Khai thác IUU là một kiểu khai thác gây ra tình trạng lạm thác, đe dọa nguồn cung hải sản trên thế giới, sinh kế của các ngư dân trung thực, và tàn phá hệ sinh thái biển. Khoảng một năm trước, Chương trình giám sát Thủy sản NK của Mỹ nhằm khắc phục những vấn đề này đã có hiệu lực. Chương trình ra đời nhằm mục đích đóng cửa thị trường Mỹ với các sản phẩm hải sản được khai thác IUU và các sản phẩm thủy sản gian lận, và là bước đi chính đầu tiên trong cuộc chiến chống khai thác IUU. Tuy nhiên, trong một lá thư của NRDC, WWF, Oceana, Greenpeace, Viện Bảo tồn Biển, Monterey Bay Aquarium và Trung tâm Đa dạng sinh học gửi tới Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) vào ngày 29/04, tại lễ kỷ niệm 1 năm của chương trình này, các tổ chức này đã kêu gọi NOAA cần ưu tiên hạn chế các lỗ hổng trong việc thực hiện và hướng tới việc mở rộng chương trình để bao gồm tất cả các sản phẩm thủy sản NK. Nếu không thực hiện các bước quan trọng này, chương trình sẽ không đạt được mục tiêu ngăn chặn khai thác IUU và gian lận thủy sản thâm nhập vào Mỹ.
Mỹ NK hơn 80% lượng thủy sản tiêu thụ, trong năm 2018, Mỹ là nước NK thủy sản hàng đầu thế giới. Trong năm 2016, một lượng lớn thủy sản tương đương 5,79 tỷ USD đã được NK vào Mỹ. Những con số gây hoang mang này có nghĩa Mỹ có đòn bẩy lớn để dập tắt hoạt động khai thác IUU và gian lận thủy sản – nếu Mỹ đóng cửa thị trường của mình với thủy sản khai thác IUU. Ngư dân, những người khai thác bất hợp pháp vì chi phí thấp hơn so với việc tuân thủ các quy định. Ngược lại, nếu sản phẩm khai thác trái phép không thể thâm nhập vào một thị trường lớn như Mỹ, hoạt động đánh bắt bất hợp pháp sẽ có ít động lực về tài chính. SIMP nhằm mục đích cản trở khai thác IUU và gian lận thủy sản bằng cách đóng cửa hoạt động thương mại các loại sản phẩm này với Mỹ.
SIMP hiện hoạt động bằng cách yêu cầu truy xuất nguồn gốc toàn chuỗi cung ứng đối với 13 nhóm sản phẩm thủy sản. Nhờ việc có đầy đủ thông tin về thời điểm và địa điểm mà hải sản được đánh bắt, tàu khai thác và loại ngư cụ được sử dụng, và nơi được chuyển tải và chế biến, các quan chức của nước NK đã có thông tin để khi cần có thể truy xuất ngược về nguồn gốc của lô hàng. Mặc dù việc có khả năng truy xuất nguồn gốc của cả chuỗi cung ứng sẽ không giải quyết được vấn đề khai thác IUU, nhưng đó là điều kiện tiên quyết để chấm dứt hoạt động khai thác IUU.
Tuy nhiên, sau 1 năm SIMP có hiệu lực, chương trình này có một số chỗ cần cải thiện. Trong thư gửi NOAA, các tổ chức NGO đã nêu chi tiết hai lĩnh vực chính trong đó việc triển khai SIMP của NOAA không phù hợp với các yêu cầu của chương trình và mục tiêu chính là đảm bảo rằng sản phẩm thủy sản được khai thác bất hợp pháp hay gian lận được loại trừ khỏi các giao dịch thương mại của Mỹ.
Phân tích của NRDC chỉ ra rằng hướng dẫn của NOAA với các nhà NK về việc nhập dữ liệu vào hệ thống dữ liệu tự động được sử dụng để thu thập tài liệu không yêu cầu rõ ràng nhà NK phải cung cấp thông tin về việc cấp phép khai thác và mã nhận dạng duy nhất (UVI) của tàu ở thời điểm NK. Nếu việc cấp phép khai thác nghe có vẻ quan trọng, thì đó là vì nó là văn bản cấp phép hoặc tài liệu khác mà một quốc gia cấp phép cho hoạt động đánh bắt thương mại. Nó giống như có một giấy phép lái xe nếu bạn đang điều khiển một chiếc xe. Thuật ngữ UVI dùng để chỉ một số riêng biệt gắn với con tàu từ khi xây dựng cho đến khi tàu không còn tồn tại, giống như dấu vân tay của con người. UVI của tàu rất quan trọng để truy xuất và ghi chép bởi các tàu khai thác IUU sẽ thường sơn lại thân tàu và đặt mã số mới, do đó che dấu danh tính của mình. Không yêu cầu hai dữ liệu quan trọng này tại thời điểm nhập cảnh, NOAA đang mất cơ hội có quyền truy cập phù hợp đối với các thông tin quan trọng này.
(vasep.com.vn) Bộ Thương mại Mỹ (DOC) vừa công bố kết quả rà soát hành chính lần thứ 19 đối với lệnh áp thuế chống bán phá giá tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu từ Ấn Độ, qua đó xác định nhiều doanh nghiệp Ấn Độ phải chịu mức thuế bổ sung do bán phá giá.
(vasep.com.vn) Một báo cáo mới của dự án OctoPulse cho thấy sự gia tăng đột biến của bạch tuộc thường (Octopus vulgaris) tại khu vực đông bắc Đại Tây Dương, đặc biệt là vùng tây nam nước Anh trong giai đoạn 2024–2025, có liên hệ chặt chẽ với hiện tượng biển ấm lên kéo dài và những thay đổi về hải dương học. Diễn biến này đang thu hút sự quan tâm của thị trường hải sản châu Âu, nơi bạch tuộc là mặt hàng có giá trị cao và biến động mạnh.
(vasep.com.vn) Cargill vừa công bố toàn bộ các nhà máy sản xuất thức ăn thủy sản mang thương hiệu EWOS cung cấp cho cá hồi đã đạt chứng nhận theo Tiêu chuẩn Thức ăn của Hội đồng Quản lý Nuôi trồng Thủy sản (ASC). Cột mốc này được hoàn tất sau khi nhà máy Westfield tại Scotland chính thức được cấp chứng nhận, giúp Cargill đi trước thời hạn áp dụng các yêu cầu khắt khe hơn của ASC dự kiến có hiệu lực từ cuối năm 2025.
(vasep.com.vn) Bộ Sản xuất Peru (PRODUCE) cho biết, xuất khẩu thủy sản của nước này trong năm 2025 đạt 4,27 tỷ USD (3,58 tỷ EUR), tăng 16,5% so với năm 2024. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ các mặt hàng chủ lực như cá cơm, cá ngừ và mực ống khổng lồ.
Năm 2026, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp thủy sản Việt Nam mở rộng thị trường xuất khẩu, tăng cường kết nối khách hàng và nâng cao hình ảnh ngành thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế, VASEP dự kiến tổ chức cụm gian hàng quốc gia Việt Nam tại nhiều triển lãm thủy sản và thực phẩm lớn tại Hoa Kỳ, EU, Nhật Bản, Úc, Trung Quốc, Hàn Quốc và khu vực Mỹ Latinh. Chương trình tập trung vào các thị trường trọng điểm, kết hợp hình thức gian hàng chung và gian hàng riêng, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp quảng bá sản phẩm, tìm kiếm đối tác và cập nhật xu hướng thị trường.
(vasep.com.vn) Trong khi Itaipu Binacional khẳng định nuôi trồng thủy sản có thể song hành với sản xuất năng lượng và bảo vệ môi trường, nhiều nhà khoa học cảnh báo hoạt động này có thể làm gia tăng các rủi ro sinh thái, đặc biệt là sự lây lan của loài xâm lấn như trai vàng tại hồ chứa Itaipu.
(vasep.com.vn) Theo Food World, thị trường cá thịt trắng toàn cầu đang rơi vào trạng thái trì trệ khi giá nguyên liệu thô, đặc biệt là cá minh thái Nga, tiếp tục duy trì ở mức cao kỷ lục. Diễn biến này diễn ra song song với việc Nga đẩy mạnh quốc hữu hóa các tài sản trong ngành thủy sản, mở rộng từ khu vực Viễn Đông sang các vùng biển phía bắc.
(vasep.com.vn) Theo số liệu từ Tổ chức Dầu và Bột cá Thế giới (IFFO), sản lượng bột cá và dầu cá toàn cầu trong năm 2025 tăng trưởng ở mức khiêm tốn, nhờ hoạt động khai thác thuận lợi tại Peru và sản lượng cải thiện tại một số khu vực sản xuất chủ chốt.
(vasep.com.vn) Trước biến động thuế quan toàn cầu và tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, Bộ Thủy sản Ấn Độ kêu gọi các bang, doanh nghiệp và người nuôi đẩy mạnh đa dạng hóa đối tượng nuôi, ứng dụng công nghệ mới nhằm giảm rủi ro dịch bệnh, nâng cao sức cạnh tranh và mở rộng thị trường xuất khẩu.
(vasep.com.vn) Năm 2025, thị trường cá tuyết đông lạnh tại Hàn Quốc đã trải qua những thay đổi bất ngờ, bất chấp sự sụt giảm về khối lượng nhập khẩu. Cụ thể, nước này chỉ nhập khẩu 5.693 tấn cá tuyết, giảm 8% so với năm trước. Tuy nhiên, chi phí nhập khẩu lại tăng mạnh—từ 19,12 triệu USD năm 2024 lên 29,63 triệu USD năm 2025, tăng 55%.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn