Cá tra là một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam khi kim ngạch hằng năm đạt đến 2 tỷ USD và có mặt tại 150 quốc gia và vùng lãnh thổ. Thế nhưng, tại sân nhà, cá tra lại chẳng được nhiều người tiêu dùng quan tâm.
Ông Phạm Minh Thiện - CEO Công ty Cỏ May cho biết, công ty đã xuất khẩu cá tra đến 40 quốc gia và vùng lãnh thổ với kim ngạch xuất khẩu bình quân đạt gần 1.000 tỷ đồng/năm. Trong đó, sản phẩm chủ lực là cá tra phi lê. "Tuy nhiên, chúng tôi vẫn chưa tìm được kênh phân phối tại Việt Nam, kể cả hệ thống siêu thị và chợ truyền thống", ông Minh Thiện chia sẻ.
Ngay cả Vĩnh Hoàn - doanh nghiệp với doanh số xuất khẩu cá tra lớn nhất Việt Nam trong nhiều năm qua cũng đang loay hoay với thị trường trong nước. Thậm chí khi đưa cá tra vào nhà hàng, khách sạn, và mặc dù đã chế biến bằng nhiều phương pháp khác nhau cũng như đa dạng thực đơn nhưng thực khách vẫn e ngại.
Chia sẻ thực tế khi đưa món ăn chế biến từ cá tra đến với thực khách, ông Chiêm Thành Long - Giám đốc Làng du lịch Bình Qưới cho biết, đơn vị từng đưa cá tra vào buffet dù có đặt tên là cá ba sa, cá da trơn nhưng khách vẫn e ngại. Đã vậy, khi khách đã bắt đầu quen với những món ăn này thì đơn vị lại khó khăn trong việc tìm nguồn cung ứng nguyên liệu. Bởi lâu nay, các doanh nghiệp chỉ chú trọng thị trường xuất khẩu, chưa quan tâm đến thị trường nội địa nên chưa xây dựng được mạng lưới phân phối và điểm bán phổ biến.
"Điều này dẫn đến tình trạng các nhà hàng, khách sạn muốn lấy hàng thì phải đến tận vùng nuôi hoặc liên kết với đơn vị sản xuất, nuôi trồng nhưng phải tiêu thụ với số lượng lớn".h sạn muốn lấy hàng thì phải đến tận vùng nuôi hoặc liên kết với đơn vị sản xuất, nuôi trồng nhưng phải tiêu thụ với số lượng lớn".
Theo các chuyên gia, lâu nay người tiêu dùng vẫn thờ ơ với cá tra vì chưa hiểu cặn kẽ về lợi ích của loài cá này. Hơn nữa, định kiến cá tra nuôi không sạch đã ăn sâu vào tiềm thức của người tiêu dùng, đặc biệt là những người lớn tuổi. Tuy nhiên, vừa qua, Mỹ đã chính thức công nhận hệ thống kiểm tra sản phẩm cá và cá da trơn xuất khẩu của Việt Nam tương đương với Mỹ.
Nhận định về vấn đề này, bà Lê Thị Thanh Lâm - Phó tổng giám đốc Công ty Sài Gòn Food cho rằng, có một sự thật là khi cả thế giới ăn cá tra thì người Việt Nam mới quay lại ăn cá tra. Những năm gần đây, người tiêu dùng ủng hộ nhiều nhưng vẫn còn không ít những người của thế hệ 60 trở về trước còn ám ảnh, thành kiến với cá tra vì nhớ lại thời cá tra nuôi cầu.
Đưa cá tra vào mâm cơm người Việt
"Theo tôi, để cá tra được tiêu thụ mạnh tại thị trường nội địa, các doanh nghiệp cần làm truyền thông nhiều hơn nữa về quy trình nuôi hiện nay. Tại sao chúng ta làm cho cả thế giới tin mà dân ta vẫn còn e dè", bà Thanh Lâm đặt vấn đề.
Theo tính toán, thị trường nội địa với gần 100 triệu dân cùng hơn 13 triệu lượt khách du lịch mỗi năm, dự kiến tiêu thụ thủy sản bình quân năm 2020 đạt khoảng 40kg/người/năm. Đây là thị trường rất tiềm năng và là bệ đỡ cho doanh nghiệp khi gặp khó khăn khi xuất khẩu.
Với quyết tâm chinh phục người tiêu dùng trong nước và đưa cá tra vào bàn ăn của người Việt, Công ty Cỏ May đã xây dựng chiến lược tiếp cận bài bản. Tháng 12/2019, Công ty Cỏ May đã đưa sản phẩm ra thị trường sản phẩm cá tra đóng gói. Đầu tháng 1/2020, Cỏ May tổ chức tiệc buffet tại làng du lịch Bình Quới...
Tại đây, người tiêu dùng được thưởng thức 40 món ăn được chế biến từ cá tra. Cũng ngay tại sự kiện, Cỏ May đã ký kết thỏa thuận hợp tác với Công ty Sài Gòn Food - một trong những công ty chế biến thực phẩm đông lạnh lớn nhất hiện nay để đưa cá tra vào "thực đơn của Sài Gòn Food".
Ông Minh Thiện cho biết, công ty đang có chiến lược đẩy mạnh tiêu thụ cá tra vào nội địa và đã có nhiều sản phẩm phù hợp với thói quen chế biến của người Việt Nam như phi lê còn da cắt miếng, phi lê không da cắt miếng, cắt khúc và xẻ bướm. Trong thời gian tới, Cỏ May tiếp tục tung ra thị trường các sản phẩm cá tra chế biến, phù hợp với người tiêu dùng trẻ, người bận rộn và ưa thích sự tiện lợi.
"Năm 2016, chúng tôi từng đặt mục tiêu xây dựng 1.000 điểm bán cá tra khắp cả nước nhưng nay sẽ tập trung vào kênh B2B và xây dựng kênh bán hàng trực tuyến, tận dụng các nền tảng giao hàng đang phát triển", lãnh đạo Cỏ May chia sẻ.
Theo bà Lê Thị Thanh Lâm, lâu nay Sài Gòn Food có rất nhiều sản phẩm chế biến từ nguyên liệu cá tra. Trong đó, có đến 7 loại lẩu, hơn 10 loại chả cá, 1 loại cháo tươi và rất nhiều món trong thực đơn suất ăn công nghiệp. Mỗi tháng, công ty sử dụng 50 tấn cá tra nguyên liệu cho chế biến các món ăn trên.
"Tham gia sự kiện mới biết Cỏ May có sản phẩm chất lượng, có chính sách tốt, dịch vụ tốt và nếu giá cả tốt chúng tôi sẽ hợp tác lâu dài. Trước mắt hai bên đã ký thỏa thuận hợp tác, sau đó cần ngồi lại với nhau bàn bạc chi tiết về quy cách, chủng loại...", bà Thanh Lâm cho biết.
Nhờ kênh xuất khẩu, cá tra đã "sạch" hơn cả cá thiên nhiên
Chia sẻ kỹ hơn về loại thực phẩm này, ông Minh Thiện cho biết, cá tra đóng góp vào sự phát triển của miền Tây rất nhiều. Và, nhờ kênh xuất khẩu, cá tra đã "sạch" hơn cả cá thiên nhiên. Lý do là trong ao cá tra, người nuôi kiểm soát từng chỉ tiêu nước, áp dụng tất cả tiêu chuẩn mà phương Tây đưa ra để có thể xuất khẩu sang những thị trường này.
Mặt khác, khi ra nước ngoài, cá tra nằm trên các kệ siêu thị, bàn ăn với giá không phải rẻ. Để chinh phục người tiêu dùng trong nước, bên cạnh việc đưa các món ăn từ cá tra vào thực đơn các nhà hàng cao cấp, Cỏ May sẽ đồng hành cùng các đầu bếp chuyên nghiệp và các chuyên gia dinh dưỡng hướng dẫn cho người tiêu dùng cách chế biến các món ăn ngon, bổ dưỡng từ nguyên liệu cá tra.
"Người Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan đưa món ăn của họ sang Việt Nam khá thành công, chúng tôi cũng học cách của họ", ông Thiện cho biết.
(vasep.com.vn) Các doanh nghiệp nhập khẩu Mỹ đang được cảnh báo về những rủi ro pháp lý và tài chính khi giao hàng theo điều kiện DDP (giao hàng đã nộp thuế), trong bối cảnh Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) tăng cường kiểm tra hồ sơ nhập khẩu và việc tuân thủ các quy định thuế quan. Diễn biến này cũng đặt ra yêu cầu đối với các nhà cung cấp nước ngoài, trong đó có doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản Việt Nam, về tính minh bạch và chính xác của hồ sơ thương mại, hải quan.
(vasep.com.vn) Nhật Bản đang tăng cường hỗ trợ phát triển khai thác, nuôi trồng thủy sản bền vững và cải thiện sinh kế cho cộng đồng tại Khu tự trị Bangsamoro ở Mindanao Hồi giáo (BARMM), Philippines, nhằm nâng cao năng suất, bảo đảm an ninh lương thực và tăng khả năng thích ứng của người dân.
(vasep.com.vn) Các nhà nghiên cứu tại Đại học Queensland, Australia, phát triển quy trình sử dụng khí sinh học từ chất thải hữu cơ để sản xuất protein đơn bào, mở ra hướng thay thế một phần bột cá trong thức ăn thủy sản.
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh nhập khẩu cá ngừ của Đức sụt giảm, xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang thị trường này vẫn ghi nhận những tín hiệu tích cực. Đáng chú ý, kim ngạch xuất khẩu trong quý III/2026 phục hồi mạnh, trong khi số liệu nhập khẩu của Đức cũng cho thấy hàng Việt Nam đang gia tăng vị thế giữa sự cạnh tranh của các nguồn cung.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới những ngày đầu tháng 11 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về thương mại, thuế chống bán phá giá và cạnh tranh nguồn cung. Mỹ công bố kết quả POR20 đối với tôm Việt Nam, trong khi ngành tôm Mỹ đề nghị điều tra doanh nghiệp Ấn Độ theo Điều 337. Cá tra tiếp tục có tín hiệu tích cực tại thị trường Mỹ, còn nhu cầu sản phẩm thủy sản chế biến, tiện lợi tăng tại Anh. Bên cạnh đó, Nga tiếp tục mở rộng vai trò cung cấp cá minh thái, cá tuyết và thủy sản chế biến cho các thị trường châu Á.
(vasep.com.vn) Giá chào bán cá minh thái Alaska tại biển Bering phục hồi trong tuần thứ ba của tháng 10/2026, sau thời gian đi ngang và giảm nhẹ. Trong giai đoạn 16–22/10, giá cá minh thái bỏ đầu, moi ruột (H&G) cỡ 25+ chào theo điều kiện CFR tăng hai phiên liên tiếp, lên khoảng 2.450 USD/tấn, cao hơn 20–40 USD/tấn so với mức đáy của tuần trước.
(vasep.com.vn) Ấn Độ đã bước vào giai đoạn xây dựng Kế hoạch hành động quốc gia về nghề cá nội địa quy mô nhỏ, hướng tới cải thiện sinh kế ngư dân, tăng cường phối hợp quản lý và sử dụng bền vững nguồn nước ngọt. Kế hoạch được phát triển theo khuôn khổ của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), do Cục Thủy sản Ấn Độ phối hợp với Chương trình Vịnh Bengal (BOBP-IGO) triển khai.
(vasep.com.vn) Một nghị viên tại hạt Kerry, Ireland, vừa kêu gọi Chính phủ tăng cường các biện pháp xử lý nghiêm đối với tàu cá khai thác bất hợp pháp trong vùng biển nước này, nhằm bảo vệ nguồn lợi thủy sản và lợi ích kinh tế của ngành khai thác trong nước.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản tháng 10/2026 ước đạt 1,315 tỷ USD, tăng 13,5% so với cùng kỳ, đưa kim ngạch 10 tháng lên 10,459 tỷ USD, tăng 12,1%. Tuy nhiên, tăng trưởng đang dựa nhiều hơn vào các nhóm cá và thị trường châu Á, trong khi xuất khẩu tôm giảm, thị trường Mỹ chuyển sang tăng trưởng âm. Kết quả thuế chống bán phá giá tôm POR20 dự kiến đầu tháng 11 sẽ là yếu tố quan trọng đối với triển vọng những tháng tới.
(vasep.com.vn) Angel Yeast tổ chức hội nghị công nghệ sinh học tại Trung Quốc, quy tụ hơn 500 đối tác quốc tế nhằm thảo luận về sinh học tổng hợp, đổi mới sản xuất sinh học và hợp tác chuỗi cung ứng.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn