Châu Á dẫn đầu – Brazil trỗi dậy
Châu Á tiếp tục là trung tâm sản xuất cá rô phi toàn cầu, chiếm hơn 70% tổng sản lượng. Trung Quốc, Indonesia, và Ai Cập là những nhà sản xuất hàng đầu. Tuy nhiên, một số xu hướng đáng chú ý đang định hình lại bản đồ sản xuất:
Sự trỗi dậy của Brazil: Quốc gia này đang nổi lên như một đối thủ cạnh tranh mạnh mẽ, được đánh giá là có thể cạnh tranh sòng phẳng với Trung Quốc nhờ nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào.
Tiềm năng tăng trưởng ở Châu Á: Các quốc gia như Bangladesh (với tiềm năng đạt sản lượng 1 triệu tấn), Ấn Độ (thông qua mô hình nuôi ghép với tôm), Việt Nam, Malaysia, và Philippines đang không ngừng mở rộng và đa dạng hóa phương thức nuôi.
Xu hướng thị trường nội địa: Trong khi tốc độ tăng trưởng xuất khẩu của Trung Quốc chững lại, nhu cầu tiêu thụ cá rô phi tại thị trường nội địa của các nước lớn lại đang phát triển rất mạnh mẽ.
Thách thức toàn cầu: Chi phí, dịch bệnh và bền vững
Tại Hội nghị "Tilapia 2025" được tổ chức tại Bangkok, các chuyên gia đã thẳng thắn chỉ ra những rào cản chính:
Chi phí sản xuất gia tăng: Giá thức ăn chăn nuôi, năng lượng và nhân công liên tục tăng, trong khi giá cá rô phi toàn cầu tương đối ổn định, gây áp lực lớn lên lợi nhuận của người nuôi.
Dịch bệnh: Sự bùng phát của virus và vi khuẩn là mối đe dọa thường trực, đặc biệt với các hộ nuôi nhỏ lẻ.
Nhu cầu bền vững: Người tiêu dùng và nhà nhập khẩu ngày càng yêu cầu các tiêu chuẩn nuôi trồng có trách nhiệm và chứng nhận bền vững.
Đổi mới là chìa khóa: Từ GEN đến RAS
Để vượt qua những thách thức này, Đổi mới được xem là yếu tố sống còn, tập trung vào ba lĩnh vực chính:
Di truyền học: Các chương trình nhân giống chọn lọc như giống cá GIFT (Genetic Improved Farmed Tilapia) và công nghệ siêu đực YY đã giúp cải thiện đáng kể tốc độ tăng trưởng và khả năng kháng bệnh.
Hệ thống nuôi tiên tiến: Các mô hình như Hệ thống Nuôi tuần hoàn (RAS), lồng trong ao (in-pond raceway), và nuôi trong môi trường nước mặn/nước lợ đang được áp dụng rộng rãi để tăng năng suất và giảm tác động môi trường.
Thức ăn bền vững: Ngành đang nghiên cứu tích cực các nguyên liệu thay thế bột cá như tảo, protein từ côn trùng, và protein đơn bào để giảm chi phí và tăng tính bền vững.
Xây dựng thương hiệu "Cá rô phi cao cấp"
Chiến lược quan trọng nhất cho tương lai là thay đổi nhận thức người tiêu dùng và nâng cao giá trị sản phẩm. Thay vì cạnh tranh ở phân khúc giá rẻ với các loài cá khác như cá tra (Pangasius), nhiều doanh nghiệp đang định vị cá rô phi ở phân khúc "cao cấp" (Premium).
Bằng cách tập trung vào chất lượng thịt, hương vị, độ tươi ngon và các chứng nhận bền vững, cá rô phi đang nỗ lực trở thành một lựa chọn thay thế hấp dẫn cho các loại cá thịt trắng đánh bắt tự nhiên, học hỏi từ câu chuyện thành công của ngành cá hồi. Điển hình là việc cá rô phi cao cấp đã được một chuỗi quán rượu lớn tại Anh sử dụng cho món Fish & Chips truyền thống và nhận phản hồi tích cực.
Tận dụng sản phẩm phụ: "Không bỏ phí bất cứ bộ phận nào"
Một nguồn thu nhập mới và quan trọng đang đến từ việc tận dụng các sản phẩm phụ của cá rô phi:
Da cá: Được sử dụng để chế tạo các sản phẩm thời trang giá trị cao như ví, thắt lưng, bao da.
Collagen: Được ứng dụng trong ngành y tế và mỹ phẩm, bao gồm sản xuất viên nang thuốc tan chậm (time-release capsules).
Sản phẩm chế biến sẵn: Sự bùng nổ của dịch vụ giao đồ ăn và các bộ bữa ăn chế biến sẵn (meal kits) đang tạo ra một kênh tiêu thụ hiện đại và ổn định cho cá rô phi chất lượng cao.
Với sự đa dạng trong sản xuất, khả năng phục hồi thị trường và những nỗ lực không ngừng trong đổi mới, ngành công nghiệp cá rô phi toàn cầu được kỳ vọng sẽ không chỉ tiếp tục đảm bảo nguồn cung protein mà còn nâng cao đáng kể giá trị kinh tế trong những năm tới.
(Tổng hợp)
(vasep.com.vn) Chính phủ Morocco vừa thông báo quyết định tạm ngừng toàn bộ hoạt động xuất khẩu cá mòi (sardine) đông lạnh kể từ ngày 1/2/2026, trong một động thái hiếm thấy nhằm bảo đảm an ninh lương thực và bình ổn giá cho người tiêu dùng trong nước. Thông tin được bà Zakia Driouich, Quốc vụ khanh phụ trách nghề cá biển thuộc Bộ Nông nghiệp Morocco, công bố trước Quốc hội trong tuần này.
(vasep.com.vn) Các kế hoạch cắt giảm ngân sách của Mỹ đang đặt chương trình quan trắc đại dương Argo vào tình thế rủi ro, đe dọa một trong những hệ thống nghiên cứu khí hậu và đại dương quan trọng nhất thế giới. Argo là mạng lưới gồm khoảng 4.000 phao tự hành hoạt động âm thầm trên khắp các đại dương, liên tục đo nhiệt độ, độ mặn, áp suất, oxy và các chỉ số sinh học dưới mặt nước.
(vasep.com.vn) Giá tôm hùm sống tại bến cảng ở Nova Scotia, miền nam Canada, đang tăng vọt và đạt mức cao kỷ lục trong mùa khai thác hiện nay. Theo nguồn tin trong ngành, tính đến ngày 20/1, tại các khu vực đánh bắt 33 và 34 (LFA 33 và 34), giá tôm hùm vỏ cứng sống tại bến cảng đã lên tới 14,50 CAD/pound (khoảng 10,49 USD). Mức giá này tăng khoảng 38% so với 10,50 CAD chỉ một tuần trước đó và cao hơn tới 81% so với mức 8,00 CAD vào đầu mùa khai thác cuối tháng 11 năm ngoái.
(vasep.com.vn) 11 tháng đầu năm 2025, XK cá ngừ của Thái Lan đạt hơn 2,3 tỷ USD, giảm 2% so với cùng kỳ năm 2024. Thái Lan tiếp tục giữ vị thế trung tâm chế biến – xuất khẩu cá ngừ (đặc biệt là cá ngừ đóng hộp/đóng túi) nhờ năng lực chế biến quy mô lớn, hệ sinh thái nguyên liệu, logistics ổn định và sự dẫn dắt của các tập đoàn như Thai Union.
(vasep.com.vn) Tập đoàn BioMar dự báo triển vọng tăng trưởng tích cực trong năm 2026, với động lực chính đến từ phân khúc tôm, chiến lược sử dụng nguyên liệu bền vững và tăng cường đầu tư cho nghiên cứu – phát triển (R&D). Doanh nghiệp cho biết các yếu tố này sẽ đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao hiệu quả sản xuất và khả năng cạnh tranh của thức ăn thủy sản trong bối cảnh thị trường toàn cầu nhiều biến động.
(vasep.com.vn) Theo Cục Thủy sản và Tài nguyên Thủy sinh (DA-BFAR) thuộc Bộ Nông nghiệp Philippines, điểm số và thứ hạng của nước này trong Chỉ số đánh bắt bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) của Sáng kiến toàn cầu chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia (GIA).
(vasep.com.vn) Trung tâm Thủy sản Có Trách nhiệm (The Center for Responsible Seafood – TCRS), một tổ chức phi lợi nhuận có trụ sở tại Portsmouth, bang New Hampshire (Mỹ), vừa nhận được khoản tài trợ trị giá 1,1 triệu USD (tương đương 947.000 EUR) nhằm tiếp tục các nghiên cứu về phương pháp giết mổ cá nhân đạo trong nuôi trồng thủy sản.
(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Liên minh châu Âu (EU) đang trên đà đạt mức cao kỷ lục mới sau kết quả tăng trưởng mạnh trong tháng 11/2025, cho thấy nhu cầu tiêu thụ tiếp tục phục hồi rõ nét tại thị trường này.
(vasep.com.vn) Năm 2025 ghi nhận bước tăng trưởng đột phá của xuất khẩu cá rô phi Việt Nam, trong đó thị trường Mỹ đóng vai trò động lực chính. Tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi Việt Nam sang Mỹ trong năm này đạt 53,15 triệu USD, tăng 173% so với cùng kỳ năm ngoái, chiếm 54% tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam, đưa Mỹ trở thành thị trường nhập khẩu lớn nhất đối với mặt hàng này. So với năm 2024, xuất khẩu cá rô phi sang Mỹ tăng trưởng mạnh, phản ánh nhu cầu nhập khẩu cũng như khả năng tận dụng cơ hội thị trường của doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu có nhiều biến động.
(vasep.com.vn) Ngành thủy sản và nuôi trồng thủy sản Peru ghi nhận tăng trưởng tích cực trong năm 2025 nhờ sự gia tăng mạnh mẽ hoạt động cấp chứng nhận y tế cho các sản phẩm thủy sinh. Theo Bộ Sản xuất Peru (Produce), Cơ quan Quốc gia về Chứng nhận Vệ sinh trong Nghề cá và Nuôi trồng thủy sản (Sanipes) đã cấp tổng cộng 32.587 giấy chứng nhận y tế trong năm 2025, tăng 39,1% so với 23.425 giấy của năm 2024.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
