Các nhà quản lý nghề cá tăng cường chống khai thác IUU
Trong những năm gần đây, các tổ chức quản lý nghề cá khu vực (RFMOs) đã áp dụng các biện pháp cải thiện việc kiểm tra, kiểm soát và giám sát nghề cá như:
Ủy ban Cá ngừ Nhiệt đới Bắc Nam Mỹ (IATTC), Ủy ban Nghề cá Bắc Thái Bình Dương (NPFC), Tổ chức Quản lý Nghề cá Khu vực Nam Thái Bình Dương (SPRFMO), và Ủy ban Nghề cá Trung Tây Thái Bình Dương (WCPFC) yêu cầu đến năm 2020, tất cả các tàu đủ điều kiện phải có số định danh tàu, cụ thể là số của Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) được gắn với tàu từ khi đóng tàu cho tới khi tháo dỡ và đảm bảo tàu có thể được xác định một cách chính xác.
Ủy ban Quốc tế về Bảo tồn Cá ngừ Đại Tây Dương (ICCAT) và SPRFMO đã tăng cường các biện pháp quản lý cảng quốc gia, điều này phù hợp với Thỏa thuận về Quản lý Cảng biển Quốc gia (PSMA) và giúp ngăn hải sản đánh bắt bất hợp pháp vào thị trường.
WCPFC đã thành lập một nhóm chuyên trách mới để xem xét các biện pháp chuyển tải trên biển, vì việc chuyển tải hải sản tại các vùng biển xa xôi từ tàu này sang tàu khác có thể tạo ra sơ hở cho các nhà khai thác bất hợp pháp.
Bất chấp tiến trình đó, tất cả các RFMOs nên đưa ra các quy tắc để chấm dứt hoạt động khai thác IUU và tích cực làm việc theo hướng quản lý nguồn lợi một cách thận trọng dựa trên cơ sở khoa học.
Cuộc chiến chống khai thác IUU trên biển và tại thị trường
Các chính sách và quy định chống khai thác IUU sẽ không hiệu quả nếu không có sự hỗ trợ của lực lượng trên biển và các tổ chức vũ trang trên khắp thế giới. Chẳng hạn vào tháng 2/2019, Bộ tư lệnh Châu phi của Mỹ đã tài trợ cho chương trình Exercise Cutlass Express 2019, với mục tiêu nâng cao năng lực thực thi pháp luật trên biển và thúc đẩy an ninh quốc gia và khu vực Đông Phi. Năm nay, hải quân và lực lượng bảo vệ bờ biển đã được đào tạo về việc phát hiện, theo dõi và đánh giá các tàu khai thác nghi ngờ, cùng với việc lên tàu và kiểm tra.
Đầu năm 2019, một tin vui đã tới với Thái Lan, một trong những nước XK thủy sản lớn trên thế giới. Trong tháng 1, sau nhiều năm làm việc để cải thiện việc giám sát nghề cá, Liên minh châu Âu đã đưa Thái Lan ra khỏi danh sách các quốc gia đã bị cảnh báo vì không nỗ lực chống khai thác bất hợp pháp. Các quan chức Thái Lan đã nỗ lực hết mình để giải quyết các vấn đề này, đặc biệt là với các biện pháp kiểm soát tại cảng đối với các tàu nước ngoài và hợp tác với các nước mà tàu mang cờ. Cuối tháng 1, Thái Lan đã phê chuẩn Công ước C188 của Tổ chức Lao động Quốc tế để chống lại nạn buôn người và cải thiện điều kiện lao động trên các tàu, một bước quan trọng khác để đảm bảo phát triển nghề cá bền vững.
Ngành thủy sản cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc chống khai thác IUU. Ví dụ, Sáng kiến Kinh doanh Thủy sản của tổ chức Ocean Stewardship (SeaBOS) đã tổ chức cuộc đối thoại thứ 3 trong tháng 9/2018 và đã tập hợp được 10 công ty thủy sản lớn nhất trên thế giới cam kết loại bỏ các sản phẩm khai thác IUU và sử dụng nô lệ thời hiện địa ra khỏi chuỗi cung ứng của các thành viên. Các công ty thành viên của SeaBOS đã cam kết chia sẻ kinh nghiệm của mình về các nỗ lực, và tổ chức Pew Charitable Trusts khuyến khích các DN thủy sản đi theo hướng đi của các công ty này.
Thành công trong các biện pháp an toàn cho tàu cũng sẽ giúp giảm bớt hoạt động khai thác bất hợp pháp. Trong tháng 1, Tây Ban Nha đã ký thỏa thuận Cape Town của IMO, thỏa thuận kêu gọi bảo vệ cuộc sống của ngư dân bằng cách đưa ra các yêu cầu tối thiểu về việc thiết kế, lắp ráp và trang bị cho các tàu khai thác có chiều dài ≥ 24m hoạt động trên biển, đồng thời tạo ra nhiều cơ hội để hướng mục tiêu vào các nhà khai thác IUU thông qua việc kiểm soát của các cơ quan nghề cá, vận tải và lao động.
(vasep.com.vn) Bộ Thương mại Mỹ (DOC) vừa công bố kết quả rà soát hành chính lần thứ 19 đối với lệnh áp thuế chống bán phá giá tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu từ Ấn Độ, qua đó xác định nhiều doanh nghiệp Ấn Độ phải chịu mức thuế bổ sung do bán phá giá.
(vasep.com.vn) Một báo cáo mới của dự án OctoPulse cho thấy sự gia tăng đột biến của bạch tuộc thường (Octopus vulgaris) tại khu vực đông bắc Đại Tây Dương, đặc biệt là vùng tây nam nước Anh trong giai đoạn 2024–2025, có liên hệ chặt chẽ với hiện tượng biển ấm lên kéo dài và những thay đổi về hải dương học. Diễn biến này đang thu hút sự quan tâm của thị trường hải sản châu Âu, nơi bạch tuộc là mặt hàng có giá trị cao và biến động mạnh.
(vasep.com.vn) Cargill vừa công bố toàn bộ các nhà máy sản xuất thức ăn thủy sản mang thương hiệu EWOS cung cấp cho cá hồi đã đạt chứng nhận theo Tiêu chuẩn Thức ăn của Hội đồng Quản lý Nuôi trồng Thủy sản (ASC). Cột mốc này được hoàn tất sau khi nhà máy Westfield tại Scotland chính thức được cấp chứng nhận, giúp Cargill đi trước thời hạn áp dụng các yêu cầu khắt khe hơn của ASC dự kiến có hiệu lực từ cuối năm 2025.
(vasep.com.vn) Bộ Sản xuất Peru (PRODUCE) cho biết, xuất khẩu thủy sản của nước này trong năm 2025 đạt 4,27 tỷ USD (3,58 tỷ EUR), tăng 16,5% so với năm 2024. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ các mặt hàng chủ lực như cá cơm, cá ngừ và mực ống khổng lồ.
Năm 2026, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp thủy sản Việt Nam mở rộng thị trường xuất khẩu, tăng cường kết nối khách hàng và nâng cao hình ảnh ngành thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế, VASEP dự kiến tổ chức cụm gian hàng quốc gia Việt Nam tại nhiều triển lãm thủy sản và thực phẩm lớn tại Hoa Kỳ, EU, Nhật Bản, Úc, Trung Quốc, Hàn Quốc và khu vực Mỹ Latinh. Chương trình tập trung vào các thị trường trọng điểm, kết hợp hình thức gian hàng chung và gian hàng riêng, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp quảng bá sản phẩm, tìm kiếm đối tác và cập nhật xu hướng thị trường.
(vasep.com.vn) Trong khi Itaipu Binacional khẳng định nuôi trồng thủy sản có thể song hành với sản xuất năng lượng và bảo vệ môi trường, nhiều nhà khoa học cảnh báo hoạt động này có thể làm gia tăng các rủi ro sinh thái, đặc biệt là sự lây lan của loài xâm lấn như trai vàng tại hồ chứa Itaipu.
(vasep.com.vn) Theo Food World, thị trường cá thịt trắng toàn cầu đang rơi vào trạng thái trì trệ khi giá nguyên liệu thô, đặc biệt là cá minh thái Nga, tiếp tục duy trì ở mức cao kỷ lục. Diễn biến này diễn ra song song với việc Nga đẩy mạnh quốc hữu hóa các tài sản trong ngành thủy sản, mở rộng từ khu vực Viễn Đông sang các vùng biển phía bắc.
(vasep.com.vn) Theo số liệu từ Tổ chức Dầu và Bột cá Thế giới (IFFO), sản lượng bột cá và dầu cá toàn cầu trong năm 2025 tăng trưởng ở mức khiêm tốn, nhờ hoạt động khai thác thuận lợi tại Peru và sản lượng cải thiện tại một số khu vực sản xuất chủ chốt.
(vasep.com.vn) Trước biến động thuế quan toàn cầu và tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, Bộ Thủy sản Ấn Độ kêu gọi các bang, doanh nghiệp và người nuôi đẩy mạnh đa dạng hóa đối tượng nuôi, ứng dụng công nghệ mới nhằm giảm rủi ro dịch bệnh, nâng cao sức cạnh tranh và mở rộng thị trường xuất khẩu.
(vasep.com.vn) Năm 2025, thị trường cá tuyết đông lạnh tại Hàn Quốc đã trải qua những thay đổi bất ngờ, bất chấp sự sụt giảm về khối lượng nhập khẩu. Cụ thể, nước này chỉ nhập khẩu 5.693 tấn cá tuyết, giảm 8% so với năm trước. Tuy nhiên, chi phí nhập khẩu lại tăng mạnh—từ 19,12 triệu USD năm 2024 lên 29,63 triệu USD năm 2025, tăng 55%.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn