải quyết các thiếu sót mà EU đã chỉ ra, hoặc một “thẻ xanh” nếu quốc gia đó đã giải quyết thành công các khuyến nghị của EU. Các nước bị “thẻ đỏ” bị cấm XK thuỷ sản sang EU và các tàu của EU không được hoạt động trong vùng biển của họ cho tới khi thẻ được thu hồi.

Báo cáo mới nhất của Liên minh chống khai thác IUU của EU cho biết, chương trình cảnh báo bằng thẻ của EU, có hiệu lực từ năm 2010, đã mang lại những tiến triển thực sự trong việc cải thiện việc quản lý nghề cá, cụ thể là tại các nước như Belize, Papua New Guinea, quần đảo Solomon và Thái Lan. Chương trình này đã trao quyền cho các chính phủ để điều chỉnh các ngư dân đánh bắt bất hợp pháp đang khai thác tại các vùng biển quốc gia vì điều này có thể đe doạ nền kinh tế và sinh kế của địa phương. Chương trình này cũng giúp đưa vấn đề về khai thác IUU trở thành vấn đề quan trọng, tạo ra áp lực khiến các nước phải hành động trong phạm vi của nước bị cảnh cáo thẻ và quốc tế.

Báo cáo cho thấy trong 1 năm bị nhận thẻ, các cải tiến quy mô lớn xung quanh hoạt động quản lý nghề cá đã được thực hiện tại cả 4 quốc gia nghiên cứu điển hình. Điều này bao gồm việc tăng cường phân bổ nguồn lực rộng rãi cho việc theo dõi, kiểm soát nhằm đảm bảo sự giám sát trên biển nhiều hơn. Việc này thể hiện sự cam kết chắc chắn từ các quốc gia bị cảnh cáo thẻ trong việc giải quyết hoạt động đánh bắt IUU đồng thời tăng cơ hội việc làm tại địa phương. Ví dụ, sau khi nhận thẻ vàng vào tháng 12/2014, số lượng nhân viên kiểm ngư tại quần đảo Solomon đã tăng gấp đôi. Tại Thái Lan, hiện có hơn 4.000 cán bộ đang làm công tác giám sát và kiểm soát nghề cá sau khi nước này bị nhận thẻ vàng vào tháng 4/2019.

Báo cáo nhấn mạnh rằng, mặc dù các biện pháp dựa trên thương mại có thể là một phương tiện hiệu quả trong việc cải thiện hoạt động quản lý nghề cá, nhưng việc đối thoại, nâng cao năng lực và hỗ trợ kỹ thuật từ phía EU mới là nền tảng cho sự thành công của chương trình cảnh báo bằng thẻ này. Việc nhấn mạnh vào những vấn đề này đã cho phép các quốc gia được kiểm tra vừa thực thi các quy định mới vừa thực thi các quy định hiện hành của quốc gia. Một số quốc gia đã trở nên quyết đoán hơn trong việc xử phạt các hoạt động đánh bắt bất hợp pháp và không khai báo. Ví dụ, tại Belize, các vi phạm nghiêm trọng sẽ bị xử phạt từ 50.000 – 3 triệu USD và tại Thái Lan, hơn 3 triệu EUR đã được thu về từ việc xử phạt các vi phạm của đội tàu nước ngoài vào năm 2018.

Cuối cùng, báo cáo nhấn mạnh sự cần thiết phải đối thoại và giám sát cả các quốc gia đang nhận thẻ và những quốc gia đã được gỡ thẻ. Cuộc chiến chống đánh bắt IUU đòi hỏi các nước cam kết lâu dài đối với hoạt động khai thác hợp pháp và liên tục kể cả khi thẻ được dỡ bỏ.

Những nỗ lực được thực hiện để chống đánh bắt IUU trên toàn thế giới là rất quan trọng. Liên minh chống đánh bắt IUU của EU đang ủng hộ một số biện pháp nhằm tăng cường tính minh bạch trong nghề cá toàn cầu, bao gồm việc công bố nhận dạng của các tàu, các hoạt động, dữ liệu đánh bắt và sở hữu của các tàu. Ngoài ra điều quan trọng là xác định nguồn lực mới và bổ sung để tăng cường năng lực của EC trong việc thực thi chương trình cảnh báo bằng thẻ và duy trì vai trò dẫn đầu của EU trong việc chống đánh bắt IUU trên toàn cầu. Các biện pháp hài hoà, có tác động lâu dài như chương trình cảnh báo bằng thẻ này, được tạo ra thông qua sự hợp tác giữa các chính phủ, ngành công nghiệp và các tổ chức phi chính phủ, là chìa khóa để bảo vệ đại dương của chúng ta và chấm dứt khai thác IUU trên toàn thế giới.

TIN MỚI CẬP NHẬT

Hướng dẫn tiếp nhận, giải quyết TTHC kiểm tra nhà nước về ATTP nhập khẩu từ ngày 01/9/2026

 |  16:20 26/08/2026

Ngày 24/8/2026, Trung tâm Thông tin, Lưu trữ và Thư viện thuộc Cục Chuyển đổi số (BNNMT) ban hành văn bản Hướng dẫn tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính (TTHC) kiểm tra nhà nước về ATTP nhập khẩu từ ngày 01/9/2026.

Gỡ điểm nghẽn thực chất, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp đóng góp vào tăng trưởng hai con số

 |  08:46 26/08/2026

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu các bộ, ngành xử lý thực chất những khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp liên quan lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; cái gì đã rõ thì hướng dẫn cụ thể, cái gì còn vướng thì tháo gỡ, cái gì chưa phù hợp thì mạnh dạn sửa đổi, qua đó tạo sự thông thoáng, giảm chi phí cho nhà đầu tư, doanh nghiệp và góp phần thúc đẩy tăng trưởng hai con số.

Cá minh thái Alaska: Câu chuyện lớn hơn vấn đề khai thác ngoài ý muốn

 |  08:43 26/08/2026

(vasep.com.vn) Cá minh thái Alaska là loài được khai thác nhiều nhất tại Mỹ và giữ vai trò quan trọng trong ngành thủy sản Alaska. Tuy nhiên, hoạt động khai thác loài cá này đang thu hút sự chú ý ngày càng lớn do vấn đề đánh bắt ngoài ý muốn, đặc biệt là cá hồi.

Thiếu hụt cá tuyết đẩy giá lên mức kỷ lục tại các thị trường châu Âu

 |  08:42 26/08/2026

(vasep.com.vn) Nguồn cung cá tuyết tại châu Âu đang chịu sức ép lớn khi hạn ngạch khai thác giảm, sản lượng đánh bắt hạn chế và nhu cầu thị trường vẫn duy trì ở mức cao. Tình trạng thiếu nguyên liệu đã đẩy giá cá tuyết lên mức kỷ lục tại nhiều thị trường, đồng thời gây áp lực lên các nhà chế biến, nhà bán lẻ và ngành dịch vụ ăn uống.

Nhập khẩu thủy sản của Hà Lan vượt 5,4 tỷ eur

 |  08:41 26/08/2026

(vasep.com.vn) Hà Lan tiếp tục củng cố vai trò là một trong những trung tâm nhập khẩu, phân phối và chế biến thủy sản quan trọng của châu Âu, trong đó cá hồi Đại Tây Dương nuôi là một trong những mặt hàng ngày càng có vai trò nổi bật.

FTA Indonesia – EU, Lợi thế của cá ngừ Việt Nam còn bao nhiêu?

 |  08:35 26/08/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang EU vẫn tiếp tục sụt giảm trong tháng 7, trong khi Indonesia – quốc gia có sản lượng khai thác cá ngừ lớn gần gấp 3 lần Việt Nam – đang tiến gần hơn tới FTA với EU. Khi khoảng cách ưu đãi thuế quan dần thu hẹp, cạnh tranh tại thị trường này sẽ không chỉ nằm ở giá, mà còn ở nguồn nguyên liệu, xuất xứ và khả năng truy xuất.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 25/8/2026

 |  09:59 25/08/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản toàn cầu ngày 25/8/2026 chứng kiến những bước dịch chuyển đáng chú ý trong chuỗi cung ứng, nổi bật là việc Trung Quốc tăng vọt 55,7% lượng nhập khẩu bột cá từ Việt Nam nhằm bù đắp khoảng trống sau khi Peru kết thúc sớm vụ cá cơm. Tại Đông Nam Á, thị trường tôm tiếp tục chịu sức ép cạnh tranh gay gắt khi Indonesia lần đầu tiên nhập khẩu tôm nguyên liệu từ Ecuador cho chế biến, trong khi Ecuador đẩy mạnh chiến lược mở rộng sang Nhật Bản để giảm phụ thuộc vào các thị trường truyền thống. Ngược lại, cá tra Việt Nam tiếp tục đứng trước cơ hội mở rộng thị phần tại Mỹ do giá cá rô phi Trung Quốc duy trì đà tăng, cùng với tín hiệu tích cực từ xu hướng tối ưu hóa giá trị phụ phẩm và đẩy mạnh công nghệ chế biến sâu được định hình rõ nét sau kỳ Vietfish 2026.

Lạm phát thúc đẩy High Liner Foods tăng cá nuôi, mở rộng sang các loài thay thế

 |  08:33 25/08/2026

(vasep.com.vn) Lạm phát, chi phí nguyên liệu tăng và nguồn cung cá thịt trắng hạn chế đang thúc đẩy High Liner Foods đẩy mạnh chiến lược đa dạng hóa nguồn cung, trong đó tăng tỷ trọng thủy sản nuôi và sử dụng các loài thay thế cho cá tuyết.

Thủy sản Nga đẩy mạnh tiếp cận thị trường Trung Quốc qua lễ hội “Made in Russia”

 |  08:32 25/08/2026

(vasep.com.vn) Từ ngày 12-19/8/2026, Lễ hội và hội chợ “Made in Russia” lần thứ 8 diễn ra tại Thiên Tân, Trung Quốc, quy tụ hơn 60 doanh nghiệp đến từ trên 30 vùng của Nga. Sự kiện được xem là cơ hội để doanh nghiệp Nga quảng bá sản phẩm, tìm kiếm đối tác và mở rộng thị trường tại Trung Quốc, trong đó thủy sản là một nhóm hàng đáng chú ý.

Bộ Ngoại giao Mỹ tìm đối tác NGO để làm rõ lao động cưỡng bức và khai thác IUU

 |  08:30 25/08/2026

(vasep.com.vn) Bộ Ngoại giao Mỹ đang tìm kiếm một tổ chức phi chính phủ (NGO) làm đối tác có khả năng xác định bằng chứng về lao động cưỡng bức và hoạt động khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) trong chuỗi cung ứng thủy sản.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC